←منابع
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۱۰۵: | خط ۱۰۵: | ||
[[امام علی]]{{ع}} پس از بازگردانیدن امانات مردم که نزد پیامبر اکرم{{صل}} گذاشته بودند و پرداخت بدهیهای [[پیامبر]] و انجام دیگر کارهایی که بر عهدهاش گذاشته شده بود با فواطم (فاطمه دختر رسولالله{{صل}}، [[فاطمه دختر اسد]] مادرش و [[فاطمه دختر زبیر بن عبدالمطلب]])، [[سوده دختر زمعه]]، [[عایشه دختر ابوبکر]] از [[همسران]] رسولالله{{صل}} و تعدادی از [[زنان]] [[مستضعف]] از [[بیراهه]] عازم یثرب شد<ref>تاریخ یعقوبی، ج۱، ص۴۰.</ref>. قریش که از این هجرت باخبر شدند راه را بر امام علی{{ع}} بستند تا مانع رسیدن آنان به یثرب شوند، لیکن با [[شمشیر]] آخته آن حضرت روبرو گردیدند و [[مصلحت]] ندیدند که بیشتر [[ایستادگی]] کنند. [[امام]] به راه خود ادامه داد و برای [[ناآگاه]] گذاشتن [[دشمن]] و بیراه کردن آنان شبها را راه میسپرد و روزها [[استراحت]] میکرد تا در [[قبا]] به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} که [[منتظر]] آنان بود، پیوست. | [[امام علی]]{{ع}} پس از بازگردانیدن امانات مردم که نزد پیامبر اکرم{{صل}} گذاشته بودند و پرداخت بدهیهای [[پیامبر]] و انجام دیگر کارهایی که بر عهدهاش گذاشته شده بود با فواطم (فاطمه دختر رسولالله{{صل}}، [[فاطمه دختر اسد]] مادرش و [[فاطمه دختر زبیر بن عبدالمطلب]])، [[سوده دختر زمعه]]، [[عایشه دختر ابوبکر]] از [[همسران]] رسولالله{{صل}} و تعدادی از [[زنان]] [[مستضعف]] از [[بیراهه]] عازم یثرب شد<ref>تاریخ یعقوبی، ج۱، ص۴۰.</ref>. قریش که از این هجرت باخبر شدند راه را بر امام علی{{ع}} بستند تا مانع رسیدن آنان به یثرب شوند، لیکن با [[شمشیر]] آخته آن حضرت روبرو گردیدند و [[مصلحت]] ندیدند که بیشتر [[ایستادگی]] کنند. [[امام]] به راه خود ادامه داد و برای [[ناآگاه]] گذاشتن [[دشمن]] و بیراه کردن آنان شبها را راه میسپرد و روزها [[استراحت]] میکرد تا در [[قبا]] به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} که [[منتظر]] آنان بود، پیوست. | ||
[[رسولالله]]{{صل}} روز دوازدهم [[ربیعالاول]] به همراه [[مهاجران]] به یثرب درآمد. این [[شهر]] از آن هنگام «مدینةالنبی» نامیده شد. [[پیامبر گرامی اسلام]] بر [[ابوایوب انصاری]] وارد شد و [[فاطمه]]{{س}} را در [[منزل]] مادر ابوایوب انصاری جای داد<ref>السیرة النبویه ابنهشام، ج۲، ص۱۴۱؛ الطبقات الکبری، ج۴، ص۴۰۷.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم (کتاب)|زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم]]، ص۱۸۵.</ref> | [[رسولالله]]{{صل}} روز دوازدهم [[ربیعالاول]] به همراه [[مهاجران]] به یثرب درآمد. این [[شهر]] از آن هنگام «مدینةالنبی» نامیده شد. [[پیامبر گرامی اسلام]] بر [[ابوایوب انصاری]] وارد شد و [[فاطمه]]{{س}} را در [[منزل]] مادر ابوایوب انصاری جای داد<ref>السیرة النبویه ابنهشام، ج۲، ص۱۴۱؛ الطبقات الکبری، ج۴، ص۴۰۷.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم (کتاب)|زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم]]، ص۱۸۵.</ref> | ||
==ازدواج== | |||
مسلم است که فاطمه{{س}} خواهان بسیاری داشته است. [[یعقوبی]] نوشته است: گروهی از مهاجران فاطمه را از پدرش [[خواستگاری]] کردند<ref>تاریخ یعقوبی، ج۲، ص۳۱۰.</ref>، در میان آنان نام عمر و [[ابوبکر]] دیده میشود. آنان چون خواست خود را با پیامبر اکرم{{صل}} در میان نهادند، [[پیامبر]] فرمود: منتظر [[فرمان الهی]] هستم<ref>الطبقات الکبری، ج۸، ص۱۱.</ref> و یا میفرمود: فاطمه [[خردسال]] است و چون علی{{ع}} از او خواستگاری نمود، پیامبر پذیرفت<ref>سنن نسائی، ج۶، ص۶۲.</ref>. درباره [[خواستگاری فاطمه]]{{س}} و [[زناشویی]] او با [[امام علی]]{{ع}} سخن بسیار گفتهاند و در [[روایات]] موجود است. | |||
امام علی{{ع}} [[زره]] خود را فروخت و آن را کابین فاطمه{{س}} قرار داد. نقل شده چهارصد یا پانصد درهم بوده است. پیامبر مقدا[[ری]] از این [[پول]] را به [[بلال]] داد تا [[عطر]] بخرد، مقداری به ابوبکر داد تا [[جهیزیه]] فاطمه{{س}} خریداری شود، [[سلمان]] و [[عمار]] را هم با او فرستاد و مقداری نیز نزد خود برای [[عروسی]] نهاد<ref>کشف الغمه فی معرفة الائمه، ج۱، ص۳۴۸.</ref>. | |||
فهرستی که [[شیخ طوسی]] برای جهیزیه فاطمه{{س}} نوشته چنین است: پیراهنی به هفت درهم، روسری به چهار درهم، [[قطیفه]] مشکی بافت [[خیبر]]، تختخوابی بافته از برگ خرما، دو تشک یکی از لیف خرما و دیگری از پشم گوسفند، چهار بالش، پردهای از پشم، آسیای دستی، لگنی از مس، مشکی چرمی، قدحی چوبین، کاسهای گود برای دوشیدن شیر، چند کوزه گلی. چون [[پیامبر اکرم]]{{صل}} چشمش به آنها افتاد، فرمود: [[خدا]] به [[اهلبیت]] [[برکت]] دهد<ref>امالی طوسی، ج۱، ص۳۹.</ref>. | |||
[[رسولالله]]{{صل}} خود [[خطبه عقد]] را خواند: «[[سپاس]] خدایی که او را به نعمتش [[ستایش]] کنند و به قدرتش [[پرستش]]؛ حکومتش را گوش به فرمانند و از عقوبتش ترسان و عطایی را که نزد اوست، خواهان و [[فرمان]] او در [[زمین]] و [[آسمان]] روان است. خدایی که [[آفریدگان]] را به [[قدرت]] خود بیافرید و هر یک را تکلیفی فرمود که درخور او میدید [[و]] بر [[دین]] خود ارجمند ساخت و به پیامبرش محمد{{صل}} گرامی فرمود و بنواخت. [[خدای تعالی]] زناشویی را پیوندی دیگر کرد و آن را [[واجب]] فرمود. بدین پیوند [[خویشاوندی]] را درهم پیوست و این [[سنت]] را در گردن [[مردمان]] بست، چه میفرماید: {{متن قرآن|وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ مِنَ الْمَاءِ بَشَرًا فَجَعَلَهُ نَسَبًا وَصِهْرًا وَكَانَ رَبُّكَ قَدِيرًا}}<ref>«و اوست که از آب بشری آفرید و او را نسبی و سببی نهاد و پروردگار تو تواناست» سوره فرقان، آیه ۵۴.</ref>. همانا خدای تعالی مرا فرموده است که [[فاطمه]] را به زنی علی بدهم و من او را به چهارصد مثقال [[نقره]] به او به زنی دادم. علی آیا [[راضی]] هستی؟ و علی عرض کرد: آری یا رسولالله!»<ref>مناقب آل ابیطالب، ج۳، ص۳۵۰، با اشاره به آیه ۵۴ سوره فرقان.</ref> | |||
[[خطبه]] خوانده شد و فاطمه{{س}} [[همسر امام علی]]{{ع}} گردید. سپس با باقیمانده [[پول]]، غذای [[عروسی]] تهیه شد و [[امام]]، فاطمه{{س}} را به [[خانه]] خود برد. هنگام [[خداحافظی]]، پیامبر اکرم{{صل}} [[خطاب]] به دخترش فرمود: فاطمه [[جان]]! من درباره تو کوتاهی نکردم. تو را به بهترین مردان شوهر دادم. همسرت، بزرگ [[دنیا]] و [[آخرت]] است، قدر او را بدان! و فرمود: فاطمه جان! اگر [[فقر]] برای دیگران مایه سرشکستگی است، برای [[پیامبر]] و خاندانش مایه [[فخر]] است. فقر در خانه علی تو را [[اذیت]] نکند. اگر پدرت میخواست، میتوانست همه گنجهای زمین را مالک شود اما او [[خشنودی خدا]] را [[انتخاب]] کرد. آنگاه خطاب به علی{{ع}} فرمود: علی جان! تو [[همسر]] [[دختر رسول خدا]] شدی، قدر او را بدان. سپس دستهایش را به سوی [[آسمان]] بلند کرد و عرض کرد: خدایا! این [[ازدواج]] را برای آنها [[مبارک]] گردان و از [[نسل]] آنان ذریهای طیّبه قرار بده! خدایا! فاطمه از من است و من از اویم، او را از هر [[ناپاکی]] برکنار کن! | |||
این [[دعا]] برآورده شد. [[نسل فاطمه]]{{س}} هرکدام به نوعی تأثیرگذار بودند و با آموزههای خود چه تحولاتی در [[جهان]] [[بشریت]] به وجود آوردند. [[سادات حسنی]] و [[سادات حسینی]] نهضتهای بسیاری را [[رهبری]] کردند.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم (کتاب)|زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم]]، ص۱۸۹.</ref> | |||
==زندگانی حضرت فاطمه{{س}} در خانه همسرش== | |||
زندگانی او در خانه شوهرش نمونه است، چون سراسر زندگانی او نمونه است. دوران [[زندگی]] مشترک این دو [[بزرگوار]] دوره بسیار پرتحولی در [[تاریخ اسلام]] است. [[حکومت]] نوپای [[اسلام]] به تازگی در [[مدینه]] شکل گرفته و [[جامعه اسلامی]] به شدت درگیر [[جنگ]] است. بهطور متوسط در هر سال [[جامعه]] [[شاهد]] ده [[حرکت]] نظامی است و علی{{ع}} یک [[سرباز]] تمامعیار و آماده برای [[جانفشانی]] و [[خدمت]] به [[رسولالله]]{{صل}} میباشد. او از بیست و شش [[غزوه]] تنها در [[تبوک]] حضور نداشته است، یعنی بهطور متوسط سالی سه غزوه انجام میگرفته است. علاوه بر آن [[فرماندهی]] سرایای بزرگ و مهم نیز با [[امام علی]]{{ع}} بوده است. در واقع فاطمه{{س}} به همسری مردی درآمده بود که مجاهدی کامل در [[راه خدا]] بود و بیشتر ایام زندگی مشترک این دو بزرگوار در شرایطی طی میشد که [[امام]] در [[جبهه]] بوده است. | |||
در چنین شرایطی فاطمه{{س}} صاحب فرزندانی شد و با داشتن [[فرزندان]] [[خردسال]]، [[وظیفه]] نگهداری و [[تربیت]] و [[آموزش]] آنها و بخشی از [[وظایف]] همسرش در خارج از خانه را به عهده گرفته بود. هرچند توسط رسولالله{{صل}} به جهت انجام [[تکالیف خانوادگی]] بین علی{{ع}} و فاطمه{{س}} تقسیم کاری صورت پذیرفته بود که برمبنای آن کارهای درون خانه را فاطمه{{س}} و کارهای بیرون خانه را امام علی{{ع}} بر عهده داشته باشد، اما با توجه به شرایط [[جنگی]] جامعه اسلامی و مأموریتهای امام علی{{ع}} در خارج از [[مدینه]]، کارهای داخل و خارج از [[خانه]] بر دوش [[فاطمه]]{{س}} قرار داشت. | |||
فاطمه{{س}} در زمانی [[عهد]]هدار [[تربیت فرزندان]] خود بود که از یکطرف [[جامعه]] دارای شرایط [[بحرانی]] و جنگی و [[شهر مدینه]] در محاصره بود و از طرف دیگر نیز در [[تمشیت امور]] خود از حیث [[خوراک]] و [[پوشاک]] باید با حداقلها میساخت و حتی زمانی نیز میگذشت که [[حسنین]]{{عم}} از شدت [[گرسنگی]] بیقرار و گریان شب را به صبح میرساندند، با این احوال در هیچ دوره از زندگانی فاطمه{{س}} سراغ نداریم که وی حتی بهطور غیرمستقیم [[گلایه]] و شکایتی از وضع خود بر زبان جاری ساخته باشد و یا خواستار آن شده باشد که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} حضور خود را در [[خانواده]] بیشتر و یا اینکه کمتر به جبهه برود. | |||
فاطمه{{س}} در شش سال اول [[زندگی]] مشترک خود با امیرالمؤمنین{{ع}} هیچگونه کمککاری در خانه نداشت و تردیدی وجود ندارد که هفت تا هشت سال ابتدای زندگی حسنین{{عم}} که مهمترین سالهای شکلگیری [[شخصیت]] آن دو [[بزرگوار]] بود، نقش فاطمه{{س}} در [[تربیت]] حسنین به مراتب از امیرالمؤمنین بیشتر بوده است. او علاوه بر [[مادری]]، به بهترین نحو ممکن توانسته بود جای خالی پدر را نیز در خانه پر کند. تربیتیافتگان دامان فاطمه{{س}} چهار نفرند که هیچ نمونهای مثل آنان در [[تاریخ]] [[بشر]] نمیتوان پیدا نمود.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم (کتاب)|زنان پیامبر اکرم و زنان با پیامبر اکرم]]، ص۱۹۰.</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||