جز
وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم
HeydariBot (بحث | مشارکتها) جز (وظیفهٔ شمارهٔ ۵) |
HeydariBot (بحث | مشارکتها) |
||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
}} | }} | ||
==مقدمه== | == مقدمه == | ||
نود و دومین [[سوره]] [[قرآن]] و نهمین آن به [[ترتیب نزول]]، نازل شده در [[مکه]] با موضوع محوری [[انفاق]] و [[بخل]] و هشدار نسبت به [[عذاب]] [[قیامت]]. این سوره را «لیل» مینامند زیرا که [[خداوند]] در آغاز آن به شب [[سوگند]] یاد کرده است: {{متن قرآن|وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى}}<ref>«سوگند به شب چون (همه جا را) فرا پوشاند» سوره لیل، آیه ۱.</ref>. دارای ۲۱ [[آیه]]، ۷۱ کلمه و ۳۱۶ حرف است. از نظر حجم از سورههای «مفصلات» و از گروه «اوساط» است. نوزدهمین سورهای است که با سوگند آغاز میگردد (در [[آیات]] اول تا سوم به سه پدیده سوگند یاد شده است). | نود و دومین [[سوره]] [[قرآن]] و نهمین آن به [[ترتیب نزول]]، نازل شده در [[مکه]] با موضوع محوری [[انفاق]] و [[بخل]] و هشدار نسبت به [[عذاب]] [[قیامت]]. این سوره را «لیل» مینامند زیرا که [[خداوند]] در آغاز آن به شب [[سوگند]] یاد کرده است: {{متن قرآن|وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى}}<ref>«سوگند به شب چون (همه جا را) فرا پوشاند» سوره لیل، آیه ۱.</ref>. دارای ۲۱ [[آیه]]، ۷۱ کلمه و ۳۱۶ حرف است. از نظر حجم از سورههای «مفصلات» و از گروه «اوساط» است. نوزدهمین سورهای است که با سوگند آغاز میگردد (در [[آیات]] اول تا سوم به سه پدیده سوگند یاد شده است). | ||
| خط ۱۷: | خط ۱۷: | ||
از جهت ساختاری، این سوره از یک طلیعه و دو گفتار تشکیل شده است. طلیعه سوره {{متن قرآن|وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى وَالنَّهَارِ إِذَا تَجَلَّى وَمَا خَلَقَ الذَّكَرَ وَالأُنثَى إِنَّ سَعْيَكُمْ لَشَتَّى }}<ref>«سوگند به شب چون (همه جا را) فرا پوشاند، و به روز چون هویدا شود، و به آنکه نر و ماده را آفرید، که کوشیدنتان گونهگون است» سوره لیل، آیه ۱-۴.</ref> با [[سوگند]] به پدیدههایی مانند شب و روز که دارای ویژگیهای کاملاً متفاوت هستند، آغاز میشود. سپس میفرماید: انسانها در [[زندگی]] راه و روش واحدی ندارند؛ یعنی به رغم آنکه [[ادعای ایمان]] دارند، اما رفتارهایی را انجام میدهند که کاملاً با [[ایمان به خدا]] تفاوت دارد. از جمله آنکه حاضر نیستند از [[مال]] خود در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنند. | از جهت ساختاری، این سوره از یک طلیعه و دو گفتار تشکیل شده است. طلیعه سوره {{متن قرآن|وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى وَالنَّهَارِ إِذَا تَجَلَّى وَمَا خَلَقَ الذَّكَرَ وَالأُنثَى إِنَّ سَعْيَكُمْ لَشَتَّى }}<ref>«سوگند به شب چون (همه جا را) فرا پوشاند، و به روز چون هویدا شود، و به آنکه نر و ماده را آفرید، که کوشیدنتان گونهگون است» سوره لیل، آیه ۱-۴.</ref> با [[سوگند]] به پدیدههایی مانند شب و روز که دارای ویژگیهای کاملاً متفاوت هستند، آغاز میشود. سپس میفرماید: انسانها در [[زندگی]] راه و روش واحدی ندارند؛ یعنی به رغم آنکه [[ادعای ایمان]] دارند، اما رفتارهایی را انجام میدهند که کاملاً با [[ایمان به خدا]] تفاوت دارد. از جمله آنکه حاضر نیستند از [[مال]] خود در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنند. | ||
گفتار اول [[آیات]] {{متن قرآن|فَأَمَّا مَن أَعْطَى وَاتَّقَى وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَى وَأَمَّا مَن بَخِلَ وَاسْتَغْنَى وَكَذَّبَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى وَمَا يُغْنِي عَنْهُ مَالُهُ إِذَا تَرَدَّى }}<ref>«امّا آنکه بخشش کند و پرهیزگاری ورزد، و آن وعده نیکوترین (بهشت) را راست بشمارد. زودا که او را در راه (خیر و) آسانی قرار دهیم. و اما آنکه تنگچشمی کند و بینیازی نشان دهد، و وعده نیکوترین (بهشت) را دروغ | گفتار اول [[آیات]] {{متن قرآن|فَأَمَّا مَن أَعْطَى وَاتَّقَى وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَى وَأَمَّا مَن بَخِلَ وَاسْتَغْنَى وَكَذَّبَ بِالْحُسْنَى فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى وَمَا يُغْنِي عَنْهُ مَالُهُ إِذَا تَرَدَّى }}<ref>«امّا آنکه بخشش کند و پرهیزگاری ورزد، و آن وعده نیکوترین (بهشت) را راست بشمارد. زودا که او را در راه (خیر و) آسانی قرار دهیم. و اما آنکه تنگچشمی کند و بینیازی نشان دهد، و وعده نیکوترین (بهشت) را دروغ شمرد، زودا که او را در راه سختی قرار دهیم. و چون (در دوزخ) فرو افتد داراییش برای او سودی نخواهد داشت» سوره لیل، آیه ۵-۱۱.</ref> تأثیر [[انفاق]] و [[بخل]] را در هموار شدن راه [[سعادت]] و [[بدبختی]] بیان میکند و بر این نکته تأکید مینماید که اموری مانند [[انفاق در راه خدا]] و [[باور]] کردن [[وعده خدا]] درباره [[پاداش]] انفاق در [[آخرت]]، موجب میشود [[انسان]] [[توفیق]] انجام [[اعمال نیک]] را به دست آورده و راه [[رسیدن به کمال]] و سعادت بر او هموار شود. در مقابل، اموری مانند بخل و [[انکار]] [[پاداش الهی]] موجب سلب توفیق و هموار شدن راه بدبختی و [[شقاوت]] است. | ||
گفتار دوم [[سوره]] آیات: {{متن قرآن|إِنَّ عَلَيْنَا لَلْهُدَى وَإِنَّ لَنَا لَلْآخِرَةَ وَالأُولَى فَأَنذَرْتُكُمْ نَارًا تَلَظَّى لا يَصْلاهَا إِلاَّ الأَشْقَى الَّذِي كَذَّبَ وَتَوَلَّى وَسَيُجَنَّبُهَا الأَتْقَى الَّذِي يُؤْتِي مَالَهُ يَتَزَكَّى وَمَا لِأَحَدٍ عِندَهُ مِن نِّعْمَةٍ تُجْزَى إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ رَبِّهِ الأَعْلَى وَلَسَوْفَ يَرْضَى }}<ref>«بیگمان آنچه بر ما مقرّر است رهنمود است. و به راستی جهان پیشین و جهان واپسین از آن ماست. پس شما را از آتشی که زبانه میکشد، بیم دادم. که جز نگونبختتر، به آن درنمیآید، همان کس که دروغ انگاشت و روی گردانید. و پرهیزگارتر، از آن برکنار داشته خواهد شد، همان کس که داراییش را میبخشد تا خود پاک و پیراسته شود، و از هیچ کس نزد او نعمتی نیست که باید پاداش داده شود، (و کاری) جز جستن (خشنودی) ذات بلند مرتبه پروردگار خویش (ندارد) | گفتار دوم [[سوره]] آیات: {{متن قرآن|إِنَّ عَلَيْنَا لَلْهُدَى وَإِنَّ لَنَا لَلْآخِرَةَ وَالأُولَى فَأَنذَرْتُكُمْ نَارًا تَلَظَّى لا يَصْلاهَا إِلاَّ الأَشْقَى الَّذِي كَذَّبَ وَتَوَلَّى وَسَيُجَنَّبُهَا الأَتْقَى الَّذِي يُؤْتِي مَالَهُ يَتَزَكَّى وَمَا لِأَحَدٍ عِندَهُ مِن نِّعْمَةٍ تُجْزَى إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ رَبِّهِ الأَعْلَى وَلَسَوْفَ يَرْضَى }}<ref>«بیگمان آنچه بر ما مقرّر است رهنمود است. و به راستی جهان پیشین و جهان واپسین از آن ماست. پس شما را از آتشی که زبانه میکشد، بیم دادم. که جز نگونبختتر، به آن درنمیآید، همان کس که دروغ انگاشت و روی گردانید. و پرهیزگارتر، از آن برکنار داشته خواهد شد، همان کس که داراییش را میبخشد تا خود پاک و پیراسته شود، و از هیچ کس نزد او نعمتی نیست که باید پاداش داده شود، (و کاری) جز جستن (خشنودی) ذات بلند مرتبه پروردگار خویش (ندارد) و زودا که خشنودی یابد» سوره لیل، آیه ۱۲-۲۱.</ref> به بیان تأثیر بخل و انفاق در سعادت و شقاوت [[اخروی]] اختصاص دارد و میفرماید: انکار وعدههای [[الهی]] و رویگردانی از [[دستورات]] [[خدا]] از جمله انفاق، موجب [[شقاوت انسان]] و از بین رفتن [[نور]] و [[معنویت]] در [[دل]] او شده و سرانجام او را به درون [[آتش]] سوزان میکشاند، اما کسی که برای [[پاک]] شدن از [[گناهان]]، [[مال]] خود را میبخشد و [[هدف]] او از این کار تنها جلب [[رضایت خدا]] است، در آخرت مورد [[لطف]] خاص خدا قرار میگیرد و خدا آن قدر او را از [[نعمت]] و [[رحمت]] خود بهرهمند میکند تا او [[خشنود]] و [[راضی]] گردد<ref>تفسیر ساختاری.</ref>.<ref>[[سید سلمان صفوی|صفوی، سید سلمان]]، [[سوره لیل (مقاله)|مقاله «سوره لیل»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|دانشنامه معاصر قرآن کریم]]، ص:۷۹۹-۸۰۰</ref> | ||
== منابع == | == منابع == | ||