معاد در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۷٬۰۰۳ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۶ مارس ۲۰۲۵
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۵۷: خط ۵۷:


هفتاد نفر از [[صحابه]] [[حضرت موسی]] که خواستار [[رؤیت]] چشمی و مادی خداوند شده بوده‌اند، با [[مشاهده]] [[نور]] و [[تجلی الهی]] قالب تهی کردند؛ اما با درخواست [[موسی]] [[خداوند]] دوباره آنان را زنده نمود<ref>{{متن قرآن|وَإِذْ قُلْتُمْ يَا مُوسَى لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى نَرَى اللَّهَ جَهْرَةً فَأَخَذَتْكُمُ الصَّاعِقَةُ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ * ثُمَّ بَعَثْنَاكُمْ مِنْ بَعْدِ مَوْتِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ}} «و (یاد کنید) آنگاه را که گفتید: ای [[موسی]]! ما تا [[خداوند]] را آشکارا نبینیم، به تو [[ایمان]] نمی‌آوریم و در حالی که خود می‌نگریستید آذرخش شما را فرا گرفت * باز، از پس مرگتان شما را برانگیختیم، باشد که [[سپاس]] بگزارید» [[سوره بقره]]، [[آیه]] ۵۵-۵۶؛ {{متن قرآن|وَاخْتَارَ مُوسَى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلًا لِمِيقَاتِنَا فَلَمَّا أَخَذَتْهُمُ الرَّجْفَةُ قَالَ رَبِّ لَوْ شِئْتَ أَهْلَكْتَهُمْ مِنْ قَبْلُ وَإِيَّايَ أَتُهْلِكُنَا بِمَا فَعَلَ السُّفَهَاءُ مِنَّا إِنْ هِيَ إِلَّا فِتْنَتُكَ تُضِلُّ بِهَا مَنْ تَشَاءُ وَتَهْدِي مَنْ تَشَاءُ أَنْتَ وَلِيُّنَا فَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا وَأَنْتَ خَيْرُ الْغَافِرِينَ}} «و موسی هفتاد تن از [[قوم]] خود را برای [[میقات]] ما برگزید پس همین که زمین‌لرزه آنان را فرا گرفت (موسی) گفت: پروردگارا! اگر [[اراده]] می‌فرمودی آنان و مرا پیش از این نابود می‌کردی، آیا ما را برای آنچه برخی از [[کم‌خردان]] ما کرده‌اند نابود می‌فرمایی؟ این، جز [[آزمون]] تو نیست که با آن هرکس را بخواهی [[گمراه]] می‌داری و هرکس را بخواهی [[راهنمایی]] می‌فرمایی، تو [[سرور]] مایی پس ما را بیامرز و بر ما [[بخشایش]] آور و تو بهترین آمرزندگانی» [[سوره اعراف]]، آیه ۱۵۵.</ref>.<ref>[[محمد حسن قدردان قراملکی|قدردان قراملکی، محمد حسن]]، [[قرآن و علم کلام (کتاب)|قرآن و علم کلام]]، ص ۳۷۷</ref>
هفتاد نفر از [[صحابه]] [[حضرت موسی]] که خواستار [[رؤیت]] چشمی و مادی خداوند شده بوده‌اند، با [[مشاهده]] [[نور]] و [[تجلی الهی]] قالب تهی کردند؛ اما با درخواست [[موسی]] [[خداوند]] دوباره آنان را زنده نمود<ref>{{متن قرآن|وَإِذْ قُلْتُمْ يَا مُوسَى لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى نَرَى اللَّهَ جَهْرَةً فَأَخَذَتْكُمُ الصَّاعِقَةُ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ * ثُمَّ بَعَثْنَاكُمْ مِنْ بَعْدِ مَوْتِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ}} «و (یاد کنید) آنگاه را که گفتید: ای [[موسی]]! ما تا [[خداوند]] را آشکارا نبینیم، به تو [[ایمان]] نمی‌آوریم و در حالی که خود می‌نگریستید آذرخش شما را فرا گرفت * باز، از پس مرگتان شما را برانگیختیم، باشد که [[سپاس]] بگزارید» [[سوره بقره]]، [[آیه]] ۵۵-۵۶؛ {{متن قرآن|وَاخْتَارَ مُوسَى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلًا لِمِيقَاتِنَا فَلَمَّا أَخَذَتْهُمُ الرَّجْفَةُ قَالَ رَبِّ لَوْ شِئْتَ أَهْلَكْتَهُمْ مِنْ قَبْلُ وَإِيَّايَ أَتُهْلِكُنَا بِمَا فَعَلَ السُّفَهَاءُ مِنَّا إِنْ هِيَ إِلَّا فِتْنَتُكَ تُضِلُّ بِهَا مَنْ تَشَاءُ وَتَهْدِي مَنْ تَشَاءُ أَنْتَ وَلِيُّنَا فَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا وَأَنْتَ خَيْرُ الْغَافِرِينَ}} «و موسی هفتاد تن از [[قوم]] خود را برای [[میقات]] ما برگزید پس همین که زمین‌لرزه آنان را فرا گرفت (موسی) گفت: پروردگارا! اگر [[اراده]] می‌فرمودی آنان و مرا پیش از این نابود می‌کردی، آیا ما را برای آنچه برخی از [[کم‌خردان]] ما کرده‌اند نابود می‌فرمایی؟ این، جز [[آزمون]] تو نیست که با آن هرکس را بخواهی [[گمراه]] می‌داری و هرکس را بخواهی [[راهنمایی]] می‌فرمایی، تو [[سرور]] مایی پس ما را بیامرز و بر ما [[بخشایش]] آور و تو بهترین آمرزندگانی» [[سوره اعراف]]، آیه ۱۵۵.</ref>.<ref>[[محمد حسن قدردان قراملکی|قدردان قراملکی، محمد حسن]]، [[قرآن و علم کلام (کتاب)|قرآن و علم کلام]]، ص ۳۷۷</ref>
==[[اثبات]] و [[ضرورت]] [[معاد]]==
بعد از روشن شدن اصل امکان معاد، [[وحی]] به اثبات و ضرورت آن از راهکارهای مختلف می‌‌پردازد:
۱. '''غایتمندی هستی''': اگر [[زندگی]] [[انسان]] با [[دنیا]] پایان یابد یا همچنین [[نظام آفرینش]] عالم با [[پایان زندگی]] انسان نابود گردد، یک [[خلقت]] [[عبث]] و بدون [[هدف]] خواهد بود که چنین خلقتی از [[آفریدگار]] [[حکیم]] روا نیست؛ پس برای [[هدفمند بودن]] [[جهان]] و [[حیات انسانی]] باید یک فرجام و زندگی ماورای عالم کنونی باشد<ref>{{متن قرآن|وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاءَ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا بَاطِلًا ذَلِكَ ظَنُّ الَّذِينَ كَفَرُوا}} «و ما [[آسمان]] و [[زمین]] و آنچه را میان آنهاست [[بیهوده]] نیافریدیم؛ این [[پندار]] [[کافران]] است پس وای از [[آتش]] ([[دوزخ]]) بر کافران!» [[سوره ص]]، [[آیه]] ۲۷؛ {{متن قرآن|وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا لَاعِبِينَ}} «و ما [[آسمان‌ها]] و زمین و آنچه را میان آنهاست به بازیچه نیافریده‌ایم» [[سوره دخان]]، آیه ۳۸؛ {{متن قرآن|وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا إِلَّا بِالْحَقِّ وَإِنَّ السَّاعَةَ لَآتِيَةٌ فَاصْفَحِ الصَّفْحَ الْجَمِيلَ}} «و ما آسمان‌ها و زمین و آنچه را میان آنهاست جز [[راستین]] نیافریدیم و به [[یقین]] [[رستخیز]] آمدنی است پس (از آنان) با گذشتی [[نیکو]] درگذر» [[سوره حجر]]، آیه ۸۵؛ {{متن قرآن|فِيهِ آيَاتٌ بَيِّنَاتٌ مَقَامُ إِبْرَاهِيمَ وَمَنْ دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا وَمَنْ كَفَرَ فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنِ الْعَالَمِينَ}} «در آن نشانه‌هایی روشن (چون) [[مقام ابراهیم]] وجود دارد و هر که در آن در آید در [[امان]] است و [[حجّ]] این [[خانه]] برای [[خداوند]] بر عهده مردمی است که بدان راهی توانند جست؛ و هر که [[انکار]] کند (بداند که) بی‌گمان خداوند از جهانیان [[بی‌نیاز]] است» [[سوره آل عمران]]، آیه ۹۷؛ {{متن قرآن|الَّذِينَ يَذْكُرُونَ اللَّهَ قِيَامًا وَقُعُودًا وَعَلَى جُنُوبِهِمْ وَيَتَفَكَّرُونَ فِي خَلْقِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ رَبَّنَا مَا خَلَقْتَ هَذَا بَاطِلًا سُبْحَانَكَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ}} «(همان) کسان که [[خداوند]] را ایستاده و نشسته و آرمیده بر پهلو یاد می‌کنند و در [[آفرینش]] [[آسمان‌ها]] و [[زمین]] می‌اندیشند: پروردگارا! این (ها) را [[بیهوده]] نیافریده‌ای، پاکا که تویی! ما را از [[عذاب]] [[آتش]] ([[دوزخ]]) باز دار» [[سوره آل عمران]]، [[آیه]] ۱۹۱.</ref>. [[قرآن]] [[زندگی]] [[عبث]] را با عدم [[معاد]] یکی می‌داند و آن را از [[شأن]] [[خدا]] به دور می‌داند<ref>{{متن قرآن|أَفَحَسِبْتُمْ أَنَّمَا خَلَقْنَاكُمْ عَبَثًا وَأَنَّكُمْ إِلَيْنَا لَا تُرْجَعُونَ * فَتَعَالَى اللَّهُ الْمَلِكُ الْحَقُّ...}} «آیا پنداشته‌اید که ما شما را بیهوده آفریده‌ایم و شما به سوی ما بازگردانده نمی‌شوید؟ * پس، فرابرترا که خداوند است، آن فرمانفرمای راستین.».. سوره مؤمنون، آیه ۱۱۵-۱۱۶.</ref>.
۲. '''[[عدالت]]''': اگر [[رستاخیز]] و معادی در [[نظام آفرینش]] نباشد، [[عدالت الهی]] تحقق نمی‌یابد؛ چراکه در [[دنیا]] بعضی [[انسان‌ها]] بر بعضی دیگر [[ظلم و ستم]] می‌‌کنند و [[مظلومان]] یارای [[دفع ستم]] از خود را ندارند، همچنین در دنیا انسان‌های [[مؤمن]] با دوری از [[محرمات]] و [[گناهان]] و انجام [[عبادات]] زندگی [[سختی]] را برای خود برگزیدند، اما انسان‌های [[کافر]] هیچ [[محرومیت]] و محدودیتی نداشتند. اگر فرجام و معادی نباشد، [[ستم‌دیدگان]] و [[مؤمنان]] به [[حقوق]] خود نایل نمی‌آیند؛ پس برای احیای عدالت الهی باید قیامتی باشد. در این خصوص [[آیات]] متعددی وجود دارد<ref>{{متن قرآن|أَمْ نَجْعَلُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ كَالْمُفْسِدِينَ فِي الْأَرْضِ أَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِينَ كَالْفُجَّارِ}} «آیا کسانی را که ایمان آورده‌اند و کارهای شایسته کرده‌اند چون فسادانگیزان در زمین می‌شماریم؟ یا پرهیزگاران را چون گناهکاران می‌دانیم؟» سوره ص، آیه ۲۸؛ {{متن قرآن|أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ اجْتَرَحُوا السَّيِّئَاتِ أَنْ نَجْعَلَهُمْ كَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَوَاءً مَحْيَاهُمْ وَمَمَاتُهُمْ سَاءَ مَا يَحْكُمُونَ}} «آیا کسانی که به گناهان دست یازیده‌اند گمان دارند که آنان را همانند کسانی قرار می‌دهیم که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، به گونه‌ای که زندگانی و مرگشان همگون باشد؟! بد داوری می‌کنند!» سوره جاثیه، آیه ۲۱.</ref>.<ref>[[محمد حسن قدردان قراملکی|قدردان قراملکی، محمد حسن]]، [[قرآن و علم کلام (کتاب)|قرآن و علم کلام]]، ص ۳۷۹</ref>


== منابع ==
== منابع ==
۸۰٬۱۲۹

ویرایش