ولایت فقیه: تفاوت میان نسخه‌ها

*مسأله [[ولایت فقیه]] که پیشینه آن، به آغاز [[فقه]] بازمی‌‏گردد، یکی از مهم‏ترین مسایل [[جامعه]] [[شیعی]] است؛ به گونه‌‏ای که [[اندیشه]] [[سیاسی]] [[پیروان]] [[مکتب]] [[اهل بیت]]{{عم}} در عصر [[غیبت کبرا]]- به ویژه دوران معاصر- با آن گره خورده است. از آن‏جا که در دوران معاصر، بزرگ‏ترین تحوّل اجتماعی در [[امت اسلامی]]، به نام [[انقلاب اسلامی ایران]]، بر این باور سترگ بنا شده، بحث درباره آن، امری ضروری و اجتناب‏ ناپذیر است<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص ۴۶۳ - ۴۷۵.</ref>.

*از سوی دیگر، یگانه فریاد ظلم‏‌ستیزی و مقابله با زیاده‏‌خواهی [[استکبار جهانی]]، برخاسته از این [[تفکر]] ارجمند و اصل مترقی است که دشمنی‌‏های فراوانی را از سوی [[ستمگران]] و [[استکبار جهانی]] در پی داشته است. این خود، اهمیت پرداختن به این بحث را دو چندان ساخته است<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص ۴۶۳ - ۴۷۵.</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت ج۲ (کتاب)|درسنامه مهدویت ج۲]]، ص۲۴۱.</ref>.

*[[ولایت فقیه]] هم از راه [[عقل]] و هم از راه [[روایات]] و [[احادیث]] ثابت است. از آن‏جا که در مدخل [[نیابت عام]]، به برخی [[روایات]] در این‏ باره اشاره شد، این‏جا به صورت مختصر به [[دلیل عقلی]] اشاره می‏‌کنیم: از آن‏جا که در [[عصر غیبت]]، دسترسی به پیشوای [[معصوم]]{{ع}} امکان پذیر نیست و [[تشکیل حکومت]] هم ضروری است، باید فردی [[ولایت]] و [[حکومت]] را بر عهده بگیرد. بدین منظور، سه راه پیش رو داریم: یا این که [[ولایت]] غیر [[فقیه]] را بپذیریم یا فقیه‏ غیر [[عادل]] یا [[ولایت فقیه]] [[عادل]] را<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص ۴۶۳ - ۴۷۵.</ref>.

*[[عقل]] هرانسان [[حکم]] می‏‌کند غیر [[فقیه]] و [[فقیه]] غیر [[عادل]] [[شایسته]] [[ولایت]] و [[حکومت]] نیست؛ چرا که این‏جا تشکیل [[حکومت]] اسلامی مورد بحث است و برای پیاده کردن [[حکومت]] اسلامی و [[اجرای احکام]] [[دین]]، باید فردی زمام این امر را به عهده گیرد که به [[احکام اسلامی]] به طور ژرف و اساسی آشنا بوده و شیوه اداره [[حکومت]] را هم بداند در عین‏حال، پرهیزگار و [[متعهد]] باشد، تا امر [[حکومت]] را فدای خواسته‏‌های نفسانی و امیال [[شیطانی]] خود نکند. افزون بر آن، این‏که نه فقط درباره [[حکومت]] اسلامی، بلکه درباره هر حکومتی، [[عقل]] [[حکم]] می‌‏کند جاهلان، جاه‌‏طلبان و هوس‌رانان [[شایستگی]] [[زمامداری]] را ندارند؛ بنابراین فقیهی که به [[احکام اسلامی]] و اوضاع سیاسی- اجتماعی زمان خود [[آگاه]] بوده از [[تقوا]] و [[عدالت]] و [[تدبیر]] و [[مدیریت]] و [[کمالات]] لازم برخوردار باشد، برای [[حکومت]]، شایسته‏‌تر از دیگران است<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص ۴۶۳ - ۴۷۵.</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت ج۲ (کتاب)|درسنامه مهدویت ج۲]]، ص۲۴۲.</ref>.

*[[امام خمینی]] می‌فرماید: [[ولایت فقیه]] از موضوعاتی است که تصوّر آنها موجب [[تصدیق]] می‌شود و چندان به [[برهان]] احتیاج ندارد. به این معنی که هرکس [[عقاید]] و [[احکام اسلام]] را حتّی اجمالا دریافته باشد، چون به [[ولایت فقیه]] برسد و آن را به تصور آورد، بی‌درنگ [[تصدیق]] خواهد کرد و آن را ضروری و بدیهی خواهد [[شناخت]]<ref>حکومت اسلامی، امام خمینی</ref>.

*[[ولایت فقیه]] به معنای ادارۀ جامعۀ اسلامی در [[عصر غیبت]] زیر نظر و [[رهبری]] فقیهی است که هم [[علم]] به قانون [[خدا]] داشته باشد و هم [[عدالت]] و [[پاکی]] و لیاقت و مدیریّت و [[کفایت]] داشته باشد و این همان "تداوم [[غدیر]] در [[عصر غیبت]] [[امام]] [[معصوم]]" است. در قانون اساسی [[جمهوری اسلامی]] [[ایران]] نیز [[مشروعیت]] [[نظام]] در سایۀ [[ولایت فقیه]] دانسته شده و [[حدود]] و اختیارات آن ترسیم گشته است<ref>قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اصل‌های ۵ و ۱۰۷ تا ۱۱۲</ref>. در زمینۀ [[ولایت فقیه]]، مباحثی از این قبیل وجود دارد: [[فقیه]] کیست؟ [[مجتهد]] کیست؟ [[مرجع تقلید]] کدام است؟ چه کسی می‌تواند [[مجتهد]] و [[فقیه]] شود و کدام [[فقیه]] و با چه شرایطی [[ولایت]] دارد؟ [[ولیّ فقیه]] چگونه [[انتخاب]] می‌شود و [[حدود]] و اختیارات و مدّت آن کدام است و... که در کتاب‌های مفصّل‌تر و اختصاصی به این مباحث پرداخته است<ref>از جمله ر.ک: «حکومت اسلامی» امام خمینی، «سرچشمه‌های قدرت» شهید صدر، «حاکمیت در اسلام» موسوی خلخالی «ولایت فقیه و حاکمیت ملّی» طاهری خرّم آبادی، «نظریة ولایة الفقیه» حیدر آل حیدر، «حکومت اسلامی و ولایت فقیه» مصباح یزدی، «ولایت فقیه به زبان ساده» جواد محدثی</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۵۹۸.</ref>

==پرسش مستقیم==

* [[ولایت فقیه به چه معناست؟ (پرسش)]]