پرش به محتوا

محل سکونت امام مهدی در غیبت کبری کجاست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۰
جز
جایگزینی متن - 'دو غیبت' به 'دو غیبت'
جز (جایگزینی متن - 'منتخب الاثر،' به 'منتخب الاثر،')
جز (جایگزینی متن - 'دو غیبت' به 'دو غیبت')
خط ۶۳: خط ۶۳:
::::::بعضی [[روایات]] سراغ آن [[حضرت]] را در [[حجاز]] و ریگزارهای [[عوالی]] می‌دهد طبق آن [[روایت]] [[ابراهیم بن مهزیار]] توسط فرستاده [[امام عصر]]{{ع}} به [[خدمت]] آن بزرگوار فراخوانده می‌‌شود، از [[طائف]] می‌‌گذرد و به [[دشت حجاز]] که [[عوالی]] نامیده می‌‌شود، [[هدایت]] شده و در آنجا به [[خدمت]] آن [[حضرت]] می‌‌رسد، در این [[دیدار امام]]{{ع}} به پسر مهزیار می‌‌فرماید: پدرم با من [[پیمان]] بسته است که در مخفی‌ترین و دورترین سرزمین‌ها مسکن گزینم، تا از تیررس اهل [[ضلالت]] در [[امان]] باشم، این [[پیمان]] مرا به این ریگزارهای [[عوالی]] ([[دشت حجاز]] از نجد تا تهامه) انداخته است<ref>کمال الدین، ج۲، ص۴۴۷.</ref>.
::::::بعضی [[روایات]] سراغ آن [[حضرت]] را در [[حجاز]] و ریگزارهای [[عوالی]] می‌دهد طبق آن [[روایت]] [[ابراهیم بن مهزیار]] توسط فرستاده [[امام عصر]]{{ع}} به [[خدمت]] آن بزرگوار فراخوانده می‌‌شود، از [[طائف]] می‌‌گذرد و به [[دشت حجاز]] که [[عوالی]] نامیده می‌‌شود، [[هدایت]] شده و در آنجا به [[خدمت]] آن [[حضرت]] می‌‌رسد، در این [[دیدار امام]]{{ع}} به پسر مهزیار می‌‌فرماید: پدرم با من [[پیمان]] بسته است که در مخفی‌ترین و دورترین سرزمین‌ها مسکن گزینم، تا از تیررس اهل [[ضلالت]] در [[امان]] باشم، این [[پیمان]] مرا به این ریگزارهای [[عوالی]] ([[دشت حجاز]] از نجد تا تهامه) انداخته است<ref>کمال الدین، ج۲، ص۴۴۷.</ref>.
::::::از بعضی [[روایات]] نیز معلوم می‌‌شود که [[اقامتگاه حضرت]] [[ولی عصر]]{{ع}} در سرزمین‌های دوردست می‌‌باشد و به همین مناسبت در [[توقیع]] شریفی که در سال ۴۱۰ [[هجری]] از [[ناحیه مقدسه]] به [[افتخار]] [[شیخ مفید]] صادر شده است، چنین آمده است: اگرچه ما در سرزمین دوردستی سکنی گزیده‌ایم که از [[جایگاه]] [[ستمگران]] بدوریم زیرا که [[خداوند]] [[مصلحت]] ما و [[شیعیان]] [[مؤمن]] ما را در این دیده که تا [[حکومت]] [[دنیا]] در دست [[تبهکاران]] است در این نقطه دوردست مسکن نمائیم. ولی از [[اخبار]] شما آگاهیم و هرگز چیزی از [[اخبار]] شما بر ما پوشیده نمی‌ماند. و می‌‌دانیم که چه گرفتاری و [[پریشانی]] بر شما رسیده است، از آن وقتی که بسیاری از شماها به کارهایی دست زدند که پیشینیان [[صالح]] شما از آنها به دور بودند و پیمانی را که [[خداوند]] از آنها گرفته بود، پشت سر انداختند، گویی که از آن بی‌خبر بودند. ما شما را رها نکرده و یاد شما را از خاطر نبرده‌ایم وگرنه [[سختی‌ها]] به شما روی می‌‌آورد و [[دشمنان]] شما را از ریشه و بن برمی‌کندند<ref>احتجاج طبرسی، ص۴۹۷.</ref>.
::::::از بعضی [[روایات]] نیز معلوم می‌‌شود که [[اقامتگاه حضرت]] [[ولی عصر]]{{ع}} در سرزمین‌های دوردست می‌‌باشد و به همین مناسبت در [[توقیع]] شریفی که در سال ۴۱۰ [[هجری]] از [[ناحیه مقدسه]] به [[افتخار]] [[شیخ مفید]] صادر شده است، چنین آمده است: اگرچه ما در سرزمین دوردستی سکنی گزیده‌ایم که از [[جایگاه]] [[ستمگران]] بدوریم زیرا که [[خداوند]] [[مصلحت]] ما و [[شیعیان]] [[مؤمن]] ما را در این دیده که تا [[حکومت]] [[دنیا]] در دست [[تبهکاران]] است در این نقطه دوردست مسکن نمائیم. ولی از [[اخبار]] شما آگاهیم و هرگز چیزی از [[اخبار]] شما بر ما پوشیده نمی‌ماند. و می‌‌دانیم که چه گرفتاری و [[پریشانی]] بر شما رسیده است، از آن وقتی که بسیاری از شماها به کارهایی دست زدند که پیشینیان [[صالح]] شما از آنها به دور بودند و پیمانی را که [[خداوند]] از آنها گرفته بود، پشت سر انداختند، گویی که از آن بی‌خبر بودند. ما شما را رها نکرده و یاد شما را از خاطر نبرده‌ایم وگرنه [[سختی‌ها]] به شما روی می‌‌آورد و [[دشمنان]] شما را از ریشه و بن برمی‌کندند<ref>احتجاج طبرسی، ص۴۹۷.</ref>.
::::::و نیز در [[نصوص]] معتبر که از طرف [[ائمه اطهار]]{{عم}} رسیده، آمده است که [[جایگاه حضرت مهدی]]{{ع}} هم در [[دوران غیبت صغری]] و هم در [[دوران غیبت کبری]] [[کوه رضوی]] و [[ذی‌طوی]] است چنان‌که [[شیخ طوسی]] با [[سند]] خود [[نقل]] کرده از [[عبدالاعلی مولی]] که گفت: با [[حضرت صادق]]{{ع}} به طرف [[ناحیه]] روحا بیرون رفتم و هنگامی که در آنجا فرود آمدیم، آن [[حضرت]] به کوهی که مشرف بر آن [[ناحیه]] است، نگاه کرد به من فرمود:این کوه را می‌‌بینی؟ این کوهی است که آن را [[رضوی]] می‌‌گویند و از نوع کوه‌های [[فارس]] است، [[خداوند]] ما را [[دوست]] داشته که آن را به جانب ما [[نقل]] داده است در این کوه هر نوع درخت خوراکی وجود دارد و محل آن شخص [[غائب]] است که دو بار [[غائب]] می‌‌شود، محل [[امن]] خوبی است<ref>{{متن حدیث|تَرَى هَذَا الْجَبَلَ؟ هَذَا جَبَلٌ يُدْعَى رَضْوَى مِنْ جِبَالِ فَارِسَ...}}</ref>؛ برای [[صاحب]] این امر ([[امام عصر]]) در آن کوه [[دو غیبت]] وجود دارد: یکی کوتاه و دیگری طولانی<ref>{{متن حدیث|أَمَا إِنَّ لِصَاحِبِ هَذَا الْأَمْرِ فِيهِ غَيْبَتَيْنِ وَاحِدَةٌ قَصِيرَةٌ وَ الْأُخْرَى طَوِيلَةٌ}}؛ غیبت، طوسی، ص۱۰۳؛ غیبت نعمانی، ص۱۶۳.</ref>.
::::::و نیز در [[نصوص]] معتبر که از طرف [[ائمه اطهار]]{{عم}} رسیده، آمده است که [[جایگاه حضرت مهدی]]{{ع}} هم در [[دوران غیبت صغری]] و هم در [[دوران غیبت کبری]] [[کوه رضوی]] و [[ذی‌طوی]] است چنان‌که [[شیخ طوسی]] با [[سند]] خود [[نقل]] کرده از [[عبدالاعلی مولی]] که گفت: با [[حضرت صادق]]{{ع}} به طرف [[ناحیه]] روحا بیرون رفتم و هنگامی که در آنجا فرود آمدیم، آن [[حضرت]] به کوهی که مشرف بر آن [[ناحیه]] است، نگاه کرد به من فرمود:این کوه را می‌‌بینی؟ این کوهی است که آن را [[رضوی]] می‌‌گویند و از نوع کوه‌های [[فارس]] است، [[خداوند]] ما را [[دوست]] داشته که آن را به جانب ما [[نقل]] داده است در این کوه هر نوع درخت خوراکی وجود دارد و محل آن شخص [[غائب]] است که دو بار [[غائب]] می‌‌شود، محل [[امن]] خوبی است<ref>{{متن حدیث|تَرَى هَذَا الْجَبَلَ؟ هَذَا جَبَلٌ يُدْعَى رَضْوَى مِنْ جِبَالِ فَارِسَ...}}</ref>؛ برای [[صاحب]] این امر ([[امام عصر]]) در آن کوه دو [[غیبت]] وجود دارد: یکی کوتاه و دیگری طولانی<ref>{{متن حدیث|أَمَا إِنَّ لِصَاحِبِ هَذَا الْأَمْرِ فِيهِ غَيْبَتَيْنِ وَاحِدَةٌ قَصِيرَةٌ وَ الْأُخْرَى طَوِيلَةٌ}}؛ غیبت، طوسی، ص۱۰۳؛ غیبت نعمانی، ص۱۶۳.</ref>.
::::::[[ابوعبدالله نعمانی]] در [[کتاب الغیبة]] به [[سند]] خود [[روایت]] کرده از [[اسماعیل بن جابر]] که گفت: [[حضرت باقر]]{{ع}} فرمود: "برای [[صاحب]] این امر ([[حضرت قائم]]) در بعضی از این شعب‌ها غیبتی است (اشاره به جانب [[ذی طوی]] فرمود) تا موقعی که زمان خروجش فرا رسد، شخصی از [[دوستان]] که در [[خدمت]] اوست می‌‌آید و بعضی از یارانش را می‌‌بیند، می‌‌گوید شما در اینجا چند نفر هستید؟ می‌‌گویند: حدود [[چهل]] مرد، می‌‌گوید: چه حالی پیدا خواهید کرد اگر صاحبتان را ببینید؟ می‌‌گویند: قسم به [[خدا]] اگر او خواسته باشد ما را در این کوه‌ها ببرد و جا بدهد البته که ما در خدمتش هستیم و اطاعتش می‌کنیم"<ref>{{متن حدیث|يَكُونُ لِصَاحِبِ هَذَا الْأَمْرِ غَيْبَةٌ فِي بَعْضِ هَذِهِ الشِّعَابِ وَ أَوْمَأَ بِيَدِهِ إِلَى نَاحِيَةِ ذِي طُوًى حَتَّى إِذَا كَانَ قَبْلَ خُرُوجِهِ أَتَى الْمَوْلَى الَّذِي كَانَ مَعَهُ حَتَّى يَلْقَى بَعْضَ أَصْحَابِهِ فَيَقُولُ كَمْ أَنْتُمْ هَاهُنَا فَيَقُولُونَ: نَحْوٌ مِنْ أَرْبَعِينَ رَجُلًا، فَيَقُولُ: كَيْفَ أَنْتُمْ لَوْ رَأَيْتُمْ صَاحِبَكُمْ؟ فَيَقُولُونَ: وَ اللَّهِ لَوْ نَاوَى بِنَا الْجِبَالُ لَنَاوَيْنَاهَا مَعَهُ}}؛ غیبت، نعمانی، ص۱۸۲ - چاپ صدوق.</ref>. و همچنین در باب دیگر از [[ابی‌بصیر]] [[روایت]] کرده که گفت: [[امام باقر]]{{ع}} فرمود: "[[حضرت قائم]] از گردنه [[کوه ذی طوی]] همراه با عده‌ای به تعداد اهل [[بدر]] (۳۱۳) مرد فرود می‌‌آید و به [[حجرالاسود]] تکیه می‌‌زند و آن پرچمی را که بایستی بر تمام [[دنیا]] [[پیروز]] شود به اهتزاز در می‌‌آورد"<ref>{{متن حدیث|أَنَّ الْقَائِمَ يَهْبِطُ مِنْ ثَنِيَّةِ ذِي طُوًى فِي عِدَّةِ أَهْلِ بَدْرٍ ثَلَاثِمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا حَتَّى يُسْنِدَ ظَهْرَهُ إِلَى الْحَجَرِ الْأَسْوَدِ وَ يَهُزُّ الرَّايَةَ الْغَالِبَةَ}}؛ غیبت، نعمانی، ص۳۱۵.</ref>. و در معجم البلدان ذوطوی به ضم اول اسم محلی در [[مکه]] است.
::::::[[ابوعبدالله نعمانی]] در [[کتاب الغیبة]] به [[سند]] خود [[روایت]] کرده از [[اسماعیل بن جابر]] که گفت: [[حضرت باقر]]{{ع}} فرمود: "برای [[صاحب]] این امر ([[حضرت قائم]]) در بعضی از این شعب‌ها غیبتی است (اشاره به جانب [[ذی طوی]] فرمود) تا موقعی که زمان خروجش فرا رسد، شخصی از [[دوستان]] که در [[خدمت]] اوست می‌‌آید و بعضی از یارانش را می‌‌بیند، می‌‌گوید شما در اینجا چند نفر هستید؟ می‌‌گویند: حدود [[چهل]] مرد، می‌‌گوید: چه حالی پیدا خواهید کرد اگر صاحبتان را ببینید؟ می‌‌گویند: قسم به [[خدا]] اگر او خواسته باشد ما را در این کوه‌ها ببرد و جا بدهد البته که ما در خدمتش هستیم و اطاعتش می‌کنیم"<ref>{{متن حدیث|يَكُونُ لِصَاحِبِ هَذَا الْأَمْرِ غَيْبَةٌ فِي بَعْضِ هَذِهِ الشِّعَابِ وَ أَوْمَأَ بِيَدِهِ إِلَى نَاحِيَةِ ذِي طُوًى حَتَّى إِذَا كَانَ قَبْلَ خُرُوجِهِ أَتَى الْمَوْلَى الَّذِي كَانَ مَعَهُ حَتَّى يَلْقَى بَعْضَ أَصْحَابِهِ فَيَقُولُ كَمْ أَنْتُمْ هَاهُنَا فَيَقُولُونَ: نَحْوٌ مِنْ أَرْبَعِينَ رَجُلًا، فَيَقُولُ: كَيْفَ أَنْتُمْ لَوْ رَأَيْتُمْ صَاحِبَكُمْ؟ فَيَقُولُونَ: وَ اللَّهِ لَوْ نَاوَى بِنَا الْجِبَالُ لَنَاوَيْنَاهَا مَعَهُ}}؛ غیبت، نعمانی، ص۱۸۲ - چاپ صدوق.</ref>. و همچنین در باب دیگر از [[ابی‌بصیر]] [[روایت]] کرده که گفت: [[امام باقر]]{{ع}} فرمود: "[[حضرت قائم]] از گردنه [[کوه ذی طوی]] همراه با عده‌ای به تعداد اهل [[بدر]] (۳۱۳) مرد فرود می‌‌آید و به [[حجرالاسود]] تکیه می‌‌زند و آن پرچمی را که بایستی بر تمام [[دنیا]] [[پیروز]] شود به اهتزاز در می‌‌آورد"<ref>{{متن حدیث|أَنَّ الْقَائِمَ يَهْبِطُ مِنْ ثَنِيَّةِ ذِي طُوًى فِي عِدَّةِ أَهْلِ بَدْرٍ ثَلَاثِمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا حَتَّى يُسْنِدَ ظَهْرَهُ إِلَى الْحَجَرِ الْأَسْوَدِ وَ يَهُزُّ الرَّايَةَ الْغَالِبَةَ}}؛ غیبت، نعمانی، ص۳۱۵.</ref>. و در معجم البلدان ذوطوی به ضم اول اسم محلی در [[مکه]] است.
::::::پس با توجه به این سه [[حدیث]] اخیر معنی این فقره در [[دعای ندبه]] {{متن حدیث|أَ بِرَضْوَى أَمْ غَيْرِهَا أَمْ ذِي طُوًى}} نیز روشن می‌‌گردد و جمع بین آن دو چنین می‌‌شود که احتمالاً مقر آن [[حضرت]] ابتدا در [[کوه رضوی]] و اواخر [[غیبت]] و نزدیک [[ظهور]] [[ذی‌طوی]] است و نیز این جمله هیچ دلالتی بر اینکه این دو مکان، یا یکی از آنها، اقامتگاه دائمی آن [[حضرت]] است، ندارد و نیز معلوم می‌‌شود چرا [[شیعیان]] با [[خواندن]] [[دعای ندبه]] به سراغ [[حضرت مهدی]]{{ع}} در [[ذی طوی]] و [[کوه رضوی]] می‌‌گردند، پس اینکه [[کیسانیه]] [[کوه رضوی]] را مقر [[محمد حنفیه]] [[امام زمان]] خود می‌‌دانند، به اصالت [[دعای ندبه]] خدشه وارد نمی‌کند، بلکه [[شاهد]] و مؤید خوبی است بر صحت احادیثی که مقر آن [[حضرت]] را در [[کوه رضوی]] معرفی می‌‌کند و چه بسا کسانی از آنها در [[اخبار]] [[مهدی]]{{ع}} دیده‌اند که در دوران غیبتش محل او [[کوه رضوی]] است و آن را برای [[صاحب]] خود [[محمد حنفیه]] اضافه کرده‌اند، زیرا منشأ هر [[شبهه]]، مطلب حقی است که بی‌جا به کار می‌‌برند<ref>در این‌باره به مقاله عالمانه علامه شیخ محمد تقی شوشتری که در پاسخ مرحوم دکتر شریعتی نوشته است، مراجعه شود. (شخصیت و اندیشه دکتر علی شریعتی، به کوشش جعفر سعیدی، از ص۶۴ تا ۶۹).</ref>.
::::::پس با توجه به این سه [[حدیث]] اخیر معنی این فقره در [[دعای ندبه]] {{متن حدیث|أَ بِرَضْوَى أَمْ غَيْرِهَا أَمْ ذِي طُوًى}} نیز روشن می‌‌گردد و جمع بین آن دو چنین می‌‌شود که احتمالاً مقر آن [[حضرت]] ابتدا در [[کوه رضوی]] و اواخر [[غیبت]] و نزدیک [[ظهور]] [[ذی‌طوی]] است و نیز این جمله هیچ دلالتی بر اینکه این دو مکان، یا یکی از آنها، اقامتگاه دائمی آن [[حضرت]] است، ندارد و نیز معلوم می‌‌شود چرا [[شیعیان]] با [[خواندن]] [[دعای ندبه]] به سراغ [[حضرت مهدی]]{{ع}} در [[ذی طوی]] و [[کوه رضوی]] می‌‌گردند، پس اینکه [[کیسانیه]] [[کوه رضوی]] را مقر [[محمد حنفیه]] [[امام زمان]] خود می‌‌دانند، به اصالت [[دعای ندبه]] خدشه وارد نمی‌کند، بلکه [[شاهد]] و مؤید خوبی است بر صحت احادیثی که مقر آن [[حضرت]] را در [[کوه رضوی]] معرفی می‌‌کند و چه بسا کسانی از آنها در [[اخبار]] [[مهدی]]{{ع}} دیده‌اند که در دوران غیبتش محل او [[کوه رضوی]] است و آن را برای [[صاحب]] خود [[محمد حنفیه]] اضافه کرده‌اند، زیرا منشأ هر [[شبهه]]، مطلب حقی است که بی‌جا به کار می‌‌برند<ref>در این‌باره به مقاله عالمانه علامه شیخ محمد تقی شوشتری که در پاسخ مرحوم دکتر شریعتی نوشته است، مراجعه شود. (شخصیت و اندیشه دکتر علی شریعتی، به کوشش جعفر سعیدی، از ص۶۴ تا ۶۹).</ref>.
۲۲۷٬۳۴۵

ویرایش