پرش به محتوا

ابلیس در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'وسیله' به 'وسیله'
جز (جایگزینی متن - '{{خرد}}' به '{{ویرایش غیرنهایی}}')
جز (جایگزینی متن - 'وسیله' به 'وسیله')
خط ۹۵: خط ۹۵:
# [[دعوت]] به [[کفر]]: {{متن قرآن|كَمَثَلِ الشَّيْطَانِ إِذْ قَالَ لِلْإِنْسَانِ اكْفُرْ}}<ref>«همچون شیطان که به آدمی گفت: کافر شو» سوره حشر، آیه ۱۶.</ref> [[دعوت]] [[ابلیس]] به [[کفر]]، بدان جهت است که [[کفر]] زمینۀ [[دوستی]] و [[ولایت]]، بلکه سلطۀ کامل او را فراهم می‌سازد: {{متن قرآن|يَا بَنِي آدَمَ لَا يَفْتِنَنَّكُمُ الشَّيْطَانُ كَمَا أَخْرَجَ أَبَوَيْكُمْ مِنَ الْجَنَّةِ يَنْزِعُ عَنْهُمَا لِبَاسَهُمَا لِيُرِيَهُمَا سَوْآتِهِمَا إِنَّهُ يَرَاكُمْ هُوَ وَقَبِيلُهُ مِنْ حَيْثُ لَا تَرَوْنَهُمْ إِنَّا جَعَلْنَا الشَّيَاطِينَ أَوْلِيَاءَ لِلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ}}<ref>«ای فرزندان آدم! شیطان شما را نفریبد! چنان که پدر و مادر شما را از بهشت بیرون راند در حالی که لباسشان را از (تن) آنان بر می‌کند تا شرمگاه‌هایشان را به آنان بنمایاند؛ به راستی او و همگنان وی شما را از جایی که شما آنها را نمی‌بینید می‌بینند؛ بی‌گمان ما شیطین را دوستان كسانى قرار داديم كه ايمان نمى‏ آورند» سوره اعراف، آیه ۲۷.</ref>.
# [[دعوت]] به [[کفر]]: {{متن قرآن|كَمَثَلِ الشَّيْطَانِ إِذْ قَالَ لِلْإِنْسَانِ اكْفُرْ}}<ref>«همچون شیطان که به آدمی گفت: کافر شو» سوره حشر، آیه ۱۶.</ref> [[دعوت]] [[ابلیس]] به [[کفر]]، بدان جهت است که [[کفر]] زمینۀ [[دوستی]] و [[ولایت]]، بلکه سلطۀ کامل او را فراهم می‌سازد: {{متن قرآن|يَا بَنِي آدَمَ لَا يَفْتِنَنَّكُمُ الشَّيْطَانُ كَمَا أَخْرَجَ أَبَوَيْكُمْ مِنَ الْجَنَّةِ يَنْزِعُ عَنْهُمَا لِبَاسَهُمَا لِيُرِيَهُمَا سَوْآتِهِمَا إِنَّهُ يَرَاكُمْ هُوَ وَقَبِيلُهُ مِنْ حَيْثُ لَا تَرَوْنَهُمْ إِنَّا جَعَلْنَا الشَّيَاطِينَ أَوْلِيَاءَ لِلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ}}<ref>«ای فرزندان آدم! شیطان شما را نفریبد! چنان که پدر و مادر شما را از بهشت بیرون راند در حالی که لباسشان را از (تن) آنان بر می‌کند تا شرمگاه‌هایشان را به آنان بنمایاند؛ به راستی او و همگنان وی شما را از جایی که شما آنها را نمی‌بینید می‌بینند؛ بی‌گمان ما شیطین را دوستان كسانى قرار داديم كه ايمان نمى‏ آورند» سوره اعراف، آیه ۲۷.</ref>.
#ایجاد آرزوهای طولانی برای [[انسان]]: یکی از شیوه‌های ابلیس‌ برای‌ گمراهی‌ [[انسان‌ها]]، شعله ورکردن آرزوهایی [[دنیوی]] [[آدمی]] است: {{متن قرآن|وَلَأُضِلَّنَّهُمْ وَلَأُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آذَانَ الْأَنْعَامِ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ}}<ref>«و بی‌گمان آنان را گمراه می‌کنم و به آرزو (های دور و دراز) می‌افکنم و به آنان فرمان می‌دهم آنگاه گوش چارپایان را (به خرافه‌پرستی) می‌شکافند و به آنان فرمان می‌دهم آنگاه آفرینش خداوند را دگرگونه می‌سازند» سوره نساء، آیه ۱۱۹.</ref>.
#ایجاد آرزوهای طولانی برای [[انسان]]: یکی از شیوه‌های ابلیس‌ برای‌ گمراهی‌ [[انسان‌ها]]، شعله ورکردن آرزوهایی [[دنیوی]] [[آدمی]] است: {{متن قرآن|وَلَأُضِلَّنَّهُمْ وَلَأُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آذَانَ الْأَنْعَامِ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ}}<ref>«و بی‌گمان آنان را گمراه می‌کنم و به آرزو (های دور و دراز) می‌افکنم و به آنان فرمان می‌دهم آنگاه گوش چارپایان را (به خرافه‌پرستی) می‌شکافند و به آنان فرمان می‌دهم آنگاه آفرینش خداوند را دگرگونه می‌سازند» سوره نساء، آیه ۱۱۹.</ref>.
#فراموشاندن: یکی از راه‌های نفوذ [[ابلیس]] در حزب خویش، اصلی نمایاندن موضوعات فرعی و جلب توجّه ایشان بدان است تا بدین [[وسیله]]، یاد [[خداوند]] یا عمل به [[وظایف]] خود، فراموششان گردد: {{متن قرآن|اسْتَحْوَذَ عَلَيْهِمُ الشَّيْطَانُ فَأَنْسَاهُمْ ذِكْرَ اللَّهِ}}<ref>«شیطان بر آنان چیرگی یافت و یادکرد خداوند را از یاد آنان برد» سوره مجادله، آیه ۱۹.</ref>.
#فراموشاندن: یکی از راه‌های نفوذ [[ابلیس]] در حزب خویش، اصلی نمایاندن موضوعات فرعی و جلب توجّه ایشان بدان است تا بدین وسیله، یاد [[خداوند]] یا عمل به [[وظایف]] خود، فراموششان گردد: {{متن قرآن|اسْتَحْوَذَ عَلَيْهِمُ الشَّيْطَانُ فَأَنْسَاهُمْ ذِكْرَ اللَّهِ}}<ref>«شیطان بر آنان چیرگی یافت و یادکرد خداوند را از یاد آنان برد» سوره مجادله، آیه ۱۹.</ref>.
#تزیین [[گناه]]: روش دیگر [[شیطان]] برای ارتکاب [[بندگان]] به [[گناه]] کردن تزیین کردن [[اعمال]] [[زشت]] آنان به [[زیبایی]] است: {{متن قرآن|الشَّيْطَانُ سَوَّلَ لَهُمْ وَأَمْلَى لَهُمْ}}<ref>«بی‌گمان، شیطان (کفر را) در چشم آنان که به گذشته خود- پس از آنکه رهنمود برایشان روشن شد- بازگشتند، آراست و به آنان میدان داد» سوره محمد، آیه ۲۵.</ref>.
#تزیین [[گناه]]: روش دیگر [[شیطان]] برای ارتکاب [[بندگان]] به [[گناه]] کردن تزیین کردن [[اعمال]] [[زشت]] آنان به [[زیبایی]] است: {{متن قرآن|الشَّيْطَانُ سَوَّلَ لَهُمْ وَأَمْلَى لَهُمْ}}<ref>«بی‌گمان، شیطان (کفر را) در چشم آنان که به گذشته خود- پس از آنکه رهنمود برایشان روشن شد- بازگشتند، آراست و به آنان میدان داد» سوره محمد، آیه ۲۵.</ref>.
# [[گسترش فساد]] و [[ترویج]] [[فحشا]] و منکر: {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ وَمَنْ يَتَّبِعْ خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ فَإِنَّهُ يَأْمُرُ بِالْفَحْشَاءِ وَالْمُنْكَرِ}}<ref>«ای مؤمنان! گام‌های شیطان را پی نگیرید و هر کس گام‌های شیطان را پی بگیرد (بداند که) بی‌گمان او  به کار زشت و ناپسند فرمان می‌دهد» سوره نور، آیه ۲۱.</ref>.
# [[گسترش فساد]] و [[ترویج]] [[فحشا]] و منکر: {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ وَمَنْ يَتَّبِعْ خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ فَإِنَّهُ يَأْمُرُ بِالْفَحْشَاءِ وَالْمُنْكَرِ}}<ref>«ای مؤمنان! گام‌های شیطان را پی نگیرید و هر کس گام‌های شیطان را پی بگیرد (بداند که) بی‌گمان او  به کار زشت و ناپسند فرمان می‌دهد» سوره نور، آیه ۲۱.</ref>.
خط ۱۱۴: خط ۱۱۴:
# [[وسوسه]] [[ایوب ]]{{ع}}: ایجاد زمینۀ پیدایش امور سخت برای ایوب وسوسه‌های [[ابلیس]] نسبت به ایوب بود: {{متن قرآن|وَاذْكُرْ عَبْدَنَا أَيُّوبَ إِذْ نَادَى رَبَّهُ أَنِّي مَسَّنِيَ الشَّيْطَانُ بِنُصْبٍ وَعَذَابٍ}}<ref>«و از بنده ما ایّوب یاد کن آنگاه که پروردگارش را ندا کرد که شیطان به من رنج و عذاب رسانده است» سوره ص، آیه ۴۱.</ref>.  
# [[وسوسه]] [[ایوب ]]{{ع}}: ایجاد زمینۀ پیدایش امور سخت برای ایوب وسوسه‌های [[ابلیس]] نسبت به ایوب بود: {{متن قرآن|وَاذْكُرْ عَبْدَنَا أَيُّوبَ إِذْ نَادَى رَبَّهُ أَنِّي مَسَّنِيَ الشَّيْطَانُ بِنُصْبٍ وَعَذَابٍ}}<ref>«و از بنده ما ایّوب یاد کن آنگاه که پروردگارش را ندا کرد که شیطان به من رنج و عذاب رسانده است» سوره ص، آیه ۴۱.</ref>.  
# [[موسی]]{{ع}}: تلاش [[ابلیس]] برای درگیر کردن [[حضرت موسی]]{{ع}}، میان یکی از [[یاوران]] [[موسی]] و [[دشمنان]] آن [[حضرت]] که در [[قرآن]]، این [[اقدام]] به صراحت عملی از سوی [[شیطان]] معرّفی شد: {{متن قرآن|وَدَخَلَ الْمَدِينَةَ عَلَى حِينِ غَفْلَةٍ مِنْ أَهْلِهَا فَوَجَدَ فِيهَا رَجُلَيْنِ يَقْتَتِلَانِ هَذَا مِنْ شِيعَتِهِ وَهَذَا مِنْ عَدُوِّهِ فَاسْتَغَاثَهُ الَّذِي مِنْ شِيعَتِهِ عَلَى الَّذِي مِنْ عَدُوِّهِ فَوَكَزَهُ مُوسَى فَقَضَى عَلَيْهِ قَالَ هَذَا مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ إِنَّهُ عَدُوٌّ مُضِلٌّ مُبِينٌ}}<ref>سوره قصص، آیه ۱۵.</ref>.
# [[موسی]]{{ع}}: تلاش [[ابلیس]] برای درگیر کردن [[حضرت موسی]]{{ع}}، میان یکی از [[یاوران]] [[موسی]] و [[دشمنان]] آن [[حضرت]] که در [[قرآن]]، این [[اقدام]] به صراحت عملی از سوی [[شیطان]] معرّفی شد: {{متن قرآن|وَدَخَلَ الْمَدِينَةَ عَلَى حِينِ غَفْلَةٍ مِنْ أَهْلِهَا فَوَجَدَ فِيهَا رَجُلَيْنِ يَقْتَتِلَانِ هَذَا مِنْ شِيعَتِهِ وَهَذَا مِنْ عَدُوِّهِ فَاسْتَغَاثَهُ الَّذِي مِنْ شِيعَتِهِ عَلَى الَّذِي مِنْ عَدُوِّهِ فَوَكَزَهُ مُوسَى فَقَضَى عَلَيْهِ قَالَ هَذَا مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ إِنَّهُ عَدُوٌّ مُضِلٌّ مُبِينٌ}}<ref>سوره قصص، آیه ۱۵.</ref>.
# [[یوشع]]{{ع}}: سعی در فراموش کردن آوردن ماهی به [[وسیله]] [[یوشع]] که [[قرآن]] از او با عنوان "فتاه" آورده است از اقدامات [[شیطان]] بود: {{متن قرآن|فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ}}<ref>سوره کهف، آیه ۶۳.</ref>.
# [[یوشع]]{{ع}}: سعی در فراموش کردن آوردن ماهی به وسیله [[یوشع]] که [[قرآن]] از او با عنوان "فتاه" آورده است از اقدامات [[شیطان]] بود: {{متن قرآن|فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ}}<ref>سوره کهف، آیه ۶۳.</ref>.
# [[یوسف]]{{ع}}: ایجاد [[آتش]] [[حسادت]] در [[برادران]] [[یوسف]] که موجب سختی‌های بسیار در [[زندگی]] [[یوسف]] شد: {{متن قرآن|إِذْ أَخْرَجَنِي مِنَ السِّجْنِ وَجَاءَ بِكُمْ مِنَ الْبَدْوِ مِنْ بَعْدِ أَنْ نَزَغَ الشَّيْطَانُ بَيْنِي وَبَيْنَ إِخْوَتِي}}<ref>سوره یوسف، آیه ۱۰۰.</ref>. همچنین [[فراموشی]] [[نقل]] داستان [[حضرت یوسف]] توسط [[بنده]] [[آزاد]] شده از زندان نزد [[عزیز مصر]] که موجب بقای [[یوسف]] در زندان تا چندین سال دیگر شد: {{متن قرآن|فَأَنْسَاهُ الشَّيْطَانُ ذِكْرَ رَبِّهِ فَلَبِثَ فِي السِّجْنِ بِضْعَ سِنِينَ}}<ref>«اما شیطان یادکرد سرورش را از یاد او برد و (یوسف) چند سال در زندان فروماند» سوره یوسف، آیه ۴۲.</ref>.<ref>ر.ک: [[علی محمدی آشنائی|محمدی آشنائی، علی]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۱ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]]، ص ۵۷۸-۵۷۹. </ref>
# [[یوسف]]{{ع}}: ایجاد [[آتش]] [[حسادت]] در [[برادران]] [[یوسف]] که موجب سختی‌های بسیار در [[زندگی]] [[یوسف]] شد: {{متن قرآن|إِذْ أَخْرَجَنِي مِنَ السِّجْنِ وَجَاءَ بِكُمْ مِنَ الْبَدْوِ مِنْ بَعْدِ أَنْ نَزَغَ الشَّيْطَانُ بَيْنِي وَبَيْنَ إِخْوَتِي}}<ref>سوره یوسف، آیه ۱۰۰.</ref>. همچنین [[فراموشی]] [[نقل]] داستان [[حضرت یوسف]] توسط [[بنده]] [[آزاد]] شده از زندان نزد [[عزیز مصر]] که موجب بقای [[یوسف]] در زندان تا چندین سال دیگر شد: {{متن قرآن|فَأَنْسَاهُ الشَّيْطَانُ ذِكْرَ رَبِّهِ فَلَبِثَ فِي السِّجْنِ بِضْعَ سِنِينَ}}<ref>«اما شیطان یادکرد سرورش را از یاد او برد و (یوسف) چند سال در زندان فروماند» سوره یوسف، آیه ۴۲.</ref>.<ref>ر.ک: [[علی محمدی آشنائی|محمدی آشنائی، علی]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۱ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]]، ص ۵۷۸-۵۷۹. </ref>
==[[عاقبت]] [[ابلیس]]==
==[[عاقبت]] [[ابلیس]]==
۲۲۷٬۳۶۸

ویرایش