اصحاب القریة: تفاوت میان نسخهها
جز (جایگزینی متن - ']] سعیدیانفر، محمد جعفر و ایازی، سید محمد علی، فرهنگنامه' به ' سعیدیانفر و ایازی، [[فرهنگنامه') |
جز (جایگزینی متن - 'سعیدیانفر، محمد جعفر و ایازی، سید محمد علی، [[فرهنگنامه' به 'سعیدیانفر و ایازی، [[فرهنگنامه') |
||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
یکی از داستانهایی که در [[قرآن]] بدون ذکر مشخصات و اشاره به مکان و زمان آن آمده و جای شگفتی است، [[اصحاب]] القریه است؛ که هیچ اثری از آنان نمانده و برای [[پیامبر]] جنبه یادآوری دارد و برای [[مشرکان]] جنبه [[عبرت]]. | یکی از داستانهایی که در [[قرآن]] بدون ذکر مشخصات و اشاره به مکان و زمان آن آمده و جای شگفتی است، [[اصحاب]] القریه است؛ که هیچ اثری از آنان نمانده و برای [[پیامبر]] جنبه یادآوری دارد و برای [[مشرکان]] جنبه [[عبرت]]. | ||
#{{متن قرآن|أَوَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَكَانُوا أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُعْجِزَهُ مِنْ شَيْءٍ فِي السَّمَاوَاتِ وَلَا فِي الْأَرْضِ إِنَّهُ كَانَ عَلِيمًا قَدِيرًا * وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللَّهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوا مَا تَرَكَ عَلَى ظَهْرِهَا مِنْ دَابَّةٍ وَلَكِنْ يُؤَخِّرُهُمْ إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى فَإِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِعِبَادِهِ بَصِيرًا}}<ref>«و آیا در زمین گردش نکردهاند تا بنگرند سرانجام کسانی که پیش از ایشان و توانمندتر از آنان بودند چگونه بوده است؟ و خداوند چنان نیست که چیزی در آسمانها و زمین او را به ستوه آورد، بیگمان او دانایی تواناست*و اگر خداوند مردم را به آنچه کردهاند فرو میگرفت هیچ جنبندهای را بر پشت زمین وا نمینهاد اما تا زمانی معیّن (مرگ) آنان را پس میافکند و آنگاه که اجل آنان برسد خداوند به بندگان خویش بیناست» سوره فاطر، آیه ۴۴-۴۵.</ref> | #{{متن قرآن|أَوَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَكَانُوا أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُعْجِزَهُ مِنْ شَيْءٍ فِي السَّمَاوَاتِ وَلَا فِي الْأَرْضِ إِنَّهُ كَانَ عَلِيمًا قَدِيرًا * وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللَّهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوا مَا تَرَكَ عَلَى ظَهْرِهَا مِنْ دَابَّةٍ وَلَكِنْ يُؤَخِّرُهُمْ إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى فَإِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِعِبَادِهِ بَصِيرًا}}<ref>«و آیا در زمین گردش نکردهاند تا بنگرند سرانجام کسانی که پیش از ایشان و توانمندتر از آنان بودند چگونه بوده است؟ و خداوند چنان نیست که چیزی در آسمانها و زمین او را به ستوه آورد، بیگمان او دانایی تواناست*و اگر خداوند مردم را به آنچه کردهاند فرو میگرفت هیچ جنبندهای را بر پشت زمین وا نمینهاد اما تا زمانی معیّن (مرگ) آنان را پس میافکند و آنگاه که اجل آنان برسد خداوند به بندگان خویش بیناست» سوره فاطر، آیه ۴۴-۴۵.</ref> | ||
#{{متن قرآن|وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحَابَ الْقَرْيَةِ إِذْ جَاءَهَا الْمُرْسَلُونَ * إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ * قَالُوا مَا أَنْتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُنَا وَمَا أَنْزَلَ الرَّحْمَنُ مِنْ شَيْءٍ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَكْذِبُونَ * قَالُوا رَبُّنَا يَعْلَمُ إِنَّا إِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُونَ * وَمَا عَلَيْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ}}<ref>«و برای آنان از مردم آن شهر آنگاه که پیامبران به آنجا آمدند مثلی بزن*آن هنگام که دو تن را نزد آنها فرستادیم و آنان را دروغگو شمردند و ما با سوّمی، (آن دو را) پشتیبانی کردیم، آنگاه گفتند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*گفتند: شما جز بشری مانند ما نیستید و (خداوند) بخشنده، چیزی فرو نفرستاده است و شما جز دروغ نمیگویید*گفتند: پروردگارمان میداند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*و چیزی جز پیامرسانی روشن، بر عهده ما نیست» سوره یس، آیه ۱۳الی۱۷.</ref><ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر| | #{{متن قرآن|وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحَابَ الْقَرْيَةِ إِذْ جَاءَهَا الْمُرْسَلُونَ * إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ * قَالُوا مَا أَنْتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُنَا وَمَا أَنْزَلَ الرَّحْمَنُ مِنْ شَيْءٍ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَكْذِبُونَ * قَالُوا رَبُّنَا يَعْلَمُ إِنَّا إِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُونَ * وَمَا عَلَيْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ}}<ref>«و برای آنان از مردم آن شهر آنگاه که پیامبران به آنجا آمدند مثلی بزن*آن هنگام که دو تن را نزد آنها فرستادیم و آنان را دروغگو شمردند و ما با سوّمی، (آن دو را) پشتیبانی کردیم، آنگاه گفتند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*گفتند: شما جز بشری مانند ما نیستید و (خداوند) بخشنده، چیزی فرو نفرستاده است و شما جز دروغ نمیگویید*گفتند: پروردگارمان میداند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*و چیزی جز پیامرسانی روشن، بر عهده ما نیست» سوره یس، آیه ۱۳الی۱۷.</ref><ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۱، ص ۱۲۴.</ref>. | ||
==نکات== | ==نکات== | ||
*یادآوری [[سرنوشت]] [[اصحاب]] القریه که معلوم نیست آنان در کدام قریه و [[شهر]] [[زندگی]] میکرده و [[پیامبر]] آن مشخص نیست و [[هدف]] از قصه همانطور که در سورۀ «[[یس]]» آمده، یاد آوری و [[عبرت]] گرفتن است. | *یادآوری [[سرنوشت]] [[اصحاب]] القریه که معلوم نیست آنان در کدام قریه و [[شهر]] [[زندگی]] میکرده و [[پیامبر]] آن مشخص نیست و [[هدف]] از قصه همانطور که در سورۀ «[[یس]]» آمده، یاد آوری و [[عبرت]] گرفتن است. | ||
| خط ۱۹: | خط ۱۹: | ||
#تاکید برفرستاده شدن [[پیامبران]] به صورت یک جریان پیوسته وشیوه یک نواخت [[مخالفان]] که همه آنان این مسئله را مطرح میکردند که [[پیامبر]] باید از غیرجنس [[بشر]] باشند: {{متن قرآن|إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ}}<ref>«آن هنگام که دو تن را نزد آنها فرستادیم و آنان را دروغگو شمردند و ما با سوّمی، (آن دو را) پشتیبانی کردیم، آنگاه گفتند که ما نزد شما فرستاده شدهایم» سوره یس، آیه ۱۴.</ref>. | #تاکید برفرستاده شدن [[پیامبران]] به صورت یک جریان پیوسته وشیوه یک نواخت [[مخالفان]] که همه آنان این مسئله را مطرح میکردند که [[پیامبر]] باید از غیرجنس [[بشر]] باشند: {{متن قرآن|إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ}}<ref>«آن هنگام که دو تن را نزد آنها فرستادیم و آنان را دروغگو شمردند و ما با سوّمی، (آن دو را) پشتیبانی کردیم، آنگاه گفتند که ما نزد شما فرستاده شدهایم» سوره یس، آیه ۱۴.</ref>. | ||
#بازتاب پاسخ [[اصحاب]] قریه و مطرح کردن این سخن و ذهنیت [[مخالفان]] [[دعوت]] که شما بشری مثل ما هستید و [[خداوند]] چیزی را نازل نکرده و شما [[دروغ]] میگوئید، جالب است: {{متن قرآن|قَالُوا مَا أَنْتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُنَا وَمَا أَنْزَلَ الرَّحْمَنُ مِنْ شَيْءٍ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَكْذِبُونَ}}<ref>«گفتند: شما جز بشری مانند ما نیستید و (خداوند) بخشنده، چیزی فرو نفرستاده است و شما جز دروغ نمیگویید» سوره یس، آیه ۱۵.</ref>. | #بازتاب پاسخ [[اصحاب]] قریه و مطرح کردن این سخن و ذهنیت [[مخالفان]] [[دعوت]] که شما بشری مثل ما هستید و [[خداوند]] چیزی را نازل نکرده و شما [[دروغ]] میگوئید، جالب است: {{متن قرآن|قَالُوا مَا أَنْتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُنَا وَمَا أَنْزَلَ الرَّحْمَنُ مِنْ شَيْءٍ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَكْذِبُونَ}}<ref>«گفتند: شما جز بشری مانند ما نیستید و (خداوند) بخشنده، چیزی فرو نفرستاده است و شما جز دروغ نمیگویید» سوره یس، آیه ۱۵.</ref>. | ||
*تاکید [[پیامبران]] براین که خداوندآگاه به [[رسالت]] آنها است و وظیفهای جز [[ابلاغ]] [[پیام]] ندارند: {{متن قرآن|قَالُوا رَبُّنَا يَعْلَمُ إِنَّا إِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُونَ * وَمَا عَلَيْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ}}<ref>«گفتند: پروردگارمان میداند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*و چیزی جز پیامرسانی روشن، بر عهده ما نیست» سوره یس، آیه ۱۶-۱۷.</ref><ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر| | *تاکید [[پیامبران]] براین که خداوندآگاه به [[رسالت]] آنها است و وظیفهای جز [[ابلاغ]] [[پیام]] ندارند: {{متن قرآن|قَالُوا رَبُّنَا يَعْلَمُ إِنَّا إِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُونَ * وَمَا عَلَيْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ}}<ref>«گفتند: پروردگارمان میداند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*و چیزی جز پیامرسانی روشن، بر عهده ما نیست» سوره یس، آیه ۱۶-۱۷.</ref><ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۱، ص ۱۲۴.</ref>. | ||
== پرسشهای وابسته == | == پرسشهای وابسته == | ||
نسخهٔ ۳۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۱:۵۵
متن این جستار آزمایشی و غیرنهایی است. برای اطلاع از اهداف و چشم انداز این دانشنامه به صفحه آشنایی با دانشنامه مجازی امامت و ولایت مراجعه کنید.
- اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:
- در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل اصحاب القریة (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.
مقدمه
یکی از داستانهایی که در قرآن بدون ذکر مشخصات و اشاره به مکان و زمان آن آمده و جای شگفتی است، اصحاب القریه است؛ که هیچ اثری از آنان نمانده و برای پیامبر جنبه یادآوری دارد و برای مشرکان جنبه عبرت.
- ﴿أَوَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَكَانُوا أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُعْجِزَهُ مِنْ شَيْءٍ فِي السَّمَاوَاتِ وَلَا فِي الْأَرْضِ إِنَّهُ كَانَ عَلِيمًا قَدِيرًا * وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللَّهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوا مَا تَرَكَ عَلَى ظَهْرِهَا مِنْ دَابَّةٍ وَلَكِنْ يُؤَخِّرُهُمْ إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى فَإِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِعِبَادِهِ بَصِيرًا﴾[۱]
- ﴿وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحَابَ الْقَرْيَةِ إِذْ جَاءَهَا الْمُرْسَلُونَ * إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ * قَالُوا مَا أَنْتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُنَا وَمَا أَنْزَلَ الرَّحْمَنُ مِنْ شَيْءٍ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَكْذِبُونَ * قَالُوا رَبُّنَا يَعْلَمُ إِنَّا إِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُونَ * وَمَا عَلَيْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ﴾[۲][۳].
نکات
- یادآوری سرنوشت اصحاب القریه که معلوم نیست آنان در کدام قریه و شهر زندگی میکرده و پیامبر آن مشخص نیست و هدف از قصه همانطور که در سورۀ «یس» آمده، یاد آوری و عبرت گرفتن است.
- گفته شده نام پیامبرانش صادق، مصدوق و شمعون، بوده و مردم مکه از این که آنان مانند خودشان انسان بوده، ابراز شگفتی میکردهاند. چنانکه در منطقه جغرافیایی جزیرة العرب، برخی احتمال داده که در اطراف مدینه بوده و نام رسولش «حبیب النجار» بوده، طبق آنچه از ابن عباس نقل شده و گوئی نزد آنان معروف بوده است: ﴿وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحَابَ الْقَرْيَةِ﴾[۴].
- نکته دیگر: روش تبلیغ در این قصه و بیان تکذیب مبلغین برای تحت تأثیر قرار دادن مخاطبان با شیوه مخصوص است که در این روش نکات زیر قابل توجه است:
- خبر اصحاب قریه و این که پیامبران برا ی آنها فرستاده شد و پیامبران به آنها اعلام کردند که ما ازطرف خداوند رسالت داریم مطرح گردیده است ﴿وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحَابَ الْقَرْيَةِ إِذْ جَاءَهَا الْمُرْسَلُونَ﴾[۵].
- تاکید برفرستاده شدن پیامبران به صورت یک جریان پیوسته وشیوه یک نواخت مخالفان که همه آنان این مسئله را مطرح میکردند که پیامبر باید از غیرجنس بشر باشند: ﴿إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ﴾[۶].
- بازتاب پاسخ اصحاب قریه و مطرح کردن این سخن و ذهنیت مخالفان دعوت که شما بشری مثل ما هستید و خداوند چیزی را نازل نکرده و شما دروغ میگوئید، جالب است: ﴿قَالُوا مَا أَنْتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُنَا وَمَا أَنْزَلَ الرَّحْمَنُ مِنْ شَيْءٍ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَكْذِبُونَ﴾[۷].
- تاکید پیامبران براین که خداوندآگاه به رسالت آنها است و وظیفهای جز ابلاغ پیام ندارند: ﴿قَالُوا رَبُّنَا يَعْلَمُ إِنَّا إِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُونَ * وَمَا عَلَيْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ﴾[۸][۹].
پرسشهای وابسته
جستارهای وابسته
منابع
پانویس
- ↑ «و آیا در زمین گردش نکردهاند تا بنگرند سرانجام کسانی که پیش از ایشان و توانمندتر از آنان بودند چگونه بوده است؟ و خداوند چنان نیست که چیزی در آسمانها و زمین او را به ستوه آورد، بیگمان او دانایی تواناست*و اگر خداوند مردم را به آنچه کردهاند فرو میگرفت هیچ جنبندهای را بر پشت زمین وا نمینهاد اما تا زمانی معیّن (مرگ) آنان را پس میافکند و آنگاه که اجل آنان برسد خداوند به بندگان خویش بیناست» سوره فاطر، آیه ۴۴-۴۵.
- ↑ «و برای آنان از مردم آن شهر آنگاه که پیامبران به آنجا آمدند مثلی بزن*آن هنگام که دو تن را نزد آنها فرستادیم و آنان را دروغگو شمردند و ما با سوّمی، (آن دو را) پشتیبانی کردیم، آنگاه گفتند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*گفتند: شما جز بشری مانند ما نیستید و (خداوند) بخشنده، چیزی فرو نفرستاده است و شما جز دروغ نمیگویید*گفتند: پروردگارمان میداند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*و چیزی جز پیامرسانی روشن، بر عهده ما نیست» سوره یس، آیه ۱۳الی۱۷.
- ↑ سعیدیانفر و ایازی، فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم، ج۱، ص ۱۲۴.
- ↑ «و برای آنان از مردم آن شهر آنگاه که پیامبران به آنجا آمدند مثلی بزن» سوره یس، آیه 13.
- ↑ «و برای آنان از مردم آن شهر آنگاه که پیامبران به آنجا آمدند مثلی بزن» سوره یس، آیه 13.
- ↑ «آن هنگام که دو تن را نزد آنها فرستادیم و آنان را دروغگو شمردند و ما با سوّمی، (آن دو را) پشتیبانی کردیم، آنگاه گفتند که ما نزد شما فرستاده شدهایم» سوره یس، آیه ۱۴.
- ↑ «گفتند: شما جز بشری مانند ما نیستید و (خداوند) بخشنده، چیزی فرو نفرستاده است و شما جز دروغ نمیگویید» سوره یس، آیه ۱۵.
- ↑ «گفتند: پروردگارمان میداند که ما نزد شما فرستاده شدهایم*و چیزی جز پیامرسانی روشن، بر عهده ما نیست» سوره یس، آیه ۱۶-۱۷.
- ↑ سعیدیانفر و ایازی، فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم، ج۱، ص ۱۲۴.