پیشگویی در نهج البلاغه: تفاوت میان نسخهها
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-</div>\n<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;"> +</div>)) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۱۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | |||
| موضوع مرتبط = پیشگویی | |||
| عنوان مدخل = پیشگویی | |||
| مداخل مرتبط = [[پیشگویی در نهج البلاغه]] | |||
| پرسش مرتبط = | |||
}} | |||
{{ | == مقدمه == | ||
یکی از موضوعاتی که در کلمات [[امام علی]] {{ع}} به ویژه در [[نهج البلاغه]] به چشم میخورد، خبرهای غیبی است که حضرت در [[خطبهها]] و نامهها و حکمتهای خود یادآور شده است. [[پیشگویی]] به معنای خبردادن و پردهبرداشتن از حقایق و وقایع پنهان آینده است که در چهار معنا به آن توجّه شده است: | |||
# برخی مخصوص [[خداوند]] است، مانند علم به زمان وقوع [[قیامت]]. | |||
# برخی مخصوص [[انبیا]] و [[ائمه]] {{عم}} با [[اذن الهی]] است، مانند هر آنچه بخواهند بدانند و از [[خداوند]] [[مأذون]] باشند. | |||
#برخی مخصوص [[خداوند]] است، مانند | # برخی در سایه [[طهارت]] [[نفس]] و ارتباط [[بنده]] با ذات ربوبی حاصل میشود که نوعی [[الهام]] و عنایت خداوند به چنین بندگانی خواهد بود، مانند آنچه به [[سلمان]] و [[ابوذر]] و برخی از علمای ربانی عطا شده است. | ||
#برخی مخصوص [[انبیا]] و [[ائمه]]{{عم}} با [[اذن الهی]] است، مانند هر آنچه بخواهند بدانند و از [[خداوند]] [[مأذون]] باشند. | # برخی نیز قابل [[تعلیم و تعلم]] برای دیگران است، مانند آنچه [[کاهنان]] و [[منجمان]] و مرتاضان میگویند. این قسم از لحاظ شرعی [[حرام]] است. | ||
#برخی در سایه [[طهارت]] [[نفس]] و ارتباط [[بنده]] با | |||
#برخی نیز قابل [[تعلیم و تعلم]] برای دیگران است، مانند آنچه [[کاهنان]] و [[منجمان]] و | |||
یشگوییهای نهج البلاغه از قسم دوم به حساب میآیند که خود بر دو نوعاند: | |||
# نوع اول: اخباری است که اطلاع آن حضرت را از واقعیات و حوادث پشت پرده اثبات میکند، مانند آنکه فرمود: [[سوگند]] به آن که جانم در قبضه [[قدرت]] اوست، از هر رخدادی تا [[روز رستاخیز]] با خبرم و از هر گروهی که دستکم یکصد نفر را [[رهبری]] کند یا صد نفر را به [[گمراهی]] کشانَد، مطّلعم و شما را خبر دهم و از سخنگو و [[پیشوا]] و پیشگامش باخبرم؛ و نیز میدانم که در کجا فرود آیند و گشایند و کدام یک از آنان کشته شوند و کدامین بمیرد<ref>{{متن حدیث|فَوَ الَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَا تَسْأَلُونِي عَنْ شَيْءٍ، فِيمَا بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَ السَّاعَةِ، وَ لَا عَنْ فِئَةٍ تَهْدِي مِائَةً وَ تُضِلُّ مِائَةً، إِلَّا أَنْبَأْتُكُمْ بِنَاعِقِهَا، وَ قَائِدِهَا وَ سَائِقِهَا وَ مُنَاخِ رِكَابِهَا، وَ مَحَطِّ رِحَالِهَا، وَ مَنْ يُقْتَلُ مِنْ أَهْلِهَا قَتْلًا، وَ مَنْ يَمُوتُ مِنْهُمْ مَوْتاً}}؛ نهج البلاغه، خطبه ۱۳.</ref>. | |||
# نوع دوم: اخباری که حوادث معینی در آینده را بازگو میکند، مانند: غرق شدن بصره در آب؛ [[غصب خلافت]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶.</ref>؛ حمله مغول<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۲۸.</ref>. | |||
شارحان نهج البلاغه، هر یک به نوعی به [[اخبار غیبی]] [[امام]] {{ع}} نظر افکندهاند<ref>علامه جعفری در شرح خویش بر نهج البلاغه سه نمونه از نوع اول و پانزده مورد از نوع دوم را ذکر میکند. در فهرست پیشگوییهای شرح فشرده بر نهج البلاغه سی مورد اخبار غیبی ذکر شده است. آیت الله جعفر سبحانی در مقاله هفتم از یادنامه کنگره هزاره نهج البلاغه تعداد اخبار غیبی را در نهج البلاغه ۷۵ مورد میداند و به ده مورد از آنها اشاره میکند.</ref>.<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ص ۱۹۲- ۱۹۳.</ref> | |||
==منابع== | == منابع == | ||
{{منابع}} | |||
# [[پرونده:13681048.jpg|22px]] [[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']] | |||
{{پایان منابع}} | |||
==پانویس== | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده: | [[رده:مفاهیم در نهج البلاغه]] | ||
[[رده:مدخل نهج البلاغه]] | [[رده:مدخل نهج البلاغه]] | ||
[[رده:کرامات اهل بیت]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۲۲
این مدخل زیرشاخهٔ بحث پیشگویی است. پیشگویی از چند منظر متفاوت، بررسی میشود: پیشگویی در نهج البلاغه - پرسش مرتبط نداردمقدمه
یکی از موضوعاتی که در کلمات امام علی (ع) به ویژه در نهج البلاغه به چشم میخورد، خبرهای غیبی است که حضرت در خطبهها و نامهها و حکمتهای خود یادآور شده است. پیشگویی به معنای خبردادن و پردهبرداشتن از حقایق و وقایع پنهان آینده است که در چهار معنا به آن توجّه شده است:
- برخی مخصوص خداوند است، مانند علم به زمان وقوع قیامت.
- برخی مخصوص انبیا و ائمه (ع) با اذن الهی است، مانند هر آنچه بخواهند بدانند و از خداوند مأذون باشند.
- برخی در سایه طهارت نفس و ارتباط بنده با ذات ربوبی حاصل میشود که نوعی الهام و عنایت خداوند به چنین بندگانی خواهد بود، مانند آنچه به سلمان و ابوذر و برخی از علمای ربانی عطا شده است.
- برخی نیز قابل تعلیم و تعلم برای دیگران است، مانند آنچه کاهنان و منجمان و مرتاضان میگویند. این قسم از لحاظ شرعی حرام است.
یشگوییهای نهج البلاغه از قسم دوم به حساب میآیند که خود بر دو نوعاند:
- نوع اول: اخباری است که اطلاع آن حضرت را از واقعیات و حوادث پشت پرده اثبات میکند، مانند آنکه فرمود: سوگند به آن که جانم در قبضه قدرت اوست، از هر رخدادی تا روز رستاخیز با خبرم و از هر گروهی که دستکم یکصد نفر را رهبری کند یا صد نفر را به گمراهی کشانَد، مطّلعم و شما را خبر دهم و از سخنگو و پیشوا و پیشگامش باخبرم؛ و نیز میدانم که در کجا فرود آیند و گشایند و کدام یک از آنان کشته شوند و کدامین بمیرد[۱].
- نوع دوم: اخباری که حوادث معینی در آینده را بازگو میکند، مانند: غرق شدن بصره در آب؛ غصب خلافت[۲]؛ حمله مغول[۳].
شارحان نهج البلاغه، هر یک به نوعی به اخبار غیبی امام (ع) نظر افکندهاند[۴].[۵]
منابع
پانویس
- ↑ «فَوَ الَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَا تَسْأَلُونِي عَنْ شَيْءٍ، فِيمَا بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَ السَّاعَةِ، وَ لَا عَنْ فِئَةٍ تَهْدِي مِائَةً وَ تُضِلُّ مِائَةً، إِلَّا أَنْبَأْتُكُمْ بِنَاعِقِهَا، وَ قَائِدِهَا وَ سَائِقِهَا وَ مُنَاخِ رِكَابِهَا، وَ مَحَطِّ رِحَالِهَا، وَ مَنْ يُقْتَلُ مِنْ أَهْلِهَا قَتْلًا، وَ مَنْ يَمُوتُ مِنْهُمْ مَوْتاً»؛ نهج البلاغه، خطبه ۱۳.
- ↑ نهج البلاغه، خطبه ۱۶.
- ↑ نهج البلاغه، خطبه ۱۲۸.
- ↑ علامه جعفری در شرح خویش بر نهج البلاغه سه نمونه از نوع اول و پانزده مورد از نوع دوم را ذکر میکند. در فهرست پیشگوییهای شرح فشرده بر نهج البلاغه سی مورد اخبار غیبی ذکر شده است. آیت الله جعفر سبحانی در مقاله هفتم از یادنامه کنگره هزاره نهج البلاغه تعداد اخبار غیبی را در نهج البلاغه ۷۵ مورد میداند و به ده مورد از آنها اشاره میکند.
- ↑ دینپرور، سید حسین، دانشنامه نهج البلاغه ج۱، ص ۱۹۲- ۱۹۳.