کاربر:Ali/صفحه تمرین۲

نسخه‌ای که می‌بینید نسخه‌ای قدیمی از صفحه‌است که توسط Ali (بحث | مشارکت‌ها) در تاریخ ‏۱۷ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۳:۵۱ ویرایش شده است. این نسخه ممکن است تفاوت‌های عمده‌ای با نسخهٔ فعلی بدارد.

آشنایی اجمالی

با توجه به اخباری که برای او نقل کرده‌اند، باید وی را از بنی یربوع بن حنظله، از زید مناة بن تمیم، از الیاس بن مضر، از عدنان دانست[۱]. طبری[۲] به نقل از سیف بن عمر، وی را از کارگزاران رسول خدا(ص) معرفی کرده و از نقش او به‌عنوان رئیس «بهدی»[۳] در زمان ارتداد و ماجرای سجاح[۴]، سخن گفته است. از وی به هنگام فتح مناطقی از ایران به سال ۱۴ق[۵] سخنانی به میان آمده و از او اشعاری درباره فتح اهواز و دشت میسان نقل شده است[۶]. در میان صحابه‌نگاران، تنها ابن حجر[۷] در بخش نخست الإصابة (صحابه) از او نام برده و گوید: سیف و طبرانی (که درست آن طبری است، چنان‌که بدان اشاره شد) از وی به‌عنوان یکی از کارگزاران رسول خدا(ص) یاد کرده‌اند و ابن فتحون نیز در استدراک خود (بر الاستیعاب) نام وی را آورده است. البته علامه عسکری[۸] وی را از چهره‌های ساختگی سیف بن عمر می‌داند.[۹]

جستارهای وابسته

  • ... (قبیله)

منابع

پانویس

  1. ر.ک: ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۴۶۷.
  2. طبری، تاریخ، ج۳، ص۲۶۷-۲۷۰.
  3. روستایی در یمامه، ر.ک: یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۱، ص۵۱۴.
  4. از زنان مدعی دروغین پیغمبری
  5. ر.ک: طبری، تاریخ طبری، ج۳، ص۵۰۳.
  6. ر.ک: یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۲، ص۴۶۰ و ج۵، ص۱۹۹.
  7. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۸۲.
  8. عسکری سید مرتضی، یکصد و پنجاه صحابی ساختگی، ج۳، ص۲۰۸.
  9. خانجانی، قاسم، مقاله «حصين بن نیار حنظلی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۸۷.

آشنایی اجمالی

وی از تیره مرة بن مالک، از اوس از انصار بود[۱] از این رو، نسبت او را اوسی نیز گفته‌اند[۲]. برخی به خطا نام او را «حضین»[۳] و نام پدرش را «وخوح»[۴] آورده‌اند که احتمال تصحیف وجود دارد. در صحابی بودن وی اختلاف است. بیشتر منابع او را صحابی دانسته‌اند[۵]. ابن حبان[۶] گوید: گفته‌اند او صحابی است. به ظاهر مستند صحابی بودن حصین خبری است که از وی درباره تبعیت کامل یکی از صحابه به نام طلحة بن براء از رسول خدا(ص) و دعای پیامبر در حق وی بعد از مرگش[۷] نقل شده است[۸]. هر چند در بخشی از منابع خبر حصین درباره طلحة بن براء به صورت تقطیع شده نقل شده[۹] که سبب این گمان شده که شمار روایات حصین بیش از یک روایت است، اما چون تصریح شده است که از حصین تنها یک خبر روایت شده[۱۰]، از این رو، باید این روایت‌های مختلف را هر کدام بخشی از یک روایت دانست. ابن حجر[۱۱]، مشابه داستان یاد شده را درباره براء بن مالک آورده، اما آن را اشتباه دانسته و احتمال داده است که این داستان برای دو نفر رخ داده باشد. به گفته ابن حجر[۱۲]، این کلبی می‌گوید: وی و برادرش «محصن» در «غدیر» کشته شدند و صحابی بودن هیچ کدام ثابت نشده است. در متن ابن حجر دو خطا وجود دارد؛ یکی اینکه ابن کلبی از صحابی نبودن آنان سخن نگفته است، دیگر آنکه محل درگذشت آنان در نسب معد والیمن الکبیر ابن کلبی[۱۳] «عذیب»[۱۴] آمده است چنان که منابع دیگر نیز بدان اشاره کرده‌اند[۱۵]. البته ابن حجر[۱۶] به خبر ابن کلبی[۱۷] که درگذشت وی و برادرش محصن را در قادسیه (سال ۱۵) دانسته، اشکال گرفته و می‌گوید: خبر یاد شده از حصین که از طریق عروة بن سعید انصاری از پدرش روایت شده است، باید به شکل مرسل نقل شده باشد؛ زیرا سعید، پدر عروه، زمان قادسیه را درک نکرده است، پس یا باید حصین بن وحوح دیگری وجود داشته باشد که سعید او را درک کرده، یا باید حصین بن وحوح در قادسیه کشته نشده باشد. با این حال ابن اثیر[۱۸] اینکه «حصین بن وحوح» داستان «طلحة بن براء» را که در بالا آمده است، نقل کرده باشد، درست می‌داند.[۱۹]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۳۳؛ ابن سلام، کتاب النسب، ص۲۷۶.
  2. ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۳۸.
  3. عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۶۱۱.
  4. ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر فی عیون التاریخ والسیر، ص۱۸۲.
  5. ر.ک: بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۱؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۱۹۸؛ ذهبی، الکاشف، ص۳۳۹؛ ابن حجر، تقریب التهذیب، ج۱، ص۲۲۴.
  6. ابن حبان، کتاب الثقات، ج۳، ص۸۹.
  7. برای اطلاع از جزئیات این واقعه، ر.ک: مدخل طلحة بن براء.
  8. بغوی، معجم الصحابه، ج۲، ص۱۵۶-۱۵۷؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۴۲.
  9. برای نمونه، قس: بیهقی، السنن الکبری، ج۹، ص۲۶؛ نووی، ریاض الصالحین، ج۹، ص۴۲۸؛ ابن ابی عاصم، کتاب السنة، ص۲۴۶؛ ابن حجر، فتح الباری، ج۳، ص۱۴۸.
  10. مزّی، تهذیب الکمال، ج۶، ص۵۴۸؛ ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۲، ص۳۳۸.
  11. ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۴۱۴.
  12. ابن حجر، الاصابه، ج۵، ص۵۸۴.
  13. ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۳۳.
  14. نام آبی در ۴ میلی قادسیه، ر.ک: یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۹۲.
  15. ر.ک: ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۳۴۵؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۱، ص۴۱۰؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۸۱.
  16. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۸۱.
  17. ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۳۳.
  18. ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۳۹.
  19. خانجانی، قاسم، مقاله «حصين بن وحوح انصاری»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۸۷.

آشنایی اجمالی

ابن حجر[۱]، در بخش سوم الإصابة (مخضرمین) از وی نام برده و بدون اشاره به نسب و قبیله او می‌گوید: وثیمه[۲]، از وی یاد کرده و می‌گوید: زبرقان بن بدر (صحابی)، او را به سوی «محکم بن طفیل» از کسانی که مسیلمه کذاب را تأیید کرد[۳] و وزیر مسیلمه بود[۴] و اداره امور جنگ او را در نبرد با مرتدان به عهده داشت[۵] فرستاد و محکم را از ارتداد بازداشت و به بازگشت به اسلام فراخواند. ابن حجر[۶] می‌گوید: وثیمه برای او داستانی نقل کرده است، اما وی به آن اشاره نکرده است.[۷]

منابع

پانویس

  1. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۴۹.
  2. بن موسی بن فرات فارسی، معروف به وشاء، م ۲۳۷، مؤلف کتاب أخبار الردة
  3. ابن اعثم، الفتوح، ج۱، ص۲۱.
  4. ابن اعثم، الفتوح، ج۱، ص۲۴.
  5. ابن کثیر، السیره النبویه، ج۴، ص۹۷.
  6. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۴۹.
  7. خانجانی، قاسم، مقاله «حصين بن هريم تمیمی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۸۸.