حب علی

این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:

حب علی در قرآن - حب علی در حدیث - حب علی در کلام اسلامی

در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل حب علی (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.

حب علی مودت اهل بیت(ع) و دوستی با خاندان پیامبر اسلام(ص)، که اجر رسالت قرار داده شده، هم نشانۀ حق‌شناسی نسبت به رسول خدا و اهل بیت است، هم عامل رشد و کمال انسان در دنیا، هم موجب رستگاری و فلاح در آخرت است. محبّت اهل بیت، شاخص ایمان است و بغض آنان، نشانۀ کفر و نفاق است. حبّ علی(ع) ویژگی برتری در این میان دارد و معیار تشیّع و محک صدق در ایمان است و عشق و محبت نسبت به علی یعنی عشق به همۀ فضیلت‌ها، خوبی‌ها، ارزش‌ها و انسانیت‌ها. چون علی(ع) محبوب خداست، پس محبّ خدا باید دوستدار علی(ع) هم باشد، چون این دو محبّت در راستای هم‌اند.

مقدمه

• احادیثی که به دوستی علی(ع) و فواید و آثار این دوستی اشاره دارد، بیش از آن است که در این مختصر بگنجد. در صحنه‌های فراوانی رسول خدا(ص) علاقۀ شدید خود را نسبت به علی(ع) ابراز داشته است، دیگران را نیز به این محبّت تشویق کرده و علی(ع) را محبوب‌ترین بنده در پیشگاه خدا معرفی نموده است و داستان طیر مشوی و درخواست پیامبر از خداوند که محبوب‌ترین بندگانت را برسان و علی(ع) از راه می‌رسد، معروف است. پیامبر اکرم(ص)، فرمود: "من أحبّه فقد أحبّنی و من أحبّنی فقد أحبّ اللّه..."، دوستدار او دوستدار پیامبر است و دوستدار پیامبر دوستدار خدا است و فرموده است: حبّ علیّ عبادة مضمون روایاتی که دربارۀ حبّ علی(ع) است، از این قرار است: حبّ او حبّ خدا و پیامبر است، محبت او واجب است، حبّ او عبادت، نعمت و افضل اعمال است، با حبّ او انسان هدایت می‌شود، به ایمنی می‌رسد، اعمالش قبول می‌شود، گناهانش آمرزیده می‌شود، هنگام مرگ مایۀ سرور است و جواز عبور از صراط و مایۀ ثبات قدم بر صراط و نجات از دوزخ و ورود به بهشت است. حبّ علی(ع)، موهبتی الهی است و دوستدار آن حضرت، پیامدهای این عشق مقدّس را هم تحمّل می‌کند. امیر المؤمنین(ع) می‌فرماید: "لو أحبّنی جبل لتهافت" اگر کوهی مرا دوست بدارد، از هم فرومی‌پاشد. شیعه علی(ع) از کوه استوارتر است که بار سنگین عشق مولا را به دوش می‌کشد. پیروان اهل بیت، براساس این فرهنگ تربیت شده‌اند و فرزندان خود را هم با محبّت علی و اولاد علی(ع) تربیت می‌کنند و چشم امید به کارسازی این محبت مقدس در دنیا و آخرت دارند و امیدوارند که با حبّ علی(ع) که به تعبیر روایات، حسنه‌ای است که چیزی با وجود آن به انسان ضرر نمی‌زند، کامیاب شوند. به تعبیر روایات، محبّت علی(ع) سرلوحۀ نامۀ اعمال مؤمن است: عنوان صحیفة المؤمن حبّ علیّ بن أبی طالب (...) در ادبیات عامیانه نیز حبّ علی(ع)، هم به مقتضای آیه مودت است، هم به لحاظ اینکه این محبت ما را در مسیر هدایت الهی قرار می‌دهد، هم ارج نهادن به فضیلت‌های مجسّم در وجود اوست، هم‌چون پیشوای همۀ اهل ایمان و یقین و تقواست، هم پیامبر ما را سفارش به حبّ علی(ع) کرده و او را محبوب‌ترین فرد در نظر خودش و خدا دانسته است..

منابع

• محدثی، جواد، فرهنگ غدیر

پانویس