ابراهیم بن حکم فزاری
ابراهیم بن حکم فزاری از چند منظر متفاوت، بررسی میشود: ابراهیم بن حکم فزاری در تراجم و رجال - پرسش مرتبط نداردآشنایی اجمالی
ابواسحاق ابراهیم بن حکم بن ظهیر فزاری[۱]، از راویان کوفی است که در ری سکونت داشت[۲]. وی بیواسطه از امامان معصوم روایتی ندارد، اما با یک واسطه از امام صادق(ع)[۳] و با دو واسطه از امام باقر(ع)[۴]حدیث نقل کرده است. ابراهیم بن حکم افزون بر نقل با واسطه از امامان معصوم، از محدثانی همچون حکم بن ظهیر[۵]، محمد بن فضیل[۶]، اسماعیل بن عیاش[۷] و عبیدالله بن موسی[۸] حدیث آموخته و روایت کرده است. وی دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان محمد بن مروان[۹]، یحیی بن زکریا بن شیبان کندی[۱۰] و فضل بن شاذان[۱۱] میباشند.
درباره شخصیت ابراهیم بن حکم، میان علما و رجالنویسان اختلاف است: رجالیان عامه چون ابن ابیحاتم رازی، ابن حجر عسقلانی و دارقطنی وی را محدثی ضعیف، کذاب و غیرموثق دانسته و مدعی شدهاند که در معایب معاویه حدیث نقل کرده است[۱۲] در مقابل، محققان شیعه بر امامی بودن و حسن حال وی تأکید کردهاند. دلیل این اعتماد، نقل روایت بزرگان ثقه و صدوقی همچون یحیی بن زکریا بن شیبان[۱۳] از کتب او[۱۴] است. همچنین تعابیر تند رجالیان عامه مانند «شیعی جلد»[۱۵] درباره وی، نشاندهنده گرایش قوی او به تشیع است که نزد عامه به راوی امامی اطلاق میگردد[۱۶]. در کتب رجالی شیعه مانند رجال نجاشی و فهرست شیخ طوسی نیز نام وی بدون ذکر مدح یا ذم صریح ثبت شده است[۱۷].
تاریخ دقیق وفات وی معلوم نیست. او دارای تألیفاتی؛ چون: کتاب الملاحم و کتاب الخطب (شامل خطبههای حضرت علی(ع)) بوده است[۱۸].[۱۹]
جستارهای وابسته
- حکم بن ظهیر فزاری (پدر)
منابع
پانویس
- ↑ یادآوری: حاکم حسکانی در یکی از اسناد خود نام این راوی را با پسوند العامری ثبت کرده است. ر.ک: شواهد التنزیل، ج۲، ص۲۹۶.
- ↑ "إبراهیم بن الحکم بن ظهیر أبو إسحاق قذم الری روی...؟ کتب عنه أبی بالری"؛ الجرح و التعدیل، ج۲، ص۹۴-۹۵، ش۲۵۳؛
- ↑ ... عن إبراهیم بن الحکم بن ظهیر عن عبدالله بن جریر العبدی عن أبی عبدالله(ع) أنه کان یقول:...؛ التوحید، ص۷۵، ح۲۹.
- ↑ ... حدثنا إبراهیم بن الحکم بن ظهیر عن أبی حکیم عن جابر بن یزید عن أبی جعفر محمد بن علی(ع) أنه قال:...؛ بشارة المصطفی، ص۲۵۵، ح۵۶.
- ↑ ر.ک: تفسیر فرات الکوفی، ص۴۰۲-۴۰۳، ح۵۳۷؛ تأویل الآیات الظاهره، ص۳۸۱؛ شواهد التنزیل، ج۱، ص۱۳۳، ح۱۴۳، ج۲، ص۲۹۶، ح۹۲۹.
- ↑ الجرح و التعدیل، ج۲، ص۹۴ - ۹۵، ش۲۵۳.
- ↑ نعمانی، الغیبه، ص۲۱۴، ح۲.
- ↑ صدوق، الأمالی، ص۳۴۸، ح۷، ۴۰۴، ح۷ و۴۰۵، ح ۸.
- ↑ أخبار القضاه، ج۱، ص۱۶ و ۱۹.
- ↑ طوسی، الأمالی، ص۲۴۷، ح۴۳۴.
- ↑ طوسی، الغیبه، ص۱۸۹-۱۹۰.
- ↑ لسان المیزان، ج۱، ص۴۹، ش۱۱۳؛ الجرح و التعدیل، ج۲، ص۹۴ - ۹۵، ش۲۵۳.
- ↑ رجال النجاشی، ص۴۴۲، ش۱۱۹۰.
- ↑ ... له کتب: منها کتاب الملاحم، و کتاب الخطب، أخبرنا محمد بن جعفر قال: حدثنا أحمد بن محمد بن سعید قال: حدثنا یحیی بن زکریا بن شیبان عن إبراهیم بکتبه؛ رجال النجاشی، ص۱۵، ش۱۵؛ ... صنف [لنا] کتباً، منها کتاب الملاحم، و کتاب الخطب، خطب علی(ع)، اخبرنی بهما أحمد بن محمد بن موسی، قال: أخبرنا أحمد بن محمد بن سعید، قال: حدثنی یحیی بن زکریا بن شیبان، عن إبراهیم بن الحکم؛ الفهرست، ص۱۰-۱۱، ش۴.
- ↑ میزان الاعتدال، ج۱، ص۲۷، ش۷۳.
- ↑ "و هو و إن قال فیه: أنه شیعی جلد لکن لیس مراده إمامیته، بل ما قاله بعد: قال أبوحاتم: روی فی مثالب معاویة فمزقنا ما کتبنا عنه"؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۱۷۴، ش۸۶.
- ↑ ر.ک: رجال النجاشی، ص۱۵، ش۱۵، طوسی، الفهرست، ص۱۰ - ۱۱، ش۴.
- ↑ رجال النجاشی، ص۱۵، ش۱۵؛ طوسی، الفهرست، ص۱۰، ش۴.
- ↑ ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۱، ص۲۷۵-۲۸۳.