پیش‌گویی در نهج البلاغه: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{خرد}} {{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; fo...» ایجاد کرد)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{خرد}}
{{مدخل مرتبط
{{امامت}}
| موضوع مرتبط = پیش‌گویی
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| عنوان مدخل  = پیش‌گویی
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">مدخل‌های وابسته به این بحث:</div>
| مداخل مرتبط = [[پیش‌گویی در نهج البلاغه]]
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| پرسش مرتبط  =  
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[پیش‌گویی در قرآن]] | [[پیش‌گویی در حدیث]] | [[پیش‌گویی در کلام اسلامی]] | [[پیش‌گویی در نهج البلاغه]] | [[پیش‌گویی در معارف دعا و زیارات]] |</div>
}}
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[پیش‌گویی (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">


==مقدمه==
== مقدمه ==
*یکی از موضوعاتی که در [[کلمات علی]]{{ع}} به ویژه در [[نهج البلاغه]] به چشم می‌خورد، [[خبرهای غیبی]] است که [[حضرت]] در [[خطبه‌ها]] و [[نامه‌ها]] و حکمت‌های خود یادآور شده است. [[پیش‌گویی]] به معنای خبردادن و پرده‌برداشتن از حقایق و [[وقایع پنهان]] آینده است که در چهار معنا به آن توجّه شده است:
یکی از موضوعاتی که در کلمات [[امام علی]] {{ع}} به ویژه در [[نهج البلاغه]] به چشم می‌خورد، خبرهای غیبی است که حضرت در [[خطبه‌ها]] و نامه‌ها و حکمت‌های خود یادآور شده است. [[پیش‌گویی]] به معنای خبردادن و پرده‌برداشتن از حقایق و وقایع پنهان آینده است که در چهار معنا به آن توجّه شده است:
#برخی مخصوص [[خداوند]] است، مانند [[علم به زمان وقوع قیامت]].
#برخی مخصوص [[انبیا]] و [[ائمه]]{{عم}} با [[اذن الهی]] است، مانند هر آنچه بخواهند بدانند و از [[خداوند]] [[مأذون]] باشند.
#برخی در سایه [[طهارت]] [[نفس]] و ارتباط [[بنده]] با [[ذات ربوبی]] حاصل می‌شود که نوعی [[الهام]] و [[عنایت خداوند]] به چنین بندگانی خواهد بود، مانند آنچه به [[سلمان]] و [[ابوذر]] و برخی از [[علمای ربانی]] عطا شده است.
#برخی نیز قابل [[تعلیم و تعلم]] برای دیگران است، مانند آنچه [[کاهنان]] و [[منجمان]] و [[مرتاضان]] می‌گویند. این قسم از لحاظ شرعی [[حرام]] است.
*[[پیش‌گویی‌های نهج البلاغه]] از قسم دوم به حساب می‌آیند که خود بر دو نوع‌اند:
:*نوع اول: اخباری است که اطلاع آن [[حضرت]] را از واقعیات و حوادث پشت پرده اثبات می‌کند، مانند آن‌که فرمود: [[سوگند]] به آن که جانم در قبضه [[قدرت]] اوست، از هر رخدادی تا [[روز رستاخیز]] با خبرم و از هر گروهی که دست‌کم یک‌صد نفر را [[رهبری]] کند یا صد نفر را به [[گمراهی]] کشانَد، مطّلعم و شما را خبر دهم و از سخن‌گو و [[پیشوا]] و پیش‌گامش باخبرم؛ و نیز می‌دانم که در کجا فرود آیند و گشایند و کدام یک از آنان کشته شوند و کدامین بمیرد<ref>نهج البلاغه، خطبه ۹۳</ref>
:*نوع دوم: اخباری که حوادث معینی در آینده را بازگو می‌کند، مانند: [[غرق شدن بصره در آب]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳</ref>؛ [[غصب خلافت]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶</ref>؛ حمله مغول<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۲۸</ref>.
*[[شارحان نهج البلاغه]]، هر یک به نوعی به [[اخبار غیبی]] [[امام]]{{ع}} نظر افکنده‌اند.<ref>علامه جعفری در شرح خویش بر نهج البلاغه سه نمونه از نوع اول و پانزده مورد از نوع دوم را ذکر می‌کند. در فهرست پیش‌گویی‌های شرح فشرده بر نهج البلاغه سی مورد اخبار غیبی ذکر شده است. آیت الله جعفر سبحانی در مقاله هفتم از یادنامه کنگره هزاره نهج البلاغه تعداد اخبار غیبی را در نهج البلاغه ۷۵ مورد می‌داند و به ده مورد از آن‌ها اشاره می‌کند.</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 192- 193.</ref>.


== پرسش‌های وابسته ==
# برخی مخصوص [[خداوند]] است، مانند علم به زمان وقوع [[قیامت]].
# برخی مخصوص [[انبیا]] و [[ائمه]] {{عم}} با [[اذن الهی]] است، مانند هر آنچه بخواهند بدانند و از [[خداوند]] [[مأذون]] باشند.
# برخی در سایه [[طهارت]] [[نفس]] و ارتباط [[بنده]] با ذات ربوبی حاصل می‌شود که نوعی [[الهام]] و عنایت خداوند به چنین بندگانی خواهد بود، مانند آنچه به [[سلمان]] و [[ابوذر]] و برخی از علمای ربانی عطا شده است.
# برخی نیز قابل [[تعلیم و تعلم]] برای دیگران است، مانند آنچه [[کاهنان]] و [[منجمان]] و مرتاضان می‌گویند. این قسم از لحاظ شرعی [[حرام]] است.


== جستارهای وابسته ==
یش‌گویی‌های نهج البلاغه از قسم دوم به حساب می‌آیند که خود بر دو نوع‌اند:
# نوع اول: اخباری است که اطلاع آن حضرت را از واقعیات و حوادث پشت پرده اثبات می‌کند، مانند آن‌که فرمود: [[سوگند]] به آن که جانم در قبضه [[قدرت]] اوست، از هر رخدادی تا [[روز رستاخیز]] با خبرم و از هر گروهی که دست‌کم یک‌صد نفر را [[رهبری]] کند یا صد نفر را به [[گمراهی]] کشانَد، مطّلعم و شما را خبر دهم و از سخن‌گو و [[پیشوا]] و پیش‌گامش باخبرم؛ و نیز می‌دانم که در کجا فرود آیند و گشایند و کدام یک از آنان کشته شوند و کدامین بمیرد<ref>{{متن حدیث|فَوَ الَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَا تَسْأَلُونِي عَنْ شَيْ‏ءٍ، فِيمَا بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَ السَّاعَةِ، وَ لَا عَنْ فِئَةٍ تَهْدِي مِائَةً وَ تُضِلُّ مِائَةً، إِلَّا أَنْبَأْتُكُمْ بِنَاعِقِهَا، وَ قَائِدِهَا وَ سَائِقِهَا وَ مُنَاخِ رِكَابِهَا، وَ مَحَطِّ رِحَالِهَا، وَ مَنْ يُقْتَلُ مِنْ أَهْلِهَا قَتْلًا، وَ مَنْ يَمُوتُ مِنْهُمْ مَوْتاً}}؛ نهج البلاغه، خطبه ۱۳.</ref>.
# نوع دوم: اخباری که حوادث معینی در آینده را بازگو می‌کند، مانند: غرق شدن بصره در آب؛ [[غصب خلافت]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶.</ref>؛ حمله مغول<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۲۸.</ref>.


==منابع==
شارحان نهج البلاغه، هر یک به نوعی به [[اخبار غیبی]] [[امام]] {{ع}} نظر افکنده‌اند<ref>علامه جعفری در شرح خویش بر نهج البلاغه سه نمونه از نوع اول و پانزده مورد از نوع دوم را ذکر می‌کند. در فهرست پیش‌گویی‌های شرح فشرده بر نهج البلاغه سی مورد اخبار غیبی ذکر شده است. آیت الله جعفر سبحانی در مقاله هفتم از یادنامه کنگره هزاره نهج البلاغه تعداد اخبار غیبی را در نهج البلاغه ۷۵ مورد می‌داند و به ده مورد از آن‌ها اشاره می‌کند.</ref>.<ref>[[سید حسین دین‌پرور|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ص ۱۹۲- ۱۹۳.</ref>
* [[پرونده:13681048.jpg|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]؛


==پانویس==
== منابع ==
{{یادآوری پانویس}}
{{منابع}}
{{پانویس2}}
# [[پرونده:13681048.jpg|22px]] [[سید حسین دین‌پرور|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]
{{پایان منابع}}


[[رده:امام علی]]
== پانویس ==
[[رده:پیش‌گویی]]
{{پانویس}}
 
[[رده:مفاهیم در نهج البلاغه]]
[[رده:مدخل نهج البلاغه]]
[[رده:مدخل نهج البلاغه]]
[[رده:کرامات اهل بیت]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۲۲

مقدمه

یکی از موضوعاتی که در کلمات امام علی (ع) به ویژه در نهج البلاغه به چشم می‌خورد، خبرهای غیبی است که حضرت در خطبه‌ها و نامه‌ها و حکمت‌های خود یادآور شده است. پیش‌گویی به معنای خبردادن و پرده‌برداشتن از حقایق و وقایع پنهان آینده است که در چهار معنا به آن توجّه شده است:

  1. برخی مخصوص خداوند است، مانند علم به زمان وقوع قیامت.
  2. برخی مخصوص انبیا و ائمه (ع) با اذن الهی است، مانند هر آنچه بخواهند بدانند و از خداوند مأذون باشند.
  3. برخی در سایه طهارت نفس و ارتباط بنده با ذات ربوبی حاصل می‌شود که نوعی الهام و عنایت خداوند به چنین بندگانی خواهد بود، مانند آنچه به سلمان و ابوذر و برخی از علمای ربانی عطا شده است.
  4. برخی نیز قابل تعلیم و تعلم برای دیگران است، مانند آنچه کاهنان و منجمان و مرتاضان می‌گویند. این قسم از لحاظ شرعی حرام است.

یش‌گویی‌های نهج البلاغه از قسم دوم به حساب می‌آیند که خود بر دو نوع‌اند:

  1. نوع اول: اخباری است که اطلاع آن حضرت را از واقعیات و حوادث پشت پرده اثبات می‌کند، مانند آن‌که فرمود: سوگند به آن که جانم در قبضه قدرت اوست، از هر رخدادی تا روز رستاخیز با خبرم و از هر گروهی که دست‌کم یک‌صد نفر را رهبری کند یا صد نفر را به گمراهی کشانَد، مطّلعم و شما را خبر دهم و از سخن‌گو و پیشوا و پیش‌گامش باخبرم؛ و نیز می‌دانم که در کجا فرود آیند و گشایند و کدام یک از آنان کشته شوند و کدامین بمیرد[۱].
  2. نوع دوم: اخباری که حوادث معینی در آینده را بازگو می‌کند، مانند: غرق شدن بصره در آب؛ غصب خلافت[۲]؛ حمله مغول[۳].

شارحان نهج البلاغه، هر یک به نوعی به اخبار غیبی امام (ع) نظر افکنده‌اند[۴].[۵]

منابع

پانویس

  1. «فَوَ الَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَا تَسْأَلُونِي عَنْ شَيْ‏ءٍ، فِيمَا بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَ السَّاعَةِ، وَ لَا عَنْ فِئَةٍ تَهْدِي مِائَةً وَ تُضِلُّ مِائَةً، إِلَّا أَنْبَأْتُكُمْ بِنَاعِقِهَا، وَ قَائِدِهَا وَ سَائِقِهَا وَ مُنَاخِ رِكَابِهَا، وَ مَحَطِّ رِحَالِهَا، وَ مَنْ يُقْتَلُ مِنْ أَهْلِهَا قَتْلًا، وَ مَنْ يَمُوتُ مِنْهُمْ مَوْتاً»؛ نهج البلاغه، خطبه ۱۳.
  2. نهج البلاغه، خطبه ۱۶.
  3. نهج البلاغه، خطبه ۱۲۸.
  4. علامه جعفری در شرح خویش بر نهج البلاغه سه نمونه از نوع اول و پانزده مورد از نوع دوم را ذکر می‌کند. در فهرست پیش‌گویی‌های شرح فشرده بر نهج البلاغه سی مورد اخبار غیبی ذکر شده است. آیت الله جعفر سبحانی در مقاله هفتم از یادنامه کنگره هزاره نهج البلاغه تعداد اخبار غیبی را در نهج البلاغه ۷۵ مورد می‌داند و به ده مورد از آن‌ها اشاره می‌کند.
  5. دین‌پرور، سید حسین، دانشنامه نهج البلاغه ج۱، ص ۱۹۲- ۱۹۳.