ابوالاغر تمیمی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز (جایگزینی متن - 'دست' به 'دست')
 
(۱۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات پدیدآورنده
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اصحاب امام علی | عنوان مدخل  = ابوالاغر تمیمی | مداخل مرتبط = [[ابوالاغر تمیمی در تاریخ اسلامی]] - [[ابوالاغر تمیمی در تراجم و رجال]] - [[ابوالاغر تمیمی در حدیث]]| پرسش مرتبط  = }}
| عنوان = ([[ابوالاغر تمیمی]])
{{جعبه اطلاعات اصحاب
| عنوان اصلی =  
| نام = ابوالاغر تمیمی
| تصویر = 110031.jpg
| مشهور به =  
| اندازه تصویر   = 200px
| نام تصویر = تصویر نمادین جنگ صفین.jpg
| نام = [[أبیض بن الأغر بن الصباح]]
| عرض تصویر =  
|زادروز =  
| توضیح تصویر = تصویر نمادین جنگ صفین
| زادگاه =  
| نام کامل = أبیض بن الأغر بن الصباح  
| تاریخ درگذشت =  
| نام‌های دیگر =  
| آرامگاه =   
| جنسیت = مرد
| محل زندگی = [[کوفه]]
| کنیه =
| پیشه =  
| لقب =   
| نقش‌های برجسته =  
| اهل =
| از موالی = [[آل قیس بن عاصم]]
| از قبیله = [[بنی تمیم]]  
| شهر خانگی =
| از تیره =  
| لقب =  
| پدر =  
| کنیه = [[أبو الأغر]]
| مادر = 
| شهرت = [[ أبیض بن الأغر المنقری]]
| همسر =
| دین = [[اسلام]]
| پسر = 
| دختر =
| خواهر =
| برادر =
| خویشاوندان =
| وابستگان =
| تاریخ تولد = 
| محل تولد =
| محل زندگی =
| تاریخ درگذشت = 
| محل درگذشت =  
| تاریخ شهادت =  
| محل شهادت =  
| طول عمر =  
| محل دفن =  
| دین =  
| مذهب =  
| مذهب =  
| منصب =  
| از اصحاب = [[امام علی]]
| مکتب =
| از طبقه =
| استادان =  [[ضحاک بن عثمان بن عبد الله بن خالد ]]؛ [[أبو حنیفة النعمان التیمی ]]؛ [[ثابت بن أبی صفیة الأزدی]]
| در جنگ = [[جنگ صفین]]
[[حمید بن أبی حمید الطویل]]؛ [[سعد بن طریف الإسکاف]]
| نقش‌ها =
|شاگردان = [[سعید بن سالم الکوفی]]؛ [[عبد الرحمن بن الحسین الحنفی]]؛ [[عکرمة بن إبراهیم الأزدی]]؛ [[هشام بن عمار السلمی]]؛ [[یحیی بن حسان البکری]]
| فعالیت‌ها = 
| آثار =  
| علت شهرت =  
| علت درگذشت =   
| علت شهادت =
| راوی از =
| روایات مشهور =
| مشایخ او = {{فهرست جعبه| [[سلیمان بن مهران الأعمش]] | [[ثابت بن دینار]] | [[أبو حنیفة النعمان التیمی]] | [[الضحاک بن عثمان الحزامی]] | [[عبید الله بن الأصم العامری]] | [[حمید بن أبی حمید الطویل]] | و...}}
| راویان از او = {{فهرست جعبه| [[سعید بن سالم الکوفی]] | [[عبد الرحمن بن الحسین الحنفی]] | [[عکرمة بن إبراهیم الأزدی]] | [[هشام بن عمار السلمی]] | [[یحیی بن حسان البکری]] | [[کرمة بن یزید النباتی]] | و...}}
| آخرین راوی از او =  
}}
}}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط =  [[ابوالاغر تمیمی در تاریخ اسلامی]] - [[ابوالاغر تمیمی در تراجم و رجال]] - [[ابوالاغر تمیمی در حدیث]]| پرسش مرتبط  = }}


ابوالاغر [[ابیض بن اغر بن صباح تمیمی کوفی منقری]] یا ابوالاغر، [[غسان بن اغر بن حصین نهشلی تمیمی]] یا شخص دیگری که در تاریخ نام و نسب او ناشناخته است.
ابوالاغر [[ابیض بن اغر بن صباح تمیمی کوفی منقری]] یا ابوالاغر، [[غسان بن اغر بن حصین نهشلی تمیمی]] یا شخص دیگری که در تاریخ نام و نسب او ناشناخته است.


==مقدمه==
== مقدمه ==
*ابوالاغر تمیمی از [[یاران امیرالمؤمنین]]{{ع}} بالا بود و در [[جنگ صفین]] [[حضرت]] را [[یاری]] کرد<ref>اعیان الشیعه، ج۲، ص۲۸۹.</ref>.
ابوالاغر تمیمی از [[یاران امیرالمؤمنین]] {{ع}} بالا بود و در [[جنگ صفین]] [[حضرت]] را [[یاری]] کرد<ref>اعیان الشیعه، ج۲، ص۲۸۹.</ref>.
* [[ابن ابی الحدید]]، ضمن این که ابوالاغر تمیمی را از [[اصحاب]] [[امیر مؤمنان]]{{ع}} به شمار آورده که در [[جنگ صفین]] در رکاب آن [[حضرت]] [[مجاهدت]] کرده است، این داستان را از او [[نقل]] می‌کند که گفت: من در معرکه [[صفین]] [[ایستاده]] بودم که [[عباس بن ربیعة بن حارث بن عبدالمطلب]] در حالی که [[غرق]] در [[سلاح]] بود و غیر از چشمانش چیزی پیدا نبود از کنار من عبور کرد، او شمشیری [[یمنی]] در دست داشت که می‌چرخاند و بر اسبی [[سرکش]] سوار بود که لگامش را [[استوار]] نکشیده بود و آن را آهسته می‌راند، ناگاه یکی از [[مردم]] [[شام]] که نامش [[عرار بن ادهم شامی]] بود، بر او بانگ زد: ای [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]]، برای [[نبرد تن به تن]] آماده شود. [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] گفت: حاضرم به شرط آنکه پیاده [[جنگ]] کنیم که [[امید]] کمتری برای [[گریز]] باشد، مرد شامی پیاده شد و در حالی که [[رجز]] می‌خواند با [[عباس بن حارث]] که از اسب پیاده شده بود به [[نبرد]] پرداختند. جمعی از نیروهای حاضر در میدان [[نبرد]] که سوار بر اسب‌ها و لگام در دست داشتند، به سرانجام این دو، می‌نگریستند.
[[ابن ابی الحدید]]، ضمن این که ابوالاغر تمیمی را از [[اصحاب]] [[امیر مؤمنان]] {{ع}} به شمار آورده که در [[جنگ صفین]] در رکاب آن [[حضرت]] [[مجاهدت]] کرده است، این داستان را از او [[نقل]] می‌کند که گفت: من در معرکه [[صفین]] [[ایستاده]] بودم که [[عباس بن ربیعة بن حارث بن عبدالمطلب]] در حالی که [[غرق]] در [[سلاح]] بود و غیر از چشمانش چیزی پیدا نبود از کنار من عبور کرد، او شمشیری [[یمنی]] در دست داشت که می‌چرخاند و بر اسبی [[سرکش]] سوار بود که لگامش را [[استوار]] نکشیده بود و آن را آهسته می‌راند، ناگاه یکی از [[مردم]] [[شام]] که نامش [[عرار بن ادهم شامی]] بود، بر او بانگ زد: ای [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]]، برای [[نبرد تن به تن]] آماده شود. [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] گفت: حاضرم به شرط آنکه پیاده [[جنگ]] کنیم که [[امید]] کمتری برای [[گریز]] باشد، مرد شامی پیاده شد و در حالی که [[رجز]] می‌خواند با [[عباس بن حارث]] که از اسب پیاده شده بود به [[نبرد]] پرداختند. جمعی از نیروهای حاضر در میدان [[نبرد]] که سوار بر اسب‌ها و لگام در دست داشتند، به سرانجام این دو، می‌نگریستند.
*ابوالاغر تمیمی می‌گوید: آن دو مدتی از روز را به [[جنگ]] با [[شمشیر]] سپری کردند و چون [[زره]] و [[جامه]] هر دو کامل و [[استوار]] بود، هیچ یک بر دیگری [[پیروز]] نشد تا این که [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] متوجه شکافی در [[زره]] مرد شامی شد، [[دست]] انداخت و آن را [[درید]] و سپس با [[شمشیر]] چنان ضربه‌ای به او زد که شکم او از هم [[درید]] و سرنگون گردید و بر [[زمین]] افتاد. در این موقع [[مردم]] فریادشان به [[تکبیر]] بلند شد و گویا [[زمین]] زیر پایشان به لرزه درآمد.
*ابوالاغر تمیمی می‌گوید در همین حال ناگهان از پشت سر صدایی شنیدم که می‌گفت: {{متن قرآن|قَاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأَيْدِيكُمْ وَيُخْزِهِمْ وَيَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَيَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«با آنان پیکار کنید تا خداوند آنها را به دست شما عذاب کند و خوارشان گرداند و شما را بر آنان پیروزی دهد و دل‌های گروهی مؤمن را خنک گرداند» سوره توبه، آیه ۱۴.</ref>. به عقب نگاه کردم، دیدم [[امیرالمؤمنین علی]]{{ع}} است، به من فرمود: "ای ابوالاغر تمیمی! این کسی که با [[دشمن]] ما [[نبرد]] کرد، چه کسی بود؟" گفتم: این پسر برادرت [[عباس بن ربیعه]] بود. فرمود: "آری هموست"، سپس [[حضرت]] مطالبی را با [[عباس بن ربیعه]] در میان گذاشت و او را از این که مرکز [[فرماندهی]] خود را رها کرده، ملامت نمود. [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] عرضه داشت: آیا آن مرد شامی مرا به [[نبرد تن به تن]] فرا خوانده، نپذیرم؟ [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} فرمود: "آری [[اطاعت]] از [[فرمان امام]] سزاوارتر و مهم‌تر از پاسخ دادن به خواسته [[دشمن]] است".
*آن‌گاه [[حضرت]] از [[پاسخ گویی]] او در این غوغای [[جنگی]] به [[خشم]] آمد و چین بر پیشانی او آمد ولی به زودی [[خشم]] خود را فرو خورد و [[آرامش]] یافت و دست‌های خود را با [[تضرع]] به درگاه [[پروردگار]] برداشت و عرضه داشت:بار پروردگارا، این [[رفتار]] [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] را بپذیر و خطایش را بیامرز، من از او گذشتم تو نیز از او درگذر <ref>{{متن حدیث|اللهم! اشکر للعباس مقامه، و اغفر ذنبه، إنی قد غفرت له، فاغفر له}}؛ ر.ک: شرح ابن ابی الحدید، ج۵، ص۲۱۹ - ۲۲۱.</ref>
*شاید علت این که [[حضرت]] او را در [[جنگ]] با آن شخص ملامت نموده، برای [[انسجام]] و [[انضباط]] در [[جنگ]] بوده که کسی از پیش خود وارد [[جنگ]] با کسی نشود<ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۸۲-۸۴.</ref>.
* به [[دلیل]] [[نقل حدیث]] از [[امام علی]]{{ع}} و ذکر نام او در [[کتاب وقعة صفین]] [[نصر بن مزاحم]] و [[کوفی]] بودن، احتمال می‌‌رود او همان [[ابوالاغر]]، [[ابیض بن اغر بن صباح تمیمی کوفی منقری]] باشد.
* شخص دیگر که هم [[کنیه]] او ابوالاغر باشد و هم از [[بنی تمیم]] باشد ابوالاغر، [[غسان بن اغر بن حصین نهشلی تمیمی]] است که احتمالا ارتباطی با [[صفین]] نداشته باشد.


==مشایخ در روایت==
ابوالاغر تمیمی می‌گوید: آن دو مدتی از روز را به [[جنگ]] با [[شمشیر]] سپری کردند و چون [[زره]] و [[جامه]] هر دو کامل و [[استوار]] بود، هیچ یک بر دیگری [[پیروز]] نشد تا این که [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] متوجه شکافی در [[زره]] مرد شامی شد، دست انداخت و آن را [[درید]] و سپس با [[شمشیر]] چنان ضربه‌ای به او زد که شکم او از هم [[درید]] و سرنگون گردید و بر [[زمین]] افتاد. در این موقع [[مردم]] فریادشان به [[تکبیر]] بلند شد و گویا [[زمین]] زیر پایشان به لرزه درآمد.
ابوالاغر تمیمی می‌گوید در همین حال ناگهان از پشت سر صدایی شنیدم که می‌گفت: {{متن قرآن|قَاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأَيْدِيكُمْ وَيُخْزِهِمْ وَيَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَيَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«با آنان پیکار کنید تا خداوند آنها را به دست شما عذاب کند و خوارشان گرداند و شما را بر آنان پیروزی دهد و دل‌های گروهی مؤمن را خنک گرداند» سوره توبه، آیه ۱۴.</ref>. به عقب نگاه کردم، دیدم [[امیرالمؤمنین علی]] {{ع}} است، به من فرمود: «ای ابوالاغر تمیمی! این کسی که با [[دشمن]] ما [[نبرد]] کرد، چه کسی بود؟» گفتم: این پسر برادرت [[عباس بن ربیعه]] بود. فرمود: «آری هموست»، سپس [[حضرت]] مطالبی را با [[عباس بن ربیعه]] در میان گذاشت و او را از این که مرکز [[فرماندهی]] خود را رها کرده، ملامت نمود. [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] عرضه داشت: آیا آن مرد شامی مرا به [[نبرد تن به تن]] فرا خوانده، نپذیرم؟ [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} فرمود: «آری [[اطاعت]] از [[فرمان امام]] سزاوارتر و مهم‌تر از پاسخ دادن به خواسته [[دشمن]] است».
آن‌گاه [[حضرت]] از [[پاسخ گویی]] او در این غوغای [[جنگی]] به [[خشم]] آمد و چین بر پیشانی او آمد ولی به زودی [[خشم]] خود را فرو خورد و [[آرامش]] یافت و دست‌های خود را با [[تضرع]] به درگاه [[پروردگار]] برداشت و عرضه داشت:بار پروردگارا، این [[رفتار]] [[عباس بن ربیعه بن حارث|عباس]] را بپذیر و خطایش را بیامرز، من از او گذشتم تو نیز از او درگذر <ref>{{متن حدیث|اللهم! اشکر للعباس مقامه، و اغفر ذنبه، إنی قد غفرت له، فاغفر له}}؛ ر. ک: شرح ابن ابی الحدید، ج۵، ص۲۱۹ - ۲۲۱.</ref>
 
شاید علت این که [[حضرت]] او را در [[جنگ]] با آن شخص ملامت نموده، برای [[انسجام]] و [[انضباط]] در [[جنگ]] بوده که کسی از پیش خود وارد [[جنگ]] با کسی نشود<ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۸۲-۸۴.</ref>. به [[دلیل]] [[نقل حدیث]] از [[امام علی]] {{ع}} و ذکر نام او در [[کتاب وقعة صفین]] [[نصر بن مزاحم]] و [[کوفی]] بودن، احتمال می‌‌رود او همان [[ابوالاغر]]، [[ابیض بن اغر بن صباح تمیمی کوفی منقری]] باشد. شخص دیگر که هم [[کنیه]] او ابوالاغر باشد و هم از [[بنی تمیم]] باشد ابوالاغر، [[غسان بن اغر بن حصین نهشلی تمیمی]] است که احتمالا ارتباطی با [[صفین]] نداشته باشد.
 
== مشایخ در روایت ==
{{فهرست راویان}}
{{فهرست راویان}}
* [[ضحاک بن عثمان بن عبد الله بن خالد ]] مشهور به [[الضحاک بن عثمان الحزامی]]
* [[ضحاک بن عثمان بن عبد الله بن خالد]] مشهور به [[الضحاک بن عثمان الحزامی]]
* [[نعمان بن ثابت بن زوطی]] مشهور به [[أبو حنیفة النعمان التیمی ]]
* [[نعمان بن ثابت بن زوطی]] مشهور به [[أبو حنیفة النعمان التیمی]]
* [[ثابت بن دینار]] مشهور به [[ثابت بن أبی صفیة الأزدی]]
* [[ثابت بن دینار]] مشهور به [[ثابت بن أبی صفیة الأزدی]]
* [[حمید بن تیرویه]] مشهور به [[حمید بن أبی حمید الطویل]]
* [[حمید بن تیرویه]] مشهور به [[حمید بن أبی حمید الطویل]]
خط ۵۴: خط ۷۵:
* [[عبد الله بن عبد الله بن الأصم]] مشهور به [[عبد الله بن عبد الله العامری]]<ref>[https://hadith.islam-db.com/narrators/9573/%D8%A3%D8%A8%D9%8A%D8%B6-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%BA%D8%B1-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%A8%D8%A7%D8%AD موسوعة الحدیث]
* [[عبد الله بن عبد الله بن الأصم]] مشهور به [[عبد الله بن عبد الله العامری]]<ref>[https://hadith.islam-db.com/narrators/9573/%D8%A3%D8%A8%D9%8A%D8%B6-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%BA%D8%B1-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%A8%D8%A7%D8%AD موسوعة الحدیث]
</ref>
</ref>
{{پایان}}
{{پایان مدخل وابسته}}
{{پایان}}


==روایت‌کنندگان از او==
== روایت‌کنندگان از او ==
{{فهرست راویان}}
{{فهرست راویان}}
* [[سعید بن سالم]] مشهور به [[سعید بن سالم الکوفی]]
* [[سعید بن سالم]] مشهور به [[سعید بن سالم الکوفی]]
خط ۶۹: خط ۸۹:
* [[عتبة بن السکن]] مشهور به [[عتبة بن السکن الفزاری]]<ref>[https://hadith.islam-db.com/narrators/9573/%D8%A3%D8%A8%D9%8A%D8%B6-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%BA%D8%B1-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%A8%D8%A7%D8%AD موسوعة الحدیث]
* [[عتبة بن السکن]] مشهور به [[عتبة بن السکن الفزاری]]<ref>[https://hadith.islam-db.com/narrators/9573/%D8%A3%D8%A8%D9%8A%D8%B6-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%BA%D8%B1-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%A8%D8%A7%D8%AD موسوعة الحدیث]
</ref>
</ref>
{{پایان مدخل وابسته}}
== جستارهای وابسته ==
{{مدخل وابسته}}
* [[بنی‌تمیم]] (قبیله)
{{پایان مدخل وابسته}}
{{پایان مدخل وابسته}}


== منابع ==
== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:1379452.jpg|22px]] [[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|'''اصحاب امام علی''']]
#[[پرونده:1379452.jpg|22px]] [[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|'''اصحاب امام علی''']]
# [https://hadith.islam-db.com/narrators/9573/%D8%A3%D8%A8%D9%8A%D8%B6-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%BA%D8%B1-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%A8%D8%A7%D8%AD موسوعة الحدیث]
#[https://hadith.islam-db.com/narrators/9573/%D8%A3%D8%A8%D9%8A%D8%B6-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%BA%D8%B1-%D8%A8%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%A8%D8%A7%D8%AD موسوعة الحدیث]
 


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}


[[رده:مدخل]]
[[رده:اصحاب امام علی]]
[[رده:یاران امام علی]]
[[رده:ابوالاغر تمیمی]]
[[رده:اعلام]]
[[رده:اعلام]]
[[رده:سپاهیان امام علی در جنگ صفین]]
[[رده:سپاهیان امام علی در جنگ صفین]]
[[رده:بنی‌تمیم]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۲۰

ابوالاغر ابیض بن اغر بن صباح تمیمی کوفی منقری یا ابوالاغر، غسان بن اغر بن حصین نهشلی تمیمی یا شخص دیگری که در تاریخ نام و نسب او ناشناخته است.

ابوالاغر تمیمی
تصویر نمادین جنگ صفین
نام کاملأبیض بن الأغر بن الصباح
جنسیتمرد
از قبیلهبنی تمیم
از اصحابامام علی
حضور در جنگجنگ صفین
مشخصات حدیثی
مشایخ او
راویان از او

مقدمه

ابوالاغر تمیمی از یاران امیرالمؤمنین (ع) بالا بود و در جنگ صفین حضرت را یاری کرد[۱]. ابن ابی الحدید، ضمن این که ابوالاغر تمیمی را از اصحاب امیر مؤمنان (ع) به شمار آورده که در جنگ صفین در رکاب آن حضرت مجاهدت کرده است، این داستان را از او نقل می‌کند که گفت: من در معرکه صفین ایستاده بودم که عباس بن ربیعة بن حارث بن عبدالمطلب در حالی که غرق در سلاح بود و غیر از چشمانش چیزی پیدا نبود از کنار من عبور کرد، او شمشیری یمنی در دست داشت که می‌چرخاند و بر اسبی سرکش سوار بود که لگامش را استوار نکشیده بود و آن را آهسته می‌راند، ناگاه یکی از مردم شام که نامش عرار بن ادهم شامی بود، بر او بانگ زد: ای عباس، برای نبرد تن به تن آماده شود. عباس گفت: حاضرم به شرط آنکه پیاده جنگ کنیم که امید کمتری برای گریز باشد، مرد شامی پیاده شد و در حالی که رجز می‌خواند با عباس بن حارث که از اسب پیاده شده بود به نبرد پرداختند. جمعی از نیروهای حاضر در میدان نبرد که سوار بر اسب‌ها و لگام در دست داشتند، به سرانجام این دو، می‌نگریستند.

ابوالاغر تمیمی می‌گوید: آن دو مدتی از روز را به جنگ با شمشیر سپری کردند و چون زره و جامه هر دو کامل و استوار بود، هیچ یک بر دیگری پیروز نشد تا این که عباس متوجه شکافی در زره مرد شامی شد، دست انداخت و آن را درید و سپس با شمشیر چنان ضربه‌ای به او زد که شکم او از هم درید و سرنگون گردید و بر زمین افتاد. در این موقع مردم فریادشان به تکبیر بلند شد و گویا زمین زیر پایشان به لرزه درآمد. ابوالاغر تمیمی می‌گوید در همین حال ناگهان از پشت سر صدایی شنیدم که می‌گفت: ﴿قَاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأَيْدِيكُمْ وَيُخْزِهِمْ وَيَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَيَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ[۲]. به عقب نگاه کردم، دیدم امیرالمؤمنین علی (ع) است، به من فرمود: «ای ابوالاغر تمیمی! این کسی که با دشمن ما نبرد کرد، چه کسی بود؟» گفتم: این پسر برادرت عباس بن ربیعه بود. فرمود: «آری هموست»، سپس حضرت مطالبی را با عباس بن ربیعه در میان گذاشت و او را از این که مرکز فرماندهی خود را رها کرده، ملامت نمود. عباس عرضه داشت: آیا آن مرد شامی مرا به نبرد تن به تن فرا خوانده، نپذیرم؟ امیرالمؤمنین (ع) فرمود: «آری اطاعت از فرمان امام سزاوارتر و مهم‌تر از پاسخ دادن به خواسته دشمن است». آن‌گاه حضرت از پاسخ گویی او در این غوغای جنگی به خشم آمد و چین بر پیشانی او آمد ولی به زودی خشم خود را فرو خورد و آرامش یافت و دست‌های خود را با تضرع به درگاه پروردگار برداشت و عرضه داشت:بار پروردگارا، این رفتار عباس را بپذیر و خطایش را بیامرز، من از او گذشتم تو نیز از او درگذر [۳]

شاید علت این که حضرت او را در جنگ با آن شخص ملامت نموده، برای انسجام و انضباط در جنگ بوده که کسی از پیش خود وارد جنگ با کسی نشود[۴]. به دلیل نقل حدیث از امام علی (ع) و ذکر نام او در کتاب وقعة صفین نصر بن مزاحم و کوفی بودن، احتمال می‌‌رود او همان ابوالاغر، ابیض بن اغر بن صباح تمیمی کوفی منقری باشد. شخص دیگر که هم کنیه او ابوالاغر باشد و هم از بنی تمیم باشد ابوالاغر، غسان بن اغر بن حصین نهشلی تمیمی است که احتمالا ارتباطی با صفین نداشته باشد.

مشایخ در روایت

فهرست راویان

روایت‌کنندگان از او

فهرست راویان

جستارهای وابسته

منابع

  1.   ناظم‌زاده، سید اصغر، اصحاب امام علی
  2. موسوعة الحدیث


پانویس

  1. اعیان الشیعه، ج۲، ص۲۸۹.
  2. «با آنان پیکار کنید تا خداوند آنها را به دست شما عذاب کند و خوارشان گرداند و شما را بر آنان پیروزی دهد و دل‌های گروهی مؤمن را خنک گرداند» سوره توبه، آیه ۱۴.
  3. «اللهم! اشکر للعباس مقامه، و اغفر ذنبه، إنی قد غفرت له، فاغفر له»؛ ر. ک: شرح ابن ابی الحدید، ج۵، ص۲۱۹ - ۲۲۱.
  4. ناظم‌زاده، سید اصغر، اصحاب امام علی، ج۱، ص۸۲-۸۴.
  5. موسوعة الحدیث
  6. موسوعة الحدیث