غفلت در حدیث
- در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل غفلت (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.
روایات مرتبط
- امیرالمؤمنین(ع) فرمودند: "دو نوع نزدیک شدن وجود دارد، یکی از شیطان و یکی از فرشته. امّا نزدیک شدن فرشته به نازکدلی و فهم است، و امّا نزدیک شدن شیطان به فراموشی و سنگدلی"[۱]؛
- امام صادق(ع) فرمودند: "اگر شیطان دشمن آدمی است پس غفلت چرا، و اگر مرگ حتمی است پس شادی چرا؟!" [۲]؛
- امیرالمؤمنین(ع) فرمودند: "هرچه انسان را از یاد خدا باز دارد در شمار قمار حرام است" [۳]؛
- امام صادق(ع) فرمودند: "خداوند به حضرت موسی(ع) وحی نمود که: ای موسی! از بسیاری مال شادمان نشو و یاد مرا در هیچ حالی ترک منما، چراکه ثروت گناهان را از یاد انسان میبرد و ترک یاد من قلوب را سخت و سنگوار مینماید" [۴]؛
- امام صادق(ع) فرمودند: "قلبها را چهار نوع اعراب است: رفع و فتح و خفض و وقف. آنگاه - با توجّه به معانی لغوی این اصطلاحات نحوی-، فرمودند: رفع و برتری قلب، در آنست که خدا را یاد کند؛ و فتح و گشایش قلب، در رضایت از حضرت حق و تقدیر اوست؛ و خفض و پستی قلب، در اشتغال بغیر خداست؛ و وقف و بی تحرّکی آن، در غفلت از خداست. آیا توجّه نمیکنی که بنده چون خدا را خالصانه به بزرگی یاد کند، تمامی حجابهائی که میان او و حضرت حق است از بین میرود؟! و چون قلبْ قضاء خدا را با رضایت از آن بپذیرد و مطیع آن گردد، چگونه شادی و راحتی به آن روی میکند؟!؛ و چون قلب از ذکر خدا غفلت ورزد، بعد از آن در پرده حجاب رفته وقف و سکون میپذیرد، پس سنگوار و سیاه میشود از آن هنگام که نور بزرگداشت حضرت حق را ترک کند"[۵]؛
- پیامبر اکرم(ص) فرمودند: "غافلترین مردم، کسی است که از تغییر دنیا از حالتی به حالتی دیگر اندرز نپذیرد"[۶][۷].
پرسشهای وابسته
جستارهای وابسته
منابع
پانویس
- ↑ « عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ(ع) قَالَ: قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ(ع) لَمَّتَانِ لَمَّةٌ مِنَ الشَّيْطَانِ وَ لَمَّةٌ مِنَ الْمَلَكِ فَلَمَّةُ الْمَلَكِ الرِّقَّةُ وَ الْفَهْمُ وَ لَمَّةُ الشَّيْطَانِ السَّهْوُ وَ الْقَسْوَةُ»؛ بحار الأنوار، ج۷۳، ص۳۹۷.
- ↑ « قَالَ الصَّادِقُ(ع): إِنْ كَانَ الشَّيْطَانُ عَدُوّاً فَالْغَفْلَةُ لِمَاذَا؟ وَ إِنْ كَانَ الْمَوْتُ حَقّاً فَالْفَرَحُ لِمَاذَا»؛ بحار الأنوار، ج۷۳، ص۱۵۷.
- ↑ « عَنِ الرِّضَا(ع) عَنْ آبَائِهِ عَنْ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ(ع) قَالَ: كُلُّ مَا أَلْهَى عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ فَهُوَ مِنَ الْمَيْسِرِ»؛ بحار الأنوار، ج۷۳، ص۱۵۷.
- ↑ « عَنْ عَلِيِّ بْنِ جَعْفَرٍ(ع) عَنْ أَخِيهِ عَنْ أَبِيهِ(ع) قَالَ: أَوْحَى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَى مُوسَى(ع) يَا مُوسَى! لَا تَفْرَحْ بِكَثْرَةِ الْمَالِ وَ لَا تَدَعْ ذِكْرِي عَلَى كُلِّ حَالٍ فَإِنَّ كَثْرَةَ الْمَالِ تُنْسِي الذُّنُوبَ وَ إِنَّ تَرْكَ ذِكْرِي يُقْسِي الْقُلُوبَ»؛ بحار الأنوار، ج ۷۰، ص ۵۵ .
- ↑ « قَالَ الصَّادِقُ(ع): إِعْرَابُ الْقُلُوبِ عَلَى أَرْبَعَةِ أَنْوَاعٍ: رَفْعٍ وَ فَتْحٍ وَ خَفْضٍ وَ وَقْفٍ فَرَفْعُ الْقَلْبِ فِي ذِكْرِ اللَّهِ؛ وَ فَتْحُ الْقَلْبِ فِي الرِّضَا عَنِ اللَّهِ؛ وَ خَفْضُ الْقَلْبِ فِي الِاشْتِغَالِ بِغَيْرِ اللَّهِ؛ وَ وَقْفُ الْقَلْبِ فِي الْغَفْلَةِ عَنِ اللَّهِ. أَ لَا تَرَى أَنَّ الْعَبْدَ إِذَا ذَكَرَ اللَّهَ بِالتَّعْظِيمِ خَالِصاً ارْتَفَعَ كُلُّ حِجَابٍ كَانَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ اللَّهِ مِنْ قَبْلِ ذَلِكَ؟! وَ إِذَا انْقَادَ الْقَلْبُ لِمَوْرِدِ قَضَاءِ اللَّهِ بِشَرْطِ الرِّضَا عَنْهُ كَيْفَ يَنْفَتِحُ الْقَلْبُ بِالسُّرُورِ وَ الرُّوحِ وَ الرَّاحَةِ...؟!؛ وَ إِذَا غَفَلَ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ كَيْفَ تَرَاهُ بَعْدَ ذَلِكَ مَوْقُوفاً مَحْجُوباً قَدْ قَسِيَ وَ أَظْلَمَ مُنْذُ فَارَقَ نُورَ التَّعْظِيمِ»؛ بحار الأنوار، ج ۷۰، ص ۵۵.
- ↑ « قَالَ رَسُولُ اللَّهِ(ص): أَغْفَلُ النَّاسِ مَنْ لَمْ يَتَّعِظْ بِتَغَيُّرِ الدُّنْيَا مِنْ حَالٍ إِلَى حَالٍ»؛ بحار الأنوار، ج ۷۱، ص ۳۲۴.
- ↑ مظاهری، حسین، دانش اخلاق اسلامی، ج۱، ص ۳۸۹-۳۹۱.