افراط
(تغییرمسیر از افراطی)
این مدخل زیرشاخهٔ بحث رذایل اخلاقی است. افراط از چند منظر متفاوت، بررسی میشود: افراط در فقه اسلامی - افراط در معارف و سیره معصوم - پرسش مرتبط نداردمقدمه
افراط به معنای تجاوز بیشتر و تفریط کوتاهی و تقصیر بیشتر است. از این ریشه لغوی آیاتی در قرآن کریم آمده است؛ از جمله:
- ﴿يَا حَسْرَتَا عَلَى مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ﴾[۱].
- ﴿لَا جَرَمَ أَنَّ لَهُمُ النَّارَ وَأَنَّهُمْ مُفْرَطُونَ﴾[۲].
﴿مُفْرَطُونَ﴾ در قرآنها به صیغه مفعول است و بصیغه فاعل و ایضاً "مُفَرِّطُونَ" بکسر راء از باب تفعیل نیز خواندهاند. از آیه فهمید که آنانکه بخدا نسبت زائیدن و فرزند میدهند پیش از دیگران به آتش وارد خواهند شد.
﴿وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَكَانَ أَمْرُهُ فُرُطًا﴾[۳]. فرط (بر وزن عنق) بمعنی افراط و تجاوز است یعنی از هوای نفس پیروی کرده و کارش تجاوز و تعدّی بود "الْفُرُطُ: الامر المجاوز فيه عن الحدّ"[۴].
جستارهای وابسته
منابع
پانویس
- ↑ «ای دریغا از آنچه درباره خداوند کوتاهی کردم» سوره زمر، آیه ۵۶.
- ↑ «آتش (دوزخ) از آن آنهاست و آنان فراموش شدگانند» سوره نحل، آیه ۶۲.
- ↑ «از هوای (نفس) خود پیروی کرده و کارش تباه است پیروی مکن» سوره کهف، آیه ۲۸.
- ↑ قرشی، سید علی اکبر، قاموس قرآن، ج۵، ص ۱۶۳.