بحث:امامت امام حسن عسکری در کلام اسلامی

Page contents not supported in other languages.
از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت

مقدمه

ابو محمد حسن بن علی بن محمد بن علی بن موسی بن جعفر بن محمد بن علی بن حسین بن علی بن ابی طالب، پیشوای یازدهم شیعیان است[۱]. درباره تاریخ ولادت، محل ولادت و تاریخ شهادت امام حسن عسکری(ع) میان مورخان اختلاف است، اما مشهور این است که در ماه ربیع الآخر سال ۲۳۲ق چشم به جهان گشود و در تاریخ اول ربیع الاول سال ۲۶۰ ق به دستور معتمد عباسی، مسموم و در روز هشتم همان تاریخ به شهادت رسید و پس از این که فرزندش، امام زمان(ع) در حالی که پنج سال بیشتر نداشت بر او نماز خواند، در خانه خود در سامرا و در کنار مرقد پدرش به خاک سپرده شد[۲].

پدر آن حضرت امام دهم، حضرت هادی(ع) و مادرش که ام ولد و بانویی پارسا و شایسته بود، حدیث یا سلیل است که برخی از او به نام سوسن یاد کرده‌اند[۳].

مشهورترین لقب حضرت، عسکری است. عسکر، نام محله‌ای در سامرا است و چون امام به فرمان خلیفه عباسی به اجبار در آن محل سکونت داشته به عسکری شهرت یافت[۴]. امام عسکری(ع) دارای دو کنیه است: ابومحمد که کنیه مخصوص حضرت است و ابن الرضا که به پدر و جدش امام جواد(ع) نیز گفته می‌شد[۵].

امام ۲۲ سال از دوران زندگی‌اش را با پدر بزرگوارش سپری کرد و با شهادت پدرش در سال ۲۵۴ق به امامت رسید. امامت ایشان، شش سال بیشتر به طول نیانجامید، ولی در این زمان کوتاه حوادث مهمی رخ داد.

اهمیت دوران امامت ایشان زمانی آشکار می‌شود که به مسئله غیبت و اهمیت آن پی ببریم، چرا که حضرت باید در این مدت کوتاه مقدمات لازم برای انتقال شیعه از مرحله حضور به مرحله غیبت را فراهم می‌کرد[۶].

امام حسن عسکری(ع) در زمان امامتش، با سه خلیفه عباسی هم عصر بود: "معتز عباسی، مهتدی و معتمد[۷].

شیعه معتقد است امام حسن عسکری(ع)، به جز مهدی موعود(ع)، فرزند دیگری نداشت. شیخ مفید در کتاب الارشاد می‌نویسد: حسن بن علی عسکری(ع) به جز صاحب الزمان، فرزند دیگری از خود به جای نگذاشت[۸].[۹]

پانویس

  1. طبری، محمد بن جریر، دلائل الامامه، ج۱، ص۲۲۳.
  2. کلینی، محمد بن یعقوب، اصول کافی، ج۱، ص۵۰۲؛ طبری، محمد بن جریر، دلائل الامامه، ج۱، ص۲۲۳.
  3. مفید، محمد بن محمد، الارشاد، ج۲، ص۳۱۳؛ اربلی، ابن ابوالفتح، کشف الغمة، ج۲، ص۹۰۹؛ پیشوایی، مهدی، سیره پیشوایان، ص۶۱۵.
  4. مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج۵۰، ص۲۳۵.
  5. مناقب آل ابوطالب، ابن‌شهرآشوب، محمد بن علی، ج۴، ص۴۲۱.
  6. اعلام الهدایه، ج۱۳، ص۴۷- ۴۸.
  7. طبری، محمد بن جریر، دلائل الامامه، ج۱، ص۲۲۳.
  8. مفید، محمد بن محمد، الارشاد، ج۲، ص۳۳۹.
  9. سلطان‌ محمدی، ابوالفضل، نجفی مقدم، مهدی، امامت امام حسن عسکری، دانشنامه کلام اسلامی، ج۱، ص۴۲۵ ـ ۴۲۶.