تمیم بن حذلم ضبی کوفی
| تمیم بن حذلم ضبی کوفی | |
|---|---|
تصویر نمادین جنگ صفین | |
| نام کامل | تمیم بن حذلم ضبی کوفی |
| جنسیت | مرد |
| کنیه |
|
| لقب | ناجی |
| اهل | کوفه |
| دین | اسلام |
| از اصحاب | امام علی(ع) |
| حضور در جنگ | جنگ صفین |
مقدمه
او را از تیره به و اهل کوفه دانسته[۱] و کنیه وی را «ابوسلمه» آوردهاند[۲]. کنیه وی را «ابوحذلم» هم گفتهاند[۳]. نام پدرش در منابع متعدد به صورتهای گوناگون، مانند «خذیم»، «جذیم»، «خزیم» و «حزیم» ثبت شده که پیداست تصحیف در آنها رخ داده است. ابن حجر، مدخلی در قسم سوم کتابش (مخضرمین) در نامها و مدخلی نیز در کنیهها به او اختصاص داده است که بیانگر صحابی نبودن اوست[۴].
وی جاهلیت را درک کرد و با ابوبکر و عمر دیدار داشت[۵]. برخی از منابع، بر تابعی بودن وی تصریح دارند و میگویند از اصحاب عبدالله بن مسعود به شمار میرفت[۶]، تنها کسی که از صحابی بودن وی سخن گفته، رکین ضبی است که از تمیم و او از رسول خدا(ص) حدیثی نقل کرده و ضمناً گفته است تمیم از صحابه بود[۷]. منابع شیعی[۸] به تبع منقری[۹] از او با لقب «ناجی» یاد کرده و گفتهاند: در جنگ صفین در رکاب امام علی(ع) حضور داشت و گزارشهایی از این نبرد نیز از او نقل شده است. ابن حجر[۱۰] او را توثیق کرده و مینویسد: از طبقه دوم تابعین بود و در سال صدم هجری از دنیا رفت. از مجموع اخبار و تصریح خود ابن حجر استفاده میشود که دلیل درستی بر صحابی بودن این شخص وجود ندارد. مرگ تمیم در سال صدم هجری و تعبیر غلام (جوان یا نوجوان) از او در کنار عبدالله بن مسعود[۱۱] در کوفه، جاهلی (مخضرم) بودن وی را با تردید روبه رو میکند؛ به ویژه که غیر از ابن حجر[۱۲] کسی از جاهلی بودن وی سخن نگفته است.[۱۳]
منابع
پانویس
- ↑ بخاری، ج۲، ص۱۵۲.
- ↑ ابن حبان، ج۴، ص۸۵.
- ↑ ابن حبان، ج۴، ص۸۵؛ سمعانی، ج۴، ص۱۰.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۴۹۵ و ج۷، ص۱۶۸.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۴۹۵.
- ↑ ابن سعد، ج۶، ص۲۳۴؛ ابن ابی شیبه، ج۲، ص۳۵۵.
- ↑ ابن ابی شیبه، ج۱، ص۳۵۶
- ↑ طوسی، ص۵۸؛ اختصاص، ص۴.
- ↑ سنقری، ص۱۶۹، ۴۷۸ و ۵۵۴.
- ↑ تقریب، ج۱، ص۱۴۳.
- ↑ بخاری، ج۲، ص۱۵۲ و ج۴، ص۱۲۴.
- ↑ الاصابه، ج۱، ص۴۹۵.
- ↑ صادقی، مصطفی، مقاله «تمیم بن حذلم ضبی کوفی»، دانشنامه سیره نبوی ج۲، ص۲۸۲-۲۸۳.