واکاوی دیدگاه آیتالله صافی درباره ادعای ناسازگاری ولایت تکوینی با توحید افعالی (مقاله)
| واکاوی دیدگاه آیتالله صافی درباره ادعای ناسازگاری ولایت تکوینی با توحید افعالی | |
|---|---|
![]() | |
| رتبه علمی | علمی پژوهشی |
| زبان | فارسی |
| نویسندگان | |
| موضوع | |
| مذهب | شیعه |
| منتشر شده در | نشریه پژوهش دینی |
| محل نشر | قم، ایران |
| تاریخ نشر | زمستان ۱۳۹۹ |
| شماره | ۱۳۶ |
| تعداد صفحات | ۲۴ |
| شماره صفحات | از صفحه ۸۳ تا ۱۰۸ مجله |
| ناشر الکترونیک | پایگاه تخصصی مجلات نور |
واکاوی دیدگاه آیتالله صافی درباره ادعای ناسازگاری ولایت تکوینی با توحید افعالی عنوان مقالهای است با زبان فارسی که به بررسی و تبیین دیدگاه آیتالله العظمی صافی گلپایگانی درباره ولایت تکوینی اولیای الهی و نسبت آن با توحید افعالی میپردازد. این مقاله ۲۴ صفحهای به قلم ریحانه حقانی و زینب کبیری نگاشته شده و در نشریه اندیشههای قرآنی متفکران معاصر (شماره ۱۳۶، زمستان ۱۳۹۹) منتشر شده است[۱].
چکیده مقاله
نویسنده در چکیده مقاله خود مینویسد: «اعتقاد به ولایت تکوینی اولیای الهی، یکی از مهمترین آموزههای کلامی - تفسیری شیعه است. عالمان شیعی تلاش کردهاند با تبیین صحیح ولایت تکوینی، ادعای منافات داشتن ولایت تکوینی با توحید افعالی را پاسخ دهند. آیتالله العظمی صافی گلپایگانی (مدظله العالی) از عالمان بزرگ تشیع، ضمن تبیین ولایت تکوینی و رابطه آن با توحید، تلاش کرده است ادعای مشرک بودن شیعیان و نیز تفویض و واگذاری کامل امور به انسان را پاسخ داده و هم زمان، تفسیرهای ناصحیح توحید افعالی را نیز روشن سازد. ایشان، محدوده معنایی ولایت تکوینی را به پنج قسم سلطنت ولایت تکوینی شخص بر نفس خود، اذن الهی سلطنت فرد بر تمام ممکنات به طور تکوینی، استقلالاً و به اراده الهی، ولایت عامه بر موجودات به صورت حادث و غیر مستقل، قدرت تصرف بر بخشی از کائنات با استفاده از علوم مکتسبه یا به نحو موهوب و لدنّی، تصرف در کائنات به صورت خرق عادت، اعجاز و بر حسب مصالح و مقتضیات خاص و خرق عادت، تقسیم کرده و ضمن تبیین و پذیرش قسم ۴و ۵ و ردّ قسم ۱ و ۲، قائل است قسم ۳ آن به معنای ولایت انسان کامل مانند نبی و ولیّ وقت و عامه موجودات و اداره سازمان کائنات به صورت حادث و غیر مستقل است. در بیان آیتالله صافی، این قسم سوم، با توحید منافات ندارد و موجب کفر یا خلاف ضرورت نخواهد بود و اطلاق روایات، مفید ثبوت ولایت به این معنی است؛ لیکن در مقام اثبات، دارای ضعف سندی است و برای اثبات کافی نیست و نمیتوان از ظواهر آیات، که خدا را فاعل بلاواسطه پدیدههای عالم میداند، به سادگی دست برداشت و با سه شرط سازگاری ایجادشده بین قول سوم قاعده فلسفی الواحد لایصدر منه الا الواحد و احادیث به جامانده در خصوص خلقت انواری پیامبر اکرم(ص) و ائمه اطهار(ع) معقول است».
فهرست مقاله
- چکیده
- مقدمه
- مفهومشناسی
- ولایت و تکوین در لغت
- ولایت تکوینی در اصطلاح
- تعیین محل نزاع
- اقسام ولایت تکوینی از منظر آیتالله صافی
- نوع اول
- نوع دوم
- نوع سوم
- نوع چهارم
- نوع پنجم
- اقسام ولایت تکوینی از منظر آیتالله صافی
- نقد و ارزیابی
- رابطه نوع سوم ولایت تکوینی با قاعده الواحد لا یصدر منه الا الواحد از منظر معظم له
- دیدگاه مفسران
- نتیجهگیری
دربارهٔ پدیدآورنده
| ریحانه حقانی (پدیدآورنده) |
|---|
|
|
| زینب کبیری (پدیدآورنده) |
|---|
|
|


