مسجد کوفه: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{خرد}} {{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; fo...» ایجاد کرد)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۰: خط ۱۰:


==مقدمه==
==مقدمه==
*یکی از عظیم‌ترین مساجد جهان [[اسلام]]، با وسعتی بیش از ۴۰ هزار متر مربع، که از قداست خاصی برخوردار است، مسجد کوفه است. بنای مسجد در سال ۱۷ ق در زمان خلیفۀ دوم بود، [[امام علی]]{{ع}} پس از آنکه به کوفه منتقل شد، این مسجد عظیم را مقرّ اصلی خویش قرار داد و نمازها، خطبه‌ها، جلسات و تجمّع‌ها آنجا انجام می‌گرفت. فضیلت این مسجد بسیار است و نماز در آن ثواب بسیار دارد و یکی از چهار مسجدی است که توصیه شده به سفر و هجرت به آنجا و نماز خواندن در آن، مثل مسجد الحرام، مسجد النبی و مسجد الأقصی.<ref> وسائل الشیعه، ج ۳ ص ۵۲۰ و ۵۲۵</ref> در روایات است که [[امام مهدی|امام زمان]]{{ع}} پس از ظهور، کوفه را مقرّ حکومت خویش می‌سازد و در این مسجد نماز می‌خواند و نیروها را از آنجا به شهرهای دیگر اعزام می‌کند.<ref>ارشاد، مفید، ج ۲ ص ۳۷۹</ref> [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: نماز در مسجد کوفه برابر با هزار نماز در جای دیگر است: {{عربی|اندازه=155%|صلاة فی مسجد الکوفة تعدل ألف صلاة فی غیره من المساجد}}<ref>وسائل الشیعه، ج ۳ ص ۵۲۶</ref> به مقتضای روایات، مسجد کوفه باغی از بوستان‌های بهشت است، هزار و هفت [[پیامبر]] در آن نماز خوانده‌اند، عصای موسی و شجرۀ یقطین و خاتم سلیمان در آن است، جوشش آب در طوفان نوح از آنجا بوده است، مسجد کوفه جایگاه و پایگاه پیامبران بوده است، [[امامان]] [[معصوم]] نیز به آن اهتمام ورزیده و در آن نماز می‌خواندند. برای عبادت در این مسجد آداب و سننی است که در کتب دعا به‌طور مفصّل آمده است.<ref>مفاتیح الجنان، اعمال مسجد بزرگ کوفه</ref> در محراب مسجد این بزرگ بود که در صبحدم نوزدهم رمضان، حضرت امیر ضربت خورد و به شهادت رسید و محراب به خون فرق [[امام علی|امیر المؤمنین]]{{ع}} رنگین شد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص:۵۴۳.</ref>
*از مکان‏‎های منسوب به [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}‏، مسجد کوفه است. این مکان بیشتر در روایات مربوط به عصر ظهور و حاکمیت [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}‏ وارد شده است. از روایات استفاده می‌‏شود که این مسجد، در عصر ظهور از جایگاه و پایگاه مهم و برجسته‌‏ای برخوردار است که برخی از این قرار است:
#'''مرکز دادرسی؛''' [[امام صادق]]{{ع}} در این‏ باره فرمود: مرکز حکومت [[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} کوفه و مرکز قضاوت و دادرسی او مسجد اعظم کوفه است<ref>{{عربی|اندازه=120%|" دَارُ مُلْكِهِ‏ الْكُوفَةُ وَ مَجْلِسُ‏ حُكْمِهِ‏ جَامِعُهَا‏‏‏‏‏‏"}}، محمد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۵۳، ص ۱۱</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.</ref>.
#'''مرکز تبلیغ دینی؛''' [[امام صادق|حضرت صادق]]{{ع}} فرمود: "گویی به قائم می‏‌نگرم که بر فراز منبر مسجد کوفه است. ۳۱۳ تن یارانش در اطراف او حلقه زده‌‏اند. آنان پرچمداران و فرمانروایان خداوند بر فراز گیتی میان بندگان خدایند"<ref>{{عربی|اندازه=120%|" كَأَنِّي‏ أَنْظُرُ إِلَى‏ الْقَائِمِ‏ عَلَى‏ مِنْبَرِ الْكُوفَةِ وَ حَوْلَهُ‏ أَصْحَابُهُ‏ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا عِدَّةَ أَهْلِ‏ بَدْرٍ وَ هُمْ‏ أَصْحَابُ‏ الْأَلْوِيَةِ وَ هُمْ‏ حُكَّامُ‏ اللَّهِ‏ فِي‏ أَرْضِهِ‏ عَلَى‏ خَلْقِهِ‏ ‏ ‏‏‏‏‏‏"}}، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، باب ۵۸، ح ۲۵</ref>. [[امام باقر]]{{ع}} نیز در این ‏باره فرمود: "[[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} وارد کوفه می‌‏شود. سه گروه درگیر، در یک صف بر وی گرد آیند. او بر فراز منبر، خطبه می‏‌خواند و مردم، آن‏قدر اشک شوق می‏‌ریزند که متوجه سخنان او نمی‌‏شنوند"<ref> شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ص ۴۶۸</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.</ref>.
#'''محل اقامه جمعه و جماعت؛''' [[امام علی]]{{ع}} در خطبه‌‏ای طولانی، ویژگی‌‏های مسجد کوفه را چنین شمرده است: ای اهل کوفه! خداوند سبحانه و تعالی به شما نعمت‏‌هایی داده که به هیچ‏کس نداده است. از برتری محل برگزاری نماز شما این است که این‏جا خانه آدم، خانه نوح، خانه ادریس، عبادتگاه [[حضرت ابراهیم خلیل]] و عبادتگاه برادرم [[حضرت خضر]]{{ع}} بود و امروز محل عبادت و مناجات من است .... برای مسجد کوفه زمانی فرا می‏‌رسد که محل برگزاری نماز [[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} از تبار من و محل عبادت هر مؤمن می‌‏شود. هیچ مؤمنی روی زمین نمی‌‏ماند، مگر این‏که به این مسجد بیاید، یا قلبش برای این مسجد پر بزند<ref>  شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، ج ۱، ص ۲۳۱، ح ۶۹۶</ref>. [[امام صادق]]{{ع}} نیز در این ‏باره فرمود:" هنگامی که [[امام مهدی|قائم آل محمد]]{{ع}} قیام کند، پشت کوفه مسجدی بسازد کند که هزار در دارد، و خانه‏‌های کوفه به دو رود کربلا متصل می‏‌شود<ref>  شیخ مفید، الارشاد، ج ۲، ص ۳۸۰</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.</ref>.
#محل برگزاری کلاس‏های آموزش آیات [[قرآن]]. [[امام علی|حضرت علی]]{{ع}} فرمود: "گویی شیعیان خود را می‏‌بینم که در مسجد کوفه خیمه زده، به مردم [[قرآن]] را آن‏گونه که نازل شده آموزش می‌‏دهند"<ref>{{عربی|اندازه=120%|" كَأَنِّي‏ أَنْظُرُ إِلَى‏ شِيعَتِنَا بِمَسْجِدِ الْكُوفَةِ قَدْ ضَرَبُوا الْفَسَاطِيطَ يُعَلِّمُونَ‏ النَّاسَ‏ الْقُرْآنَ‏ كَمَا أُنْزِلَ‏ أَمَا إِنَّ قَائِمَنَا إِذَا قَامَ كَسَرَهُ وَ سَوَّى قِبْلَتَهُ‏‏‏‏‏‏‏"}}، نعمانی، الغیبة، ص ۳۱۷، ح ۳.</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.</ref>.
*از موارد یاد شده استفاده می‌‏شود مسجد کوفه در عصر ظهور، از جایگاه بسیار ارزشمندی برخوردار است. به علاوه، دارای گستره بسیار زیادی است که کارکردهای فوق به راحتی در آن امکان‌‏پذیر خواهد بود<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]،[[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.</ref>.
*یکی از عظیم‌ترین مساجد جهان [[اسلام]]، با وسعتی بیش از ۴۰ هزار متر مربع، که از قداست خاصی برخوردار است، مسجد کوفه است. بنای مسجد در سال ۱۷ ق در زمان خلیفۀ دوم بود، [[امام علی]]{{ع}} پس از آنکه به کوفه منتقل شد، این مسجد عظیم را مقرّ اصلی خویش قرار داد و نمازها، خطبه‌ها، جلسات و تجمّع‌ها آنجا انجام می‌گرفت. فضیلت این مسجد بسیار است و نماز در آن ثواب بسیار دارد و یکی از چهار مسجدی است که توصیه شده به سفر و هجرت به آنجا و نماز خواندن در آن، مثل مسجد الحرام، مسجد النبی و مسجد الأقصی.<ref> وسائل الشیعه، ج ۳ ص ۵۲۰ و ۵۲۵</ref> در روایات است که [[امام مهدی|امام زمان]]{{ع}} پس از ظهور، کوفه را مقرّ حکومت خویش می‌سازد و در این مسجد نماز می‌خواند و نیروها را از آنجا به شهرهای دیگر اعزام می‌کند.<ref>ارشاد، مفید، ج ۲ ص ۳۷۹</ref> [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: نماز در مسجد کوفه برابر با هزار نماز در جای دیگر است: {{عربی|اندازه=150%| صَلَاةٌ فِي مَسْجِدِ الْكُوفَةِ تَعْدِلُ أَلْفَ صَلَاةٍ فِي غَيْرِهِ مِنَ الْمَسَاجِد}}<ref>وسائل الشیعه، ج ۳ ص ۵۲۶</ref> به مقتضای روایات، مسجد کوفه باغی از بوستان‌های بهشت است، هزار و هفت [[پیامبر]] در آن نماز خوانده‌اند، عصای موسی و شجرۀ یقطین و خاتم سلیمان در آن است، جوشش آب در طوفان نوح از آنجا بوده است، مسجد کوفه جایگاه و پایگاه پیامبران بوده است، [[امامان]] [[معصوم]] نیز به آن اهتمام ورزیده و در آن نماز می‌خواندند. برای عبادت در این مسجد آداب و سننی است که در کتب دعا به‌طور مفصّل آمده است.<ref>مفاتیح الجنان، اعمال مسجد بزرگ کوفه</ref> در محراب مسجد این بزرگ بود که در صبحدم نوزدهم رمضان، حضرت امیر ضربت خورد و به شهادت رسید و محراب به خون فرق [[امام علی|امیر المؤمنین]]{{ع}} رنگین شد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص:۵۴۳.</ref>


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
خط ۱۶: خط ۲۲:
==منابع==
==منابع==
* [[پرونده:1368987.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|'''فرهنگ غدیر''']].
* [[پرونده:1368987.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|'''فرهنگ غدیر''']].
* [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه مهدویت''']].


==پانویس==
==پانویس==

نسخهٔ ‏۹ دسامبر ۲۰۱۸، ساعت ۱۶:۳۱

این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:
در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل مسجد کوفه (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.

مقدمه

  • از مکان‏‎های منسوب به حضرت مهدی(ع)‏، مسجد کوفه است. این مکان بیشتر در روایات مربوط به عصر ظهور و حاکمیت حضرت مهدی(ع)‏ وارد شده است. از روایات استفاده می‌‏شود که این مسجد، در عصر ظهور از جایگاه و پایگاه مهم و برجسته‌‏ای برخوردار است که برخی از این قرار است:
  1. مرکز دادرسی؛ امام صادق(ع) در این‏ باره فرمود: مرکز حکومت مهدی(ع) کوفه و مرکز قضاوت و دادرسی او مسجد اعظم کوفه است[۱][۲].
  2. مرکز تبلیغ دینی؛ حضرت صادق(ع) فرمود: "گویی به قائم می‏‌نگرم که بر فراز منبر مسجد کوفه است. ۳۱۳ تن یارانش در اطراف او حلقه زده‌‏اند. آنان پرچمداران و فرمانروایان خداوند بر فراز گیتی میان بندگان خدایند"[۳]. امام باقر(ع) نیز در این ‏باره فرمود: "مهدی(ع) وارد کوفه می‌‏شود. سه گروه درگیر، در یک صف بر وی گرد آیند. او بر فراز منبر، خطبه می‏‌خواند و مردم، آن‏قدر اشک شوق می‏‌ریزند که متوجه سخنان او نمی‌‏شنوند"[۴][۵].
  3. محل اقامه جمعه و جماعت؛ امام علی(ع) در خطبه‌‏ای طولانی، ویژگی‌‏های مسجد کوفه را چنین شمرده است: ای اهل کوفه! خداوند سبحانه و تعالی به شما نعمت‏‌هایی داده که به هیچ‏کس نداده است. از برتری محل برگزاری نماز شما این است که این‏جا خانه آدم، خانه نوح، خانه ادریس، عبادتگاه حضرت ابراهیم خلیل و عبادتگاه برادرم حضرت خضر(ع) بود و امروز محل عبادت و مناجات من است .... برای مسجد کوفه زمانی فرا می‏‌رسد که محل برگزاری نماز مهدی(ع) از تبار من و محل عبادت هر مؤمن می‌‏شود. هیچ مؤمنی روی زمین نمی‌‏ماند، مگر این‏که به این مسجد بیاید، یا قلبش برای این مسجد پر بزند[۶]. امام صادق(ع) نیز در این ‏باره فرمود:" هنگامی که قائم آل محمد(ع) قیام کند، پشت کوفه مسجدی بسازد کند که هزار در دارد، و خانه‏‌های کوفه به دو رود کربلا متصل می‏‌شود[۷][۸].
  4. محل برگزاری کلاس‏های آموزش آیات قرآن. حضرت علی(ع) فرمود: "گویی شیعیان خود را می‏‌بینم که در مسجد کوفه خیمه زده، به مردم قرآن را آن‏گونه که نازل شده آموزش می‌‏دهند"[۹][۱۰].
  • از موارد یاد شده استفاده می‌‏شود مسجد کوفه در عصر ظهور، از جایگاه بسیار ارزشمندی برخوردار است. به علاوه، دارای گستره بسیار زیادی است که کارکردهای فوق به راحتی در آن امکان‌‏پذیر خواهد بود[۱۱].
  • یکی از عظیم‌ترین مساجد جهان اسلام، با وسعتی بیش از ۴۰ هزار متر مربع، که از قداست خاصی برخوردار است، مسجد کوفه است. بنای مسجد در سال ۱۷ ق در زمان خلیفۀ دوم بود، امام علی(ع) پس از آنکه به کوفه منتقل شد، این مسجد عظیم را مقرّ اصلی خویش قرار داد و نمازها، خطبه‌ها، جلسات و تجمّع‌ها آنجا انجام می‌گرفت. فضیلت این مسجد بسیار است و نماز در آن ثواب بسیار دارد و یکی از چهار مسجدی است که توصیه شده به سفر و هجرت به آنجا و نماز خواندن در آن، مثل مسجد الحرام، مسجد النبی و مسجد الأقصی.[۱۲] در روایات است که امام زمان(ع) پس از ظهور، کوفه را مقرّ حکومت خویش می‌سازد و در این مسجد نماز می‌خواند و نیروها را از آنجا به شهرهای دیگر اعزام می‌کند.[۱۳] امام صادق(ع) فرمود: نماز در مسجد کوفه برابر با هزار نماز در جای دیگر است: صَلَاةٌ فِي مَسْجِدِ الْكُوفَةِ تَعْدِلُ أَلْفَ صَلَاةٍ فِي غَيْرِهِ مِنَ الْمَسَاجِد[۱۴] به مقتضای روایات، مسجد کوفه باغی از بوستان‌های بهشت است، هزار و هفت پیامبر در آن نماز خوانده‌اند، عصای موسی و شجرۀ یقطین و خاتم سلیمان در آن است، جوشش آب در طوفان نوح از آنجا بوده است، مسجد کوفه جایگاه و پایگاه پیامبران بوده است، امامان معصوم نیز به آن اهتمام ورزیده و در آن نماز می‌خواندند. برای عبادت در این مسجد آداب و سننی است که در کتب دعا به‌طور مفصّل آمده است.[۱۵] در محراب مسجد این بزرگ بود که در صبحدم نوزدهم رمضان، حضرت امیر ضربت خورد و به شهادت رسید و محراب به خون فرق امیر المؤمنین(ع) رنگین شد[۱۶]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

 با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل می‌شوید:  

  1. " دَارُ مُلْكِهِ‏ الْكُوفَةُ وَ مَجْلِسُ‏ حُكْمِهِ‏ جَامِعُهَا‏‏‏‏‏‏"، محمد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۵۳، ص ۱۱
  2. سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.
  3. " كَأَنِّي‏ أَنْظُرُ إِلَى‏ الْقَائِمِ‏ عَلَى‏ مِنْبَرِ الْكُوفَةِ وَ حَوْلَهُ‏ أَصْحَابُهُ‏ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا عِدَّةَ أَهْلِ‏ بَدْرٍ وَ هُمْ‏ أَصْحَابُ‏ الْأَلْوِيَةِ وَ هُمْ‏ حُكَّامُ‏ اللَّهِ‏ فِي‏ أَرْضِهِ‏ عَلَى‏ خَلْقِهِ‏ ‏ ‏‏‏‏‏‏"، شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، باب ۵۸، ح ۲۵
  4. شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ص ۴۶۸
  5. سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.
  6. شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، ج ۱، ص ۲۳۱، ح ۶۹۶
  7. شیخ مفید، الارشاد، ج ۲، ص ۳۸۰
  8. سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.
  9. " كَأَنِّي‏ أَنْظُرُ إِلَى‏ شِيعَتِنَا بِمَسْجِدِ الْكُوفَةِ قَدْ ضَرَبُوا الْفَسَاطِيطَ يُعَلِّمُونَ‏ النَّاسَ‏ الْقُرْآنَ‏ كَمَا أُنْزِلَ‏ أَمَا إِنَّ قَائِمَنَا إِذَا قَامَ كَسَرَهُ وَ سَوَّى قِبْلَتَهُ‏‏‏‏‏‏‏"، نعمانی، الغیبة، ص ۳۱۷، ح ۳.
  10. سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.
  11. سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص: ۴۰۰ - ۴۰۱.
  12. وسائل الشیعه، ج ۳ ص ۵۲۰ و ۵۲۵
  13. ارشاد، مفید، ج ۲ ص ۳۷۹
  14. وسائل الشیعه، ج ۳ ص ۵۲۶
  15. مفاتیح الجنان، اعمال مسجد بزرگ کوفه
  16. محدثی، جواد، فرهنگ غدیر، ص:۵۴۳.