الهام در حدیث: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
جز (جایگزینی متن - '''']]؛' به '''']]')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:
{{علم معصوم}}
{{علم معصوم}}
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[الهام]]''' است. "'''الهام'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[الهام]]''' است. "'''[[الهام]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[الهام در قرآن]] | [[الهام در حدیث]] | [[الهام در کلام اسلامی]] | [[الهام در فلسفه اسلامی]] | [[الهام در عرفان اسلامی]] | [[الهام از دیدگاه برون‌دینی]]</div>
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[الهام در قرآن]] | [[الهام در حدیث]] | [[الهام در کلام اسلامی]] | [[الهام در فلسفه اسلامی]] | [[الهام در عرفان اسلامی]] | [[الهام از دیدگاه برون‌دینی]]</div>
خط ۹: خط ۹:
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">


'''الهام''' در لغت به معنای در دل افتادن، در دل افکندن، در دل افکندن نیکی، در دل افکندن چیزی، در دل افکندن چیزی است در اصطلاح علوم اسلامی به معنای القای معنا و معرفتی از سوی عالم بالا بر [[قلب]] آدمی به طریق [[فیض]]، و بدون طلب و اکتساب و استفاضه است.
'''[[الهام]]''' در لغت به معنای در [[دل]] افتادن، در [[دل]] افکندن، در [[دل]] افکندن [[نیکی]]، در [[دل]] افکندن چیزی، در [[دل]] افکندن چیزی است در اصطلاح [[علوم اسلامی]] به معنای القای معنا و [[معرفتی]] از سوی عالم بالا بر [[قلب]] [[آدمی]] به طریق [[فیض]]، و بدون طلب و اکتساب و [[استفاضه]] است.




==کاربردهای الهام در حدیث==
==کاربردهای [[الهام در حدیث]]==
*از جست وجو در احادیث معلوم می‌شود که الهام همانند واژه [[وحی]] به دو معنای عام و خاص به کار رفته است؛ معنای خاص آن، القای چیزی و معرفتی در قلب انسان است که مقابل معنای خاص [[وحی]] "[[وحی]] نبوّت"، و برای بیان تمییز میان نبیّ و ولیّ است <ref>بحارالأنوار، ج۸، ص ۲۸؛ ج۱۶، ص ۳۷۰ و ۳۲۲ و ۳۱۸؛ و ج۴۹، ص ۱۹۶.</ref>. الهام به این معنا، در برخی احادیث مقابل تحدیث هم قرار گرفته؛ به این بیان که تحدیث، نواختن سمع و القای در قوه شنوایی است، و الهام،‌انداختن در قلب است <ref>بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۱۸؛ و ج۶۶، ص ۴۷۸.</ref>، وبه توفیق الهی <ref>بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۷۷.</ref>، و وقار و سکینه‌ای که در پی الهام برای او حاصل می‌شود <ref>بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۶۰ و اصول کافی، ج۱، ص ۳۲۶.</ref> از وسوسه شیطانی بازشناخته می‌شود. آنچه به قلب الهام می‌شود تنها از سنخ علم و معرفت نیست بلکه از الهام حُبّ و بغض <ref>بحارالأنوار، ج۴۰، ص ۴۷.</ref> و طاعت <ref>بحارالأنوار، ج۵۱، ص ۳۱۵؛ ج۵۳، ص ۷۸.</ref> و شکر و دعا <ref>بحارالأنوار، ج۸۶، ص ۱۸۲.</ref> و صبر <ref>بحارالأنوار، ج۹۵، ص ۳۱۱.</ref> و امور دیگر هم سخن به میان رفته است<ref>[http://lib.eshia.ir/23021/1/68 دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.]</ref>.
*از جست وجو در [[احادیث]] معلوم می‌شود که [[الهام]] همانند واژه [[وحی]] به دو معنای [[عام و خاص]] به کار رفته است؛ معنای خاص آن، القای چیزی و [[معرفتی]] در [[قلب]] [[انسان]] است که مقابل معنای خاص [[وحی]] "[[وحی]] [[نبوّت]]"، و برای بیان تمییز میان [[نبیّ]] و [[ولیّ]] است <ref>بحارالأنوار، ج۸، ص ۲۸؛ ج۱۶، ص ۳۷۰ و ۳۲۲ و ۳۱۸؛ و ج۴۹، ص ۱۹۶.</ref>. [[الهام]] به این معنا، در برخی [[احادیث]] مقابل [[تحدیث]] هم قرار گرفته؛ به این بیان که [[تحدیث]]، نواختن [[سمع]] و القای در [[قوه]] [[شنوایی]] است، و [[الهام]]،‌انداختن در [[قلب]] است <ref>بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۱۸؛ و ج۶۶، ص ۴۷۸.</ref>، وبه [[توفیق الهی]] <ref>بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۷۷.</ref>، و [[وقار]] و سکینه‌ای که در پی [[الهام]] برای او حاصل می‌شود <ref>بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۶۰ و اصول کافی، ج۱، ص ۳۲۶.</ref> از [[وسوسه شیطانی]] بازشناخته می‌شود. آنچه به [[قلب]] [[الهام]] می‌شود تنها از سنخ [[علم]] و [[معرفت]] نیست بلکه از [[الهام]] [[حُبّ]] و [[بغض]] <ref>بحارالأنوار، ج۴۰، ص ۴۷.</ref> و [[طاعت]] <ref>بحارالأنوار، ج۵۱، ص ۳۱۵؛ ج۵۳، ص ۷۸.</ref> و [[شکر]] و [[دعا]] <ref>بحارالأنوار، ج۸۶، ص ۱۸۲.</ref> و [[صبر]] <ref>بحارالأنوار، ج۹۵، ص ۳۱۱.</ref> و امور دیگر هم سخن به میان رفته است<ref>[http://lib.eshia.ir/23021/1/68 دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.]</ref>.
*اما الهام به معنای عام، علاوه بر انسان‌ها، فرشتگان <ref>بحارالأنوار، ج۱۹، ص ۲۸۷؛ ج۳، ص ۲۷۲.</ref> و حیواناتی چون زنبور عسل <ref>بحارالأنوار، ج۱۹، ص ۲۸۷.</ref> را هم شامل می‌شود. و می‌توان میان الهام و [[وحی]] به معنای عام آن دو رابطه عموم من وجه را استنباط کرد <ref>بحارالأنوار، ج۱۸، ص ۲۵۴.</ref><ref>[http://lib.eshia.ir/23021/1/68 دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.]</ref>.
*اما [[الهام]] به معنای عام، علاوه بر [[انسان‌ها]]، [[فرشتگان]] <ref>بحارالأنوار، ج۱۹، ص ۲۸۷؛ ج۳، ص ۲۷۲.</ref> و حیواناتی چون [[زنبور عسل]] <ref>بحارالأنوار، ج۱۹، ص ۲۸۷.</ref> را هم شامل می‌شود. و می‌توان میان [[الهام]] و [[وحی]] به معنای عام آن دو رابطه عموم من وجه را [[استنباط]] کرد <ref>بحارالأنوار، ج۱۸، ص ۲۵۴.</ref><ref>[http://lib.eshia.ir/23021/1/68 دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.]</ref>.




خط ۲۳: خط ۲۳:


==جستارهای وابسته ==
==جستارهای وابسته ==
# [[الهام به امام]]؛ {{ع}}
# [[الهام به امام]]؛{{ع}}
# [[الهام به پیامبر]]؛{{صل}}
# [[الهام به پیامبر]]؛{{صل}}
# [[الهام به پیامبر خاتم]]؛ {{صل}}
# [[الهام به پیامبر خاتم]]؛{{صل}}
# [[الهام به ولی]]؛
# [[الهام به ولی]]؛
# [[الهام به وصی]]؛
# [[الهام به وصی]]؛
# [[الهام به اهل بیت]] {{عم}}؛
# [[الهام به اهل بیت]]{{عم}}؛
# [[الهام به فاطمه زهرا]] {{س}}.
# [[الهام به فاطمه زهرا]]{{س}}.


==[[:رده:آثار وحی و الهام|منبع‌شناسی جامع وحی و الهام]]==
==[[:رده:آثار وحی و الهام|منبع‌شناسی جامع وحی و الهام]]==

نسخهٔ ‏۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۴:۵۶

متن این جستار آزمایشی و غیرنهایی است. برای اطلاع از اهداف و چشم انداز این دانشنامه به صفحه آشنایی با دانشنامه مجازی امامت و ولایت مراجعه کنید.
اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث الهام است. "الهام" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:
در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل الهام (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.

الهام در لغت به معنای در دل افتادن، در دل افکندن، در دل افکندن نیکی، در دل افکندن چیزی، در دل افکندن چیزی است در اصطلاح علوم اسلامی به معنای القای معنا و معرفتی از سوی عالم بالا بر قلب آدمی به طریق فیض، و بدون طلب و اکتساب و استفاضه است.


کاربردهای الهام در حدیث


منابع

جستارهای وابسته

  1. الهام به امام؛(ع)
  2. الهام به پیامبر؛(ص)
  3. الهام به پیامبر خاتم؛(ص)
  4. الهام به ولی؛
  5. الهام به وصی؛
  6. الهام به اهل بیت(ع)؛
  7. الهام به فاطمه زهرا(س).

منبع‌شناسی جامع وحی و الهام

پانویس

  1. بحارالأنوار، ج۸، ص ۲۸؛ ج۱۶، ص ۳۷۰ و ۳۲۲ و ۳۱۸؛ و ج۴۹، ص ۱۹۶.
  2. بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۱۸؛ و ج۶۶، ص ۴۷۸.
  3. بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۷۷.
  4. بحارالأنوار، ج۲۶، ص ۶۰ و اصول کافی، ج۱، ص ۳۲۶.
  5. بحارالأنوار، ج۴۰، ص ۴۷.
  6. بحارالأنوار، ج۵۱، ص ۳۱۵؛ ج۵۳، ص ۷۸.
  7. بحارالأنوار، ج۸۶، ص ۱۸۲.
  8. بحارالأنوار، ج۹۵، ص ۳۱۱.
  9. دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.
  10. بحارالأنوار، ج۱۹، ص ۲۸۷؛ ج۳، ص ۲۷۲.
  11. بحارالأنوار، ج۱۹، ص ۲۸۷.
  12. بحارالأنوار، ج۱۸، ص ۲۵۴.
  13. دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.