بریدة بن حصیب اسلمی

(تغییرمسیر از بُریدة بن حُصیب اسلمی)
بریدة بن حصیب اسلمی
مقبره منسوب به بریده بن حصیب در ترکمنستان
نام کاملبریده بن حصیب بن عبد الله بن الحارث بن الأعرج بن سعد بن رزاح بن عدی بن سهم بن مازن اسلمی
جنسیتمرد
کنیه
  • ابوعبدالله
  • ابو سهل
  • ابو الحصیب
  • ابوساسان
لقببریده
از قبیلهبنی‌اسلم
پدرحصیب بن عبدالله بن حارث اسلمی
پسر
محل زندگی
درگذشت۶۳ هجری
محل آرامگاهمرو
از اصحاب
حضور در جنگ
فعالیت‌های اوعدم بیعت با ابوبکر
مشخصات حدیثی
مشایخ او
راویان از او

آشنایی اجمالی

بریدة بن حصیب اسلمی[۱] با کنیه‌های «أبوعبدالله»، «أبوسهل»، «أبوالحصیب» و «أبوساسان»[۲] و نسب بریدة بن الحصیب بن عبدالله بن الحارث بن الأعرج بن سعد بن رزاح بن عدی بن سهم بن مازن بن الحارث بن سلامان بن أسلم بن أفضی[۳]، راوی خزاعی، عربی و مدنی[۴] و از اصحاب پیامبر اکرم(ص) و امام علی(ع)[۵] بود. وی تنها از رسول اکرم(ص) روایت کرده است. بریدة بن الحصیب دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان ابو داود[۶]، عامر الشعبی و عبدالله بن عباس می‌باشند[۷] که از شاگردان حدیثی وی شمرده می‌شوند. وی در طبقه صحابه پیامبر اکرم(ص) و امام علی(ع) جای دارد[۸].

درباره شخصیت بریدة بن حصیب، در منابع متقدم جرح و تعدیل متعارضی وجود ندارد و قدمای رجالی شیعه همچون برقی[۹]، کشّی[۱۰] و شیخ طوسی[۱۱] از وی در شمار صحابه و پیشگامانی که به امام علی(ع) رجوع کردند، یاد نموده‌اند، اما در رجال النجاشی و الفهرست شیخ طوسی نامی از او برده نشده است. بزرگانی چون شهید ثانی ایشان را توثیق کرده[۱۲] و علامه مجلسی وی را از راویان ممدوح به شمار آورده است[۱۳]. رجالیان اهل سنت نیز با تعابیری چون صحابی مشهور، بزرگ و دارای مناقب فراوان از وی یاد کرده و نام او را در کتب ثقات آورده‌اند[۱۴]. بریدة افزون بر نقل فضائل امام علی(ع)[۱۵] و امتناع از بیعت با سران سقیفه[۱۶]، در ۱۶ غزوه از جمله حنین، بنی المصطلق و خیبر یاری‌رسان پیامبر(ص) بود[۱۷] و در سفر یمن نیز امام علی(ع) را همراهی کرد[۱۸].

تاریخ دقیق وفات وی معلوم نیست، ولی برخی او را متوفای سال ۶۲ هجری قمری[۱۹] و بعضی سال ۶۳ هجری قمری[۲۰] می‌دانند؛ با این حال به نظر همه وی در زمان حکومت یزید بن معاویه در خراسان درگذشته و در مرو دفن شده است[۲۱].[۲۲]

مشایخ در روایت

روایت‌کنندگان از او

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. بریدة الأسلمی هو بریدة بن الحصیب. الاستیعاب، ج۱، ص۱۸۵، ش۲۱۷.
  2. ر.ک: الاستیعاب، ج۱، ص۱۸۵، ش۲۱۷.
  3. طبقات خلیفه، ص۱۸۴.
  4. ر.ک: رجال البرقی، ص۲؛ رجال الطوسی، ص۵۸، ش۴۸۴.
  5. رجال الطوسی، ص۲۹، ش۹۸، ص۵۸، ش۴۸۴.
  6. نام راوی نفیع أبو داوود الأعمی است؛ ر.ک: تهذیب الکمال، ج۴، ص۵۴.
  7. ر.ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۱۲، ص۱۰۳؛ تهذیب الکمال، ج۴، ص۵۴.
  8. رجال الطوسی، ص۲۹، ش۹۸، ص۵۸، ش۴۸۴.
  9. ر.ک: رجال البرقی، ص۶۳.
  10. ر.ک: رجال الکشی، اختیار معرفة الرجال، ص۳۸، ش۷۸.
  11. رجال الطوسی، ص۲۹، ش۹۸، ص۵۸، ش۴۸۴.
  12. ر.ک: شهید ثانی، الفوائد الرجالیه، ج۲، ص۱۲۸.
  13. ر.ک: الوجیزة فی الرجال، ص۳۷، ش۲۷۷.
  14. "الصحابی الکبیر" ر.ک: عمدة القاری، ج۱۸، ص۷۹.
    "رضی الله عنه" ر.ک: مسند أبی داود، ص۱۰۸.
    "نزل مرو" و "نشر العلم بها" ر.ک: سیر أعلام النبلاء، ج۲، ص۴۶۹، ش۹۱.
    "صحابیٌ مشهور" ر.ک: توضیح المشتبه، ج۳، ص۴۳۱.
    "أخبار بریدة کثیرة" و "مناقبه مشهورة" ر.ک: الإصابة فی تمییز الصحابه، ج۱، ص۴۱۸، ش۶۳۲.
    ر.ک: العجلی، معرفة الثقات، ج۱، ص۲۴۴، ش۱۴۷؛ ابن حبان، الثقات، ج۳، ص۲۹.
  15. لا تقعن فی علی فإنه منی و أنا منه، و هو ولیکم بعدی. فضائل أمیر المؤمنین(ع)، ص۵۵، ح۵۱؛ تاریخ مدینة دمشق، ج۴۳، ص۱۳۱.
    «عن ابن بریدة عن أبیه، قال: قال لی النبی(ص): هل لک أن نعود فاطمة؟ فأتاها فدخل علیها فقال: کیف تجدینک؟ فشکت إلیه، فقال: ما آلوتک أن زوجتک أقدمهم سلما، و أعلمهم علما، و أحلمهم حلما». فضائل أمیر المؤمنین، ص۲۳، ح۱۵.
  16. بریده مخالف سران سقیفه بود و نپذیرفت با ابوبکر بیعت کند؛ ولی امام علی(ع) به ایشان فرمود: «ادخل فیما دخل فیه الناس فإن اجتماعهم أحب إلی من اختلافهم الیوم». بحار الأنوار، ج۲۸، ص۳۹۲.
  17. ر.ک: إکمال تهذیب الکمال، ج۲، ص۳۷۴، ش۷۰۵؛ کنز العمال، ج۱۰، ص۵۴۰، ح۳۰۲۰۹؛ الطبقات الکبری، ج۲، ص۶۳؛ تهذیب الکمال، ج۴، ص۵۴، ش۶۶۱.
  18. ر.ک: کنز العمال، ج۱۳، ص۱۳۴، ح۳۶۴۲۲.
  19. ر.ک: مجمع الزوائد، ج۱۰، ص۹؛ المعجم الکبیر، ج۲، ص۱۹؛ الکاشف فی معرفة من له روایة فی کتب السّتّه، ج۱، ص۲۶۵، ش۵۵۴؛ العبر فی خبر من غبر، ج۱، ص۶۶.
  20. ر.ک: تحفة الأحوذی، ج۱، ص۴۰۰.
  21. ر.ک: طبقات خلیفه، ص۱۸۴؛ حاکم نیشابوری، معرفة علوم الحدیث، ص۱۹۴.
  22. ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۴، ص۵۰۰-۵۰۵.
  23. موسوعة الحدیث
  24. موسوعة الحدیث