مرگ امام مهدی

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(تغییرمسیر از مرگ حضرت)
پرش به ناوبری پرش به جستجو

متن این جستار آزمایشی است، امید می رود در آینده نه چندان دور آماده شود.

این مدخل مرتبط با مباحث پیرامون امام مهدی(ع) است. "امام مهدی" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:
در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل امام مهدی (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.

مقدمه

  • این‌که حضرت، به مرگ طبیعی یا شهادت از این جهان خواهد رفت، اختلاف‌هایی در روایات به چشم می‌خورد. برخی از روایات می‌گویند که آن حضرت مدتی حکومت خواهد کرد، سپس وفات می‌کند و مسلمانان بر او نماز می‌گذارند[۱]. از بعضی روایات استفاده می‌شود که مرگ آن حضرت طبیعی نخواهد بود و به دست جنایتکاران، با مشخصاتی که برای آنان ذکر شده، به شهادت می‌رسد[۲].
  • امام صادق (ع) می‌فرمایند: "چون دولت حقّه مدتش به سر آید، مرگ حضرت حجت (ع) فرا می‌رسد. او را زنی از بنی تمیم به شهادت می‌رساند که نام او "سعیده" است و همانند مردان، ریش و سبیل دارد. او به هنگام عبور حضرت، سنگ آسیابی را از پشت‌بام به سوی او پرتاب می‌کند و حضرت را به شهادت می‌رساند"[۳].
  • بررسی و قضاوت در این امر مبتنی بر دو مسأله است:
  1. آیا همه امامان معصوم (ع) شهید می‌شوند یا امکان دارد که به مرگ طبیعی از دنیا بروند؟
  2. اگر در سایر ائمه (ع) پذیرفتیم که همه به شهادت رسیده‌اند، نسبت به امام زمان (ع) چه خواهد شد؟ اجل طبیعی یا شهادت‌؟
  • اما این‌که آیا همه ائمه به شهادت رسیده‌اند یا به مرگ طبیعی از دنیا رفته‌اند اختلاف است: شیخ صدوق بر این باور است که همه معصومین به اجل غیر طبیعی از دنیا رفته‌اند... کسی که چنین عقیده نداشته باشد از ما نیست"[۴].
  • شیخ مفید در جواب صدوق می‌نویسد: "آن‌چه را که شیخ صدوق در رابطه با درگذشت پیامبر (ص) و امامان معصوم (ع) به ستم و قتل گفته، برخی از آن‌ها ثابت است و برخی مشکوک.
  • اما شهادت امام علی و امام حسن و امام حسین (ع) حتمی و قطعی است. پس از ایشان، مسمومیت و شهادت موسی بن جعفر (ع) نیز قطعی و مسلم است. درباره امام رضا (ع) نیز قول قوی مسمومیت و شهادت ایشان است، گرچه جای تردید هست. اما در دیگر ائمه (ع) راهی برای اثبات این‌که آنان به وسیله ستم یا ترور و یا قتل، به شهادت رسیده‌اند، در دست نیست[۵].
  • علامه مجلسی پس از آن‌که روایات را زیر عنوان "أنّهم (ع) لا يموتون إلّا بالشهادة" می‌آورد، نظر شیخ مفید را مورد نقد و بررسی قرار می‌دهد. امام حسن مجتبی (ع) می‌فرماید: "هیچ‌یک از ما امامان نیست، جز آن‌که مسموم یا شهید می‌شود"[۶].
  • قائلین به شهادت ائمه، اصل کلی را از این‌گونه روایات استفاده کرده‌اند و بر این نظرند که ساختار بدنی پیامبر و امامان (ع) به‌گونه‌ای است که زمینه و ظرفیت حیات و عمر طولانی را دارند؛ مگر عارضه و حادثه‌ای از خارج بر آنان تحمیل شود[۷].
  • به‌هرحال اگر نظر شیخ صدوق را بپذیریم و به روایات "مَا مِنَّا إِلَّا مَسْمُومٌ أَوْ مَقْتُول‏"[۸] پایبند باشیم و آن‌ها را از نظر سند بپذیریم، امام زمان (ع) به دست جنایتکاران به شهادت می‌رسد. ولی اگر قول شیخ مفید را بپذیریم، باید بگوییم که چگونگی مرگ حضرت مهدی (ع) روشن نیست[۹].
  • امام صادق (ع) فرمود: "... چون معرفت و ایمان به حضرتش در دل‌های مردم استقرار یافت، مرگ حضرت حجت (ع) فرامی‌رسد. حضرت امام حسین (ع) متولی غسل و کفن و حنوط‍‌ و دفن ایشان خواهد شد و هرگز غیر از وصی‌، وصی‌ را تجهیز و آماده خاک‌سپاری نمی‌کند"[۱۰]. سلام علیه یوم ولد و یوم یظهر و یوم یموت و یوم یبعث حیا[۱۱].

پرسش‌های وابسته

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

Icon4.png با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل می‌شوید:  

  1. بحار الانوار، ج ۵۲، ص ۳۸۳.
  2. تاریخ ما بعد الظهور، سید محمد صدر، ص ۸۸۱.
  3. الزام الناصب، ص ۱۰۹ (به نقل از روزگار رهایی، ج ۲، ص ۶۶۲.).
  4. اعتقادات، صدوق، ج ۵، ص ۹۹، کنگره شیخ مفید.
  5. تصحیح الاعتقاد، مفید، ج ۵، ص ۱۳۱.
  6. بحار الانوار، ج ۲۷، ص ۲۱۷.
  7. تاریخ الغیبة الصغری، ص ۲۳۰.
  8. بحار الانوار، ج ۲۷، ص ۲۱۷.
  9. چشم‌به‌راه مهدی، ص ۳۶۰.
  10. کافی، ج ۸، ص ۲۰۶؛ بحار الانوار، ج ۵۳، ص ۱۳.
  11. تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص:۶۳۸.