بحث:ذیطوی
ذی طُوی
«طوی» در لغت به معنای پیچیدن و در نوردیدن است[۱]. «ذی طوی» نام منطقهای است در یک فرسخی مکه که داخل حرم قرار دارد[۲] و طبق روایات برخی روایات، حضرت مهدی(ع) در آنجا زندگی میکند و از همان جا نیز همراه یارانش قیام خواهد کرد. در برخی روایات، محل ظهور و خروج آن حضرت و مرکز تجمع یاران و دوستان وی نیز، همین منطقه یاد شده است[۳].
در روایتی آمده است که: «هنگام ظهور امام قائم(ع) آن حضرت قبل از آنکه کنار کعبه برود و صدای خود را بلند کرده و به جهانیان برساند، در این مکان در انتظار ۳۱۳ نفر از یاران خاصش توقف میکند، تا این که آنها میآیند و به آن حضرت میپیوندند...»[۴].
در دعای ندبه هم میخوانیم: «لَيْتَ شَعْرِي أَيْنَ اسْتَقَرَّتْ بِكَ النَّوَى بَلْ أَيُّ أَرْضٍ تُقِلُّكَ أَوْ ثَرَى أَ بِرَضْوَى أَمْ غَيْرِهَا أَمْ ذِي طُوًى...» [۵]؛ «ای کاش میدانستم که کجا دلها به ظهور، آرام و قرار خواهد یافت، در کدامین سرزمین اقامت داری؟ در سرزمین «رضوی» یا غیر آن، یا در دیار «ذی طوی» مسکن کردهای؟».
ذی طوی؛ بین «حجون» و «فخّ» قرار دارد. کسی که در مسجد تنعیم احرام بسته به سوی مسجدالحرام عزیمت میکند، پس از عبور از منطقه «فخّ» وارد ذی طوی میشود، آن گاه از طرف قبرستان حضرت ابوطالب(ع) وارد مکه معظمه میشود. رسول اکرم(ص) در حجة الوداع شب چهارم ذی حجة الحرام را در آنجا بیتوته کردند. نماز صبح را در آنجا ادا نمودند، آن گاه غسل کرده، از بخش سنگلاخ «ذی طوی» که مشرف بر حجون است، وارد مکه معظمه شدند[۶]. امام صادق(ع) میفرماید: گویی قائم را با چشم خود میبینم که با پای برهنه در ذی طوی سرپا ایستاده، همانند حضرت موسی(ع)، نگران و منتظر است که به مقام ابراهیم بیاید و دعوت خود را اعلام نماید. در منطقه «ذی طوی» چاههایی است که غسل با آب آنها مستحب است. در سال ششم هجری که رسول خدا(ص) با پیروان خود قصد سفر حج کرد، بزرگان قریش در ذی طوی جمع شدند و برای آگاهی از قصد آن حضرت فرستادگانی روانه نمودند. در روز فتح مکه حضرت در این نقطه فرمان داد که زبیر با مهاجر از اعلای مکه در آمده، رایتی که بر دوش داشته در حجون نصب کنند[۷].[۸]