مراحل نهضت عاشورا: تفاوت میان نسخهها
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-]] | + - [[)) |
(←مقدمه) |
||
| (۱۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | |||
| موضوع مرتبط = امام حسین | |||
| عنوان مدخل = | |||
| مداخل مرتبط = | |||
| پرسش مرتبط = | |||
}} | |||
{{ | == مقدمه == | ||
حماسۀ [[حسینی]]، تنها در [[روز عاشورا]] جلوه نکرد، بلکه از ماهها قبل و پس از مرگ معاویه آغاز شد و ماهها پس از [[عاشورا]] (بلکه سالها) ادامه یافت. در یک نگاه [[تاریخی]]، مراحل این [[نهضت]] را اینگونه میتوان برشمرد: | |||
# [[امتناع]] [[امام حسین]]{{ع}} از [[بیعت با یزید]] و به رسمیّت نشناختن [[حکومت]] وی. در این مقطع، فراخوانی [[امام]] از سوی [[والی مدینه]]، گفتگوهای امام با والی و نیز با [[مروان]] قابل مطالعه است. | |||
# خروج از [[مدینه]] به سوی [[مکّه]] به شکل هجرتی شبانه و مخفیانه، همراه [[اهل بیت]]{{عم}}. | |||
# اقامت چهارماهۀ امام در مکّه، همراه با سخنرانیها، دیدارها، [[تبلیغات]] مؤثر و روشنگری اذهان [[مردم]] علیه یزید و [[امویان]] و تبیین علّت امتناع از بیعت و [[هدف]] از این حرکت. | |||
# اعزام نمایندۀ ویژۀ خود ([[مسلم بن عقیل]]) به [[کوفه]]، برای زمینهسازی نهضت و [[بیعت گرفتن]] از [[شیعیان]] هوادار، جهت [[تشکیل حکومت اسلامی]]، به دنبال دریافت [[نامهها]] و طومارهای مکرّر از سوی [[کوفیان]] و سران [[شیعه]] و سرانجام [[قیام مسلم]] و شهادتش در کوفه و [[دگرگونی]] اوضاع [[شهر]]. | |||
# حرکت از مکّه به سوی [[عراق]] و پیمودن منزلگاهها، برخوردهای میان راه، [[خطبهها]]، توقّفها، پیگیری [[اخبار]] کوفه، [[ملاقات]] با حرّ. | |||
# رسیدن به سرزمین [[کربلا]] و قرار گرفتن در محاصرۀ نیروهای [[دشمن]]، پیش از رسیدن به کوفه در دوّم [[محرّم]]، تلاش چند [[روزه]] برای جلوگیری از درگیری و [[خونریزی]]. | |||
# [[شهادت امام حسین]]{{ع}} و [[فرزندان]] و بستگان و اصحابش در حماسۀ بزرگ روز عاشورا در حملۀ عمومی و در [[نبرد تن به تن]] با دشمن. | |||
# اسارت اهل بیت و بهرهبرداری [[تبلیغی]] [[امام سجاد]]{{ع}} و [[حضرت زینب]] و [[عترت پیامبر]] از [[شهادت]] عاشوراییان و رساندن [[پیام]] شهادت به مردم، افشاگری اسرا در کوفه، [[شام]] و در طول [[اسارت]]، با ایراد خطبهها و سخنان مختلف. | |||
# پس از بازگشت به مدینه، مجالس یاد و [[سوگواری]]، گریهها و ندبهها و [[رسوا]] شدن [[یزیدیان]] و آغاز حرکتهای ضدّ حکومت در [[شهرها]] و مناطق مختلف. | |||
مراحل دیگری از [[نهضت کربلا]] در سالهای بعد اتفاق افتاد و قیامهای توّابین و دیگران بر ضدّ [[حکومت اموی]] از آن جمله بود. در یک نگاه، همۀ نهضتهای عدالتخواهانه و [[ظلم]] [[ستیز]] که در طول [[تاریخ]] و با [[الهام]] از [[شهادت امام حسین]]{{ع}} و [[حادثۀ عاشورا]] پدید آمده و خواهد آمد، از مراحل نهضت عاشورا در امتداد [[تاریخی]] آن به حساب میآید؛ چراکه آن [[قیام]]، تنها برای [[اعتراض]] به [[فساد]] حکومت اموی و یزید نبود، بلکه درسی برای احیای [[آزادگی]] و [[شرف]] در همۀ زمانها بود. امروز نیز [[مبارزات]] [[عاشورایی]] [[مسلمانان]] متعهّد بر ضد استکبار جهانی و [[طاغوتها]]، تداوم همان [[نهضت]] خونین است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]]، ص۴۴۷.</ref>. | |||
== منابع == | |||
{{منابع}} | |||
# [[پرونده:13681024.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|'''فرهنگ عاشورا''']] | |||
{{پایان منابع}} | |||
== | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | |||
[[رده:عاشورا]] | |||
[[رده: | |||
[[رده:مدخل فرهنگ عاشورا]] | [[رده:مدخل فرهنگ عاشورا]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۲
مقدمه
حماسۀ حسینی، تنها در روز عاشورا جلوه نکرد، بلکه از ماهها قبل و پس از مرگ معاویه آغاز شد و ماهها پس از عاشورا (بلکه سالها) ادامه یافت. در یک نگاه تاریخی، مراحل این نهضت را اینگونه میتوان برشمرد:
- امتناع امام حسین(ع) از بیعت با یزید و به رسمیّت نشناختن حکومت وی. در این مقطع، فراخوانی امام از سوی والی مدینه، گفتگوهای امام با والی و نیز با مروان قابل مطالعه است.
- خروج از مدینه به سوی مکّه به شکل هجرتی شبانه و مخفیانه، همراه اهل بیت(ع).
- اقامت چهارماهۀ امام در مکّه، همراه با سخنرانیها، دیدارها، تبلیغات مؤثر و روشنگری اذهان مردم علیه یزید و امویان و تبیین علّت امتناع از بیعت و هدف از این حرکت.
- اعزام نمایندۀ ویژۀ خود (مسلم بن عقیل) به کوفه، برای زمینهسازی نهضت و بیعت گرفتن از شیعیان هوادار، جهت تشکیل حکومت اسلامی، به دنبال دریافت نامهها و طومارهای مکرّر از سوی کوفیان و سران شیعه و سرانجام قیام مسلم و شهادتش در کوفه و دگرگونی اوضاع شهر.
- حرکت از مکّه به سوی عراق و پیمودن منزلگاهها، برخوردهای میان راه، خطبهها، توقّفها، پیگیری اخبار کوفه، ملاقات با حرّ.
- رسیدن به سرزمین کربلا و قرار گرفتن در محاصرۀ نیروهای دشمن، پیش از رسیدن به کوفه در دوّم محرّم، تلاش چند روزه برای جلوگیری از درگیری و خونریزی.
- شهادت امام حسین(ع) و فرزندان و بستگان و اصحابش در حماسۀ بزرگ روز عاشورا در حملۀ عمومی و در نبرد تن به تن با دشمن.
- اسارت اهل بیت و بهرهبرداری تبلیغی امام سجاد(ع) و حضرت زینب و عترت پیامبر از شهادت عاشوراییان و رساندن پیام شهادت به مردم، افشاگری اسرا در کوفه، شام و در طول اسارت، با ایراد خطبهها و سخنان مختلف.
- پس از بازگشت به مدینه، مجالس یاد و سوگواری، گریهها و ندبهها و رسوا شدن یزیدیان و آغاز حرکتهای ضدّ حکومت در شهرها و مناطق مختلف.
مراحل دیگری از نهضت کربلا در سالهای بعد اتفاق افتاد و قیامهای توّابین و دیگران بر ضدّ حکومت اموی از آن جمله بود. در یک نگاه، همۀ نهضتهای عدالتخواهانه و ظلم ستیز که در طول تاریخ و با الهام از شهادت امام حسین(ع) و حادثۀ عاشورا پدید آمده و خواهد آمد، از مراحل نهضت عاشورا در امتداد تاریخی آن به حساب میآید؛ چراکه آن قیام، تنها برای اعتراض به فساد حکومت اموی و یزید نبود، بلکه درسی برای احیای آزادگی و شرف در همۀ زمانها بود. امروز نیز مبارزات عاشورایی مسلمانان متعهّد بر ضد استکبار جهانی و طاغوتها، تداوم همان نهضت خونین است[۱].
منابع
پانویس
- ↑ محدثی، جواد، فرهنگ عاشورا، ص۴۴۷.