یزید بن حجیه تیمی: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ ‏۲ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۰۱

مقدمه

یزید بن حجیه تیمی از نیروهای سواره نظام و از یاران امیرالمؤمنین (ع) بود و در جنگ‌های جمل، صفین و نهروان در رکاب آن حضرت جنگید. و امیرالمؤمنین (ع) او را به فرمانداری ری و دستبی^[۱] گمارد. اما وی در موقع فرمانداریش بر دستبی و ری خیانت کرد و از اموال بیت‌المال سرقت نمود و چون مورد مؤاخذه امام (ع) قرار گرفت، فرار کرد و به معاویه پیوست و متأسفانه او از آن به بعد، حضرت علی (ع) و اصحابش را نکوهش می‌کرد و از معاویه تجلیل می‌نمود!^[۲] و حضرت در حق او نفرین کرد و اصحاب آمین گفتند، و یکی از پسر عموهایش برای او نامه نوشت و او را ملاقات کرد، اما او پاسخ بی‌محتوایی داد و بر راه خود که مخالفت با امیرالمؤمنین (ع) بود ادامه داد و خسران ابدی را برای خود خرید.^[۳]

یزید بن حجیه تیمی

وی از جانب امیرالمؤمنین(ع) به حکومت ری و دستبی منصوب شده بود. یزید اموال بیت المال را برای خود برداشته بود. چون خبر آن به امیرالمؤمنین علی(ع) رسید او را به کوفه احضار کرد و به زندان انداخت و خادمی به نام سعد را مراقب او کرد. یزید، خادم را زیر نظر گرفت. همین که سعد به خواب رفت، وی گریخت و به معاویه پیوست. او در این باره دو بیت سرود که مضمون آنها چنین است: به سعد خیانت کردم و از وی گریختم و کسی را برگزیدم که از او بهتر بود. وقتی سعد خفته بود، وی را فریب دادم و گریختم. سعد، نوجوانی کم سن و سال است و می‌شد او را فریب داد. یزید ابتدا به شهر رقه آمد. چنین مرسوم شده بود که هر کس از حضرت علی(ع) می‌گریخت و می‌خواست به معاویه بپیوندد، اول به رقه در منطقه «جزیره» می‌رفت تا اینکه معاویه به او اجازه ورود بدهد. رقه و قرقیسیا و رُها و حران در جزیره از متصرفات معاویه بود و ضحاک بن قیس فهری حاکم آن نواحی از سوی وی بود. بقیه منطقه جزیره شامل هیت و عانات و نصیبین و دارا و آمِد و سنجار نیز در قلمرو امیرالمؤمنین علی(ع) بود و مالک اشتر قبل از حرکت به مصر و شهادتش، حکمران این مناطق بود. مالک و ضحاک هر ماه با هم در جنگ بودند. یزید بن حجیه وقتی در رقه بود، اشعاری سرود و در آن حضرت را نکوهش کرد و اظهار داشت که از دشمنان امیرالمؤمنین است. وقتی خبر اشعار او به حضرت امیر(ع) رسید، به او نفرین کرد و فرمود: «خداوندا! یزید بن حجیه اموال مسلمانان را برداشت و گریخت و به قوم فاسق پیوست. نیرنگ وی را از ما برطرف کن و جزای ظالمان را به او بده»^[۴]

منابع

پانویس

↑ دستی شهر بزرگی میان ری و همدان است.
↑ ر. ک: شرح ابن ابی الحدید، ج۲، ص۲۶۲ - ۲۶۳؛ وقعة صفین، ص۵۱۱.
↑ ناظم‌زاده، سید اصغر، اصحاب امام علی، ج۲، ص۱۴۴۱.
↑ رجبی دوانی، محمد حسین، کوفه و نقش آن در قرون نخستین اسلامی ص۲۷۹.

[1] دستی شهر بزرگی میان ری و همدان است.

[2] ر. ک: شرح ابن ابی الحدید، ج۲، ص۲۶۲ - ۲۶۳؛ وقعة صفین، ص۵۱۱.

[3] ناظم‌زاده، سید اصغر، اصحاب امام علی، ج۲، ص۱۴۴۱.

[4] رجبی دوانی، محمد حسین، کوفه و نقش آن در قرون نخستین اسلامی ص۲۷۹.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

@@ خط ۳: / خط ۳: @@
 == مقدمه ==
 [[یزید بن حجیه تیمی]] از نیروهای سواره [[نظام]] و از [[یاران امیرالمؤمنین]] {{ع}} بود و در جنگ‌های [[جمل]]، [[صفین]] و [[نهروان]] در رکاب آن [[حضرت]] جنگید. و [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} او را به [[فرمانداری ری]] و [[دستبی]]<ref>دستی شهر بزرگی میان ری و همدان است.</ref> گمارد. اما وی در موقع فرمانداریش بر دستبی و [[ری]] [[خیانت]] کرد و از [[اموال بیت‌المال]] [[سرقت]] نمود و چون مورد [[مؤاخذه]] [[امام]] {{ع}} قرار گرفت، فرار کرد و به [[معاویه]] پیوست و متأسفانه او از آن به بعد، [[حضرت علی]] {{ع}} و اصحابش را [[نکوهش]] می‌کرد و از [[معاویه]] [[تجلیل]] می‌نمود!<ref>ر. ک: شرح ابن ابی الحدید، ج۲، ص۲۶۲ - ۲۶۳؛ وقعة صفین، ص۵۱۱.</ref> و [[حضرت]] در [[حق]] او [[نفرین]] کرد و [[اصحاب]] آمین گفتند، و یکی از پسر عموهایش برای او [[نامه]] نوشت و او را [[ملاقات]] کرد، اما او پاسخ بی‌محتوایی داد و بر [[راه]] خود که [[مخالفت]] با [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بود ادامه داد و [[خسران]] [[ابدی]] را برای خود خرید.<ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۲ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۲، ص۱۴۴۱.</ref>
+==یزید بن حجیه تیمی==
+وی از جانب [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[حکومت ری]] و دستبی [[منصوب]] شده بود. [[یزید]] [[اموال]] [[بیت المال]] را برای خود برداشته بود. چون خبر آن به امیرالمؤمنین علی{{ع}} رسید او را به [[کوفه]] احضار کرد و به [[زندان]] انداخت و [[خادمی]] به نام سعد را مراقب او کرد. یزید، [[خادم]] را زیر نظر گرفت. همین که سعد به [[خواب]] رفت، وی گریخت و به [[معاویه]] پیوست. او در این باره دو [[بیت]] سرود که مضمون آنها چنین است:
+به [[سعد]] [[خیانت]] کردم و از وی گریختم و کسی را برگزیدم که از او بهتر بود. وقتی سعد خفته بود، وی را [[فریب]] دادم و گریختم. سعد، [[نوجوانی]] کم سن و سال است و می‌شد او را فریب داد.
+یزید ابتدا به [[شهر رقه]] آمد. چنین مرسوم شده بود که هر کس از [[حضرت علی]]{{ع}} می‌گریخت و می‌خواست به معاویه بپیوندد، اول به [[رقه]] در منطقه «جزیره» می‌رفت تا اینکه معاویه به او [[اجازه]] ورود بدهد. رقه و [[قرقیسیا]] و [[رُها]] و حران در جزیره از متصرفات معاویه بود و [[ضحاک بن قیس فهری]] [[حاکم]] آن نواحی از سوی وی بود. بقیه منطقه جزیره شامل [[هیت]] و [[عانات]] و [[نصیبین]] و دارا و [[آمِد]] و [[سنجار]] نیز در قلمرو امیرالمؤمنین علی{{ع}} بود و [[مالک اشتر]] قبل از حرکت به [[مصر]] و شهادتش، [[حکمران]] این مناطق بود. مالک و [[ضحاک]] هر ماه با هم در [[جنگ]] بودند.
+یزید بن حجیه وقتی در رقه بود، اشعاری سرود و در آن [[حضرت]] را [[نکوهش]] کرد و اظهار داشت که از [[دشمنان امیرالمؤمنین]] است. وقتی خبر اشعار او به [[حضرت امیر]]{{ع}} رسید، به او [[نفرین]] کرد و فرمود: «خداوندا! [[یزید بن حجیه]] [[اموال مسلمانان]] را برداشت و گریخت و به [[قوم]] [[فاسق]] پیوست. [[نیرنگ]] وی را از ما برطرف کن و جزای [[ظالمان]] را به او بده»<ref>[[محمد حسین رجبی دوانی|رجبی دوانی، محمد حسین]]، [[کوفه و نقش آن در قرون نخستین اسلامی (کتاب)|کوفه و نقش آن در قرون نخستین اسلامی]] ص۲۷۹.</ref>
 == منابع ==
 {{منابع}}
-* [[پرونده:1379452.jpg|22px]] [[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۲ (کتاب)|'''اصحاب امام علی، ج۲''']]
+# [[پرونده:1379452.jpg|22px]] [[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۲ (کتاب)|'''اصحاب امام علی، ج۲''']]
+# [[پرونده:IM010499.jpg|22px]] [[محمد حسین رجبی دوانی|رجبی دوانی، محمد حسین]]، [[کوفه و نقش آن در قرون نخستین اسلامی (کتاب)|'''کوفه و نقش آن در قرون نخستین اسلامی''']]
 {{پایان منابع}}