نجدات

این مدخل زیرشاخهٔ بحث خوارج است. مدخل مرتبط ندارد - پرسش مرتبط ندارد

مقدمه

«نجدات» یا «نجدیه» فرقه‌ای از خوارج بودند که از نجدة بن عامر حنفی تبعیت می‌کردند. نجده، با نافع بن ازرق و دیگر سران خوارج با ابن زبیر همکاری داشتند و چون از او جدا شدند نجده به سوی یمامه رفت و در آنجا یارانی پیدا کرد. او هنوز نافع بن ازرق را دوست می‌داشت و به همین جهت تصمیم گرفت که با یاران خود به اهواز برود و به نافع ملحق شود. اما از طرفی چند تن از همراهان نافع به سبب تندروی‌هایش از او جدا شدند و به سوی نجده آمدند و چون نجده از بدعتهای نافع آگاهی یافت دیگر به سوی او نرفت و در یمامه مستقر شد و با او به عنوان امیر المؤمنین بیعت کردند و کسانی را که به امامت نافع رأی داده بودند تکفیر نمودند.

نجده و گروه او حدود پنج سال در یمامه و بحرین و عمان حکومت داشتند و بارها با سپاه ابن زبیر جنگیدند و آنها را شکست دادند تا اینکه پیروان او ایرادهایی بر او گرفتند و به خاطر مسائلی او را بازخواست کردند و به ارتباط پنهانی با عبدالملک بن مروان متهم ساختند و لذا او را از رهبری خلع نمودند. نجده را در سال ۶۹ یاران خود او کشتند و گفته شده است که اصحاب ابن زبیر بر او دست یافتند. پس از کشته شدن نجده پیروان او سه دسته شدند: جمعی به او و راهش وفادار ماندند و بعضی با ابو فدیک و برخی با عطیه بیعت کردند.

یکی از بارزترین عقاید خوارج نجدات این است که آنها امامت را لازم نمی‌دانند و معتقدند که مردم اصلا به امام احتیاج ندارند و فقط باید در میان خودشان عدل و انصاف را رعایت کنند و اگر نتوانستند به ناچار وجود امام لازم می‌شود. البته به نظر ما تمام خوارج دربارۀ امامت همین نظر را داشتند که شرح آن را در بحثهای گذشته که دیدگاه خوارج دربارۀ امامت را بررسی کردیم خواندید. یکی دیگر از عقاید گروه نجدات این بود که آنها برخلاف ازارقه، تخلف‌کنندگان از هجرت و جهاد با آنها را کافر و مشرک نمی‌دانستند و همچنین کشتن اطفال را اجازه نمی‌دادند. نجدة بن عامر دربارۀ این مسائل نامه‌ای به نافع بن ازرق نوشت و با استناد به آیات قرآنی خواست که او را قانع کند، اما نافع قانع نشد. نامۀ نجده به نافع در منابع تاریخی آمده است.

اعلام و مشاهیر نجدات

منابع

1. جعفری، یعقوب، خوارج در تاریخ