آیه

    از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
    (تغییرمسیر از آیات قرآنی)

    آیه پاره‌ای از حروف یا کلمات یا جمله‌های قرآن، واقع در یک سوره با فاصله معیّن و جدا از قبل و بعد

    مفهوم آیه

    در ریشه آیه، میان لغویان اختلاف است. ابن فارس اصل آن را (اَیَیَ) به معنای مکث و انتظار می‌‌داند[۱].

    جوهری و مصطفوی ریشه آن را "اَوی، یأوی" به معنای توجّه و قصد می‌‌دانند[۲].

    "اَ اْ یَ" قول دیگری است که ابن فارس نقل می‌‌کند[۳].

    ابن دُرَیْد می‌‌گوید: آیه از اَیْ به معنای آشکار کردن گرفته شده[۴].

    راغب آن را با تشدید یاء (اَیّ) به صورت یک احتمال ذکر می‌‌کند و می‌‌گوید: درست آن است که از تَأَیّی، به معنای تثبُّت و پایداری[۵] أخذ شده باشد.

    لغویان برای آیه چند معنا گفته‌اند:

    1. گروه؛
    2. شگفتی؛
    3. نشانه[۶]؛
    4. چیزی که برای رسیدن به هدف و مقصودی مورد توجّه و وسیله قرار گیرد[۷][۸].

    آیه در قرآن

    نخستین و واپسین

    کوتاه‌ترین و بلندترین آیه

    اقسام آیات

    محکم و متشابه

    ناسخ و منسوخ

    تقسیمات دیگر

    ترتیب آیات

    تعداد آیات

    تناسب آیات

    ویژگی آیات قرآن

    نقش و آثار آیات قرآن

    برخورد با آیات قرآن

    تلاوت آیات قرآن

    جستارهای وابسته

    منابع

    پانویس

    1. مقاییس، ج ۱، ص ۱۶۷، «اَیی».
    2. الصحاح، ج ۶، ص ۲۲۷۵، «اَیی»؛ التحقیق، ج ۱، ص ۱۸۶، «آیه».
    3. مقاییس، ج ۱، ص ۱۶۷، «ا ی ی».
    4. جمهرة اللّغه، ج ۱، ص ۲۵۰، «آیه».
    5. مفردات، ص ۱۰۱، «ای».
    6. البرهان فی علوم القرآن، ج ۱، ص ۳۶۳.
    7. التحقیق، ج ۱، ص ۱۷۲، «آیه».
    8. اورعی، مرتضی، دائرةالمعارف قرآن کریم، ج۱، ص.