تاریخ غیبت کبری (کتاب)

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(تغییرمسیر از تاریخ غیبت کبرا)
پرش به ناوبری پرش به جستجو

این مدخل هنوز ویرایش نهایی نشده است.

تاریخ غیبت کبری

زبان فارسی
نویسنده سید محمد صدر
مترجم سید حسن افتخارزاده
موضوع امامت، مهدویت و ولایت
مذهب شیعه
ناشر انتشارات نیک معارف
محل نشر تهران، ایران
سال نشر ۱۳۷۹
تعداد جلد ۱
تعداد صفحات ۶۸۸
قطع وزیری
نوع جلد گالینگور
شابک‎964-5567-03-3‬
رده‌بندی کنگره ‏‏‫‬‭BP۲۲۴/۴‭/ص‌۳۸ت‌۲۲۰۴۱ ۱۳۷۹‫‬‮
رده‌بندی دیویی ‏‫‬ ‏‫‬۲۹۷/۴۶۲
شماره ملی ‭م‌۷۹-۲۴۲۵۵

تاریخ غیبت کبری، ترجمه فارسی کتاب تاریخ الغیبة الکبری اثر سید محمد صدر به تحلیل از تاریخ دوران غیبت کبرا امام مهدی(ع) از دو منظر روایی و تاریخی می‌پردازد. این کتاب به کوشش سید حسن افتخارزاده به فارسی ترجمه شده است و انتشارات نیک معارف انتشار آن را به عهده داشته است.[۱]

دربارهٔ کتاب

  • در معرفی این کتاب آمده است: «نویسنده تقسیم غیبت امام مهدی(ع) را به دو نوع غیبت صغرا و غیبت کبرا، از ویژگی‌‏های منحصر به فرد وی دانسته و یادآور شده است: این خصوصیت، جز با عقیده شیعه امامیه درباره ایشان صدق نمی‌‏کند. وی سپس طی ۵ فصل، نخست به بررسی زندگی شخصی امام مهدی در عصر غیبت و خصوصیات و صفات او در این دوران پرداخته است. رویدادها و حالات جوامع انسانی به طور عام و جامعه‏ اسلامی به طور خاص در زمان غیبت را از ۲ دیدگاه جامعه‌‏شناختی و روایی نیز علائم ظهور و نشانه‏‌های آخر الزمان را بررسی می‌‏کند. بخش پایانی کتاب، مشتمل بر متن ۲ نامه امام مهدی(ع) به شیخ مفید و تحلیل سندی و محتوایی آن است»[۱]

فهرست کتاب

  • مقدمه مترجم؛

تمهید: گونه‌های غیبت حضرت مهدی

  1. دوگونه بودن غیبت حضرت مهدی(ع)؛
  2. تفسیر دو غیبت؛
  3. تفاوتهای دو غیبت؛
  4. اهمیت بیشتر غیبت کبری در روایات؛
  5. گروه‌بندی روایات دلالت‌کننده بر دو غیبت؛
  6. رد برداشت غیر امامیه از دو غیبت؛
  7. رعایت سطح درک راویان در بیانات معصومین(ع)؛
  8. پاسخ به پرسش‌های احتمالی؛
  9. صحت برداشت امامیه از دو غیبت.

بخش اول تاریخ زندگی خصوصی حضرت مهدی(ع)

فصل اول: مفهوم اساسی غیبت حضرت مهدی(ع)

  • طرح نخست: نظریه پنهانی جسم؛
  • طرح دوم: نظریه پنهانی شخصیت و عنوان؛
  • سوالات وارده و پاسخ آنها؛
  • توضیح سه نکته.

فصل دوم: وظیفه اسلامی امام مهدی(ع) در دوران غیبت کبری

فصل سوم: زندگی خصوصی حضرت مهدی(ع)

فصل چهارم: دیدار حضرت مهدی(ع) در دوران غیبت کبری

  • جهت اول: از دیدگاه قواعد عمومی؛
  • جهت دوم: از دیدگاه روایات دیدار و مشاهده؛

فصل پنجم: نامه‌نگاری حضرت مهدی(ع) با شیخ مفید

  • دیدگاه اول: بررسی بر طبق قواعد کلی،از جهت سند و مدلول؛
  • دیدگاه دوم: زمان و مکان صدور این دو نامه؛
  • دیدگاه سوم: بررسی اوضاع تاریخی زمان صدور این دو نامه؛
  • دیدگاه چهارم: ارایه نص نامه نخست؛
  • دیدگاه پنجم: بررسی کلمات و مضامین نامه اول؛
  • دیدگاه ششم: ارایه متن نامه دوم؛
  • دیدگاه هفتم: بررسی محتوای نامه دوم در ضمن چند نکته؛

بخش دوم: تاریخ انسانیت در دوران غیبت کبری

فصل اول: بررسی و جداسازی روایات مربوطه و به دست دادن قواعدی کلی برای فهم آنها

  • جهت اول: بررسی اخبار و تشخیص اندازه نیاز ما به انها؛
  • نکته اول: اشکالات مربوط به سندیت روایات؛
  • نکته دوم: مشکل دلالت؛
  • جهت دوم:اقسام روایات پیشگویی و تعیین اخبار این بخش؛
  • دیدگاه نخستین:اقسام روایات به اعتبار گذشته و حال و اینده(نسبت به زمان ما)؛
  • دیدگاه دوم:در پیرامون راویان این احادیث؛
  • گروه اول:محدثان عامه؛
  • گروه دوم:راویان شیعی؛
  • دیدگاه سوم:انقسام روایات از جهت دلالت؛
  • جهت سوم:قواعدی کلی برای فهم روایات پیشگویی؛
  • نظریه اول:تمسک به مدلول لفظی روایت؛
  • نظریه دوم:تاویل احادیث بر مبنای اصول اساسی اسلام؛

فصل دوم: وضعیت فرد و جامعه از نظر تدین و تعهد اسلامی و رویدادهای مربوط به آن،طبق اخبار پیشگویی آینده

  • جهت نخستین:انگیزه و منشا برنامه‌ریزیهای الهی؛
  • نکته اول:هدف افرینش؛
  • نکته دوم:برنامه‌ریزی هدف افرینش؛
  • نکته سوم:لزوم ایجاد زمینه‌های عبادت؛
  • نکته پنجم:کیفیت تکامل فرد و جامعه؛
  • نکته ششم:بحثی در کیفیت تکامل فرد و جامعه؛
  • نکته هفتم:بررسی و شناخت عوامل طبیعی تربیت و ایجاد اخلاص؛
  • جهت دوم:برنامه‌ریزی‌های الهی پیش از اسلام؛
  • نکته اول:هماهنگی و همکاری اجمالی پیامبران در این برنامه؛
  • نکته دوم:دعوت انبیا در جهت تحقق حکومت جهانی عادل؛
  • نکته سوم:عدم تحقق برنامه‌ریزی الهی در دوران پیامبران گذشته؛
  • جهت سوم:برنامه‌ریزی الهی بعد از اسلام؛
  • نکته اول:اسلام، دین خاتم؛
  • نکته دوم: عدم وجود شرط دوم در زمان پیامبر؛
  • نکته سوم:بشارت پیامبر اسلام و ایمه هدی به روز موعود الهی؛
  • نکته چهارم:کیفیت اماده‌سازی ذهن مردم برای روز موعود توسط حضرت مهدی(ع)؛
  • جهت چهارم:اهمیت رهبری در برنامه‌ریزی الهی؛
  • نکته اول:لزوم وجود رهبر در هر نهضت؛
  • نکته دوم:اثبات شایستگی حضرت بقیه الله(ع) در رهبری نهضت جهانی؛
  • نکته سوم:هماهنگی غیبت حضرت بقیه الله(ع) با برنامه‌ریزی الهی؛
  • جنبه دوم: نصوص و روایاتی گویای ویژگیهای اینده و خصوصیات مردم در پایبندی به دین؛
  • توضیح و برداشت از این روایات؛
  • بررسی روایات بر اساس روش سندی؛
  • توجیهاتی پیرامون روایات جهت سوم؛
  • اعتراضاتی بر روایات فوق؛

فصل سوم وظیفه راستین اسلامی در دوران غیبت کبری

  • نکته نخستین:مفهوم انتظار؛
  • نکته دوم:ویژگیهای منتظر؛
  • نخستین عنصر:جنبه عقیدتی؛
  • عنصر دوم:جنبه روحی و نفسانی انتظار؛
  • عنصر سوم:جنبه رفتاری و عملی انتظار؛
  • نتایج تحقق عناصر سه‌گانه انتظار؛
  • نکته سوم:اندیشه مهدویت،انگیزه‌ای برای تلاش هر چه بیشتر؛
  • اشاعه‌دهندگان شبهه؛
  • سه نکته در پاسخگویی به شبهه؛
  • نکته چهارم:مفهوم انتظار نسبت به ادوار مختلف دعوتهای الهی؛
  • دوره اول:دوره پیش از اسلام؛
  • دوره دوم:دوران بعد از اسلام تا اغاز غیبت صغری؛
  • دوره سوم:دوران غیبت صغری(برای شیعیان امامیه)؛
  • دوره چهارم:دوران غیبت کبری(دوره‌ای که ما در ان به سر می‌بریم)؛
  • نکته اول:بررسی و فهمیدن عنوان مطلب؛
  • نکته دوم:عزلت و جهاد در دوره غیبت از دیدگاه قواعد عمومی؛
  • فواید مترتب بر اجرای وظایف اجتماعی در دوران غیبت کبری؛
  • حرمت گوشه‌گیری از جامعه؛
  • وجوب برکناری؛
  • کناره‌گیری جایز؛
  • جانب دوم:گفتار در باب جهاد و عزلت؛
  • نکته سوم:عزلت و جهاد در دوره غیبت از دیدگاه روایات؛
  • قسم اول:فتنه‌ای که در ان نشسته بهتر از ایستاده است؛
  • قسم دوم:عدم مشارکت در قتل؛
  • قسم سوم:دستور خانه‌نشینی؛
  • قسم چهارم:فرار از فتنه‌ها؛
  • قسم پنجم:فرمان به صبر و پایداری؛
  • قسم ششم:دستور نگهداری زبان در فتنه‌ها؛
  • قسم هفتم:امر به تقیه در دوران غیبت کبری؛
  • قسم هشتم:وجوب انتظار ظهور در تمامی لحظات؛
  • ناحیه اول:قواعد عمومی اسلامی مقتضی چه چیز می‌باشند؛
  • امر اول:ایمان به غیب؛
  • امر دوم:تحمل مشکلات و دشواریها؛
  • امر سوم:پایداری در برابر فریب‌ها و نیرنگ‌ها؛
  • امر چهارم:ایمان به حضرت مهدی(ع) و نتایج ان؛
  • ناحیه دوم:ویژگی‌های مومنان منتظر در روایات؛
  • نکته اول: حدود مسؤولیت فرد در دوران غیب؛
  • نکته دوم: رابطه کاهش مسیولیت و قانون ازمایش و تمحیص
  • نکته سوم شرح اخرین فقره روایت مربوطه

بخش سوم: شرایط و نشانه‌های ظهور

فصل اول: شرایط ظهور

  • جهت اول:فرق شرایط با علایم؛
  • جهت دوم:معنی و تعداد شرایط ظهور؛
  • جهت سوم:ارتباط شرایط ظهور با برنامه‌ریزی الهی؛
  • نکته اول وجود برنامه‌ریزی الهی برای تحقق روز موعود؛
  • نکته دوم شرایط روز موعود؛

فصل دوم: نشانه‌های ظهور

  • ناحیه اول: ترتیب زمانی حوادث؛
  • امر اول:انحراف رهبری اسلامی پس از رسول خدا(ص)؛
  • امر دوم:اوضاع دولت بنی عباس؛
  • امر سوم:سقوط حکومت بنی امیه؛
  • امر چهارم:اختلاف اهل مشرق و مغرب؛
  • امر پنجم:قیام صاحب زنج؛
  • امر ششم:جنگهای صلیبی؛
  • امر هفتم:جنگ با ترکها؛
  • امر هشتم:فتح قسطنطنیه؛
  • نشانه‌های دیگری که تاکنون به وقوع پیوسته است؛
  • اول:کشته شدن سید حسنی؛
  • دوم:اختلاف بنی عباس در حکومت دنیوی؛
  • سوم:روی اوردن پرچمهای سیاه از سوی خراسان؛
  • چهارم:ظهور مغربی در مصر و سلطه او بر شامات؛
  • پنجم:وارد شدن ترکها به جزیره؛
  • ششم:وارد شدن رومی‌ها به رمله؛
  • هفتم:لجام گسیختن عرب و سلطه بر شهرهای خود و خروج از سلطه عجم؛
  • هشتم:طغیان اب فرات و ورود ان به مغازه‌های کوفه؛
  • نهم:بستن پلی که کرخ را به شهر بغداد متصل می‌کند؛
  • دهم:اختلاف دو گروه از عجم و ریختن خونهای زیادی از دو طرف؛
  • نکته دوم:نشانه‌های مشکوک الحدوث؛
  • ناحیه دوم:تقسیم علایم از حیث وقوع طبیعی یا غیر طبیعی انها؛
  • مبحث اول:بر شمردن علایم باقیمانده؛
  • نکته اول:خروج پرچم‌های سیاه از سوی خراسان؛
  • نکته دوم:قتل نفس زکیه؛
  • نکته سوم:ظهور دجال؛
  • امر سوم:بررسی ویژگیهای دجال؛
  • نکته چهارم:ظهور سفیانی؛
  • امر دوم: مورد دلالت روایات؛
  • امر سوم: امکان یک نفر بودن دجال و سفیانی؛
  • نکته پنجم: ظهور یمانی؛
  • نکته ششم:خروج یأجوج و مأجوج؛
  • مبحث دوم: برداشتی کلی از مجموعه علائم ظهور؛

دربارهٔ پدیدآورندگان

سید محمد صدر
(نویسنده)  

پانویس

دریافت متن

پیوند به بیرون