محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اصحاب امام رضا | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی در معارف و سیره رضوی| پرسش مرتبط = }} '''محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی''' ازاصحاب امام کاظم، امام رضا و امام جواد{{عم}} بود. علمای شیعی ایشان...» ایجاد کرد)
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
 
 
(۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اصحاب امام رضا | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی در معارف و سیره رضوی]]| پرسش مرتبط  = }}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اصحاب امام رضا | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی در معارف و سیره رضوی]]| پرسش مرتبط  = }}


'''محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی''' ازاصحاب [[امام کاظم]]، [[امام رضا]] و [[امام جواد]]{{عم}} بود. علمای [[شیعی]] ایشان را توثیق کرده و از او [[روایت]] نقل می‌کنند. امام رضا{{ع}} در مورد محمد بن اسماعیل فرمودند: [[دوست]] داشتم در بین شما کسی مانند او باشد.  
'''محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی''' از [[اصحاب امام کاظم]]، [[امام رضا]] و [[امام جواد]]{{عم}} بود. علمای [[شیعی]] ایشان را توثیق کرده و از او [[روایت]] نقل می‌کنند. امام رضا{{ع}} در مورد محمد بن اسماعیل فرمودند: [[دوست]] داشتم در بین شما کسی مانند او باشد.  


== آشنایی اجمالی ==
== آشنایی اجمالی ==
[[ابوجعفر محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی]] از [[موالی]] [[منصور عباسی]] و در شمار [[وزرا]]<ref>رجال النجاشی، ج۲، ص۲۱۴.</ref> و اصحاب [[امام کاظم]]، [[امام رضا]] و [[امام جواد]]{{عم}} بود<ref>رجال الطوسی، ص۳۶۰، ۳۶۸ و ۴۰۵.</ref> و از امام رضا و امام جواد{{ع}}<ref>خلاصة الاقوال، ص۱۳۹.</ref> و افرادی چون [[علی بن نعمان]]، [[منصور بن یونس]]، [[حماد بن عیسی]]، [[ظریف بن ناصح]] و [[یونس بن عبدالرحمان]] [[روایت]] نموده است. [[احمد بن محمد بن عیسی اشعری]]، [[معاویة بن حکیم]]، [[علی بن ابراهیم]]، [[علی بن مهزیار]]، [[ابراهیم بن هاشم]] و [[محمد بن حسین]] از وی روایت کرده‌اند<ref>جامع الرواة، ج۲، ص۶۹ ـ ۷۶.</ref>.<ref>جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی (کتاب)|فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی]] ج۱، ص۷۳۳ - ۷۳۴.</ref>
[[ابوجعفر محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی]] از [[موالی]] [[منصور عباسی]] و در شمار [[وزرا]]<ref>رجال النجاشی، ج۲، ص۲۱۴.</ref> و اصحاب [[امام کاظم]]، [[امام رضا]] و [[امام جواد]]{{عم}} بود<ref>رجال الطوسی، ص۳۶۰، ۳۶۸ و ۴۰۵.</ref> و از امام رضا و امام جواد{{ع}}<ref>خلاصة الاقوال، ص۱۳۹.</ref> و افرادی چون [[علی بن نعمان]]، [[منصور بن یونس]]، [[حماد بن عیسی]]، [[ظریف بن ناصح]] و [[یونس بن عبدالرحمان]] [[روایت]] نموده است. [[احمد بن محمد بن عیسی اشعری]]، [[معاویة بن حکیم]]، [[علی بن ابراهیم]]، [[علی بن مهزیار]]، [[ابراهیم بن هاشم]] و [[محمد بن حسین]] از وی روایت کرده‌اند<ref>جامع الرواة، ج۲، ص۶۹ ـ ۷۶.</ref>.<ref>جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی (کتاب)|فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱]]، ص۷۳۳ - ۷۳۴.</ref>


== محمد بن اسماعیل در کتب بزرگان و رجالیون ==
وی از نظر [[پرهیزگاری]] و [[تقوا]]، در شمار بهترین [[اصحاب امامان]]{{ع}} بود. دو ویژگی ایشان عبارت است از:
[[احمد بن ابی عبدالله برقی]] در [[رجال برقی|رجال]] خود او را از [[اصحاب امام رضا]]{{ع}} و [[امام جواد]]{{ع}} ذکر می‌کند، و شیخ [[ابوجعفر طوسی]] در رجال گفته: محمد بن اسماعیل بن بزیع از [[یاران امام رضا]]{{ع}} و [[امام کاظم]]{{ع}} است و از [[ثقات]] محدثان [[کوفه]] به شمار بوده و اخبار او در نزد [[فقهاء]] جزء [[صحاح]] است و در فهرست نیز او را از مؤلفان و مصنفان ذکر کرده است<ref>[[عزیزالله عطاردی قوچانی|عطاردی قوچانی، عزیزالله]]، [[راویان امام رضا در مسند الرضا (کتاب)|راویان امام رضا در مسند الرضا]]، ص ۴۴۰-۴۴۲.</ref>.
# پیوند ابن بزیع با [[امام رضا]]{{ع}} بود. او رابطه تنگاتنگی با امام رضا{{ع}} داشت و آن حضرت او را سخت بزرگ و گرامی می‌داشت. نقل شده است: زمانی نام ابن بزیع در حضور امام رضا{{ع}} برده شد. آن حضرت فرمود: [[دوست]] می‌داشتم چونان او در میان شما وجود داشت<ref>حیاة الامام الجواد{{ع}}، ص۱۶۴.</ref>.
# پیوند و ارتباط او با امام جواد{{ع}} بود. او همان‌سان که به امام رضا{{ع}} پیوسته بود و ارتباط داشت، با امام جواد{{ع}} نیز رابطه تنگاتنگی داشت. ابن بزیع از امام جواد{{ع}} روایاتی در زمینه [[احکام شرعی]] نقل کرده است. وی از امام جواد{{ع}} خواست پیراهنی که خود بر تن می‌کرد به او بدهد تا آن را کفن خویش قرار دهد و امام جواد{{ع}} پیراهنی برای او فرستاد<ref>حیاة الامام محمد الجواد{{ع}}، ص۱۶۴.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت ج۱۱]]، ص ۲۶۷.</ref>
 
== در منابع تراجم و رجال ==
[[احمد بن ابی عبدالله برقی]] در [[رجال برقی|رجال]] خود او را از [[اصحاب امام رضا]]{{ع}} و [[امام جواد]]{{ع}} ذکر می‌کند، و شیخ [[ابوجعفر طوسی]] در رجال گفته: محمد بن اسماعیل بن بزیع از [[یاران امام رضا]]{{ع}} و [[امام کاظم]]{{ع}} است و از ثقات محدثان [[کوفه]] به شمار بوده و اخبار او در نزد فقهاء جزء [[صحاح]] است و در فهرست نیز او را از مؤلفان و مصنفان ذکر کرده است.


[[نجاشی]] در فهرست خود گوید: [[ابوجعفر محمد بن اسماعیل بن بزیع]] از [[صالحان]] امامیه و ثقات آنها به شمار است، او تألیفات زیادی دارد که یکی از آنها کتاب [[ثواب]] [[حج]] است، او از [[یاران]] و [[اصحاب امام کاظم]]{{ع}} بوده و امام جواد{{ع}} را هم [[درک]] کرده است و او را از [[کارگزاران]] [[ابوجعفر منصور]] هم نوشته‌اند.
[[نجاشی]] در فهرست خود گوید: [[ابوجعفر محمد بن اسماعیل بن بزیع]] از [[صالحان]] امامیه و ثقات آنها به شمار است، او تألیفات زیادی دارد که یکی از آنها کتاب [[ثواب]] [[حج]] است، او از [[یاران]] و [[اصحاب امام کاظم]]{{ع}} بوده و امام جواد{{ع}} را هم [[درک]] کرده است و او را از [[کارگزاران]] [[ابوجعفر منصور]] هم نوشته‌اند.


[[علامه حلی]] نیز در بخش اول خلاصه او را عنوان کرده و گفتار [[نجاشی]] و کشی را نقل می‌کند، در [[جامع الرواة]] از تفرشی نقل می‌کند که محمد بن اسماعیل از [[مشایخ]] [[شیخ کلینی]] است ولی این نظریه بعید به نظر می‌رسد؛ زیرا [[کلینی]] به واسطه [[علی بن ابراهیم قمی]] از پدرش از وی [[روایت]] کرده است و ظاهراً او [[محمد بن اسماعیل برمکی]] یا [[محمد بن اسماعیل زعفرانی]] است<ref>[[عزیزالله عطاردی قوچانی|عطاردی قوچانی، عزیزالله]]، [[راویان امام رضا در مسند الرضا (کتاب)|راویان امام رضا در مسند الرضا]]، ص ۴۴۰-۴۴۲.</ref>.
[[علامه حلی]] نیز در بخش اول خلاصه او را عنوان کرده و گفتار [[نجاشی]] و کشی را نقل می‌کند، در [[جامع الرواة]] از تفرشی نقل می‌کند که محمد بن اسماعیل از مشایخ [[شیخ کلینی]] است ولی این نظریه بعید به نظر می‌رسد؛ زیرا [[کلینی]] به واسطه [[علی بن ابراهیم قمی]] از پدرش از وی [[روایت]] کرده است و ظاهراً او [[محمد بن اسماعیل برمکی]] یا [[محمد بن اسماعیل زعفرانی]] است<ref>[[عزیزالله عطاردی قوچانی|عطاردی قوچانی، عزیزالله]]، [[راویان امام رضا در مسند الرضا (کتاب)|راویان امام رضا در مسند الرضا]]، ص ۴۴۰-۴۴۲.</ref>.


== محمد بن اسماعیل و امام رضا{{ع}} ==
== محمد بن اسماعیل و امام رضا{{ع}} ==
[[غلام]] [[ابی جعفر منصور]] ([[خلیفه عباسی]])، از صلحای [[شیعه]] و مورد [[اعتماد]] و از [[خاندان]] بزرگ و معروف بود. [[امام رضا]] {{ع}} به او فرمودند: «برای [[خدای متعال]] در دربار [[ستمکاران]] کسی است که [[خدا]] [[برهان]] را برای او روشن کرده و او را در مملکت [[قدرت]] داده که به وسیله او [[ستم]] را از اولیای خودش دفع کند و به وسیله او امور [[مسلمین]] را [[اصلاح]] نماید. [[مؤمنین]] برای [[رهایی]] از ضرر به اینها [[پناه]] می‌برند و برای [[نجات]] از [[ظلم]] صاحبان [[حاجت]]، به آنها رو می‌کنند و به سبب اینها، خدای متعال [[ترس]] را در [[خانه]] ستم از مؤمنین می‌برد و آنها امنای خدا در روی [[زمین]] هستند و آنها کسانی هستند که با نورشان [[روز قیامت]] روشن می‌شود و [[نور]] آنها برای [[اهل]] [[آسمان‌ها]]، مانند نور است برای اهل زمین و به خدا آنها برای [[بهشت]] [[خلق]] شده‌اند و بهشت برای آنها خلق شده است و من تبریک می‌گویم به آنها و اگر هر یک از شما بخواهد، به همه آنها می‌رسد. [[محمد]] پرسید: خدا مرا فدایت گرداند، برای چه؟ [[امام]] {{ع}} فرمودند: او از ما و با آنهاست (یعنی با [[حکومت]] [[ستمکار]]) و بنابراین او ما را خوشحال می‌کند پس تو از آنها باش ای محمد».  
[[غلام]] [[ابی جعفر منصور]] ([[خلیفه عباسی]])، از صلحای [[شیعه]] و مورد اعتماد و از [[خاندان]] بزرگ و معروف بود. [[امام رضا]] {{ع}} به او فرمودند: «برای [[خدای متعال]] در دربار [[ستمکاران]] کسی است که [[خدا]] [[برهان]] را برای او روشن کرده و او را در مملکت [[قدرت]] داده که به وسیله او [[ستم]] را از اولیای خودش دفع کند و به وسیله او امور [[مسلمین]] را [[اصلاح]] نماید. [[مؤمنین]] برای [[رهایی]] از ضرر به اینها پناه می‌برند و برای [[نجات]] از [[ظلم]] صاحبان [[حاجت]]، به آنها رو می‌کنند و به سبب اینها، خدای متعال [[ترس]] را در [[خانه]] ستم از مؤمنین می‌برد و آنها امنای خدا در روی [[زمین]] هستند و آنها کسانی هستند که با نورشان [[روز قیامت]] روشن می‌شود و [[نور]] آنها برای [[اهل]] [[آسمان‌ها]]، مانند نور است برای اهل زمین و به خدا آنها برای [[بهشت]] [[خلق]] شده‌اند و بهشت برای آنها خلق شده است و من تبریک می‌گویم به آنها و اگر هر یک از شما بخواهد، به همه آنها می‌رسد. [[محمد]] پرسید: خدا مرا فدایت گرداند، برای چه؟ [[امام]] {{ع}} فرمودند: او از ما و با آنهاست (یعنی با [[حکومت]] [[ستمکار]]) و بنابراین او ما را خوشحال می‌کند پس تو از آنها باش ای محمد».  


[[حسین بن خالد صیرفی]] [[روایت]] کرده است: نزد امام رضا {{ع}} بودیم. نام محمد بن اسماعیل بن بزیع به میان آمد، امام {{ع}} به اصحابش فرمودند: [[دوست]] داشتم در بین شما کسی مانند او باشد»<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]] ص۶۳۶.</ref>.  
[[حسین بن خالد صیرفی]] [[روایت]] کرده است: نزد امام رضا {{ع}} بودیم. نام محمد بن اسماعیل بن بزیع به میان آمد، امام {{ع}} به اصحابش فرمودند: [[دوست]] داشتم در بین شما کسی مانند او باشد»<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]]، ص۶۳۶.</ref>.  


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
خط ۲۶: خط ۳۰:
# [[پرونده: IM010449.jpg|22px]] [[عزیزالله عطاردی قوچانی|عطاردی قوچانی، عزیزالله]]، [[راویان امام رضا در مسند الرضا (کتاب)|'''راویان امام رضا در مسند الرضا''']]
# [[پرونده: IM010449.jpg|22px]] [[عزیزالله عطاردی قوچانی|عطاردی قوچانی، عزیزالله]]، [[راویان امام رضا در مسند الرضا (کتاب)|'''راویان امام رضا در مسند الرضا''']]
# [[پرونده: IM009687.jpg|22px]] جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱''']]
# [[پرونده: IM009687.jpg|22px]] جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱''']]
# [[پرونده:151925.jpg|22px]] [[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|'''پیشوایان هدایت ج۱۱''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


خط ۳۳: خط ۳۸:
[[رده:اعلام]]
[[رده:اعلام]]
[[رده:اصحاب امام رضا]]
[[رده:اصحاب امام رضا]]
[[رده:اصحاب امام کاظم]]
[[رده:اصحاب امام جواد]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۶ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۵۲

محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی از اصحاب امام کاظم، امام رضا و امام جواد(ع) بود. علمای شیعی ایشان را توثیق کرده و از او روایت نقل می‌کنند. امام رضا(ع) در مورد محمد بن اسماعیل فرمودند: دوست داشتم در بین شما کسی مانند او باشد.

آشنایی اجمالی

ابوجعفر محمد بن اسماعیل بن بزیع کوفی از موالی منصور عباسی و در شمار وزرا[۱] و اصحاب امام کاظم، امام رضا و امام جواد(ع) بود[۲] و از امام رضا و امام جواد(ع)[۳] و افرادی چون علی بن نعمان، منصور بن یونس، حماد بن عیسی، ظریف بن ناصح و یونس بن عبدالرحمان روایت نموده است. احمد بن محمد بن عیسی اشعری، معاویة بن حکیم، علی بن ابراهیم، علی بن مهزیار، ابراهیم بن هاشم و محمد بن حسین از وی روایت کرده‌اند[۴].[۵]

وی از نظر پرهیزگاری و تقوا، در شمار بهترین اصحاب امامان(ع) بود. دو ویژگی ایشان عبارت است از:

  1. پیوند ابن بزیع با امام رضا(ع) بود. او رابطه تنگاتنگی با امام رضا(ع) داشت و آن حضرت او را سخت بزرگ و گرامی می‌داشت. نقل شده است: زمانی نام ابن بزیع در حضور امام رضا(ع) برده شد. آن حضرت فرمود: دوست می‌داشتم چونان او در میان شما وجود داشت[۶].
  2. پیوند و ارتباط او با امام جواد(ع) بود. او همان‌سان که به امام رضا(ع) پیوسته بود و ارتباط داشت، با امام جواد(ع) نیز رابطه تنگاتنگی داشت. ابن بزیع از امام جواد(ع) روایاتی در زمینه احکام شرعی نقل کرده است. وی از امام جواد(ع) خواست پیراهنی که خود بر تن می‌کرد به او بدهد تا آن را کفن خویش قرار دهد و امام جواد(ع) پیراهنی برای او فرستاد[۷].[۸]

در منابع تراجم و رجال

احمد بن ابی عبدالله برقی در رجال خود او را از اصحاب امام رضا(ع) و امام جواد(ع) ذکر می‌کند، و شیخ ابوجعفر طوسی در رجال گفته: محمد بن اسماعیل بن بزیع از یاران امام رضا(ع) و امام کاظم(ع) است و از ثقات محدثان کوفه به شمار بوده و اخبار او در نزد فقهاء جزء صحاح است و در فهرست نیز او را از مؤلفان و مصنفان ذکر کرده است.

نجاشی در فهرست خود گوید: ابوجعفر محمد بن اسماعیل بن بزیع از صالحان امامیه و ثقات آنها به شمار است، او تألیفات زیادی دارد که یکی از آنها کتاب ثواب حج است، او از یاران و اصحاب امام کاظم(ع) بوده و امام جواد(ع) را هم درک کرده است و او را از کارگزاران ابوجعفر منصور هم نوشته‌اند.

علامه حلی نیز در بخش اول خلاصه او را عنوان کرده و گفتار نجاشی و کشی را نقل می‌کند، در جامع الرواة از تفرشی نقل می‌کند که محمد بن اسماعیل از مشایخ شیخ کلینی است ولی این نظریه بعید به نظر می‌رسد؛ زیرا کلینی به واسطه علی بن ابراهیم قمی از پدرش از وی روایت کرده است و ظاهراً او محمد بن اسماعیل برمکی یا محمد بن اسماعیل زعفرانی است[۹].

محمد بن اسماعیل و امام رضا(ع)

غلام ابی جعفر منصور (خلیفه عباسی)، از صلحای شیعه و مورد اعتماد و از خاندان بزرگ و معروف بود. امام رضا (ع) به او فرمودند: «برای خدای متعال در دربار ستمکاران کسی است که خدا برهان را برای او روشن کرده و او را در مملکت قدرت داده که به وسیله او ستم را از اولیای خودش دفع کند و به وسیله او امور مسلمین را اصلاح نماید. مؤمنین برای رهایی از ضرر به اینها پناه می‌برند و برای نجات از ظلم صاحبان حاجت، به آنها رو می‌کنند و به سبب اینها، خدای متعال ترس را در خانه ستم از مؤمنین می‌برد و آنها امنای خدا در روی زمین هستند و آنها کسانی هستند که با نورشان روز قیامت روشن می‌شود و نور آنها برای اهل آسمان‌ها، مانند نور است برای اهل زمین و به خدا آنها برای بهشت خلق شده‌اند و بهشت برای آنها خلق شده است و من تبریک می‌گویم به آنها و اگر هر یک از شما بخواهد، به همه آنها می‌رسد. محمد پرسید: خدا مرا فدایت گرداند، برای چه؟ امام (ع) فرمودند: او از ما و با آنهاست (یعنی با حکومت ستمکار) و بنابراین او ما را خوشحال می‌کند پس تو از آنها باش ای محمد».

حسین بن خالد صیرفی روایت کرده است: نزد امام رضا (ع) بودیم. نام محمد بن اسماعیل بن بزیع به میان آمد، امام (ع) به اصحابش فرمودند: دوست داشتم در بین شما کسی مانند او باشد»[۱۰].

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. رجال النجاشی، ج۲، ص۲۱۴.
  2. رجال الطوسی، ص۳۶۰، ۳۶۸ و ۴۰۵.
  3. خلاصة الاقوال، ص۱۳۹.
  4. جامع الرواة، ج۲، ص۶۹ ـ ۷۶.
  5. جمعی از پژوهشگران، فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱، ص۷۳۳ - ۷۳۴.
  6. حیاة الامام الجواد(ع)، ص۱۶۴.
  7. حیاة الامام محمد الجواد(ع)، ص۱۶۴.
  8. حکیم، سید منذر، پیشوایان هدایت ج۱۱، ص ۲۶۷.
  9. عطاردی قوچانی، عزیزالله، راویان امام رضا در مسند الرضا، ص ۴۴۰-۴۴۲.
  10. محمدی، حسین، رضانامه، ص۶۳۶.