بحث:درة الصدف بنت عبدالله بن عمر انصاری

مقدمه

دُرَّةُ الصَّدف در منابع معتبر تاریخ و رجال نام و نشانی ندارد. تنها فاضل دربندی، از کتاب «کبیر» ابومخنف نقل کرده است که وقتی مأموران ابن‌ زیاد، کاروان اسرای کربلا و سرهای مطهر شهدا را به سوی شام نزد یزید بن معاویه می‌بردند، نزدیک شهر حلب، دُرَّةُ الصَّدف، دختر عبدالله بن عمر انصاری، و جمعی از زنان، برای رهانیدن اسرا و سرهای شهدا به مقابله با مأموران حکومت برخاستند. ولی با وجود کمک برخی از اهالی آن منطقه، موفق به انجام این کار نشدند و درةالصدف و چند زن دیگر در یک درگیری نابرابر به شهادت رسیدند.

مقدمه

یکی دیگر از زنانی که به نهضت حسینی یاری رساند، دره الصدف دختر عبدالله بن عمر انصاری است. او از زنان دلیر شیعه و از دوستداران اهل بیت بود. پدر دره الصدف نیز از شیوخ شیعه بود. از این‌رو، وقتی از شهادت امام حسین و عبور کاروان اسیران به همراه سر امام حسین و یارانش از شهر حلب آگاه شد، به شدت گریست و اشعار زیر را در سوگ امام و یارانش سرود:

قَلَّ العزاءُ وفاضَتِ العينان		وبُلِیَت بالأرزاء والشجان
قَتلوا الحسينَ وسیّروا لنسائه		حرمَ الرسولِ بسائر البلدان
مَنعوه من ماءِ الفرات بكربلا		وعَدَت عليه عصابةُ الشيطانِ

دره الصدف وقتی که دید حال پدرش منقلب شده به او گفت: ای پدر! پس از شهادت اهل هدایت، خیری در زندگانی دنیا نیست. به خدا سوگند! مردم را خواهم شوراند و اسیران و سر مبارک امام را از آنان می‌گیرم و آن را در خانه خود به خاک سپارم، تا افتخاری برای من باشد. سپس دره الصدف، خروج کرد و مردم حلب و پیرامون آن را به یاری‌ طلبید. در پی این دعوت گروهی به او پیوستند. مورخان تعداد زنانی را که به یاری او شتافتند هفتاد نفر نوشته‌اند، که همگی لباس رزم بر تن کرده به سمت دشمن و کاروان اسیران به حرکت در آمدند و با طلوع آفتاب که نخستین علامت را دیدند و صدای گریه کودکان و نوحه سرایی و شیون زنان را شنیدند، آنان نیز گریستند. در این زمان از سنگرهایی که پناه گرفته بودند به شناسایی دشمن پرداختند و سپس به آنان حمله کردند. دره الصدف با وجود یاری برخی از قبایل عرب، در جنگی نابرابر به شهادت رسید. پس از آن دیگران پراکنده شدند.