مداحی: تفاوت میان نسخه‌ها

۴ بایت حذف‌شده ،  ‏۱۶ مارس ۲۰۲۱
جز
جایگزینی متن - 'تکیه' به 'تکیه'
جز (جایگزینی متن - 'الگوی اخلاق' به 'الگوی اخلاق')
جز (جایگزینی متن - 'تکیه' به 'تکیه')
خط ۱۴: خط ۱۴:
مدّاحی [[اهل بیت]] و [[نوحه‌خوانی]] در سوگ آنان، از جمله کارهایی است که [[حادثۀ عاشورا]] را زنده نگهداشته است. ائمّۀ نیز از مدّاحان و ذاکران، تقدیر و [[تشویق]] می‌کردند، [[صله]] می‌دادند، [[دعا]] می‌کردند و برای این کار، [[فضیلت]] و [[ثواب]] بسیار می‌شمردند. [[امام صادق]]{{ع}} فرموده است: {{متن حدیث|اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ فِي النَّاسِ مَنْ يَفِدُ إِلَيْنَا وَ يَمْدَحُنَا وَ يَرْثِي لَنَا}}،<ref>وسائل الشیعه، ج۱۰، ص۴۶۹.</ref>؛ [[خدا]] را [[سپاس]] که در میان [[مردم]]، کسانی را قرار داده که به سوی ما می‌آیند و ما را [[مدح]] و مرثیه می‌گویند. و [[حضرت رضا]]{{ع}} در [[تشویق]] [[دعبل]] به مرثیه‌خوانی در ایام [[عزای حسینی]] فرمود: {{متن حدیث|يَا دِعْبِلُ أُحِبُّ أَنْ تُنْشِدَنِي شِعْراً فَإِنَّ هَذِهِ الْأَيَّامَ أَيَّامَ حُزْنٍ كَانَتْ عَلَيْنَا أَهْلَ الْبَيْتِ}}<ref>جامع احادیث الشیعه، ج۱۲، ص۵۶۷.</ref>؛ ای [[دعبل]]، دوست دارم برایم [[شعر]] بسرایی و بخوانی، چون این روزها، روز‌های [[اندوه]] ما [[اهل بیت]] است. همین‌گونه مجالس و برنامه‌ها، آن [[شهادت]] [[عظیم]] و حادثه شگفت را با مرور این همه سال، همچنان زنده نگهداشته و به [[برکت]] آن نیز، [[دین]] و [[احساسات]] [[دینی]] و [[انس]] و آشنایی [[مردم]] با خطّ [[اهل بیت]] زنده مانده است. به تعبیر [[امام خمینی]]: "روضۀ [[سید الشهدا]]، برای [[حفظ]] [[مکتب]] [[سید الشهدا]] است... این گریه‌ها و این روضه‌ها [[حفظ]] کرده [[مکتب]] را"<ref>صحیفۀ نور، ج۸، ص۶۹.</ref>. مدّاحی، نوعی [[الگو]] دادن به مخاطبان و شخصیت‌پردازی [[اجتماعی]] و الگویی برای جامعۀ ارزشی است، سنگری برای پراکندن و نشر [[فضیلت‌ها]] در قالبی مؤثر و فراگیر نسبت به همه است و مدّاحان به خاطر اهمیّت کارشان در [[جامعه]] و در شکل‌دهی [[افکار]] و [[عواطف]]، نقش مهمّی دارند و فلسفۀ اساسی مدّاحی، [[ترویج]] [[خوبی‌ها]] و [[تبیین]] روحیّه‌های والای [[شهیدان کربلا]] و دمیدن [[روح]] [[تعهّد]] و [[حماسه]] در [[شیعه]] است و یک [[عشق]] و [[ایمان]] است، نه یک حرفه و شغل. به تعبیر [[آیت الله]] [[خامنه‌ای]]: "جامعۀ [[مدّاح]] و [[ذاکر]] و ستایشگران [[اهل بیت]]، طبقه‌ای هستند که در سایۀ این روش، بیشترین تأثیر را در تعمیق [[فرهنگ]] و [[معارف اسلامی]] در [[ذهن]] [[مردم]] دارند... قضیّه، فقط قضیّۀ شعرخوانی نیست. مسأله، مسألۀ پراکندن [[مدایح]] و [[فضایل]] و حقایق در قالبی است که برای همۀ شنوندگان، قابل [[فهم]] و [[درک]] باشد و در [[دل]] آنها تأثیر بگذارد"<ref>ستودگان و ستایشگران، ص۳۰ و ۳۱. این کتاب که مجموعه‌ای برگرفته از سخنان آیت الله خامنه‌ای در دیدار‌های مکرر با وعّاظ و مداحان و شاعران و... است، بر محور مداحی و روضه‌خوانی و مرثیه‌سرایی و... است و برای مداحان و ذاکران و شاعران اهل بیت، نکات بسیار سودمندی دارد، نشر «حوزۀ هنری»، ۱۳۷۲.</ref>.  
مدّاحی [[اهل بیت]] و [[نوحه‌خوانی]] در سوگ آنان، از جمله کارهایی است که [[حادثۀ عاشورا]] را زنده نگهداشته است. ائمّۀ نیز از مدّاحان و ذاکران، تقدیر و [[تشویق]] می‌کردند، [[صله]] می‌دادند، [[دعا]] می‌کردند و برای این کار، [[فضیلت]] و [[ثواب]] بسیار می‌شمردند. [[امام صادق]]{{ع}} فرموده است: {{متن حدیث|اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ فِي النَّاسِ مَنْ يَفِدُ إِلَيْنَا وَ يَمْدَحُنَا وَ يَرْثِي لَنَا}}،<ref>وسائل الشیعه، ج۱۰، ص۴۶۹.</ref>؛ [[خدا]] را [[سپاس]] که در میان [[مردم]]، کسانی را قرار داده که به سوی ما می‌آیند و ما را [[مدح]] و مرثیه می‌گویند. و [[حضرت رضا]]{{ع}} در [[تشویق]] [[دعبل]] به مرثیه‌خوانی در ایام [[عزای حسینی]] فرمود: {{متن حدیث|يَا دِعْبِلُ أُحِبُّ أَنْ تُنْشِدَنِي شِعْراً فَإِنَّ هَذِهِ الْأَيَّامَ أَيَّامَ حُزْنٍ كَانَتْ عَلَيْنَا أَهْلَ الْبَيْتِ}}<ref>جامع احادیث الشیعه، ج۱۲، ص۵۶۷.</ref>؛ ای [[دعبل]]، دوست دارم برایم [[شعر]] بسرایی و بخوانی، چون این روزها، روز‌های [[اندوه]] ما [[اهل بیت]] است. همین‌گونه مجالس و برنامه‌ها، آن [[شهادت]] [[عظیم]] و حادثه شگفت را با مرور این همه سال، همچنان زنده نگهداشته و به [[برکت]] آن نیز، [[دین]] و [[احساسات]] [[دینی]] و [[انس]] و آشنایی [[مردم]] با خطّ [[اهل بیت]] زنده مانده است. به تعبیر [[امام خمینی]]: "روضۀ [[سید الشهدا]]، برای [[حفظ]] [[مکتب]] [[سید الشهدا]] است... این گریه‌ها و این روضه‌ها [[حفظ]] کرده [[مکتب]] را"<ref>صحیفۀ نور، ج۸، ص۶۹.</ref>. مدّاحی، نوعی [[الگو]] دادن به مخاطبان و شخصیت‌پردازی [[اجتماعی]] و الگویی برای جامعۀ ارزشی است، سنگری برای پراکندن و نشر [[فضیلت‌ها]] در قالبی مؤثر و فراگیر نسبت به همه است و مدّاحان به خاطر اهمیّت کارشان در [[جامعه]] و در شکل‌دهی [[افکار]] و [[عواطف]]، نقش مهمّی دارند و فلسفۀ اساسی مدّاحی، [[ترویج]] [[خوبی‌ها]] و [[تبیین]] روحیّه‌های والای [[شهیدان کربلا]] و دمیدن [[روح]] [[تعهّد]] و [[حماسه]] در [[شیعه]] است و یک [[عشق]] و [[ایمان]] است، نه یک حرفه و شغل. به تعبیر [[آیت الله]] [[خامنه‌ای]]: "جامعۀ [[مدّاح]] و [[ذاکر]] و ستایشگران [[اهل بیت]]، طبقه‌ای هستند که در سایۀ این روش، بیشترین تأثیر را در تعمیق [[فرهنگ]] و [[معارف اسلامی]] در [[ذهن]] [[مردم]] دارند... قضیّه، فقط قضیّۀ شعرخوانی نیست. مسأله، مسألۀ پراکندن [[مدایح]] و [[فضایل]] و حقایق در قالبی است که برای همۀ شنوندگان، قابل [[فهم]] و [[درک]] باشد و در [[دل]] آنها تأثیر بگذارد"<ref>ستودگان و ستایشگران، ص۳۰ و ۳۱. این کتاب که مجموعه‌ای برگرفته از سخنان آیت الله خامنه‌ای در دیدار‌های مکرر با وعّاظ و مداحان و شاعران و... است، بر محور مداحی و روضه‌خوانی و مرثیه‌سرایی و... است و برای مداحان و ذاکران و شاعران اهل بیت، نکات بسیار سودمندی دارد، نشر «حوزۀ هنری»، ۱۳۷۲.</ref>.  


مدّاحان، به لحاظ آنکه کارشان بر عنصر"صدا"، "[[شعر]]"، "[[اجرا]]" و "مخاطب" متّکی است، باید هر چه بیشتر نسبت به [[آموزش]] دیدن‌های لازم، پختگی [[اجرا]]، تمرین پیوسته، [[گزینش]] شعر‌های خوب و پرمعنی و [[زیبا]] و [[بدیع]] و ولایی، مطالعۀ مقتل‌های معتبر و [[منابع تاریخی]]، [[تکیه]] روی اشعار و مطالب [[اخلاقی]]، [[فکری]] و [[عقیدتی]]، [[پرهیز]] از [[غلوّ]] و [[مبالغه]] و گفتن حرف‌های اغراق آمیز و غیر قابل قبول که اثر منفی دارد، اهتمام ورزند، از [[دروغ]] و تصنّع و بازار گرمی بپرهیزند، [[خلوص]] و [[صداقت]] و [[مناعت طبع]] را فراموش نکنند، نوکری [[ابا عبدالله]] الحسین و [[اخلاص]] نسبت به آن [[حضرت]] را از یاد نبرند و از آنجا که [[شعر]] خوب از نظر مضمون، قالب و تعبیر، در [[دل‌ها]] و [[افکار]]، تأثیر ماندگار می‌گذارد، در [[شناخت]] و مطالعه و [[انتخاب]] شعر‌های پخته و عمیق و [[زیبا]] بکوشند تا بهتر بتوانند در این سمت، به ترسیم چهرۀ الگو‌های کمال و اسوه‌های [[پاکی]]، یعنی [[معصومین]]{{عم}} بپردازند و خود نیز [[الگوی اخلاق]] و [[تعهّد]] باشند. [[رسالت]] [[مقدس]] مدّاحان در عصر حاضر عبارتست از:
مدّاحان، به لحاظ آنکه کارشان بر عنصر"صدا"، "[[شعر]]"، "[[اجرا]]" و "مخاطب" متّکی است، باید هر چه بیشتر نسبت به [[آموزش]] دیدن‌های لازم، پختگی [[اجرا]]، تمرین پیوسته، [[گزینش]] شعر‌های خوب و پرمعنی و [[زیبا]] و [[بدیع]] و ولایی، مطالعۀ مقتل‌های معتبر و [[منابع تاریخی]]، تکیه روی اشعار و مطالب [[اخلاقی]]، [[فکری]] و [[عقیدتی]]، [[پرهیز]] از [[غلوّ]] و [[مبالغه]] و گفتن حرف‌های اغراق آمیز و غیر قابل قبول که اثر منفی دارد، اهتمام ورزند، از [[دروغ]] و تصنّع و بازار گرمی بپرهیزند، [[خلوص]] و [[صداقت]] و [[مناعت طبع]] را فراموش نکنند، نوکری [[ابا عبدالله]] الحسین و [[اخلاص]] نسبت به آن [[حضرت]] را از یاد نبرند و از آنجا که [[شعر]] خوب از نظر مضمون، قالب و تعبیر، در [[دل‌ها]] و [[افکار]]، تأثیر ماندگار می‌گذارد، در [[شناخت]] و مطالعه و [[انتخاب]] شعر‌های پخته و عمیق و [[زیبا]] بکوشند تا بهتر بتوانند در این سمت، به ترسیم چهرۀ الگو‌های کمال و اسوه‌های [[پاکی]]، یعنی [[معصومین]]{{عم}} بپردازند و خود نیز [[الگوی اخلاق]] و [[تعهّد]] باشند. [[رسالت]] [[مقدس]] مدّاحان در عصر حاضر عبارتست از:
#استفادۀ [[شایسته]] از [[عواطف]] [[پاک]] [[مردم]] و جهت دادن به آنها در مسیر [[پاکی]] و [[تهذیب]] و [[تقوا]].
#استفادۀ [[شایسته]] از [[عواطف]] [[پاک]] [[مردم]] و جهت دادن به آنها در مسیر [[پاکی]] و [[تهذیب]] و [[تقوا]].
#تعمیق محبّت‌ها و عشق‌های درونی به انسان‌های [[اسوه]] و [[پاک]].
#تعمیق محبّت‌ها و عشق‌های درونی به انسان‌های [[اسوه]] و [[پاک]].
۲۲۴٬۸۳۹

ویرایش