زیارت پیاده
مقدمه
غیر از عشق و محبّت، که پای زائر را پیاده به مرقد حسین(ع) میکشاند و رنج سفر و خوف و خطر را به جان میخرد، پیاده روی برای زیارت سید الشهدا، ثواب بسیار دارد و مورد تأکید پیشوایان دین است. امام صادق(ع) فرموده است: «مَنْ خَرَجَ مِنْ مَنْزِلِهِ يُرِيدُ زِيَارَةَ قَبْرِ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ إِنْ كَانَ مَاشِياً كُتِبَتْ لَهُ بِكُلِّ خُطْوَةٍ حَسَنَةٌ وَ مُحِيَ عَنْهُ سَيِّئَةٌ....»[۱].
یکی از زائران همیشگی حسین(ع) که هر ماه آن حضرت را زیارت میکرده، بخاطر پیری و ناتوانی، یک بار نتوانست برود. نوبت بعد که پیاده پس از چند روز راه پیمایی به حرم میرسد و سلام میدهد و نماز زیارت میخواند، در خواب، آن حضرت را میبیند که به وی میگوید: چرا به من جفا کردی، تو که نیکوکار بودی... [۲]. این شدّت عنایت أئمّه را به زائر پیاده میرساند. معاویه بن وهب (از اصحاب امام صادق(ع)) میگوید: خدمت آن حضرت رسیدم. در مصلاّی خود در خانهاش نشسته بود و پس از نماز با خداوند راز و نیاز میکرد. از جمله (در دعا نسبت به زائران قبر حسین(ع)) میگفت: "خدای زائران قبر حسین را بیامرز، اینان که در این راه، پول خرج میکنند، بدنهای خود را در این راه در معرض قرار میدهند... خدایا رحمت کن بر چهرههایی که آفتاب، رنگ آنها را تغییر داده، صورتهایی که متوجّه قبر ابا عبد الله است، چشمهایی که در محبّت ما اشک میریزد... خدایا این جانها و بدنها را به تو میسپارم، تا کنار حوض کوثر به هم برسیم[۳].
این سنّت زیارت پیاده، از زمان ائمّه بوده و تاکنون نیز ادامه دارد و اجر بیشماری برای آن نقل شده است. فاضل دربندی مینویسد: این پیاده بودن، یا به جهت فقیر بودن زائر است که نشان میدهد این زیارت، برخاسته از شوق و محبّت است، یا به جهت آنست که زائر، خود را در برابر سلطان اقلیم جوانمردی و خورشید سپهر عصمت و شهادت کوچک میشمارد و در راه او، رنج سفر پیاده را بر خود هموار میکند و هر دو ارزشمند است[۴].
در عراق، از سالها پیش چنین رسم است که هیئتها، دستهها و کاروانهایی کوچک یا بزرگ، در ایّام خاصّی از بصره، بغداد و عمدتا از نجف، برای زیارت کربلا پیاده حرکت میکنند. بهویژه در ایّام زیارتی خاصّ مثل نیمه شعبان، اوّل رجب، ایّام عاشورا و اربعین بیشتر و پرشکوهتر است و اغلب، راه کنار ساحل فرات را انتخاب میکنند که از نجف تا کربلا ۱۸ فرسنگ است و چند روز طول میکشد. در این کاروانهای زیارتی پیاده، علمای بزرگ هم شرکت میکردند، همچون میرزای نایینی، آیه اللّه کمپانی، سید محسن امین، و بسیاری از علمای معاصر. در این مسیر، دیدار با عشایر و فعالیتهای تبلیغی هم انجام میگرفت و شعارهایی هم مطرح میشد و روضه خوانی برگزار میگشت. در ایّام حکومتها بعثیها، این پیاده رویهای پرشکوه، آن هم از طریق جاده غیر رسمی کنار فرات، رنگ مبارزه و مخالفت با رژیم عراق هم به خود میگرفت و یک بار هم در ایّام اربعین حسینی در سال ۱۳۹۷ ق. به درگیریهای سخت میان نیروهای بعثی با انقلابیون شیعه و کاروانهای زیارتی در طول راه و در حرم ابا عبد الله الحسین(ع) انجامید و کشتهها و مجروحان بسیاری داد[۵]، و به "اربعین خونین" معروف شد[۶].
جستارهای وابسته
منابع
پانویس
با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل میشوید:
- ↑ بحار الأنوار، ج۹۸، ص۲۸؛ المزار، شیخ مفید، ص۳۰. هر کس به قصد زیارت امام حسین(ع)، پیاده از خانهاش خارج شود، خداوند در مقابل هر گام، برای او حسنهای مینویسد و گناهی از او میزداید.
- ↑ بحار الأنوار، ج۹۸، ص۱۶.
- ↑ بحار الأنوار، ج۹۸، ص۵۲ و ۸.
- ↑ اسرار الشهاده، فاضل دربندی، ص۱۳۶، (چاپ سنگی).
- ↑ شرح مبسوط ماجرا در کتاب انتفاضه صفر الإسلامیّه از رعد الموسوی آمده است.
- ↑ محدثی، جواد، فرهنگ عاشورا، ص ۲۲۱.