بحث:شیعه: تفاوت میان نسخهها
(صفحهای تازه حاوی «{{دیگر کاربردها|علوی|علویان}} {{درباره|فرقهٔ شیعه شامل همهٔ شاخههای آن|شیعیا...» ایجاد کرد) |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{ | شیعه در اصطلاح [[اعتقادی]] به کسانی گفته میشود که به [[امامت]] [[حضرت علی بن ابی طالب]] {{ع}} و خلافتِ [[بلافصل]] او پس از [[حضرت محمّد]] {{صل}} [[عقیده]] دارند و [[جانشینی پیامبر]] را [[حقّ]] خاص [[خانواده]] [[رسالت]] میدانند که از سوی [[خداوند]] [[تعیین]] شده است و داستان [[غدیر خم]]، [[شاهد]] آن است. نام شیعه را [[حضرت محمد]] {{صل}} در زمان [[حیات]] خویش هم به کار برده و [[علی]] {{ع}} و [[شیعیان]] او را [[رستگاران]] و [[اهل]] [[نجات]] معرّفی کرده است. [[تشیّع]]، عقیده به امامت [[امامان معصوم]] {{عم}} و [[جانشینی]] بلافصل [[امام علی]] {{ع}} و [[امامان]] است. هر چند در میان [[پیروان]] این عقیده هم [[وحدت]] کامل نیست و به فرقههایی چند تقسیم شدهاند، ولی در اینکه امامت را با [[انتصاب]] از سوی [[خدا]] میدانند، نه به [[انتخاب مردم]]، همه متفّقاند. شیعیان به خاطر آنکه نسبت به [[حکومت]] و [[خلافت]]، همیشه نظر خاصّی داشته و آن را حقّ امامان از [[اهل بیت]] میدانستهاند، پیوسته مورد [[دشمنی]] و تعرّض از سوی [[حکومتها]] بودهاند و در [[تاریخ]]، اغلب میان شیعه و [[سنّی]]، نزاعهای اعتقادی و گاهی کشمکشهای شدید، جریان داشته است. تشیّع به لحاظ [[اعتقاد به امامت]] و [[پیشوایی]] [[صالحترین]] انسانهای دودمان [[پیامبر]] که در [[علم]] و [[ایمان]] و [[فضیلت]] و [[جهاد]]، برترند (یعنی [[ائمه]]) مترقّیترین و درستترین جریان [[فکری]] و [[سیاسی]] در [[جهان اسلام]] محسوب میشود. امروز نزدیک به دویست میلیون شیعه در [[جهان]] وجود دارد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۱۲۸.</ref>. | ||
{{ | |||
== مقدمه == | |||
شیعه در اصطلاح [[دینی]] به گروهی از [[مسلمانان]] گفته میشود که هم به [[امام علی|علی]] {{ع}} و اهل بیت پیامبر [[محبت]] و [[عشق]] میورزند، هم آنان را با امر و [[نصّ الهی]] و [[نصب]] پیامبر، [[جانشینان]] بر [[حق]] و بلافصل [[پیامبر خاتم|رسول خدا]] {{صل}} میشناسند و هم به امامت و پیشوایی امامان [[معصوم]] در همۀ زمینهها گردن مینهند. چنین اعتقادی تشیّع نامیده میشود. [[امام خمینی]]، [[احیاگر]] شیعه در قرن حاضر میفرماید: ما مفتخریم که پیرو مذهبی هستیم که پیامبر خاتم|رسول خدا {{صل}} مؤسّس آن به امر [[خداوند تعالی]] بوده و [[امام علی|امیر المؤمنین علی بن طالب]] {{ع}} این بندۀ رها شده از تمام قیود، [[مأمور]] رهاکردن [[بشر]] از تمام اغلال و بردگیهاست.<ref>صحیفۀ نور، ج ۲۱ ص ۱۷۱</ref>. | |||
[[مذهب]] [[تشیّع]]، مذهب [[فداکاری]] بوده است و در ماقبل [[تاریخ]]، [[مردم]] برای [[عدالت]] و [[برابری]] [[حقوق]] از دسترفتۀ خود همیشه [[قیام]] کردهاند، همیشه [[خون]] دادهاند.<ref>صحیفۀ نور، ج ۴ ص ۲۲</ref> برخلاف سخن آنان که شیعه را فرقهای ساختۀ [[افکار]] [[عبداللّه بن سبأ]] میدانند، یا پیدایش آن را به زمان فوت [[پیامبر]] و ماجرای [[سقیفه]] یا دورۀ [[خلافت]] [[امام علی|علی]] {{ع}} نسبت میدهند، یا حتی شیعه را پدیدۀ دورۀ [[آل بویه]] میشناسند، بذر تشیّع از زمان [[پیامبر خاتم|پیامبر خدا]] {{صل}} افشانده شد و در همان روزهای نخست [[بعثت]] که [[مأموریت]] یافت بستگان خویش را به [[دین خدا]] [[دعوت]] کند، صراحتاً فرمود: هرکس به [[اجابت]] دعوت من [[سبقت]] گیرد، [[وزیر]] و [[جانشین]] و [[وصیّ]] من است؛ امام علی|علی {{ع}} پیش از همه مبادرت نمود و [[اسلام]] را پذیرفت و [[پیامبر خاتم|رسول خدا]] {{صل}} او را در همانجا به [[وصایت]] و [[جانشینی]] خویش معرفی کرد<ref>شیعه در اسلام، علامه طباطبایی، ص ۵</ref>. | |||
تعبیر "شیعه [[علی]]" در زمان پیامبر از زبان آن حضرت بارها و بارها بهکار برده شد<ref>ر.ک: بحار الأنوار، ج ۶۸. از جمله: هذا و شیعته هم الفائزون (بحار الأنوار، ج ۷ ص ۱۷۸)</ref> و در طول ۲۳ سال، پیامبر در مواقع فراوانی [[حضرت امام علی|علی]] {{ع}} را به جانشینی خویش با تعابیر گوناگونی معرفی فرمود و [[اطاعت]] او را بر همگان لازم دانست و در حادثۀ [[غدیر خم]]، روشنتر و صریحتر او را به [[ولایت]] و [[رهبری]] همۀ [[مسلمانان]] تعیین کرد. پس تشیّع و [[اعتقاد]] به [[امامت]] [[امام علی|علی]] {{ع}} و جانشینی او، از زمان [[پیامبر خاتم|پیامبر خدا]] مطرح بود و شیعه، [[امام علی|علی]] {{ع}} و [[امامان]] بعدی را که برگزیدۀ [[خدا]] و تعیینشدۀ از سوی [[پیامبر خاتم|پیامبر اکرم]] {{صل}} بودند، به عنوان محور [[دینی]]، [[سیاسی]] و [[الگوی اخلاق]] و عمل و معلّم و [[مفسّر]] [[قرآن]] و [[مبیّن]] [[احکام]] میشناختند و تبعیّت از آنان و [[پذیرش]] ولایت [[ائمه]] {{عم}} را بر خود فرض میدانستند. | |||
== پانویس == | |||
{{پانویس}} | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱۲ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۵۰
شیعه در اصطلاح اعتقادی به کسانی گفته میشود که به امامت حضرت علی بن ابی طالب (ع) و خلافتِ بلافصل او پس از حضرت محمّد (ص) عقیده دارند و جانشینی پیامبر را حقّ خاص خانواده رسالت میدانند که از سوی خداوند تعیین شده است و داستان غدیر خم، شاهد آن است. نام شیعه را حضرت محمد (ص) در زمان حیات خویش هم به کار برده و علی (ع) و شیعیان او را رستگاران و اهل نجات معرّفی کرده است. تشیّع، عقیده به امامت امامان معصوم (ع) و جانشینی بلافصل امام علی (ع) و امامان است. هر چند در میان پیروان این عقیده هم وحدت کامل نیست و به فرقههایی چند تقسیم شدهاند، ولی در اینکه امامت را با انتصاب از سوی خدا میدانند، نه به انتخاب مردم، همه متفّقاند. شیعیان به خاطر آنکه نسبت به حکومت و خلافت، همیشه نظر خاصّی داشته و آن را حقّ امامان از اهل بیت میدانستهاند، پیوسته مورد دشمنی و تعرّض از سوی حکومتها بودهاند و در تاریخ، اغلب میان شیعه و سنّی، نزاعهای اعتقادی و گاهی کشمکشهای شدید، جریان داشته است. تشیّع به لحاظ اعتقاد به امامت و پیشوایی صالحترین انسانهای دودمان پیامبر که در علم و ایمان و فضیلت و جهاد، برترند (یعنی ائمه) مترقّیترین و درستترین جریان فکری و سیاسی در جهان اسلام محسوب میشود. امروز نزدیک به دویست میلیون شیعه در جهان وجود دارد[۱].
مقدمه
شیعه در اصطلاح دینی به گروهی از مسلمانان گفته میشود که هم به علی (ع) و اهل بیت پیامبر محبت و عشق میورزند، هم آنان را با امر و نصّ الهی و نصب پیامبر، جانشینان بر حق و بلافصل رسول خدا (ص) میشناسند و هم به امامت و پیشوایی امامان معصوم در همۀ زمینهها گردن مینهند. چنین اعتقادی تشیّع نامیده میشود. امام خمینی، احیاگر شیعه در قرن حاضر میفرماید: ما مفتخریم که پیرو مذهبی هستیم که پیامبر خاتم|رسول خدا (ص) مؤسّس آن به امر خداوند تعالی بوده و امیر المؤمنین علی بن طالب (ع) این بندۀ رها شده از تمام قیود، مأمور رهاکردن بشر از تمام اغلال و بردگیهاست.[۲].
مذهب تشیّع، مذهب فداکاری بوده است و در ماقبل تاریخ، مردم برای عدالت و برابری حقوق از دسترفتۀ خود همیشه قیام کردهاند، همیشه خون دادهاند.[۳] برخلاف سخن آنان که شیعه را فرقهای ساختۀ افکار عبداللّه بن سبأ میدانند، یا پیدایش آن را به زمان فوت پیامبر و ماجرای سقیفه یا دورۀ خلافت علی (ع) نسبت میدهند، یا حتی شیعه را پدیدۀ دورۀ آل بویه میشناسند، بذر تشیّع از زمان پیامبر خدا (ص) افشانده شد و در همان روزهای نخست بعثت که مأموریت یافت بستگان خویش را به دین خدا دعوت کند، صراحتاً فرمود: هرکس به اجابت دعوت من سبقت گیرد، وزیر و جانشین و وصیّ من است؛ امام علی|علی (ع) پیش از همه مبادرت نمود و اسلام را پذیرفت و رسول خدا (ص) او را در همانجا به وصایت و جانشینی خویش معرفی کرد[۴].
تعبیر "شیعه علی" در زمان پیامبر از زبان آن حضرت بارها و بارها بهکار برده شد[۵] و در طول ۲۳ سال، پیامبر در مواقع فراوانی علی (ع) را به جانشینی خویش با تعابیر گوناگونی معرفی فرمود و اطاعت او را بر همگان لازم دانست و در حادثۀ غدیر خم، روشنتر و صریحتر او را به ولایت و رهبری همۀ مسلمانان تعیین کرد. پس تشیّع و اعتقاد به امامت علی (ع) و جانشینی او، از زمان پیامبر خدا مطرح بود و شیعه، علی (ع) و امامان بعدی را که برگزیدۀ خدا و تعیینشدۀ از سوی پیامبر اکرم (ص) بودند، به عنوان محور دینی، سیاسی و الگوی اخلاق و عمل و معلّم و مفسّر قرآن و مبیّن احکام میشناختند و تبعیّت از آنان و پذیرش ولایت ائمه (ع) را بر خود فرض میدانستند.
پانویس
- ↑ محدثی، جواد، فرهنگنامه دینی، ص۱۲۸.
- ↑ صحیفۀ نور، ج ۲۱ ص ۱۷۱
- ↑ صحیفۀ نور، ج ۴ ص ۲۲
- ↑ شیعه در اسلام، علامه طباطبایی، ص ۵
- ↑ ر.ک: بحار الأنوار، ج ۶۸. از جمله: هذا و شیعته هم الفائزون (بحار الأنوار، ج ۷ ص ۱۷۸)