حج: تفاوت میان نسخه‌ها

*حج، بیش از هرچیز، درونمایه توحیدی و تأثیر تربیتی و عرفانی و آموزش اطاعت و تعبّد دارد، و بازآفرینی خاطره ابراهیم بت‌شکن و [[عشق]] و اخلاص و ایثار او در راه خداست و حضور، در کلاسی است که انبیای بزرگ و اولیاء الله، آموزگار آن هستند، عامل تقویت تقوا و ایمان و مبارزه با نفسانیت و هواپرستی و خودخواهی و غرور و تکبر و دنیادوستی است. این بحث، در جای خود مسلّم است. لیکن، بعد سیاسی این اجتماع عظیم، به خصوص در رابطه با رهبری، نباید مورد غفلت قرار گیرد. که اگر حج، فاقد این بُعد باشد، آن سود لازم را نخواهد داشت و نیروی عظیمی که در حج، متمرکز و متبلور می شود، هدر و هرز خواهد رفت. در این باره بهتر است قسمت‌هایی از سخنان [[امام]] امت را نقل کنیم، تا به بحث اصلیِ خویش برسیم. چرا که کلامِ [[امام]]، [[امام]] کلام‌هاست و سخن او نیز، همچون خودش، حجت و سند و معیار و میزان است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص:۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  

*[[امام]]، در بعد سیاسی فریضه حج می فرماید: "این [[مکه]]، این مشعر، این منا، این عرفات، همه‌اش یک مسأله سیاسی است. ممکن است عبادت باشد، در عباداتش هم سیاست است، سیاست هم عبادت است"<ref> خط امام، کلام امام، ج۲، ص۱۰۵.</ref>. "مجتمع، هم یک مجتمع سیاسی است که باید اشخاصی که از اطراف می روند، از ممالک مختلف می روند، مسائل را با هم طرح بکنند، مسائل مسلمین را طرح بکنند ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۱۳۷.</ref>. "... اجتماع حج، از امور بسیار سیاسی [[اسلام]] است که تمام طبقات مستطیع، که هر جای ایران اسلامی هستند، هر جای ممالک اسلامی هستند، جمع شوند در هر سال در یک محلّی، ... این اجتماعات، اجتماعاتِ سیاسی است، اجتماعی است، باید در این اجتماعات، گویندگان، نویسندگان همه بلاد مسلمین در آنجا مسائل [[اسلام]] را، مسائل بلاد مسلمین را، گرفتاری‌هایی که دارند ... باید چه کنند"<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۰۴.</ref>. "... جهات سیاسی زیادی در اجتماعات، جماعات و جُمعات و خصوصاً اجتماعِ گرانبهای حج می‌باشد که از آن جمله، اطلاع بر گرفتاری‌های اساسی و سیاسی [[اسلام]] و مسلمین است، که با گردهمایی روحانیون و روشنفکران و متعهّدان [[زائر]] بیت الله الحرام ممکن است طرح، و با مشورت، از راه‌حل‌ها مطّلع، و در بازگشت به کشورهای اسلامی، در مجتمع‌های عمومی گزارش داده و در رفع آنها کوشا شوند ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۲۳.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص:۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  

*حضرت [[امام]]، در پیام دیگری، وظایف حجاج را بیان فرموده است. از جمله اینکه: "... بر دانشمندان و معمّمین لازم است مسائل اساسی سیاسی و اجتماعیِ خود را با دیگر برادران در میان بگذارند و در رفع آن، طرح‌هایی تهیه کنند"<ref>صحیفه نور،ج ۹، ص ۱۷۶.</ref> آنچه سبب عدم استفاده از حج شده است، نشناختن فلسفه اجتماعی- سیاسیِ این اجتماع عظیم امت مسلمان است. در واقع، چیزی که [[امام]]، از آن به "گم کردن حج" تعبیر می‌کند و ضرورت بازیابی و پیدا کردن حج را مطرح می‌سازد: "... مسلمین، اگر حج را پیدا کنند، آن سیاستی که در حج به کار رفته از طرفِ [[اسلام]]، همان را پیدا کنند، کافی است برای این که استقلال خودشان را پیدا کنند"<ref>صحیفه نور، ج ۱۰، ص ۱۱۶.</ref> [[امام]] امت، خود در این رابطه کوشید تا از طریق پیام‌های خود در ایام حج به زائران خانه خدا و نیز در سخنرانی‌های خود، صدای مظلومیت امت مسلمان ایران را به گوش جهانیان برساند و آنان را در مبارزه با دشمنان [[قرآن]] و مسلمین به همبستگی و اتحاد وادارد و حج را به کانون و پایگاهی برای مبارزه علیه استکبار و کفر جهانی تبدیل سازد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص:۱۳۵-۱۴۰.</ref>.

*چه سکویی رفیع‌تر از مواقف حج؟! و چه بلندگویی رساتر از مسجدالحرام و منا و عرفات! .. [[امام]]، چه خوب و صریح و ظریف و عمیق، انگشت روی نقاط حسّاس و سرنوشت ساز مسائل گذاشته، برای آگاهی بخشی و منفعت آفرینیِ [[زیارت]] کعبه برای مصالح مسلمین، می گوید: "... ای مسلمانانی که در کنار خانه خدا، به دعا نشسته‌اید، به ایستادگان در مقابل آمریکا و سایر ابرقدرت‌ها دعا کنید ..."<ref>صحیفه نور، ج ۱۳، ص ۸۴.</ref> و با اظهار شگفتی از خامیِ روحانی نمایان وابسته به حکّام جور، نسبت به مسائل [[اسلام]]، می فرماید: "... نمی دانم ائمه جماعت حرمین شریفین، از [[اسلام]] چه برداشت کرده اند و از حج بیت الله الحرام که سرتاسر آن مشحون به سیاست، و سرلوحه آن، قیام انسان‌ها به قسط و رفع ستمگری‌ها و چپاولگری‌هاست که سیاستِ کلّیِ انبیای عظام و خصوص، [[پیامبر خاتم|حضرت رسول خاتم]]{{صل}} است، چه فهمیده‌اند، که زائرین حرمین شریفین را به اسم [[اسلام]] از دخالت در سیاست و حتی از شعار علیه اسرائیل و آمریکا منع می کنند؟ ... اگر دولت حجاز از این فریضه عبادی سیاسی که هر سال در مواقف کریمه حرمینِ شریفین، با حضور میلیونی مسلمانان تشکیل می شود استفاده سیاسی [[اسلام]] می نمود، احتیاج به آمریکا و هواپیماهای "آواکس" آن و سایر ابرقدرت‌ها نداشت ... در مرکز سیاست [[اسلام]]، مسلمین به حکمِ وعّاظ السلاطین با دخالت در سیاست، بلکه با شعار علیه دشمنان خونخوار [[قرآن]] کریم و [[اسلام]] عزیز، مجرم شناخته می‌شوند و به حبس و شکنجه کشیده می‌گردند ... از حجاج بیت الله الحرام تقاضا داریم که برای پیروزی اسلام، در مواقف شریفه دعا کنند و پیام ملت ایران و ندای "یا للمسلمینِ" این امّت مظلوم را به کشورهای خود برسانند ..."<ref>صحیفه نور، ج ۱۵، ص ۱۸۶.</ref> در همین پیام است که [[امام]] امت، با اشاره به محتوای آگاهی بخش و وحدت آفرین و بیدارگر حج، اظهار تأسف می کنند از اینکه: "... ملاذ و ملجائی چون حرمین شریفین، که در عهد [[پیامبر خاتم|رسول خدا]]{{صل}} مرکز عبادت و سیاست اسلامی بوده و پس از رحلت آن بزرگوار، مدت‌ها نیز چنین بوده است و طرح فتوحات و سیاست از آن دو مرکز بزرگ سیاسی عبادی ریخته می شده است، اکنون به واسطه کج فهمی‌ها و غرض ورزی‌ها و تبلیغات وسیع ابرقدرت‌ها، کار را به آنجا بکشانند که دخالت در امور سیاسی و اجتماعی، که مورد احتیاج مبرم و از اهمّ امور مسلمین است، در حرمین شریفین، جرم شناخته شود ... جرم این مسلمانان، شعار بر ضدّ آمریکا و اسرائیل، این دشمنان خدا و رسول بوده است ..."<ref>صحیفه نور، ج ۱۵، ص ۱۸۶.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص:۱۳۵-۱۴۰.</ref>.