حج: تفاوت میان نسخه‌ها

۲ بایت حذف‌شده ،  ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۹
جز
جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
خط ۲۳: خط ۲۳:
*"... حج بدون [[ولایت]]، و آهنگ کعبه بدون [[امامت]]، و حضور در عرفات بدون معرفتِ [[امام]]، و قربانیِ بدون فداکاری در راه [[امامت]]، و رمی جمره بدون طرد استکبار درونی و بیرونی، و سعی بین صفا و مروه بدون کوشش در شناخت و طاعت [[امام]]، بی حاصل بوده و سودی نخواهد داشت. زیرا اگرچه یکی از مبانیِ [[اسلام]] حج است -{{عربی|«بُنی الاسلامُ علی خمسٍ: علی الصلوه والزکاه والصوم والحجّ والولایه»}}<ref>وسائل الشیعه، ج۱، ص۷.</ref> لکن هیچ یک از نماز و روزه و زکات و حج، همانند [[ولایت]]، رکن استوار [[اسلام]] نیست. لذا، در جوامع روایی آمده که: هیچ دعوتی از طرف خداوند به اندازه دعوت به [[ولایت]] و [[امامت]] نمی‌باشد {{عربی|«وَلم ینادِ احدٌ مثل ما نودِیَ بالولایه»}}..."<ref>کتاب حج مجموعه مقالات انتشارات وزارت ارشاد، ص ۶۰، مقاله آیۀالله جوادی آملی.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۴۸، ۱۴۹.</ref>.
*"... حج بدون [[ولایت]]، و آهنگ کعبه بدون [[امامت]]، و حضور در عرفات بدون معرفتِ [[امام]]، و قربانیِ بدون فداکاری در راه [[امامت]]، و رمی جمره بدون طرد استکبار درونی و بیرونی، و سعی بین صفا و مروه بدون کوشش در شناخت و طاعت [[امام]]، بی حاصل بوده و سودی نخواهد داشت. زیرا اگرچه یکی از مبانیِ [[اسلام]] حج است -{{عربی|«بُنی الاسلامُ علی خمسٍ: علی الصلوه والزکاه والصوم والحجّ والولایه»}}<ref>وسائل الشیعه، ج۱، ص۷.</ref> لکن هیچ یک از نماز و روزه و زکات و حج، همانند [[ولایت]]، رکن استوار [[اسلام]] نیست. لذا، در جوامع روایی آمده که: هیچ دعوتی از طرف خداوند به اندازه دعوت به [[ولایت]] و [[امامت]] نمی‌باشد {{عربی|«وَلم ینادِ احدٌ مثل ما نودِیَ بالولایه»}}..."<ref>کتاب حج مجموعه مقالات انتشارات وزارت ارشاد، ص ۶۰، مقاله آیۀالله جوادی آملی.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۴۸، ۱۴۹.</ref>.
==حج، عبادتی سیاسی==
==حج، عبادتی سیاسی==
*حج، بیش از هرچیز، درونمایه توحیدی و تأثیر تربیتی و عرفانی و آموزش اطاعت و تعبّد دارد، و بازآفرینی خاطره ابراهیم بت‌شکن و [[عشق]] و اخلاص و ایثار او در راه خداست و حضور، در کلاسی است که انبیای بزرگ و اولیاء الله، آموزگار آن هستند، عامل تقویت تقوا و ایمان و مبارزه با نفسانیت و هواپرستی و خودخواهی و غرور و تکبر و دنیادوستی است. این بحث، در جای خود مسلّم است. لیکن، بعد سیاسی این اجتماع عظیم، به خصوص در رابطه با رهبری، نباید مورد غفلت قرار گیرد. که اگر حج، فاقد این بُعد باشد، آن سود لازم را نخواهد داشت و نیروی عظیمی که در حج، متمرکز و متبلور می شود، هدر و هرز خواهد رفت. در این باره بهتر است قسمت‌هایی از سخنان [[امام]] امت را نقل کنیم، تا به بحث اصلیِ خویش برسیم. چرا که کلامِ [[امام]]، [[امام]] کلام‌هاست و سخن او نیز، همچون خودش، حجت و سند و معیار و میزان است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  
*حج، بیش از هرچیز، درونمایه توحیدی و تأثیر تربیتی و عرفانی و آموزش اطاعت و تعبّد دارد، و بازآفرینی خاطره ابراهیم بت‌شکن و [[عشق]] و اخلاص و ایثار او در راه خداست و حضور، در کلاسی است که انبیای بزرگ و اولیاء الله، آموزگار آن هستند، عامل تقویت تقوا و ایمان و مبارزه با نفسانیت و هواپرستی و خودخواهی و غرور و تکبر و دنیادوستی است. این بحث، در جای خود مسلّم است. لکن، بعد سیاسی این اجتماع عظیم، به خصوص در رابطه با رهبری، نباید مورد غفلت قرار گیرد. که اگر حج، فاقد این بُعد باشد، آن سود لازم را نخواهد داشت و نیروی عظیمی که در حج، متمرکز و متبلور می شود، هدر و هرز خواهد رفت. در این باره بهتر است قسمت‌هایی از سخنان [[امام]] امت را نقل کنیم، تا به بحث اصلیِ خویش برسیم. چرا که کلامِ [[امام]]، [[امام]] کلام‌هاست و سخن او نیز، همچون خودش، حجت و سند و معیار و میزان است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  
*[[امام]]، در بعد سیاسی فریضه حج می فرماید: "این [[مکه]]، این مشعر، این منا، این عرفات، همه‌اش یک مسأله سیاسی است. ممکن است عبادت باشد، در عباداتش هم سیاست است، سیاست هم عبادت است"<ref> خط امام، کلام امام، ج۲، ص۱۰۵.</ref>. "مجتمع، هم یک مجتمع سیاسی است که باید اشخاصی که از اطراف می روند، از ممالک مختلف می روند، مسائل را با هم طرح بکنند، مسائل مسلمین را طرح بکنند ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۱۳۷.</ref>. "... اجتماع حج، از امور بسیار سیاسی [[اسلام]] است که تمام طبقات مستطیع، که هر جای ایران اسلامی هستند، هر جای ممالک اسلامی هستند، جمع شوند در هر سال در یک محلّی، ... این اجتماعات، اجتماعاتِ سیاسی است، اجتماعی است، باید در این اجتماعات، گویندگان، نویسندگان همه بلاد مسلمین در آنجا مسائل [[اسلام]] را، مسائل بلاد مسلمین را، گرفتاری‌هایی که دارند ... باید چه کنند"<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۰۴.</ref>. "... جهات سیاسی زیادی در اجتماعات، جماعات و جُمعات و خصوصاً اجتماعِ گرانبهای حج می‌باشد که از آن جمله، اطلاع بر گرفتاری‌های اساسی و سیاسی [[اسلام]] و مسلمین است، که با گردهمایی روحانیون و روشنفکران و متعهّدان [[زائر]] بیت الله الحرام ممکن است طرح، و با مشورت، از راه‌حل‌ها مطّلع، و در بازگشت به کشورهای اسلامی، در مجتمع‌های عمومی گزارش داده و در رفع آنها کوشا شوند ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۲۳.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  
*[[امام]]، در بعد سیاسی فریضه حج می فرماید: "این [[مکه]]، این مشعر، این منا، این عرفات، همه‌اش یک مسأله سیاسی است. ممکن است عبادت باشد، در عباداتش هم سیاست است، سیاست هم عبادت است"<ref> خط امام، کلام امام، ج۲، ص۱۰۵.</ref>. "مجتمع، هم یک مجتمع سیاسی است که باید اشخاصی که از اطراف می روند، از ممالک مختلف می روند، مسائل را با هم طرح بکنند، مسائل مسلمین را طرح بکنند ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۱۳۷.</ref>. "... اجتماع حج، از امور بسیار سیاسی [[اسلام]] است که تمام طبقات مستطیع، که هر جای ایران اسلامی هستند، هر جای ممالک اسلامی هستند، جمع شوند در هر سال در یک محلّی، ... این اجتماعات، اجتماعاتِ سیاسی است، اجتماعی است، باید در این اجتماعات، گویندگان، نویسندگان همه بلاد مسلمین در آنجا مسائل [[اسلام]] را، مسائل بلاد مسلمین را، گرفتاری‌هایی که دارند ... باید چه کنند"<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۰۴.</ref>. "... جهات سیاسی زیادی در اجتماعات، جماعات و جُمعات و خصوصاً اجتماعِ گرانبهای حج می‌باشد که از آن جمله، اطلاع بر گرفتاری‌های اساسی و سیاسی [[اسلام]] و مسلمین است، که با گردهمایی روحانیون و روشنفکران و متعهّدان [[زائر]] بیت الله الحرام ممکن است طرح، و با مشورت، از راه‌حل‌ها مطّلع، و در بازگشت به کشورهای اسلامی، در مجتمع‌های عمومی گزارش داده و در رفع آنها کوشا شوند ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۲۳.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  
*[[امام]] امت، ضمن راهنمایی‌هایی که در جهت اهداف و محتوای سیاسیِ حج دارد، در تبیین اینکه از حج، چه استفاده های تبلیغی و سیاسی- اجتماعی می‌توان برد، می فرماید: "... باید در این اجتماع عظیم الهی که هیچ قدرتی جز قدرت لایزال خداوند، نمی تواند آن را فراهم کند، مسلمانان به بررسی مشکلات عمومی مسلمین پرداخته و در راه رفع آنها با مشورتِ همگان، کوشش کنند ..."<ref> پیام حجّ امام، در ۱۵ شهریور ۶۰.</ref> و خطاب به حاضران آن میقات عظیم و کنگره شکوهمند، می‌گوید: "... همه شما، ای زائران بزرگوار بیت الله الحرام، که از چهار سوی عالم، به طرف خانه خدا، مرکز [[توحید]] و محلّ [[وحی]]، و مقام ابراهیم و محمد، این دو ابر مرد بت شکن و پرخاشگر بر مستکبرین شتافتید، ... حال، بشناسید این مشاعر بزرگ را، و مجهّز شوید از مرکز بت‌شکنی، برای شکستن بت‌های بزرگ، که به صورت قدرت‌های شیطانی و چپاولگران آدمخوار درآمده‌اند و از این قدرت‌های تهی از ایمان نهراسید و با اتّکال به خدای بزرگ، در این مواقف عظیمه، پیمان اتحاد و اتفاق در مقابل جنود شرک و شیطنت ببندید ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۲۱، پیام [[امام]] به مناسبت روز عرفه</ref>. الله اکبر ... شگفت سخنی است و بزرگ پیامی! راستی وقتی که فقیهی بزرگوار و آگاه و بیدار، اینگونه ابراهیم‌وار، تبر برداشته و به جانِ بت‌های پوشالی قرن افتاده باشد، حج هم در مسیر خود، هدایتگر افکار و مؤلف قلوب خواهد شد ... الحمدلله، بر این نعمت عظمی. این، خود یکی از نمونه‌های [[امامت]] و رهبری اصیل، در شئون اسلامی- و از جمله حج- است که خدا بر ما منت نهاده است. باز هم بشنویم از زبانِ این هادی امت، که زلال معارفِ دین است: "... از همه بالاتر، در هر سال یک مرتبه اجتماع در حج که از همه بلاد اسلامی، اشخاصی که مستطیع هستند، واجب شده است بر آنها که مجتمع شوند و باید در آنجا مسائل [[اسلام]]، در آن مواقفی که در حج هست، در عرفات، به خصوص در منا، و بعد در خود [[مکه]] مکرمه و بعد در حرم [[پیامبر خاتم|رسول اکرم]]{{صل}}، این مواقفی که در آنجا هست، در آنجا مردم مطلع بشوند از اوضاع مملکت و از اوضاع تمام کشورهای اسلامی، و در آنجا بالحقیقه، یک مجلس عالی است و یک اجتماع عالی برای بررسی تمام اوضاع تمام کشورهای اسلامی"<ref>صحیفه نور،ج۸، ص ۲۶۴.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  
*[[امام]] امت، ضمن راهنمایی‌هایی که در جهت اهداف و محتوای سیاسیِ حج دارد، در تبیین اینکه از حج، چه استفاده های تبلیغی و سیاسی- اجتماعی می‌توان برد، می فرماید: "... باید در این اجتماع عظیم الهی که هیچ قدرتی جز قدرت لایزال خداوند، نمی تواند آن را فراهم کند، مسلمانان به بررسی مشکلات عمومی مسلمین پرداخته و در راه رفع آنها با مشورتِ همگان، کوشش کنند ..."<ref> پیام حجّ امام، در ۱۵ شهریور ۶۰.</ref> و خطاب به حاضران آن میقات عظیم و کنگره شکوهمند، می‌گوید: "... همه شما، ای زائران بزرگوار بیت الله الحرام، که از چهار سوی عالم، به طرف خانه خدا، مرکز [[توحید]] و محلّ [[وحی]]، و مقام ابراهیم و محمد، این دو ابر مرد بت شکن و پرخاشگر بر مستکبرین شتافتید، ... حال، بشناسید این مشاعر بزرگ را، و مجهّز شوید از مرکز بت‌شکنی، برای شکستن بت‌های بزرگ، که به صورت قدرت‌های شیطانی و چپاولگران آدمخوار درآمده‌اند و از این قدرت‌های تهی از ایمان نهراسید و با اتّکال به خدای بزرگ، در این مواقف عظیمه، پیمان اتحاد و اتفاق در مقابل جنود شرک و شیطنت ببندید ..."<ref>صحیفه نور، ج۹، ص۲۲۱، پیام [[امام]] به مناسبت روز عرفه</ref>. الله اکبر ... شگفت سخنی است و بزرگ پیامی! راستی وقتی که فقیهی بزرگوار و آگاه و بیدار، اینگونه ابراهیم‌وار، تبر برداشته و به جانِ بت‌های پوشالی قرن افتاده باشد، حج هم در مسیر خود، هدایتگر افکار و مؤلف قلوب خواهد شد ... الحمدلله، بر این نعمت عظمی. این، خود یکی از نمونه‌های [[امامت]] و رهبری اصیل، در شئون اسلامی- و از جمله حج- است که خدا بر ما منت نهاده است. باز هم بشنویم از زبانِ این هادی امت، که زلال معارفِ دین است: "... از همه بالاتر، در هر سال یک مرتبه اجتماع در حج که از همه بلاد اسلامی، اشخاصی که مستطیع هستند، واجب شده است بر آنها که مجتمع شوند و باید در آنجا مسائل [[اسلام]]، در آن مواقفی که در حج هست، در عرفات، به خصوص در منا، و بعد در خود [[مکه]] مکرمه و بعد در حرم [[پیامبر خاتم|رسول اکرم]]{{صل}}، این مواقفی که در آنجا هست، در آنجا مردم مطلع بشوند از اوضاع مملکت و از اوضاع تمام کشورهای اسلامی، و در آنجا بالحقیقه، یک مجلس عالی است و یک اجتماع عالی برای بررسی تمام اوضاع تمام کشورهای اسلامی"<ref>صحیفه نور،ج۸، ص ۲۶۴.</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ زیارت (کتاب)|فرهنگ زیارت]]، ص۱۳۵-۱۴۰.</ref>.  
۲۲۴٬۹۰۲

ویرایش