سند دعای ندبه چیست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
خط ۴۹: خط ۴۹:
==پاسخ‌ها و دیدگاه‌های متفرقه==
==پاسخ‌ها و دیدگاه‌های متفرقه==
{{یادآوری پاسخ}}
{{یادآوری پاسخ}}
{{جمع شدن|۱. حجت الاسلام و المسلمین موسوی‌نسب؛}}
{{جمع شدن|۱. آیت الله صافی گلپایگانی؛}}
[[پرونده:11466.jpg|بندانگشتی|100px|right|[[لطف‌الله صافی گلپایگانی]]]]
::::::آیت الله '''[[لطف‌الله صافی گلپایگانی]]'''، در کتاب ''«[[فروغ ولایت در دعای ندبه (کتاب)|فروغ ولایت در دعای ندبه]]»'' در این‌باره گفته است:
::::::«این [[دعا]] از حیث [[سند]]، اگرچه [[مسند]] نباشد، مع ذلک اطمینان‌بخش و معتبر است و برای اینکه آن را بخوانیم و مانند یکی از دعاهای مشهور و متداول مواظبت بر آن داشته باشیم، به اعتبار بیشتر نیازی نیست؛ زیرا:
:::::#این [[دعا]] را سیّد [[جلیل]]، [[صاحب]] [[مناقب]] و [[مفاخر]] "[[سید رضی‌الدین علی بن طاووس]]" که از اعلام قرن هفتم هجری و از [[رجال]] بزرگ [[شیعه]] و در [[علم]] و [[ورع]] و [[زهد]] و [[عبادت]] معروف و بااطّلاع از کتب و تصنیفات بوده، در کتاب مستطاب "[[اقبال الاعمال]]" (ص ۲۹۵-۲۹۹) و در کتاب "مصباح الزائر" فصل هفتم، و [[شیخ]] [[جلیل]] "[[محمّد بن جعفر بن علی مشهدی حائری]]" از اعلام قرن ششم در کتاب "[[مزار]]" معروف به "[[مزار]] [[محمّد بن المشهدی]]" که [[علاّمه مجلسی]] آن را "[[مزار]] [[کبیر]]" نامیده، (دعای صد و هفتم) [[نقل]] کرده‌اند و همچنین در [[مزار]] قدیم که ظاهرا از تألیفات "[[قطب]] راوندی" است، نیز [[نقل]] شده و [[نقل]] [[دعا]] در مثل هریک از این سه کتاب، [[دلیل]] این است که این شخصیت‌های بزرگ و متبحّر و حدیث‌شناس، این [[دعا]] را معتبر شناخته‌اند.
:::::#پیش از این سه بزرگوار، [[شیخ]] [[جلیل]] [[ثقه]] "[[ابوالفرج محمّد بن علی بن یعقوب بن اسحاق بن ابی قره قنانی]]" معاصر [[نجاشی]] از شیوخ و بزرگان قرن پنجم، در کتاب دعایی که [[شیخ]] [[محمّد بن المشهدی]] در کتاب [[مزار]]، و [[سید بن طاووس]] در مصباح الزائر و [[اقبال]]، از آن بسیار [[نقل]] کرده و بر آن [[اعتماد]] فرموده‌اند، و همچنین از مآخذ کتاب [[مزار]] قدیم می‌‌باشد، این [[دعا]] را [[روایت]] کرده است و چنانچه گفته شد ایشان نیز از [[رجال]] [[شیعه]] می‌‌باشد و علاوه بر کتاب دعای مذکور، کتاب دیگری به نام "التهجد" دارد، و در کتبی مثل [[رجال]] [[نجاشی]] و علاّمه توثیق شده است و [[نقل]] ایشان نیز [[دلیل]] این است که این [[دعا]] را معتبر شناخته و بلکه استحباب [[خواندن]] آن را در [[اعیاد]] اربعه تأیید کرده است، چنانچه ظاهر این است که سیّد بن طاووس و [[شیخ]] [[محمّد بن المشهدی]] نیز آن را بخصوص [[مستحب]] می‌‌دانسته‌اند.
:::::#[[شیخ]] [[جلیل]] [[ثقه]]، [[ابوجعفر محمّد بن الحسین بن سفیان بزوفری]]<ref>بزوفر بفتحتین و سکون واو، و فتح فاء، ده بزرگی است از توابع قوسان در نزدیکی واسط و بغداد، در کنار نهر موفقی در غربی دجله (معجم البلدان، ج ۲، ص ۱۶۶).</ref> در کتاب دعای خود، [[دعای ندبه]] را [[روایت]] کرده است و ایشان از [[مشایخ]] [[شیخ مفید]] است که بر حسب اسانید [[روایات]] کتاب امالی [[شیخ]] [[ابی علی طوسی]]، [[شیخ مفید]] از او بسیار [[روایت]] کرده و برای او طلب [[رحمت]] نموده است، و محدّث نوری، در خاتمه "مستدرک"، او را [[چهل]] و دومین [[شیخ]] از [[مشایخ]] [[شیخ مفید]] شمرده، و [[وثاقت]] و جلالت [[قدر]] او را [[گواهی]] فرموده است، و این [[شیخ]] [[جلیل]] نیز صریحاً به استحباب [[خواندن]] این [[دعا]] [[فتوا]] داده است»<ref>[[لطف‌الله صافی گلپایگانی|صافی گلپایگانی، لطف‌الله]]، [[ فروغ ولایت در دعای ندبه (کتاب)| فروغ ولایت در دعای ندبه]]، [[سلسله مباحث امامت و مهدویت ج۱ (کتاب)| سلسله مباحث امامت و مهدویت]]، ج۱، ص۳۸۲-۳۸۵.</ref>.
{{پایان جمع شدن}}
 
{{جمع شدن|۲. حجت الاسلام و المسلمین موسوی‌نسب؛}}
[[پرونده:13681056.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[سید جعفر موسوی‌نسب]]]]
[[پرونده:13681056.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[سید جعفر موسوی‌نسب]]]]
::::::[[حجت الاسلام و المسلمین]] '''[[سید جعفر موسوی‌نسب]]'''، در کتاب ''«[[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان]]»'' در این‌باره گفته است:
::::::[[حجت الاسلام و المسلمین]] '''[[سید جعفر موسوی‌نسب]]'''، در کتاب ''«[[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان]]»'' در این‌باره گفته است:
خط ۶۹: خط ۷۸:
:::::#[[تحفة الزائر (کتاب)|تحفة الزائر]]»<ref>[[سید جعفر موسوی‌نسب|موسوی‌نسب، سید جعفر]]، [[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان]]، ص۳۵۳-۳۵۵.</ref>.
:::::#[[تحفة الزائر (کتاب)|تحفة الزائر]]»<ref>[[سید جعفر موسوی‌نسب|موسوی‌نسب، سید جعفر]]، [[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان]]، ص۳۵۳-۳۵۵.</ref>.
{{پایان جمع شدن}}
{{پایان جمع شدن}}
{{جمع شدن|۲. حجت الاسلام و المسلمین اباذری؛}}
 
{{جمع شدن|۳. حجت الاسلام و المسلمین اباذری؛}}
[[پرونده:152003.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[محمود اباذری]]]]
[[پرونده:152003.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[محمود اباذری]]]]
::::::حجت الاسلام و المسلمین '''[[محمود اباذری]]'''، در کتاب ''«[[ادعیه و زیارات مهدوی (کتاب)|ادعیه و زیارات مهدوی]]»'' در این‌باره گفته است:
::::::حجت الاسلام و المسلمین '''[[محمود اباذری]]'''، در کتاب ''«[[ادعیه و زیارات مهدوی (کتاب)|ادعیه و زیارات مهدوی]]»'' در این‌باره گفته است:
خط ۸۵: خط ۹۵:
{{پایان جمع شدن}}
{{پایان جمع شدن}}


{{جمع شدن|۳. حجت الاسلام و المسلمین سلیمیان؛}}
{{جمع شدن|۴. حجت الاسلام و المسلمین سلیمیان؛}}
[[پرونده:136863.JPG|بندانگشتی|right|100px|[[خدامراد سلیمیان]]]]
[[پرونده:136863.JPG|بندانگشتی|right|100px|[[خدامراد سلیمیان]]]]
::::::حجت الاسلام و المسلمین '''[[خدامراد سلیمیان]]'''، در کتاب ''«[[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]»'' در این‌باره گفته است:
::::::حجت الاسلام و المسلمین '''[[خدامراد سلیمیان]]'''، در کتاب ''«[[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]»'' در این‌باره گفته است:
خط ۹۳: خط ۱۰۳:
{{پایان جمع شدن}}
{{پایان جمع شدن}}


{{جمع شدن|۴. آقای تونه‌ای (پژوهشگر معارف مهدویت)؛}}
{{جمع شدن|۵. آقای تونه‌ای (پژوهشگر معارف مهدویت)؛}}
[[پرونده:13681078.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[مجتبی تونه‌ای]]]]
[[پرونده:13681078.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[مجتبی تونه‌ای]]]]
::::::آقای '''[[مجتبی تونه‌ای]]'''، در کتاب ''«[[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]»'' در این‌باره گفته است:
::::::آقای '''[[مجتبی تونه‌ای]]'''، در کتاب ''«[[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]»'' در این‌باره گفته است:
خط ۱۰۱: خط ۱۱۱:
{{پایان جمع شدن}}
{{پایان جمع شدن}}


{{جمع شدن|۵. آقای رضوانی (پژوهشگر حوزه علمیه قم)؛}}
{{جمع شدن|۶. آقای رضوانی (پژوهشگر حوزه علمیه قم)؛}}
[[پرونده:15207.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[علی اصغر رضوانی]]]]
[[پرونده:15207.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[علی اصغر رضوانی]]]]
::::::آقای '''[[علی اصغر رضوانی]]'''، در کتاب ''«[[موعودشناسی و پاسخ به شبهات (کتاب)|موعودشناسی و پاسخ به شبهات]]»'' در این‌باره گفته است:
::::::آقای '''[[علی اصغر رضوانی]]'''، در کتاب ''«[[موعودشناسی و پاسخ به شبهات (کتاب)|موعودشناسی و پاسخ به شبهات]]»'' در این‌باره گفته است:
خط ۱۱۴: خط ۱۲۴:
{{پایان جمع شدن}}
{{پایان جمع شدن}}


{{جمع شدن|۶. پژوهشگران مؤسسه آینده روشن؛}}
{{جمع شدن|۷. پژوهشگران مؤسسه آینده روشن؛}}
[[پرونده:151828.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[پژوهشگران مؤسسه آینده روشن]]]]
[[پرونده:151828.jpg|100px|right|بندانگشتی|[[پژوهشگران مؤسسه آینده روشن]]]]
::::::'''[[پژوهشگران مؤسسه آینده روشن]]'''، در کتاب ''«[[مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها (کتاب)|مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها]]»'' در این‌باره گفته‌اند:
::::::'''[[پژوهشگران مؤسسه آینده روشن]]'''، در کتاب ''«[[مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها (کتاب)|مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها]]»'' در این‌باره گفته‌اند:
خط ۱۲۴: خط ۱۳۴:


{{پرسمان دعا برای امام مهدی}}
{{پرسمان دعا برای امام مهدی}}


==منبع‌شناسی جامع مهدویت==
==منبع‌شناسی جامع مهدویت==

نسخهٔ ‏۱۳ ژانویهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۴۲

الگو:پرسش غیرنهایی

سند دعای ندبه چیست؟
موضوع اصلیبانک جامع پرسش و پاسخ مهدویت
مدخل بالاترمهدویت / غیبت امام مهدی / وظایف و تکالیف مسلمانان در عصر غیبت / دعای ندبه
مدخل اصلیسند دعای ندبه

سند دعای ندبه چیست؟ یکی از سؤال‌های مصداقی پرسشی تحت عنوان مهدویت است. برای بررسی جامع این سؤال و دیگر سؤال‌های مرتبط، یا هر مطلب وابسته دیگری، به مدخل اصلی مهدویت مراجعه شود.

عبارت‌های دیگری از این پرسش

پاسخ جامع اجمالی

* پاسخ جامع به این پرسش، برگرفته از تمامی پاسخ‌ها ودیدگاه‌های متفرقه اندیشمندان و نویسندگانی است که تصویر و متن سخنان آنان در ذیل دیده می‌شود:
موسوی‌نسب اباذری سلیمیان تونه‌ای رضوانی پژوهشگران مؤسسه آینده روشن

کتب منبع برای دعای ندبه

  • دعای ندبه با محتوایی مستدل، فصیح، عاطفی و حماسی[۱] دارای مضامین عالی و حقایق تابناکی است که حکایت از صدور آن از طرف امام معصوم دارد[۲] و ما را از ارائۀ هرگونه سند و منبع بی‌نیاز می‌کند، چرا که چنین دقایق درخشانی هرگز از هیچ منبعی، جز سرچشمۀ زلال ولایت صادر نمی‌شود. ولی برای یقین بیشتر به بررسی منابع دعای ندبه می‌‌پردازیم[۳]. این دعا در سه کتاب معروف و معتبر قدیمی و نیز در کتاب شریف بحارالانوار آمده است:
  1. کتاب مزار کبیر، تألیف محدّث و دانشمند معروف قرن ششم محمد بن جعفر المشهدی، ایشان دعا را به امام زمان (ع) نسبت داده است[۴].[۵]
  2. کتاب مزار قدیم که مؤلف آن ظاهرا قطب راوندی[۶] از دانشمندان معاصر مرحوم طبرسی نویسندۀ کتاب احتجاج از قرن ششم است[۷].
  3. کتاب مصباح الزائر تألیف سید رضی الدین بن طاووس که از زهّاد و بزرگان محدّثان قرن هفتم است[۸]. ایشان در بخش اعمال عید سعیدِ فطر بدون اشاره به سند دعای ندبه می‌‌گوید: در عیدهای چهارگانه فطر، قربان، غدیر و روز جمعه خوانده ‌‌شود[۹].[۱۰]
  4. مرحوم مجلسی هم در بحار الانوار از این کتاب‌ها نقل کرده است و در هر سه کتاب، دعا از محمد بن علی بن یعقوب بن اسحاق بن ابی قره و او از محمد بن حسین بن سفیان البزوفری که در زمان غیبت صغری می‌زیسته و به وسیلۀ مکاتبه از طریق نوّاب با امام (ع) تماس گرفته و از حضرت مهدی صاحب الامر (ع) نقل می‌کند که دستور دادند این دعا را بخوانید[۱۱]. البته علامه مجلسی در کتاب زاد المعاد می‌گوید: "دعای ندبه که مشتمل بر عقاید حقّه و تأسّف بر غیبت قائم (ع) است، به سند معتبر از امام جعفر صادق (ع) نقل شده است"[۱۲].

رجال سند دعای ندبه

نتیجه گیری

  • بنابراین، در هر صورت طبق مدارک فوق دعای ندبه دارای سند معتبر و همه راویان آن ثقه و شناخته شده‌اند. علاوه بر اینکه این دعا آنچنان از نظر محتوا غنی و هماهنگ با قرآن و سنت قطعی است که ما را از بررسی سندی بی‌نیاز می‌‌نماید.

پاسخ‌ها و دیدگاه‌های متفرقه

 با کلیک بر «ادامه مطلب» پاسخ باز و با کلیک بر «نهفتن» بسته می‌شود:  

  1. وظیفه مسلمانان درباره دعا برای امام مهدی چیست؟ (پرسش)
  2. چرا باید برای امام مهدی دعا کرد؟ (پرسش)
  3. فلسفه توسل به امام مهدی چیست؟ (پرسش)
  4. هنگام دعا کردن و امداد خواستن از امام مهدی با توجه به پهناور بودن جهان چطور الساعه به ایشان الهام می‌‏شود؟ (پرسش)
  5. چه اعمال و ادعیه‌های باعث خشنودی و خرسندی حضرت می‌شود؟ (پرسش)
  6. در چه مکان‌‏هایی سفارش دعا برای امام مهدی شده است؟ (پرسش)
  7. در چه زمان‌هایی به دعا برای امام مهدی توصیه شده است؟ (پرسش)
  8. دعا برای نجات از فتنه‌های آخر الزمان چیست؟ (پرسش)
  9. آیا دعا کردن برای سلامت امام مهدی صحیح است؟ (پرسش)
  10. دلیل دعا کردن برای سلامتی امام مهدی چیست در حالی که خدای منان اراده دارد آن امام مهدی زنده و سلامت بماند؟ (پرسش)
  11. آیا دعای سلامت امام مهدی وجود دارد؟ مگر حضرت دچار بلایای طبیعی می‏شوند؟ (پرسش)
  12. دعای غریق چیست؟ (پرسش)
  13. چگونه باید به امام مهدی استغاثه کرد؟‌ (پرسش)
  14. استخاره‌ای که به امام مهدی نسبت داده می‌شود چیست؟ (پرسش)
  15. صلوات بر امام مهدی چگونه است؟ (پرسش)
  16. چه دعاهای از امام مهدی به دست ما رسیده است؟ (پرسش)
  17. چه احادیثی از امام مهدی نقل شده است؟ (پرسش)
  18. چه زمان‌هایی به امام مهدی اختصاص دارد؟ (پرسش)
  19. چرا در روایات دعا برای امام مهدی در شب جمعه تأکید شده است؟ (پرسش)
  20. آیا دعای ندبه سند دارد؟ (پرسش)
  21. دعاهای امام مهدی که در ساعت دوزادهم باید خوانده شود چیست؟ (پرسش)
  22. ساعت مخصوص دعا برای امام مهدی چه وقت است؟ (پرسش)
  23. اوقات مناسب دعا کردن برای امام مهدی چه زمان‌هایی است؟ (پرسش)

منبع‌شناسی جامع مهدویت

پانویس

 با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل می‌شوید:  

  1. ر.ک. موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  2. ر.ک. پژوهشگران مؤسسه آینده روشن، مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها، ص ۳۰۹.
  3. ر.ک. تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۴۱۱.
  4. ابن مشهدی، مزار کبیر، ص۵۷۳، دعای۱۰۷. «قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ أَبِی قُرَّةَ: نَقَلْتُ‏ مِنْ‏ کِتَابِ‏ أَبِی‏ جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ‏ الْحُسَیْنِ‏ بْنِ‏ سُفْیَانَ‏ الْبَزَوْفَرِیِ‏ رَضِیَ‏ اللَّهُ‏ عَنْهُ‏ هَذَا الدُّعَاءَ، وَ ذَکَرَ فِیهِ أَنَّهُ الدُّعَاءُ لِصَاحِبِ الزَّمَانِ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِ وَ عَجَّلَ فَرَجَهُ وَ فَرَجَنَا بِهِ، وَ یُسْتَحَبُّ أَنْ یُدْعَی بِهِ فِی الْأَعْیَادِ الْأَرْبَعَةِ: الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ، وَ صَلَّی اللَّهُ عَلَی سَیِّدِنَا مُحَمَّدٍ نَبِیِّهِ وَ آلِهِ، وَ سَلَّمَ تَسْلِیماً...»
  5. ر.ک. صافی گلپایگانی، لطف الله، فروغ ولایت در دعای ندبه، ج ۱، ص ۳۸۲ ـ ۳۸۵؛ موسوی نسب، سیدجعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  6. ر.ک. سلیمیان، خدامراد، فرهنگنامه مهدویت، ص ۲۲۹ ـ ۲۳۱.
  7. ر.ک. صافی گلپایگانی، لطف الله، فروغ ولایت در دعای ندبه، ج ۱، ص ۳۸۲ ـ ۳۸۵؛ موسوی نسب، سیدجعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  8. ابن طاووس، سید رضی الدین، مصباح الزائر، ص ۴۴۶؛ اقبال الاعمال، ص ۲۹۵-۲۹۹: «ثُمَّ قَالَ السَّیِّدُ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهُ ذَکَرَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا قَالَ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ أَبِی قُرَّةَ نَقَلْتُ مِنْ کِتَابِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَیْنِ بْنِ سُفْیَانَ الْبَزَوْفَرِیِّ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهُ دُعَاءَ النُّدْبَةِ وَ ذَکَرَ أَنَّهُ الدُّعَاءُ لِصَاحِبِ الزَّمَانِ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِ وَ یُسْتَحَبُّ أَنْ یُدْعَی بِهِ فِی الْأَعْیَادِ الْأَرْبَعَةِ وَ هُوَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ وَ صَلَّی اللَّهُ عَلَی سَیِّدِنَا مُحَمَّدٍ نَبِیِّهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ تَسْلِیما...»
  9. ابن طاووس، سید رضی الدین، اقبال الاعمال، ج۱، ص۵۰۴؛ بحارالانوار، ج۹۹، ص۱۰۴.
  10. ر.ک. صافی گلپایگانی، لطف الله، فروغ ولایت در دعای ندبه، ج ۱، ص ۳۸۲ ـ ۳۸۵؛ موسوی نسب، سیدجعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  11. ر.ک. موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  12. مجلسی، محمدباقر، زاد المعاد، ص ۴۸۸ و۳۰۳؛ اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ - ۸۳؛ سلیمیان، خدامراد، فرهنگنامه مهدویت، ص ۲۲۹ ـ ۲۳۱.
  13. ر.ک. موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵؛ اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ - ۸۳.
  14. ر.ک. رضوانی، علی ‎اصغر، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۴۹۰.
  15. ر.ک. رجال نجاشی، ص۳۹۹؛ صافی گلپایگانی، لطف الله، فروغ ولایت در دعای ندبه، ج ۱، ص ۳۸۲ ـ ۳۸۵؛ اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ ـ ۸۳.
  16. ر.ک. رضوانی، علی ‎اصغر، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۴۹۰؛ اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ - ۸۳.
  17. ر.ک. خوئی، معجم الرجال، ج۱۶، ص۹؛ موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  18. ر.ک. طوسی، امالی، ص۵۶ و ۱۶۷؛ صافی گلپایگانی، لطف الله، فروغ ولایت در دعای ندبه، ج ۱، ص ۳۸۲ ـ ۳۸۵؛ رضوانی، علی ‎اصغر، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۴۹۰؛ اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ - ۸۳.
  19. ر.ک. موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  20. ر.ک. صافی گلپایگانی، فروغ ولایت در دعای ندبه، ص۳۴؛ اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ - ۸۳.
  21. ر.ک. موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  22. ر.ک. رضوانی، علی ‎اصغر، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۴۸۷.
  23. ر.ک. تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۴۱۱.
  24. بزوفر بفتحتین و سکون واو، و فتح فاء، ده بزرگی است از توابع قوسان در نزدیکی واسط و بغداد، در کنار نهر موفقی در غربی دجله (معجم البلدان، ج ۲، ص ۱۶۶).
  25. صافی گلپایگانی، لطف‌الله، فروغ ولایت در دعای ندبه، سلسله مباحث امامت و مهدویت، ج۱، ص۳۸۲-۳۸۵.
  26. آیات مکارم شیرازى و سبحانى «مد ظلهما»، پرسش‌ها و پاسخ‌هاى مذهبى، قم، انتشارات نسل جوان، چاپ حکمت، ص ۱۱۶.
  27. موسوی‌نسب، سید جعفر، دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان، ص۳۵۳-۳۵۵.
  28. ابن طاووس، اقبال الاعمال، ج۱، ص۵۰۴.
  29. مجلسی، بحارالانوار، ج۹۹، ص۱۰۴.
  30. ابن مشهدی، مزار کبیر، ص۵۷۳.
  31. صافی گلپایگانی، فروغ ولایت در دعای ندبه، ص۳۲.
  32. رجال نجاشی، ص۳۹۹.
  33. خوئی، معجم الرجال، ج۱۶، ص۹.
  34. طوسی، امالی، ص۵۶ و ۱۶۷.
  35. صافی گلپایگانی، فروغ ولایت در دعای ندبه، ص۳۴.
  36. مجلسی، زاد المعاد، ص۳۰۳.
  37. اباذری، محمود، ادعیه و زیارات مهدوی، ص ۸۱ - ۸۳.
  38. محمد باقر مجلسی، زاد المعاد، ص ۴۹۱
  39. سلیمیان، خدامراد، فرهنگنامه مهدویت، ص۲۲۹ - ۲۳۱.
  40. ر. ک: لطف اللّه صافی گلپایگانی، فروغ ولایت در دعای ندبه، پیشگفتار
  41. سلیمیان، خدامراد، فرهنگنامه مهدویت، ص۲۲۹ - ۲۳۱.
  42. الذریعة، ج ۱، ص ۱۹۴.
  43. زاد المعاد، ص ۴۸۶.
  44. با دعای ندبه در پگاه جمعه، مهدی‌پور، ص ۶۳.
  45. همان، ص ۱۶۶.
  46. تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۴۱۱.
  47. رضوانی، علی ‎اصغر، موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۴۸۷.
  48. المزار، ص ۵۷۳، دعای ۱۰۷
  49. مصباح الزائر، ص ۴۴۶؛ اقبال الاعمال، ص ۲۹۵-۲۹۹
  50. زاد المعاد، ص ۴۸۸
  51. موعودشناسی و پاسخ به شبهات، ص ۴۹۰.
  52. مصباح الزائر، ص۴۳۰؛ المزار الکبیر، ص۵۶۷؛ بحار الانوار، ج۶۴، ص۳۶
  53. مهدویت پرسش‌ها و پاسخ‌ها، ص ۳۰۹.