بحث:یاران خاص امام مهدی چه کسانی هستند؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

Page contents not supported in other languages.
از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
خط ۱۳: خط ۱۳:
*برای [[شناخت]] [[یاران خاص امام مهدی]]{{ع}}، ویژگی‌های برای ایشان در [[روایات]] [[ذکر]] شده است که برخی از آنها عبارتند از اینکه این [[یاران]] بیشتر [[جوان]] و به ندرت کهن‌سال‌اند و در [[قوت]] [[بدن]] مانند [[چهل]] مرد و در [[قوت روح]]، دل‌هایشان مانند پاره‌های پولاد و جگرشان جگر شیر است. در عرصه [[نبرد]]، [[دلاور]] و [[شجاع]] و سهمناک و در پیشگاه [[خداوند]] شب‌زنده‌دارند. ایشان درندگان [[زمین]] و [[آسمان]] را نیز به [[اطاعت]] در می‌آورند؛ اما خود در برابر [[امام]]{{ع}} از برده در برابر مالکش فرمان‌بردارترند. در یک [[کلام]]، ایشان همان [[اولیای الهی]] بی [[خوف]] و [[حزن]] و گنج‌های [[نهان]] [[خدا]] در [[زمین]] اویند که با ولی اعظم [[خدا]]، [[پیمان]] [[جان]] می‌بندند<ref>ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.</ref>.
*برای [[شناخت]] [[یاران خاص امام مهدی]]{{ع}}، ویژگی‌های برای ایشان در [[روایات]] [[ذکر]] شده است که برخی از آنها عبارتند از اینکه این [[یاران]] بیشتر [[جوان]] و به ندرت کهن‌سال‌اند و در [[قوت]] [[بدن]] مانند [[چهل]] مرد و در [[قوت روح]]، دل‌هایشان مانند پاره‌های پولاد و جگرشان جگر شیر است. در عرصه [[نبرد]]، [[دلاور]] و [[شجاع]] و سهمناک و در پیشگاه [[خداوند]] شب‌زنده‌دارند. ایشان درندگان [[زمین]] و [[آسمان]] را نیز به [[اطاعت]] در می‌آورند؛ اما خود در برابر [[امام]]{{ع}} از برده در برابر مالکش فرمان‌بردارترند. در یک [[کلام]]، ایشان همان [[اولیای الهی]] بی [[خوف]] و [[حزن]] و گنج‌های [[نهان]] [[خدا]] در [[زمین]] اویند که با ولی اعظم [[خدا]]، [[پیمان]] [[جان]] می‌بندند<ref>ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.</ref>.
*[[امام عصر]] در [[انتظار]] آنان به سر می‌برد؛ مدافعان مخصوص و حافظان ویژه [[امام]] هستند؛ همچنین پرچم‌داران و [[حاکمان]] روی زمین‌اند و...<ref>ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.</ref>.
*[[امام عصر]] در [[انتظار]] آنان به سر می‌برد؛ مدافعان مخصوص و حافظان ویژه [[امام]] هستند؛ همچنین پرچم‌داران و [[حاکمان]] روی زمین‌اند و...<ref>ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.</ref>.
==پاسخ تفصیلی==
==[[یاران حضرت مهدی]]{{ع}}==
[[حکومت مهدوی]]، [[حکومت]] کامل [[عدل الهی]] بر روی [[زمین]] خواهد بود و [[امام مهدی]]{{ع}} در [[دوران پس از ظهور]] با [[همراهی]] [[یاران]] خویش، [[پرچم]] [[عدالت]] را در سراسر [[گیتی]] به اهتزاز درمی آورد. در بررسی [[روایات]] با دوگونه از [[یاران]] برای [[حضرت]] روبرو می‌‌شویم، [[یاران خاص]] و [[یاران عام]] که به بررسی آنها می‌‌پردازیم:
===[[یاران خاص]]===
*[[اخیار]] به معنای [[نیکان]]، از جمله [[یاران خاص]] [[حضرت مهدی]]{{ع}}<ref>ر.ک: مجتبی تونه‌ای، موعودنامه، ص۸۰.</ref> هستند که تعداد آنان را ۳۱۳ تن، به عدد [[اصحاب بدر]] دانسته‌اند<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۹، ح ۱۶۰۸.</ref>.<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۱، ح ۱۵۹۷.</ref> این معنا در چند [[حدیث]]<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۸۳.</ref>‌ که میان آنها [[حدیث صحیح]] السند<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۸۴، ح ۱۵۹۴ و، ص ۲۹۲، ح ۱۵۹۹.</ref> نیز موجود است، [[ذکر]] شده است که با توجه به جهانی و همه جانبه بودن و گستردگی بی‌نظیر [[قیام]]، شگفت به نظر می‌آید.
*این۳۱۳ تن، به تعبیری، [[گنج‌های نهفته]] و [[پنهان]] و یا نقبایی‌‌اند<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۳۱، ح ۱۵۳۸.</ref> که به عنوان [[فرماندهان]] نظامی ارشد و یا [[کارگزارن]] بزرگ [[حکومتی]]، در اولین مرحلۀ [[قیام]]، [[ندای آسمانی]] [[امام]]{{ع}} را لبیک می‌گویند<ref>ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ - ۳۷۱.</ref>. ایشان بین [[رکن و مقام]] با [[حضرت]] [[بیعت]] می‌‏کنند<ref>ر.ک: سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص۴۰.</ref>. این دسته، مجاهدانی مانند [[مالک اشتر]] و [[ابو دجانه انصاری]] و یا وزیرانی مانند [[مؤمن]] [[خاندان]] [[فرعون]] و [[یوشع]] [[وصی]] [[حضرت موسی]]{{ع}} هستند<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۳۳، ح ۱۵۴۲ و ۱۵۴۳.</ref> که [[فرماندهی]] صدها و گاه هزاران نفر را به عهده دارند. در این صورت، صفات والا و گاه خارق‌العاده‌ای که [[یاوران امام مهدی]]{{ع}} به آنها توصیف شده‌اند، ناظر به همین عدۀ اندک و [[یاران]] ویژه و خاص [[امام مهدی]]{{ع}} هستند<ref>ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.</ref>.
*[[امام صادق]]{{ع}} به یکی از [[شاگردان]] مخصوص خود به نام [[مفضل بن عمر]] فرمود: «وقتی که [[امام]] [[قائم]] از سوی [[خدا]] اجازه [[خروج]] و [[ظهور]] بگیرد، [[خدا]] را به اسم اکبر در لغت [[عبرانی]] بخواند و ۳۱۳ نفر از اصحابش که از افراد نخستین در مورد قبول [[ولایت امام]] هستند، مانند پاره‌های [[ابر]] پاییزی به سوی او می‌شتابند»<ref>{{متن حدیث|إِذَا أُذِنَ الْإِمَامُ دَعَا اللَّهَ بِاسْمِهِ الْعِبْرَانِیِّ فَأُتِیحَتْ لَهُ صَحَابَتُهُ الثَّلَاثُمِائَةِ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ قَزَعٌ کَقَزَعِ الْخَرِیف}}؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۶۸.</ref>.
*یکی از [[اصحاب امام]] [[باقر]]{{ع}} می‌گوید: در [[مسجد الحرام]] در حضور [[امام باقر]]{{ع}} بودم، آن [[حضرت]] دستم را گرفت و فرمود: «به زودی [[خداوند متعال]] ۳۱۳ نفر را در همین [[مسجد]] حاضر کند. همراه آنان شمشیرهایی است که بر هر شمشیری نام شخص و نام [[پدر]] و اوصاف و نسبتش نوشته شده و سپس به [[دستور امام]]، شخصی اعلام می‌کند: این [[مهدی]]{{ع}} همچون [[داود]] و [[سلیمان]] [[قضاوت]] و [[حکم]] می‌کند و [[گواهی]] نمی‌خواهد»<ref>حرعاملی، محمد بن حسن، اثبات الهدی، ج ۷، ص ۹۰.</ref>. همچنین فرمودند: «[[امام]] [[قائم]] دارای ۳۱۳ [[یاور]] است»<ref>{{متن حدیث|أَصْحَابُ الْقَائِمِ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا}}؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۷۰.</ref>.
*[[امام سجاد]]{{ع}} می‌فرماید: «وقتی در ابتدای امر [[مردم]] جمع می‌شوند تا [[حضرت]] را به [[قتل]] برسانند، این ۳۱۳ نفر قهرمانانه در نهایت [[فداکاری]] از آن [[حضرت]] [[دفاع]] کنند و آنان را درراه رسیدن به [[هدف]] شومشان ناکام می‌گذارند»<ref>{{متن حدیث|فَیَقُومُونَ إِلَیْهِ لِیَقْتُلُوهُ فَیَقُومُ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ یُنِیفُ عَلَی الثَّلَاثِمِائَةِ فَیَمْنَعُونَهُ مِنْهُ خَمْسُونَ مِنْ أَهْلِ الْکُوفَةِ وَ سَائِرُهُمْ مِنْ أَفْنَاءِ النَّاسِ لَا یَعْرِفُ بَعْضُهُمْ بَعْضاً اجْتَمَعُوا عَلَی غَیْرِ مِیعَادٍ}}؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۰۶.</ref>. این نشان می‌دهد که آنان در حدی از [[ایثار]] و [[فداکاری]] و [[شجاعت]] و سلحشوری هستند که در برابر آن همه [[دشمن]] مردانه می‌ایستند و [[امام]] را از گزند آنان مصون نگه می‌‌دارند<ref>ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.</ref>.
*باتوجه به روایتی از [[امام صادق]]{{ع}} که فرمودند: {{متن حدیث|کَأَنِّی‏ أَنْظُرُ إِلَی‏ الْقَائِمِ‏ عَلَی مِنْبَرِ الْکُوفَةِ وَ حَوْلَهُ أَصْحَابُهُ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا عِدَّةَ أَهْلِ بَدْرٍ وَ هُمْ أَصْحَابُ الْأَلْوِیَةِ وَ هُمْ حُکَّامُ اللَّهِ فِی أَرْضِهِ عَلَی خَلْقِهِ}}<ref>بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۲۶.</ref>، شاید بتوان [[حدس]] زد در هنگام برقراری [[حکومت واحد جهانی]] [[حضرت مهدی]]{{ع}} تمامی [[جهان]] به ۳۱۳ ایالت و استان تقسیم می‌شود که در هر یک از آن ایالت‌ها یکی از مردان بزرگ [[رهبری]] را به عهده می‌گیرند و همگان جزء [[کارگزاران]] و [[حاکمان]] [[حضرت مهدی]] هستند<ref>ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.</ref>.
===[[یاران عام]]===
*در برخی از [[روایات]]<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۳، ح ۱۵۹۸.</ref> تعداد [[اصحاب امام]]{{ع}} ده هزار یا [[دوازده]] و یا پانزده هزار نفر<ref>م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۵، ح ۱۶۰۱ و، ح ۱۶۰۲.</ref> دانسته شده است. این [[روایات]] ناظر به توده و عموم [[سپاهیان]] [[امام]]{{ع}} است. این عده اگرچه پس از [[پیوستن]] طبقه نخست و [[سیصد و سیزده]] پیش‌قدم در این باره، به [[امام]]{{ع}} ملحق شده‌اند، اما جلوتر از دیگران هستند و وجود آنها برای علنی کردن [[نهضت]] و [[خروج]] از [[مکه]] لازم است و از این رو، ایشان را نیز از [[یاوران امام]] می‌شماریم.
*مطابق با برخی [[احادیث]]، ۳۱۳ تن، حداقل نیروی لازم برای حرکت گسترده و [[قیام جهانی]] [[قائم]]{{ع}} است و این بدان معناست که [[امام مهدی]]{{ع}} مانند هر پیشوای پیشرو، در هر جا و هر لحظه بر [[پیروان]] خود می‌افزاید و [[مشتاقان]] بیشتری را به زیر [[پرچم]] [[توحید]] فرا می‌خواند. در این حرکت توفنده و برق‌آسا، [[امام]]{{ع}} بر سر راهش در [[کوفه]]، هفتاد هزار [[یاور]] [[راستین]] ([[صدیق]]) را با خود همراه می‌کند. [[امام]]{{ع}} از میان [[یاران]] اولیه و اصلی و نیز [[مؤمنان ناب]] که [[رجعت]] نموده و با او همراه شده‌اند، [[فرمانده]] و [[حاکم]] بر می‌گزیند و بر خیل [[یاران]] خود می‌گمارد<ref>ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.</ref>.
==ویژگی‌های [[یاران خاص]]==
*برای [[شناخت]] [[یاران خاص امام مهدی]]{{ع}}، ویژگی‌های برای ایشان در [[روایات]] [[ذکر]] شده است که برخی از آنها عبارتند از اینکه این [[یاران]] بیشتر [[جوان]] و به ندرت کهن‌سال‌اند و در [[قوت]] [[بدن]] مانند [[چهل]] مرد و در [[قوت روح]]، دل‌هایشان مانند پاره‌های پولاد و جگرشان جگر شیر است. در عرصه [[نبرد]]، [[دلاور]] و [[شجاع]] و سهمناک و در پیشگاه [[خداوند]] شب‌زنده‌دارند. ایشان درندگان [[زمین]] و [[آسمان]] را نیز به [[اطاعت]] در می‌آورند؛ اما خود در برابر [[امام]]{{ع}} از برده در برابر مالکش فرمان‌بردارترند. در یک [[کلام]]، ایشان همان [[اولیای الهی]] بی [[خوف]] و [[حزن]] و گنج‌های [[نهان]] [[خدا]] در [[زمین]] اویند که با ولی اعظم [[خدا]]، [[پیمان]] [[جان]] می‌بندند<ref>ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.</ref>.
*در مجموع ویژگی‌های خاصی که در [[روایات]] برای آنان ذکر شده عبارت است از:
# [[امام عصر]] در [[انتظار]] آنان به سر می‌برد؛
#از اقصی نقاط عالم جمع می‌شوند؛
#نخستین بیعت‌کنندگان با [[امام]] زمانند؛
#مدافعان مخصوص و حافظان ویژه [[امام]] زمانند؛
#پرچم‌داران و [[حاکمان]] روی زمین‌اند؛
#همچون پاره‌های ابرهای متراکم هستند؛
#آنان همان [[امت]] معدوده‌ای هستند که برای [[دشمنان]] [[عذاب]] و نقمت‌اند؛
#کسانی هستند که در یک [[ساعت]] از اطراف عالم به محضر [[امام زمان]] می‌رسند؛
#آنان ارکان و پایه‌های خلل‌ناپذیر و [[پشتیبان]] محکم [[حکومت]] [[مهدی]]{{ع}} هستند؛
#با نام و [[نسب]] و نام [[پدر]] در نزد [[اولیای دین]] معروفند؛
#به [[دلیل]] اینکه [[دست خدا]] [[بالا سر]] آنهاست، همیشه [[پیروز]] و ثابت قدم‌اند.
*به هر حال، از [[روایات]] استفاده می‌شود اینان [[یاران]] جانباز و [[مخلص]] و [[آگاه]] و [[متعهد]] و [[محبوب]] خود [[حضرت ولی عصر]]{{ع}} هستند<ref>ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.</ref>.
==پانویس==
==پانویس==
{{یادآوری پانویس}}
{{یادآوری پانویس}}
{{پانویس2}}
{{پانویس2}}

نسخهٔ ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۰۶

نویسنده: آقای سالاری

پاسخ اجمالی

یاران حضرت مهدی(ع)

یاران خاص

یاران عام

ویژگی‌های یاران خاص

پاسخ تفصیلی

یاران حضرت مهدی(ع)

حکومت مهدوی، حکومت کامل عدل الهی بر روی زمین خواهد بود و امام مهدی(ع) در دوران پس از ظهور با همراهی یاران خویش، پرچم عدالت را در سراسر گیتی به اهتزاز درمی آورد. در بررسی روایات با دوگونه از یاران برای حضرت روبرو می‌‌شویم، یاران خاص و یاران عام که به بررسی آنها می‌‌پردازیم:

یاران خاص

یاران عام

ویژگی‌های یاران خاص

  1. امام عصر در انتظار آنان به سر می‌برد؛
  2. از اقصی نقاط عالم جمع می‌شوند؛
  3. نخستین بیعت‌کنندگان با امام زمانند؛
  4. مدافعان مخصوص و حافظان ویژه امام زمانند؛
  5. پرچم‌داران و حاکمان روی زمین‌اند؛
  6. همچون پاره‌های ابرهای متراکم هستند؛
  7. آنان همان امت معدوده‌ای هستند که برای دشمنان عذاب و نقمت‌اند؛
  8. کسانی هستند که در یک ساعت از اطراف عالم به محضر امام زمان می‌رسند؛
  9. آنان ارکان و پایه‌های خلل‌ناپذیر و پشتیبان محکم حکومت مهدی(ع) هستند؛
  10. با نام و نسب و نام پدر در نزد اولیای دین معروفند؛
  11. به دلیل اینکه دست خدا بالا سر آنهاست، همیشه پیروز و ثابت قدم‌اند.

پانویس

 با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل می‌شوید:  

  1. ر.ک: مجتبی تونه‌ای، موعودنامه، ص۸۰.
  2. یک حدیث از اهل سنت، این تعداد را ۳۱۴ دانسته است؛ م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۹، ح ۱۶۰۸.
  3. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۱، ح ۱۵۹۷.
  4. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ - ۳۷۱.
  5. ر.ک: سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص۴۰.
  6. «فَیَقُومُونَ إِلَیْهِ لِیَقْتُلُوهُ فَیَقُومُ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ یُنِیفُ عَلَی الثَّلَاثِمِائَةِ فَیَمْنَعُونَهُ مِنْهُ خَمْسُونَ مِنْ أَهْلِ الْکُوفَةِ وَ سَائِرُهُمْ مِنْ أَفْنَاءِ النَّاسِ لَا یَعْرِفُ بَعْضُهُمْ بَعْضاً اجْتَمَعُوا عَلَی غَیْرِ مِیعَادٍ»؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۰۶.
  7. ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ - ۲۳۸.
  8. بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۲۶.
  9. ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ - ۲۳۸.
  10. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۳، ح ۱۵۹۸ (شمار یاران عمومی امام).
  11. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۵، ح ۱۶۰۱ و، ح ۱۶۰۲.
  12. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.
  13. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.
  14. ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.
  15. ر.ک: مجتبی تونه‌ای، موعودنامه، ص۸۰.
  16. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۹، ح ۱۶۰۸.
  17. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۱، ح ۱۵۹۷.
  18. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۸۳.
  19. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۸۴، ح ۱۵۹۴ و، ص ۲۹۲، ح ۱۵۹۹.
  20. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۳۱، ح ۱۵۳۸.
  21. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ - ۳۷۱.
  22. ر.ک: سلیمیان، خدامراد،فرهنگ‌نامه مهدویت، ص۴۰.
  23. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۳۳، ح ۱۵۴۲ و ۱۵۴۳.
  24. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.
  25. «إِذَا أُذِنَ الْإِمَامُ دَعَا اللَّهَ بِاسْمِهِ الْعِبْرَانِیِّ فَأُتِیحَتْ لَهُ صَحَابَتُهُ الثَّلَاثُمِائَةِ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ قَزَعٌ کَقَزَعِ الْخَرِیف»؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۶۸.
  26. حرعاملی، محمد بن حسن، اثبات الهدی، ج ۷، ص ۹۰.
  27. «أَصْحَابُ الْقَائِمِ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ ثَلَاثَةَ عَشَرَ رَجُلًا»؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۷۰.
  28. «فَیَقُومُونَ إِلَیْهِ لِیَقْتُلُوهُ فَیَقُومُ ثَلَاثُمِائَةٍ وَ یُنِیفُ عَلَی الثَّلَاثِمِائَةِ فَیَمْنَعُونَهُ مِنْهُ خَمْسُونَ مِنْ أَهْلِ الْکُوفَةِ وَ سَائِرُهُمْ مِنْ أَفْنَاءِ النَّاسِ لَا یَعْرِفُ بَعْضُهُمْ بَعْضاً اجْتَمَعُوا عَلَی غَیْرِ مِیعَادٍ»؛ بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۰۶.
  29. ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.
  30. بحارالانوار، ج ۵۲، ص ۳۲۶.
  31. ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.
  32. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۳، ح ۱۵۹۸.
  33. م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۲۹۵، ح ۱۶۰۱ و، ح ۱۶۰۲.
  34. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.
  35. ر.ک: م‍ح‍م‍دی‌ ری‌ش‍ه‍ری‌، محمد، دانشنامهٔ امام مهدی، ج۸، ص ۳۶۸ ـ ۳۷۱.
  36. ر.ک: طاهری، حبیب‌الله، سیمای آفتاب، ص ۲۳۵ ـ ۲۳۸.