←منابع
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
|||
| خط ۵۵: | خط ۵۵: | ||
# [[کسب و کار]]: {{متن قرآن|لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا۟ فَضْلًۭا مِّن رَّبِّكُمْ...}}<ref>«بر شما گناهی نیست که (در ایام حج) بخششی از پروردگار خود بخواهید» سوره بقره، آیه ۱۹۸.</ref> در این [[آیه]]، [[گمان]] [[جاهلیت]] درباره [[حرمت]] هرگونه [[معامله]] و [[تجارت]] در [[حال]] احرام، یا گمان برخی از [[مسلمانان]] درباره خدمه و کاروانداران [[حج]] که کارشان نوعی کسب است،<ref>مجمعالبیان، ج۲، ص۵۲۷.</ref>. ردّ شده است. برخی از روایات، این آیه را به تجارت پس از مُحلّ شدن مربوط میدانند.<ref>تفسیر عیاشی، ج۱، ص۹۶.</ref>. | # [[کسب و کار]]: {{متن قرآن|لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا۟ فَضْلًۭا مِّن رَّبِّكُمْ...}}<ref>«بر شما گناهی نیست که (در ایام حج) بخششی از پروردگار خود بخواهید» سوره بقره، آیه ۱۹۸.</ref> در این [[آیه]]، [[گمان]] [[جاهلیت]] درباره [[حرمت]] هرگونه [[معامله]] و [[تجارت]] در [[حال]] احرام، یا گمان برخی از [[مسلمانان]] درباره خدمه و کاروانداران [[حج]] که کارشان نوعی کسب است،<ref>مجمعالبیان، ج۲، ص۵۲۷.</ref>. ردّ شده است. برخی از روایات، این آیه را به تجارت پس از مُحلّ شدن مربوط میدانند.<ref>تفسیر عیاشی، ج۱، ص۹۶.</ref>. | ||
# [[قصاص]] و [[مقابله به مثل]] در مورد کسی که حرمت احرام را بشکند: {{متن قرآن|ٱلشَّهْرُ ٱلْحَرَامُ بِٱلشَّهْرِ ٱلْحَرَامِ وَٱلْحُرُمَـٰتُ قِصَاصٌۭ فَمَنِ ٱعْتَدَىٰ عَلَيْكُمْ...}}<ref>«(این) ماه حرام در برابر (آن) ماه حرام است و حرمت شکنیها قصاص دارد پس هر کس بر شما ستم روا داشت همانگونه که با شما ستم روا داشته است با وی ستم روا دارید،.».. سوره بقره، آیه ۱۹۴.</ref> از این [[آیه]] استفاده میشود با کسی که [[احرام]] را هتک کند یا هر [[حرمت]] دیگری را بشکند، میتوان [[مقابله به مثل]] کرد. [[شأن نزول آیه]] درباره واقعه [[حدیبیه]] است که [[کافران]] در [[ذیقعده]] [[سال ششم هجری]]، از ورود [[مسلمانان]] به [[مکه]] جلوگیری کردند؛ ولی [[خداوند]] به [[مؤمنان]] [[اجازه]] داد در ذیقعده [[سال هفتم هجری]] در [[حال]] احرام وارد مکه شوند؛ اگرچه با ممانعت [[قریش]] روبهرو گردند؛ زیرا قریش [[مباهات]] میکردند که مانع ورود محمد{{صل}} و اصحابش به مکه شدند.<ref>مجمعالبیان، ج۲، ص۵۱۳.</ref>.<ref>[[سید مصطفی اسدی||اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۱، ص ۲۶۰.</ref>. | # [[قصاص]] و [[مقابله به مثل]] در مورد کسی که حرمت احرام را بشکند: {{متن قرآن|ٱلشَّهْرُ ٱلْحَرَامُ بِٱلشَّهْرِ ٱلْحَرَامِ وَٱلْحُرُمَـٰتُ قِصَاصٌۭ فَمَنِ ٱعْتَدَىٰ عَلَيْكُمْ...}}<ref>«(این) ماه حرام در برابر (آن) ماه حرام است و حرمت شکنیها قصاص دارد پس هر کس بر شما ستم روا داشت همانگونه که با شما ستم روا داشته است با وی ستم روا دارید،.».. سوره بقره، آیه ۱۹۴.</ref> از این [[آیه]] استفاده میشود با کسی که [[احرام]] را هتک کند یا هر [[حرمت]] دیگری را بشکند، میتوان [[مقابله به مثل]] کرد. [[شأن نزول آیه]] درباره واقعه [[حدیبیه]] است که [[کافران]] در [[ذیقعده]] [[سال ششم هجری]]، از ورود [[مسلمانان]] به [[مکه]] جلوگیری کردند؛ ولی [[خداوند]] به [[مؤمنان]] [[اجازه]] داد در ذیقعده [[سال هفتم هجری]] در [[حال]] احرام وارد مکه شوند؛ اگرچه با ممانعت [[قریش]] روبهرو گردند؛ زیرا قریش [[مباهات]] میکردند که مانع ورود محمد{{صل}} و اصحابش به مکه شدند.<ref>مجمعالبیان، ج۲، ص۵۱۳.</ref>.<ref>[[سید مصطفی اسدی||اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۱، ص ۲۶۰.</ref>. | ||
==[[کیفر]] [[محرمات]] [[احرام]]== | |||
از آیاتی استفاده میشود که [[محرم]]، در دو مورد [[عذاب]] میشود: | |||
#درصورت [[سرپیچی]] از پرداخت [[کفاره]] پس از ارتکاب یکی از [[محرّمات]] احرام: {{متن قرآن|...وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ وَٱعْلَمُوٓا۟ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلْعِقَابِ}}<ref>«و از خداوند پروا کنید و بدانید که خداوند سخت کیفر است» سوره بقره، آیه ۱۹۶.</ref> این [[آیه]] ابتدا [[انسان]] را از ارتکاب برخی محرّمات، مگر در [[حال]] [[اضطرار]] بازمیدارد؛ آنگاه از [[عقاب الهی]] سخن بهمیان میرود. ازجمله {{متن قرآن|...عَفَا ٱللَّهُ عَمَّا سَلَفَ وَمَنْ عَادَ فَيَنتَقِمُ ٱللَّهُ مِنْهُ وَٱللَّهُ عَزِيزٌۭ ذُو ٱنتِقَامٍ}}<ref>«خداوند از گذشته در گذشت ولی هر که (به شکار کردن) برگردد خداوند از وی انتقام خواهد گرفت و خداوند پیروزمندی دادستاننده است» سوره مائده، آیه ۹۵.</ref> نیز شاید بتوان استفاده کرد که اگر کسی کفاره را بپردازد، [[خدا]] گذشته او را [[عفو]] میکند و مفهوم آن این است که سرپیچی از پرداخت کفاره پس از فرود آمدن [[حکم]]، قابل [[بخشش]] نیست و عذاب دارد.<ref>الفرقان، ج۶ـ۷، ص۲۳۶.</ref> | |||
#تکرار عمدی صید در یک احرام، موجب تکرار کفاره نمیشود؛ بلکه [[عذاب الهی]] در [[انتظار]] مرتکب آن است<ref>تفسیر قرطبی، ج۶، ص۱۹۹.</ref>: {{متن قرآن|...وَمَنْ عَادَ فَيَنتَقِمُ ٱللَّهُ مِنْهُ وَٱللَّهُ عَزِيزٌۭ ذُو ٱنتِقَامٍ}}<ref>«خداوند از گذشته در گذشت ولی هر که (به شکار کردن) برگردد خداوند از وی انتقام خواهد گرفت و خداوند پیروزمندی دادستاننده است» سوره مائده، آیه ۹۵.</ref>.<ref>[[سید مصطفی اسدی||اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۱، ص ۲۶۱.</ref>. | |||
==[[فلسفه]] احرام و تروک آن== | |||
{{متن قرآن|ٱلْحَجُّ أَشْهُرٌۭ مَّعْلُومَـٰتٌۭ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِى ٱلْحَجِّ وَمَا تَفْعَلُوا۟ مِنْ خَيْرٍۢ يَعْلَمْهُ ٱللَّهُ وَتَزَوَّدُوا۟ فَإِنَّ خَيْرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقْوَىٰ وَٱتَّقُونِ يَـٰٓأُو۟لِى ٱلْأَلْبَـٰبِ}}<ref>«حجّ (در) ماههای شناختهای (انجامپذیر) است پس کسی که در آن ماهها حجّ میگزارد (بداند که) در حجّ، آمیزش و نافرمانی و کشمکش (روا) نیست و هر کار نیکی کنید خداوند بدان داناست؛ و رهتوشه بردارید و بهترین رهتوشه پرهیزگاری است، و ای خردمندان! از من پروا کنید» سوره بقره، آیه ۱۹۷.</ref> برخی از این آیه استفاده کردهاند که [[قوای سهگانه]] منشأ [[بدیها]] در [[انسان]] با [[احرام حج]] و [[ترک محرمات]] آن مغلوب میشود. آن سه نیرو عبارت از: [[شهوت]] {{متن قرآن|فَلَا رَفَثَ}}، [[غضب]] {{متن قرآن|وَلَا فُسُوقَ}} و [[خیال]] و [[وهم]] {{متن قرآن|وَلَا جِدَالَ}} است. اینها منشأ همه [[بدیها]] در انسان است.<ref>روحالبیان، ج۱، ص۳۱۵.</ref> گویا [[آیه]] به این [[حقیقت]] اشاره دارد که در [[حال]] [[احرام]]، زاد و [[توشه]] [[معنوی]] فراوانی وجود دارد که نباید از آن [[غفلت]] کرد؛ بهویژه که روی سخن با «أُولُوالأَلباب» (صاحبان [[خرد]] و [[اندیشه]]) است که [[روح]] [[حج]] را [[درک]] میکنند و از این برنامه [[تربیتی]] بیشترین بهره را میبرند؛ درحالیکه دیگران به قشر و پوست آن مینگرند؛ پس باید روح حج را [[ادراک]] کرد که [[تقوا]] از خودِ [[سفر حج]] و احرام در آن، حاصل میشود؛<ref>نمونه، ج۲، ص۵۶.</ref> از اینرو در برخی [[آیات]] مربوط به احرام، مسأله تقوا مطرح شده و این نشان میدهد که تقوا از حج بهدست میآید. هنگامی که انسان برای احرام تلبیه میگوید، در حقیقت ندای [[پروردگار]] را [[اجابت]] میکند که فرمود: {{متن قرآن|وَأَذِّن فِى ٱلنَّاسِ بِٱلْحَجِّ}}. در روایتی آمده است که وقتی [[علیبنالحسین]]{{ع}} [[محرم]] میشد، رنگ رخسارهاش زرد میگشت و لرزه بر اندامش میافتاد؛ بهطوری که نمیتوانست لبیک بگوید. وقتی از حضرت پرسیده میشد که چرا تلبیه نمیگویی؟ میفرمود: میترسم در جوابم گفتهشود: لا لَبَّیک و لا سَعدَیک.<ref>احیاء علوم الدین، ج۱، ص۹۸.</ref>.<ref>[[سید مصطفی اسدی||اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۱، ص ۲۶۱.</ref>. | |||
==[[آزمایش]] در احرام== | |||
در جریان [[عمره]] [[حدیبیه]] ([[هفتم هجری]])، درحالیکه [[مسلمانان]] محرم بودند، در میان راه با حیوانات [[وحشی]] فراوانی روبهرو شدند؛ بهطوری که میتوانستند آنها را با دست و نیزهها صید کنند. این شکارها به قدری زیاد بود که دوش به دوش مرکبها و از نزدیک خیمهها رفت و آمد میکردند.<ref>الکافی، ج۴، ص۳۹۶.</ref> در آیه ۹۴ [[مائده]]<ref>{{متن قرآن|يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَيَبْلُوَنَّكُمُ ٱللَّهُ بِشَىْءٍۢ مِّنَ ٱلصَّيْدِ تَنَالُهُۥٓ أَيْدِيكُمْ وَرِمَاحُكُمْ لِيَعْلَمَ ٱللَّهُ مَن يَخَافُهُۥ بِٱلْغَيْبِ فَمَنِ ٱعْتَدَىٰ بَعْدَ ذَٰلِكَ فَلَهُۥ عَذَابٌ أَلِيمٌۭ}} «ای مؤمنان! خداوند شما را (در حال احرام) به چیزی از شکاری که دست یا نیزهتان به آن میرسد میآزماید تا معلوم دارد که چه کسی از او در نهان میترسد؟ بنابراین هر کس پس از این، تجاوز کند عذابی دردناک خواهد داشت» سوره مائده، آیه ۹۴.</ref> به [[مسلمانان]] [[اخطار]] میکند که از صید آنها بپرهیزید؛ چراکه این نوعی [[آزمون]] برای شما محسوب میشود.<ref>[[سید مصطفی اسدی||اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۱، ص ۲۶۲.</ref>. | |||
==خروج از [[احرام]]== | |||
خارج شدن از احرام در مراحلی صورت میگیرد. با حلق و تقصیر، همه [[محرمات]] به جز [[بوی خوش]] و تمتّع از [[همسر]] بر [[محرم]] [[حلال]] میشود: {{متن قرآن|...وَلَا تَحْلِقُوا۟ رُءُوسَكُمْ حَتَّىٰ يَبْلُغَ ٱلْهَدْىُ مَحِلَّهُ...}}<ref> سوره بقره، آیه ۱۹۶.</ref><ref>[[سید مصطفی اسدی||اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۱، ص ۲۶۲.</ref>. | |||
== منابع == | == منابع == | ||