احرام در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۱۲: خط ۱۲:
[[فقیهان]] در حقیقتِ احرام بر یک [[رأی]] نیستند. بعضی آن را مرکّب از [[نیّت]] حج یا عمره و تلبیه و [[پوشیدن لباس]] ویژه،<ref>مختلف‌الشیعه، ج‌۴، ص‌۶۹.</ref>. و برخی مرکّب از نیّت و تلبیه دانسته‌اند.<ref>مستمسک العروه، ج‌۱۱، ص‌۳۵۸.</ref>. بعضی هم آن‌را امری بسیط، یعنی همان نیّت می‌دانند.<ref>کشف الاسرار، ج‌۱، ص‌۵۳۰؛ موسوعة الفقه، ج‌۳، ص۲۴۵؛ بلغة‌السالک، ج۱، ص‌۲۵۶.</ref>. این نظر در مستمسک از مبسوط و [[جمل]] نیز نقل شده است.<ref>مستمسک العروه، ج‌۱۱، ص‌۳۵۸.</ref>. برخی دیگر آن را ورود به حج یا عمره،<ref>نهایة المحتاج، ج‌۳، ص‌۲۵۶.</ref>. یا مهیّا کردن نفس برای ترک [[محرّمات]] دانسته‌اند.<ref>الروضة البهیه، ج‌۱، ص‌۱۷۳.</ref>.<ref>[[سید مصطفی اسدی|اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۲، ص ۲۵۵.</ref>.
[[فقیهان]] در حقیقتِ احرام بر یک [[رأی]] نیستند. بعضی آن را مرکّب از [[نیّت]] حج یا عمره و تلبیه و [[پوشیدن لباس]] ویژه،<ref>مختلف‌الشیعه، ج‌۴، ص‌۶۹.</ref>. و برخی مرکّب از نیّت و تلبیه دانسته‌اند.<ref>مستمسک العروه، ج‌۱۱، ص‌۳۵۸.</ref>. بعضی هم آن‌را امری بسیط، یعنی همان نیّت می‌دانند.<ref>کشف الاسرار، ج‌۱، ص‌۵۳۰؛ موسوعة الفقه، ج‌۳، ص۲۴۵؛ بلغة‌السالک، ج۱، ص‌۲۵۶.</ref>. این نظر در مستمسک از مبسوط و [[جمل]] نیز نقل شده است.<ref>مستمسک العروه، ج‌۱۱، ص‌۳۵۸.</ref>. برخی دیگر آن را ورود به حج یا عمره،<ref>نهایة المحتاج، ج‌۳، ص‌۲۵۶.</ref>. یا مهیّا کردن نفس برای ترک [[محرّمات]] دانسته‌اند.<ref>الروضة البهیه، ج‌۱، ص‌۱۷۳.</ref>.<ref>[[سید مصطفی اسدی|اسدی، سید مصطفی]]، [[احرام - اسدی (مقاله)|مقاله «احرام»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۲ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]] ج۲، ص ۲۵۵.</ref>.


==[[زمان]] [[احرام حج]] و عمره [[تمتع]]==
==[[زمان]] احرام حج و عمره تمتع==
[[خداوند]] در پاسخ به [[پرسش]] درباره [[حکمت]] هلال‌ها در ابتدای هر ماه، می‌فرماید: بگو: آنها بیان وقت برای [[مردم]] و [[موسم حج]] است: {{متن قرآن|يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ قُلْ هِىَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلْحَجِّ}}<ref>«از تو درباره ماه‌های نو می‌پرسند، بگو: آنها زمان نمای مردم و حجّ‌اند؛» سوره بقره، آیه ۱۸۹.</ref> [[ابوحنیفه]] و مالک با استناد به این [[آیه]]، احرام را در تمام سال جایز می‌دانند؛ زیرا همه ماه‌ها برای احرام حج، قابل دانسته شده است؛<ref>التفسیر الکبیر، ج‌۴، ص‌۱۷۷؛ تفسیر قرطبی، ج‌۲، ص‌۲۲۹‌ـ‌۲۶۹.</ref>. ولی [[فقیهان]] [[شیعه]] با استناد به آیه‌ ۱۹۷ بقره<ref>{{متن قرآن|ٱلْحَجُّ أَشْهُرٌۭ مَّعْلُومَـٰتٌۭ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِى ٱلْحَجِّ وَمَا تَفْعَلُوا۟ مِنْ خَيْرٍۢ يَعْلَمْهُ ٱللَّهُ وَتَزَوَّدُوا۟ فَإِنَّ خَيْرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقْوَىٰ وَٱتَّقُونِ يَـٰٓأُو۟لِى ٱلْأَلْبَـٰبِ}} «حجّ (در) ماه‌های شناخته‌ای (انجام‌پذیر) است پس کسی که در آن ماه‌ها حجّ می‌گزارد (بداند که) در حجّ، آمیزش و نافرمانی و کشمکش (روا) نیست و هر کار نیکی کنید خداوند بدان داناست؛ و رهتوشه بردارید و بهترین رهتوشه پرهیزگاری است، و ای خردمندان! از من پروا کنید» سوره ‌بقره، آیه ۱۹۷.</ref> که در آن به ماه‌های معیّنی (اشهر [[حج]]) برای انعقاد حج اشاره شده است، [[زمان]] [[احرام حج]] و [[عمره]] تمتّع را ماه‌های حج دانسته‌اند؛ زیرا در این [[آیه]] زمان[[ حج]] معیّن شده و قهراً احرام حج هم باید در ماه‌های حج واقع‌شود.<ref>زبدة البیان، ص‌۳۴۰.</ref>. در پاسخ به [[استدلال]] [[ابوحنیفه]] و مالک گفته شده است<ref>الانتصار، ص‌۹۲؛ سلسلة الینابیع، ج‌۷، ص‌۱۱۶.</ref>.:
[[خداوند]] در پاسخ به [[پرسش]] درباره [[حکمت]] هلال‌ها در ابتدای هر ماه، می‌فرماید: بگو: آنها بیان وقت برای [[مردم]] و [[موسم حج]] است: {{متن قرآن|يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ قُلْ هِىَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلْحَجِّ}}<ref>«از تو درباره ماه‌های نو می‌پرسند، بگو: آنها زمان نمای مردم و حجّ‌اند؛» سوره بقره، آیه ۱۸۹.</ref> [[ابوحنیفه]] و مالک با استناد به این [[آیه]]، احرام را در تمام سال جایز می‌دانند؛ زیرا همه ماه‌ها برای احرام حج، قابل دانسته شده است؛<ref>التفسیر الکبیر، ج‌۴، ص‌۱۷۷؛ تفسیر قرطبی، ج‌۲، ص‌۲۲۹‌ـ‌۲۶۹.</ref>. ولی [[فقیهان]] [[شیعه]] با استناد به آیه‌ ۱۹۷ بقره<ref>{{متن قرآن|ٱلْحَجُّ أَشْهُرٌۭ مَّعْلُومَـٰتٌۭ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِى ٱلْحَجِّ وَمَا تَفْعَلُوا۟ مِنْ خَيْرٍۢ يَعْلَمْهُ ٱللَّهُ وَتَزَوَّدُوا۟ فَإِنَّ خَيْرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقْوَىٰ وَٱتَّقُونِ يَـٰٓأُو۟لِى ٱلْأَلْبَـٰبِ}} «حجّ (در) ماه‌های شناخته‌ای (انجام‌پذیر) است پس کسی که در آن ماه‌ها حجّ می‌گزارد (بداند که) در حجّ، آمیزش و نافرمانی و کشمکش (روا) نیست و هر کار نیکی کنید خداوند بدان داناست؛ و رهتوشه بردارید و بهترین رهتوشه پرهیزگاری است، و ای خردمندان! از من پروا کنید» سوره ‌بقره، آیه ۱۹۷.</ref> که در آن به ماه‌های معیّنی (اشهر [[حج]]) برای انعقاد حج اشاره شده است، [[زمان]] احرام حج و [[عمره]] تمتّع را ماه‌های حج دانسته‌اند؛ زیرا در این [[آیه]] زمان[[ حج]] معیّن شده و قهراً احرام حج هم باید در ماه‌های حج واقع‌شود.<ref>زبدة البیان، ص‌۳۴۰.</ref>. در پاسخ به [[استدلال]] [[ابوحنیفه]] و مالک گفته شده است<ref>الانتصار، ص‌۹۲؛ سلسلة الینابیع، ج‌۷، ص‌۱۱۶.</ref>.:
#آیه {{متن قرآن|ٱلْحَجُّ أَشْهُرٌۭ مَّعْلُومَـٰتٌۭ}}<ref>سوره ‌بقره، آیه ۱۹۷.</ref> مخصّص آیه {{متن قرآن|يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ}} است.  
#آیه {{متن قرآن|ٱلْحَجُّ أَشْهُرٌۭ مَّعْلُومَـٰتٌۭ}}<ref>سوره ‌بقره، آیه ۱۹۷.</ref> مخصّص آیه {{متن قرآن|يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ}} است.  
#استدلال ابوحنیفه به آیه {{متن قرآن|يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ}} شایسته نیست؛ زیرا به نظر او، [[احرام]] شرط حج است نه جزء آن؛ برخلاف دیگر فقیهان که احرام را جزء [[افعال]] حج می‌دانند.<ref>شرایع الاسلام، ج‌۱، ص‌۲۴۳.</ref>. بر این اساس، به جا آوردن شرط [[عبادت]] پیش از وقت مانعی ندارد؛ چنان‌که [[وضو]] شرط [[نماز]] است<ref>العروة الوثقی، ج‌۱، ص‌۱۳۶.</ref>. و پیش از وقت می‌توان وضو ساخت.<ref>روح‌البیان، ج‌۱، ص‌۳۱۴؛ العروة الوثقی، ج‌۱، ص‌۱۷۴.</ref>.  
#استدلال ابوحنیفه به آیه {{متن قرآن|يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ}} شایسته نیست؛ زیرا به نظر او، [[احرام]] شرط حج است نه جزء آن؛ برخلاف دیگر فقیهان که احرام را جزء [[افعال]] حج می‌دانند.<ref>شرایع الاسلام، ج‌۱، ص‌۲۴۳.</ref>. بر این اساس، به جا آوردن شرط [[عبادت]] پیش از وقت مانعی ندارد؛ چنان‌که [[وضو]] شرط [[نماز]] است<ref>العروة الوثقی، ج‌۱، ص‌۱۳۶.</ref>. و پیش از وقت می‌توان وضو ساخت.<ref>روح‌البیان، ج‌۱، ص‌۳۱۴؛ العروة الوثقی، ج‌۱، ص‌۱۷۴.</ref>.  
۱۳۰٬۲۶۲

ویرایش