شکست در فقه سیاسی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۹: خط ۹:
یکی از مباحث مطروح در [[فقه سیاسی]] و حوزۀ [[جهاد]] [[اسلامی]] بررسی علل [[شکست]] و یا پیروزی در جنگ و جهاد است. به طور معمول شکست نظامی به صورت‌های مختلفی اتفاق می‌افتد که با جمع‌بندی آن می‌توان به یک تعریف توصیفی از شکست نظامی رسید، عمده‌ترین اشکال نظامی را می‌توان در موارد ذیل خلاصه نمود:
یکی از مباحث مطروح در [[فقه سیاسی]] و حوزۀ [[جهاد]] [[اسلامی]] بررسی علل [[شکست]] و یا پیروزی در جنگ و جهاد است. به طور معمول شکست نظامی به صورت‌های مختلفی اتفاق می‌افتد که با جمع‌بندی آن می‌توان به یک تعریف توصیفی از شکست نظامی رسید، عمده‌ترین اشکال نظامی را می‌توان در موارد ذیل خلاصه نمود:


==متلاشی شدن [[سازماندهی]] [[جنگ]] و [[قدرت]] [[دفاعی]]==
==متلاشی شدن سازماندهی [[جنگ]] و [[قدرت]] [[دفاعی]]==
هنگامی که [[دشمن]] [[ارتباط]] مخابراتی و فنی واحدهای نظامی را قطع می‌کند و راه‌های مواصلاتی، تدارکات و [[پشتیبانی]] را می‌بندد و [[هماهنگی]] عملیات رزمی را در هوا و [[زمین]] و دریا غیرممکن می‌کند و امکان استفاده از نیروهای [[رزمنده]] را در عمل از میان می‌برد، به دنبال این نوع عملیات تاکتیکی، سازماندهی نیروهای طرف [[متخاصم]]، متلاشی و در عمل نیروها زمینگیر و [[فرماندهی]] خنثی می‌شود. [[استمرار]] این حالت موجب می‌شود نیروی دفاعی به تدریج به تحلیل رفته و پدیده شکست نظامی تحقق پذیرد.
هنگامی که [[دشمن]] ارتباط مخابراتی و فنی واحدهای نظامی را قطع می‌کند و راه‌های مواصلاتی، تدارکات و پشتیبانی را می‌بندد و هماهنگی عملیات رزمی را در هوا و [[زمین]] و دریا غیرممکن می‌کند و امکان استفاده از نیروهای [[رزمنده]] را در عمل از میان می‌برد، به دنبال این نوع عملیات تاکتیکی، سازماندهی نیروهای طرف [[متخاصم]]، متلاشی و در عمل نیروها زمینگیر و [[فرماندهی]] خنثی می‌شود. [[استمرار]] این حالت موجب می‌شود نیروی دفاعی به تدریج به تحلیل رفته و پدیده شکست نظامی تحقق پذیرد.
یکی از [[دلایل]] شکست [[مسلمانان]] در [[جنگ احد]] همین عامل [[فروپاشی]] سازماندهی و قطع [[ارتباطات]] واحدهای رزمندۀ [[مسلمان]] بود که به دلیل [[عدم اطاعت]] از فرماندهی و ترک محل دیدبانی و رها کردن نقطۀ حساس، آسیب‌پذیری در جبهۀ مسلمانان به وجود آمد و [[سپاه مشرکان]] توانستند از آن گذرگاه از پشت سر مسلمانان، دست به [[حمله]] بزنند و سازماندهی [[سپاه اسلام]] را متلاشی کنند<ref>طبقات ابن سعد، ج۲، ص۱۵۰؛ مغازی واقدی، ج۳، ص۸۹۷؛ سیره ابن هشام، ج۴، ص۷۲.</ref>.
یکی از [[دلایل]] شکست [[مسلمانان]] در [[جنگ احد]] همین عامل [[فروپاشی]] سازماندهی و قطع [[ارتباطات]] واحدهای رزمندۀ [[مسلمان]] بود که به دلیل [[عدم اطاعت]] از فرماندهی و ترک محل دیدبانی و رها کردن نقطۀ حساس، آسیب‌پذیری در جبهۀ مسلمانان به وجود آمد و [[سپاه مشرکان]] توانستند از آن گذرگاه از پشت سر مسلمانان، دست به [[حمله]] بزنند و سازماندهی [[سپاه اسلام]] را متلاشی کنند<ref>طبقات ابن سعد، ج۲، ص۱۵۰؛ مغازی واقدی، ج۳، ص۸۹۷؛ سیره ابن هشام، ج۴، ص۷۲.</ref>.
شیوۀ دفاعی [[ارتش]] [[هوازن]] و ثقیف در برابر [[سپاه]] [[منظم]] و مجهز ۱۲ هزار نفری [[اسلام]] که با استفاده از سه اصل دفاعی: [[استتار]]، محاصره و غافلگیری انجام گرفت، موجب شد تا به هنگام ورود سپاه اسلام به درّۀ گذرگاه حنین، جنگجویان هوازن و ثقیف که در کوه‌های اطراف موضع گرفته بودند با حملۀ ناگهانی، از هر طرف به سوی سپاه اسلام سرازیر شوند و با ایجاد [[رعب]] و [[وحشت]] [[انسجام]] واحدهای رزمندۀ اسلام را بر هم بریزند و [[آرایش]] نظامی آنان را دچار [[هرج و مرج]] سازند و برای مدتی هر چند کوتاه، [[سازماندهی]] آنان را متلاشی کنند.
شیوۀ دفاعی [[ارتش]] [[هوازن]] و ثقیف در برابر [[سپاه]] [[منظم]] و مجهز ۱۲ هزار نفری [[اسلام]] که با استفاده از سه اصل دفاعی: [[استتار]]، محاصره و غافلگیری انجام گرفت، موجب شد تا به هنگام ورود سپاه اسلام به درّۀ گذرگاه حنین، جنگجویان هوازن و ثقیف که در کوه‌های اطراف موضع گرفته بودند با حملۀ ناگهانی، از هر طرف به سوی سپاه اسلام سرازیر شوند و با ایجاد [[رعب]] و [[وحشت]] [[انسجام]] واحدهای رزمندۀ اسلام را بر هم بریزند و [[آرایش]] نظامی آنان را دچار [[هرج و مرج]] سازند و برای مدتی هر چند کوتاه، [[سازماندهی]] آنان را متلاشی کنند.
۱۲۹٬۶۸۱

ویرایش