|
|
| خط ۱۵: |
خط ۱۵: |
|
| |
|
| ==زبیر در زمان [[خلافت امام علی]]{{ع}}== | | ==زبیر در زمان [[خلافت امام علی]]{{ع}}== |
| بعد از [[قتل عثمان]] همه [[مردم]] از جمله [[طلحه]] و زبیر با [[علی]]{{ع}} [[بیعت]] کردند. بیشتر [[روایات]] زبیر را اولین [[بیعت کننده]] میدانند و مینویسند که در این [[بیعت]]، اجباری در بین نبوده است، همانطور که خود [[حضرت]] در نامهای به [[انصار]] به این امر تصریح کردهاند: شما را از کار [[عثمان]] خبر میدهم، بهگونهای که شنیدنش چون دیدن باشد، [[مردم]] بر او خرده گرفتند و من که مردی از [[مهاجران]] بودم، همواره [[خشنودی]] او را میخواستم و کمتر [[سرزنش]] میکردم. ولی [[طلحه]] و زبیر درباره او شیوه دیگری داشتند و آسانترین کارشان، تاختن بر او بو و نرمترین رفتارشان، [[رفتاری]] ناهموار، بهناگاه [[عایشه]] بیتأمل بر او [[خشم]] گفت و مردمی بر او شوریدند و او را کشتند. آنگاه [[مردم]] با من [[بیعت]] کردند نه از روی [[اکراه]] یا [[اجبار]]، بلکه به [[رضا]] و [[اختیار]]<ref>نهج البلاغه، نامه ۱: {{متن حدیث|"مِنْ عَبْدِ اللَّهِ عَلِيٍّ أَمِيرِالْمُؤْمِنِينَ إِلَى أَهْلِ الْكُوفَةِ جَبْهَةِ الْأَنْصَارِ وَ سَنَامِ الْعَرَبِ؛ أَمَّا بَعْدُ، فَإِنِّي أُخْبِرُكُمْ عَنْ أَمْرِ عُثْمَانَ حَتَّى يَكُونَ سَمْعُهُ كَعِيَانِهِ: إِنَّ النَّاسَ طَعَنُوا عَلَيْهِ، فَكُنْتُ رَجُلًا مِنَ الْمُهَاجِرِينَ أُكْثِرُ اسْتِعْتَابَهُ وَ أُقِلُّ عِتَابَهُ؛ وَ كَانَ طَلْحَةُ وَ الزُّبَيْرُ أَهْوَنُ سَيْرِهِمَا فِيهِ الْوَجِيفُ وَ أَرْفَقُ حِدَائِهِمَا الْعَنِيفُ، وَ كَانَ مِنْ عَائِشَةَ فِيهِ فَلْتَةُ غَضَبٍ؛ فَأُتِيحَ لَهُ قَوْمٌ [قَتَلُوهُ] فَقَتَلُوهُ، وَ بَايَعَنِي النَّاسُ غَيْرَ مُسْتَكْرَهِينَ وَ لَا مُجْبَرِينَ، بَلْ طَائِعِينَ مُخَيَّرِينَ. وَ اعْلَمُوا أَنَّ دَارَ الْهِجْرَةِ قَدْ قَلَعَتْ بِأَهْلِهَا وَ قَلَعُوا بِهَا وَ جَاشَتْ جَيْشَ الْمِرْجَلِ وَ قَامَتِ الْفِتْنَةُ عَلَى الْقُطْبِ؛ فَأَسْرِعُوا إِلَى أَمِيرِكُمْ وَ بَادِرُوا جِهَادَ عَدُوِّكُمْ، إِنْ شَاءَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَ"}}</ref>. اما این دو قصدشان آن بود که از ارکان [[دولت]] [[آینده]] به حساب آیند و وقتی برایشان [[آشکار]] شد که [[علی]]{{ع}} آنان را به کار نمیگمارد شِکوه خود را [[آشکار]] کردند.
| |
|
| |
| زبیر چون امارتی به دست نیاورد و افزون بر آن از امتیازات دوران [[عثمان]] نیز [[محروم]] شد، در برابر [[امام علی]]{{ع}} [[پرچم]] [[اعتراض]] برافراشت. تحریک کننده او در این موضعگیری پسرش [[عبدالله بن زبیر]] بود. زبیر به [[اتفاق]] [[طلحه]] با وانمود کردن انجام بهسوی [[مکه]] رفتند و در آنجا با [[عایشه]] و دیگران هماهنگ شدند [[آتش]] [[جنگ جمل]] را افروختند. زبیر پس از گفتوگوی [[امام علی]]{{ع}} با او از [[جنگ]] کناره گرفت، ولی بهدست ابن جرموز [[ترور]] شد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 435- 440.</ref>.
| |
|
| |
|
| ==بررسی زمینههای [[انحراف]] و [[فرجام بد]] زبیر== | | ==بررسی زمینههای [[انحراف]] و [[فرجام بد]] زبیر== |