بنی‌عامر بن سعد: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
جز (جایگزینی متن - ' لیکن ' به ' لکن ')
 
خط ۹: خط ۹:
این [[طایفه]] در شمار [[قبایل قحطانی]]<ref>قلقشندی، نهایة الارب فی معرفه انساب العرب، ج۱، ص۳۲۹؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۲، ص۷۰۸.</ref> و از شاخه‌های [[قبیله]] بزرگ [[نخع]] است که [[نسب]] از [[عامر بن سعد بن مالک بن نخع]] می‌‌برند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹ و ۲۹۵؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۰۶.</ref>. برخی منابع از مادر او و برادرانش: [[صهبان]]، [[وهبیل]]، [[عامر]] و عبدالله درج، با نام «[[ریطه بنت وائل بن ناجیة بن جماهر بن اشعر]]» از [[قبیله اشعر]] نام برده‌اند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹.</ref>. عامر بن سعد، فرزندانی به نام‌های [[عوف]]، مالک، [[حارث]] و [[حزن]] داشت<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۹۵؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج۵، ص۲۸۵. ابن کلبی در بخش دیگر کتابش، تنها از مالک و حارث و نهار به عنوان فرزندان عامر بن سعد یاد کرده است. (ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲)</ref> که [[نسل]] او از طریق آنها در [[زمین]] ادامه یافت. [[مسکن]] و خاستگاه اولیه این [[یمن]] بود اما طی [[فتوحات اسلامی]]، همراه با قبیله مادری‌شان – نخع - به [[شهر کوفه]] کوچ کردند و در این [[شهر]]، رحل اقامت افکندند<ref>ابن‌عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۶۵، ص۱۰۰؛ ابن‌خلدون، تاریخ، ج۲، ص۲-۳.</ref>. بر پایه گزارش [[طبری]]، پس از ساخت شهر کوفه در سال هفدهم [[هجری]]، [[سعد بن ابی‌وقاص]]، نخع را همراه با [[قبایل]] [[بنی‌اسد]] و کنده در سمت [[قبله]] – یعنی ضلع جنوبی [[کوفه]] - مستقر کرد و بین هر قبیله‌ای راهی برای عبور قرار داد<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۳، ص۱۴۸-۱۵۰.</ref>. این در حالی است که برخی منابع، از بخش شرقی [[مسجد کوفه]] به عنوان جایگاه [[مذحج]] و طوایفش یاد کرده‌اند<ref>باقر شریف قرشی، حیات الامام حسین{{ع}}، ج۲، ص۴۳۲-۴۳۷. نیز ر.ک: بلاذری، فتوح البلدان، ص۲۷۰-۲۷۲.</ref>. بنی عامری‌ها در کوفه، مسجدی مختص به خود داشتند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹.</ref>. حضور در [[فتوحات]] [[ایران]] از جمله [[نهاوند]]<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲.</ref> و شرکت در [[جنگ نهروان]] و [[همراهی]] با [[سپاه علی]]{{ع}}<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲.</ref> از جمله حوادث مهم [[تاریخ]] است که در آن نامی از [[فرزندان]] [[عامر بن سعد]] به ثبت و ضبط رسیده است.
این [[طایفه]] در شمار [[قبایل قحطانی]]<ref>قلقشندی، نهایة الارب فی معرفه انساب العرب، ج۱، ص۳۲۹؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۲، ص۷۰۸.</ref> و از شاخه‌های [[قبیله]] بزرگ [[نخع]] است که [[نسب]] از [[عامر بن سعد بن مالک بن نخع]] می‌‌برند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹ و ۲۹۵؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۰۶.</ref>. برخی منابع از مادر او و برادرانش: [[صهبان]]، [[وهبیل]]، [[عامر]] و عبدالله درج، با نام «[[ریطه بنت وائل بن ناجیة بن جماهر بن اشعر]]» از [[قبیله اشعر]] نام برده‌اند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹.</ref>. عامر بن سعد، فرزندانی به نام‌های [[عوف]]، مالک، [[حارث]] و [[حزن]] داشت<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۹۵؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج۵، ص۲۸۵. ابن کلبی در بخش دیگر کتابش، تنها از مالک و حارث و نهار به عنوان فرزندان عامر بن سعد یاد کرده است. (ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲)</ref> که [[نسل]] او از طریق آنها در [[زمین]] ادامه یافت. [[مسکن]] و خاستگاه اولیه این [[یمن]] بود اما طی [[فتوحات اسلامی]]، همراه با قبیله مادری‌شان – نخع - به [[شهر کوفه]] کوچ کردند و در این [[شهر]]، رحل اقامت افکندند<ref>ابن‌عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۶۵، ص۱۰۰؛ ابن‌خلدون، تاریخ، ج۲، ص۲-۳.</ref>. بر پایه گزارش [[طبری]]، پس از ساخت شهر کوفه در سال هفدهم [[هجری]]، [[سعد بن ابی‌وقاص]]، نخع را همراه با [[قبایل]] [[بنی‌اسد]] و کنده در سمت [[قبله]] – یعنی ضلع جنوبی [[کوفه]] - مستقر کرد و بین هر قبیله‌ای راهی برای عبور قرار داد<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۳، ص۱۴۸-۱۵۰.</ref>. این در حالی است که برخی منابع، از بخش شرقی [[مسجد کوفه]] به عنوان جایگاه [[مذحج]] و طوایفش یاد کرده‌اند<ref>باقر شریف قرشی، حیات الامام حسین{{ع}}، ج۲، ص۴۳۲-۴۳۷. نیز ر.ک: بلاذری، فتوح البلدان، ص۲۷۰-۲۷۲.</ref>. بنی عامری‌ها در کوفه، مسجدی مختص به خود داشتند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹.</ref>. حضور در [[فتوحات]] [[ایران]] از جمله [[نهاوند]]<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲.</ref> و شرکت در [[جنگ نهروان]] و [[همراهی]] با [[سپاه علی]]{{ع}}<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲.</ref> از جمله حوادث مهم [[تاریخ]] است که در آن نامی از [[فرزندان]] [[عامر بن سعد]] به ثبت و ضبط رسیده است.


از جمله شخصیت‌های بنام این [[طایفه]]، [[نباتة بن یزید]] است<ref>ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۰۶؛ زرکلی، الاعلام، ج۳، ص۲۵۱.</ref>. او همان است که در [[زمان]] [[خلافت عمر بن خطاب]]، همراه با لشکری از [[مسلمانان]] عازم [[فتوحات اسلامی]] شد. لیکن الاغش در بین راه مرد. پس، وی از [[دوستان]] و همراهانش خواست تا او و اسباب اثاثش را با خود ببرند، اما آنان [[امتناع]] کردند و رفتند. پس، او برخاست و [[وضو]] گرفت و سر به [[آسمان]] بلند کرد و ضمن [[مناجات]] به [[درگاه الهی]]، از [[خداوند]] خواست تا الاغش را که مایه بی‌نیازی‌اش از [[خلق]]، در این [[سفر]] بود، زنده کند. پس به [[اذن الهی]] خر زنده شد و بلند شد و او سوار بر آن، خود را به [[سپاه]] رساند<ref>امینی، الغدیر، ج۱۱، ص۱۰۶. و با اندک اختلاف: ابن حجر، الاصابه، ج۶، ص۳۸۶-۳۸۷. در برخی از منابع، از صاحب این خر، با نام «شیبان» نام برده‌اند. (ر.ک: امینی، الغدیر، ج۱۱، ص۱۰۶)</ref>. نباتة بن یزید با این خر، در فتح [[قزوین]] شرکت کرد و پس از بازگشت از این فتح، آن را در [[کوفه]] فروخت<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۹۵؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج۵، ص۲۸۵.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>
از جمله شخصیت‌های بنام این [[طایفه]]، [[نباتة بن یزید]] است<ref>ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۰۶؛ زرکلی، الاعلام، ج۳، ص۲۵۱.</ref>. او همان است که در [[زمان]] [[خلافت عمر بن خطاب]]، همراه با لشکری از [[مسلمانان]] عازم [[فتوحات اسلامی]] شد. لکن الاغش در بین راه مرد. پس، وی از [[دوستان]] و همراهانش خواست تا او و اسباب اثاثش را با خود ببرند، اما آنان [[امتناع]] کردند و رفتند. پس، او برخاست و [[وضو]] گرفت و سر به [[آسمان]] بلند کرد و ضمن [[مناجات]] به [[درگاه الهی]]، از [[خداوند]] خواست تا الاغش را که مایه بی‌نیازی‌اش از [[خلق]]، در این [[سفر]] بود، زنده کند. پس به [[اذن الهی]] خر زنده شد و بلند شد و او سوار بر آن، خود را به [[سپاه]] رساند<ref>امینی، الغدیر، ج۱۱، ص۱۰۶. و با اندک اختلاف: ابن حجر، الاصابه، ج۶، ص۳۸۶-۳۸۷. در برخی از منابع، از صاحب این خر، با نام «شیبان» نام برده‌اند. (ر.ک: امینی، الغدیر، ج۱۱، ص۱۰۶)</ref>. نباتة بن یزید با این خر، در فتح [[قزوین]] شرکت کرد و پس از بازگشت از این فتح، آن را در [[کوفه]] فروخت<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۹۵؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج۵، ص۲۸۵.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>


== منابع ==
== منابع ==

نسخهٔ کنونی تا ‏۳ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۰:۰۱

مقدمه

این طایفه در شمار قبایل قحطانی[۱] و از شاخه‌های قبیله بزرگ نخع است که نسب از عامر بن سعد بن مالک بن نخع می‌‌برند[۲]. برخی منابع از مادر او و برادرانش: صهبان، وهبیل، عامر و عبدالله درج، با نام «ریطه بنت وائل بن ناجیة بن جماهر بن اشعر» از قبیله اشعر نام برده‌اند[۳]. عامر بن سعد، فرزندانی به نام‌های عوف، مالک، حارث و حزن داشت[۴] که نسل او از طریق آنها در زمین ادامه یافت. مسکن و خاستگاه اولیه این یمن بود اما طی فتوحات اسلامی، همراه با قبیله مادری‌شان – نخع - به شهر کوفه کوچ کردند و در این شهر، رحل اقامت افکندند[۵]. بر پایه گزارش طبری، پس از ساخت شهر کوفه در سال هفدهم هجری، سعد بن ابی‌وقاص، نخع را همراه با قبایل بنی‌اسد و کنده در سمت قبله – یعنی ضلع جنوبی کوفه - مستقر کرد و بین هر قبیله‌ای راهی برای عبور قرار داد[۶]. این در حالی است که برخی منابع، از بخش شرقی مسجد کوفه به عنوان جایگاه مذحج و طوایفش یاد کرده‌اند[۷]. بنی عامری‌ها در کوفه، مسجدی مختص به خود داشتند[۸]. حضور در فتوحات ایران از جمله نهاوند[۹] و شرکت در جنگ نهروان و همراهی با سپاه علی(ع)[۱۰] از جمله حوادث مهم تاریخ است که در آن نامی از فرزندان عامر بن سعد به ثبت و ضبط رسیده است.

از جمله شخصیت‌های بنام این طایفه، نباتة بن یزید است[۱۱]. او همان است که در زمان خلافت عمر بن خطاب، همراه با لشکری از مسلمانان عازم فتوحات اسلامی شد. لکن الاغش در بین راه مرد. پس، وی از دوستان و همراهانش خواست تا او و اسباب اثاثش را با خود ببرند، اما آنان امتناع کردند و رفتند. پس، او برخاست و وضو گرفت و سر به آسمان بلند کرد و ضمن مناجات به درگاه الهی، از خداوند خواست تا الاغش را که مایه بی‌نیازی‌اش از خلق، در این سفر بود، زنده کند. پس به اذن الهی خر زنده شد و بلند شد و او سوار بر آن، خود را به سپاه رساند[۱۲]. نباتة بن یزید با این خر، در فتح قزوین شرکت کرد و پس از بازگشت از این فتح، آن را در کوفه فروخت[۱۳].[۱۴]

منابع

پانویس

  1. قلقشندی، نهایة الارب فی معرفه انساب العرب، ج۱، ص۳۲۹؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۲، ص۷۰۸.
  2. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹ و ۲۹۵؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۰۶.
  3. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹.
  4. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۹۵؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج۵، ص۲۸۵. ابن کلبی در بخش دیگر کتابش، تنها از مالک و حارث و نهار به عنوان فرزندان عامر بن سعد یاد کرده است. (ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲)
  5. ابن‌عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۶۵، ص۱۰۰؛ ابن‌خلدون، تاریخ، ج۲، ص۲-۳.
  6. محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۳، ص۱۴۸-۱۵۰.
  7. باقر شریف قرشی، حیات الامام حسین(ع)، ج۲، ص۴۳۲-۴۳۷. نیز ر.ک: بلاذری، فتوح البلدان، ص۲۷۰-۲۷۲.
  8. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۸۹.
  9. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲.
  10. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۳۳۲.
  11. ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۰۶؛ زرکلی، الاعلام، ج۳، ص۲۵۱.
  12. امینی، الغدیر، ج۱۱، ص۱۰۶. و با اندک اختلاف: ابن حجر، الاصابه، ج۶، ص۳۸۶-۳۸۷. در برخی از منابع، از صاحب این خر، با نام «شیبان» نام برده‌اند. (ر.ک: امینی، الغدیر، ج۱۱، ص۱۰۶)
  13. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۱، ص۲۹۵؛ مقریزی، امتاع الاسماع، ج۵، ص۲۸۵.
  14. حسینی ایمنی، سید علی اکبر، مکاتبه اختصاصی با دانشنامه مجازی امامت و ولایت.