جامعه علی در حدیث: تفاوت میان نسخهها
| خط ۱: | خط ۱: | ||
==روایات دربارۀ جامعه== | {{علم معصوم}} | ||
{{ویرایش غیرنهایی}} | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخههای بحث '''[[جامعه علی]]''' است. "'''[[جامعه علی]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div> | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;"> [[جامعه علی در حدیث]] | [[جامعه علی در کلام اسلامی]] | [[جامعه علی در فلسفه اسلامی]] | [[جامعه علی در عرفان اسلامی]]</div> | |||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | |||
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[علم معصوم (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div> | |||
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;"> | |||
==روایات دربارۀ [[جامعه]]== | |||
*روایاتی دربارۀ [[جامعه]] وارد شده است مانند: | *روایاتی دربارۀ [[جامعه]] وارد شده است مانند: | ||
#[[ابوبصیر]] از [[امام صادق]]{{ع}} [[روایت]] میکند [[حضرت]] فرمودند:<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۱، ص ۲۳۹</ref> «ای [[ابومحمد]]! [[جامعه]] نزد ما است و آنها چه میدانند [[جامعه]] چیست؟» عرض کردم: "قربانت گردم! [[جامعه]] چیست؟" فرمود: «صحیفهای است با طول هفتاد ذرع به ذرع [[رسول خدا]]{{صل}} و املای آن [[حضرت]] از دهان مبارکش و دست خط [[علی]]{{ع}}. هر [[حلال و حرام]] و هر چیزی که [[مردم]] به آن نیاز داشته باشند؛ حتی دیه خراشهای کوچک، در آن است». [[امام]] با دستش به من زد و فرمود: ای [[ابومحمد]]! به من اجازه میدهی؟ عرض کردم: قربانت گردم من در [[اختیار]] شما هستم. هرچه میخواهید بکن. [[حضرت]] همچون کسی که [[خشمگین]] است، [[دست]] مرا نیشگون گرفت و فرمود: حتی دیه این، عرض کردم: به [[خدا]] این [[علم]] است. فرمود: این [[علم]] است؛ ولی نه همه [[علم]]».<ref>ر.ک. [[محمد حسین مظفر|مظفر، محمد حسین]]، [[پژوهشی در باب علم امام (کتاب)|پژوهشی در باب علم امام]]، ص ۷۹ ـ ۸۲؛ [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی ج۲ (کتاب)|کلام نوین اسلامی]]، ج ۲، ص ۳۹۲ ـ ۳۹۶؛ [[عسکری امامخان|امام خان، عسکری]]، [[منشأ و قلمرو علم امام (پایاننامه)|منشأ و قلمرو علم امام]]، فصل پنجم؛ [[ناصرالدین اوجاقی|اوجاقی، ناصرالدین]]، [[علم امام از دیدگاه کلام امامیه (کتاب)|علم امام از دیدگاه کلام امامیه]]، ص ۸۵؛ [[قاسم علی شیخزاده|شیخزاده، قاسم علی]]، [[رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا (پایاننامه)|رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا]]، ص ۶۷ ـ ۷۱؛ [[محمد بیابانی اسکویی|بیابانی اسکویی، محمد]]، [[امامت ۵ (کتاب)|امامت]]، ص ۱۴۷؛ [[محمد زمان رستمی|رستمی، محمد زمان]]، [[طاهره آل بویه|آل بویه، طاهره]]، علم امام؛ [[محمد نظیر عرفانی|عرفانی، محمد نظیر]]، [[بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین (پایاننامه)|بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین]]، ص ۱۸۳؛ [[منصف علی مطهری|مطهری، منصف علی]]، [[علم ائمه از نظر عقل و نقل (پایاننامه)|علم ائمه از نظر عقل و نقل]]، ص ۶۶؛ [[حسین گنجی|گنجی، حسین]]، [[امامشناسی ۱ (کتاب)|امامشناسی]]، ج ۱، ص ۱۷۲؛ [[سید محمد فائز باقری|فائز باقری، سید محمد]]، [[بررسی علم اولیای الهی (پایاننامه)|بررسی علم اولیای الهی]]، ص ۱۱۶ ـ ۱۲۵؛ [[جواد رنجبر|رنجبر، جواد]]، کنکاشی در کیفیت علم و سرچشمههای علم امام.</ref>. | #[[ابوبصیر]] از [[امام صادق]]{{ع}} [[روایت]] میکند [[حضرت]] فرمودند:<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۱، ص ۲۳۹</ref> «ای [[ابومحمد]]! [[جامعه]] نزد ما است و آنها چه میدانند [[جامعه]] چیست؟» عرض کردم: "قربانت گردم! [[جامعه]] چیست؟" فرمود: «صحیفهای است با طول هفتاد ذرع به ذرع [[رسول خدا]]{{صل}} و املای آن [[حضرت]] از دهان مبارکش و دست خط [[علی]]{{ع}}. هر [[حلال و حرام]] و هر چیزی که [[مردم]] به آن نیاز داشته باشند؛ حتی دیه خراشهای کوچک، در آن است». [[امام]] با دستش به من زد و فرمود: ای [[ابومحمد]]! به من اجازه میدهی؟ عرض کردم: قربانت گردم من در [[اختیار]] شما هستم. هرچه میخواهید بکن. [[حضرت]] همچون کسی که [[خشمگین]] است، [[دست]] مرا نیشگون گرفت و فرمود: حتی دیه این، عرض کردم: به [[خدا]] این [[علم]] است. فرمود: این [[علم]] است؛ ولی نه همه [[علم]]».<ref>ر.ک. [[محمد حسین مظفر|مظفر، محمد حسین]]، [[پژوهشی در باب علم امام (کتاب)|پژوهشی در باب علم امام]]، ص ۷۹ ـ ۸۲؛ [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی ج۲ (کتاب)|کلام نوین اسلامی]]، ج ۲، ص ۳۹۲ ـ ۳۹۶؛ [[عسکری امامخان|امام خان، عسکری]]، [[منشأ و قلمرو علم امام (پایاننامه)|منشأ و قلمرو علم امام]]، فصل پنجم؛ [[ناصرالدین اوجاقی|اوجاقی، ناصرالدین]]، [[علم امام از دیدگاه کلام امامیه (کتاب)|علم امام از دیدگاه کلام امامیه]]، ص ۸۵؛ [[قاسم علی شیخزاده|شیخزاده، قاسم علی]]، [[رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا (پایاننامه)|رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا]]، ص ۶۷ ـ ۷۱؛ [[محمد بیابانی اسکویی|بیابانی اسکویی، محمد]]، [[امامت ۵ (کتاب)|امامت]]، ص ۱۴۷؛ [[محمد زمان رستمی|رستمی، محمد زمان]]، [[طاهره آل بویه|آل بویه، طاهره]]، علم امام؛ [[محمد نظیر عرفانی|عرفانی، محمد نظیر]]، [[بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین (پایاننامه)|بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین]]، ص ۱۸۳؛ [[منصف علی مطهری|مطهری، منصف علی]]، [[علم ائمه از نظر عقل و نقل (پایاننامه)|علم ائمه از نظر عقل و نقل]]، ص ۶۶؛ [[حسین گنجی|گنجی، حسین]]، [[امامشناسی ۱ (کتاب)|امامشناسی]]، ج ۱، ص ۱۷۲؛ [[سید محمد فائز باقری|فائز باقری، سید محمد]]، [[بررسی علم اولیای الهی (پایاننامه)|بررسی علم اولیای الهی]]، ص ۱۱۶ ـ ۱۲۵؛ [[جواد رنجبر|رنجبر، جواد]]، کنکاشی در کیفیت علم و سرچشمههای علم امام.</ref>. | ||
#حریز به امام صادق | #[[حریز]] به [[امام صادق]]{{ع}} عرض کرد<ref>کلینی، اصول کافی، ج ۱، ص ۴۳۳</ref>: "چرا [[عمر]] شما [[امامان]]{{ع}} کوتاه است و [[مرگ]] شما به هم نزدیک، با این که [[مردم]] به شما نیازمندند؟" [[امام]] فرمودند: "هر کدام از ما صحیفهای داریم که در آن هر چه باید در مدت [[امامت]] عمل شود، [[ثبت]] است و چون مندرجات آن به آخر رسید فهمیده میشود [[عمر]] به آخر رسیده و [[پیامبر]]{{صل}} در [[خواب]] میآید و خبر [[مرگ]] او را به وی میدهد و آنچه از [[مقام]] نزد [[خدا]] دارد به او گزارش میدهد"<ref>ر.ک. رستمی، محمدزمان، آل بویه، طاهره، علم امام.</ref>. | ||
#بکر بن کرب صیرفی | #[[بکر بن کرب صیرفی]] میگوید: [[امام صادق]]{{ع}} میفرمود: "در نزد ماست آنچه با وجود آن نیازی به [[مردم]] نداریم و در [[حقیقت]] [[مردم]] به ما نیاز دارند و به [[راستی]] در نزد ما کتابی است از املای [[رسول خدا]]{{صل}} به خط [[علی]]{{ع}} دفتری است که در آن هر [[حلال]] و حرامی [[ثبت]] است، شما کاری را به ما [[رجوع]] میکنید و [[دستور]] میخواهید، ما میدانیم بدان عمل میکنید و یا اینکه آن را ترک میکنید"<ref>ر.ک. رستمی، محمدزمان، آل بویه، طاهره، علم امام.</ref>. | ||
#از محمد بن حمران از سلیمان بن خالد نقل شده میگوید: از امام صادق | #از [[محمد بن حمران]] از [[سلیمان بن خالد]] [[نقل]] شده میگوید: از [[امام صادق]]{{ع}} شنیدم فرمود: "نزد ما صحیفهای است که [[جامعه]] گفته میشود، هیچ [[حلال و حرام]] نیست مگر آنکه در آن [[صحیفه]] ذکر شده، حتی دیه خراشی که بر [[بدن]] میافتد"<ref>ر.ک. عرفانی، محمدنظیر، بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین، ص ۱۸۳؛ مشکی، محمد، بررسی علم امام از دیدگاه شیخ مفید، فصلنامه فلسفی کلامی، ش ۴۵، ص ۳۰۶</ref>. | ||
#از امام صادق | #از [[امام صادق]]{{ع}} [[نقل]] شده است که از ایشان درباره [[جامعه]] سؤال کردند [[امام]] در جواب گفت:<ref>مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج ۲۶، ص ۱۸</ref>"به [[خدا]] [[سوگند]] در این کتاب جميع آنچه که [[مردم]] به آن احتیاج دارند وجود دارد حتی دیه خراشیدن صورت و تازیانه و نیم تازیانه"<ref>ر.ک. مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص ۶۶</ref>. | ||
#محمد بن مسلم از امام صادق | # [[محمد بن مسلم]] از [[امام صادق]]{{ع}} [[روایت]] کرده است، [[حضرت]] فرمودند:<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ص ۱۴۳</ref>"نزد ما صحیفهای از کتابهای [[علی]]{{ع}} است که طول آن هفتاد ذراع است و ما از محتوای آن [[پیروی]] میکنیم و از آن [[تجاوز]] نمیکنیم"<ref>ر.ک. هاشمی، سیدعلی، ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی، ص ۱۹۱ ـ ۱۹۵</ref>. | ||
== پرسشهای وابسته == | |||
* [[رابطه مصحف فاطمه یا کتابهایی مثل جفر با علم معصوم چیست؟ (پرسش)]] | |||
* [[رابطه مصحف فاطمه یا کتابهایی مثل جفر یا جامعه با علم غیب معصوم چیست؟ (پرسش)]] | |||
=='''[[:رده:آثار جامعه علی|منبعشناسی جامع جامعه علی]]'''== | |||
{{پرسشهای وابسته}} | |||
{{ستون-شروع|3}} | |||
* [[:رده:کتابشناسی کتابهای جامعه علی|کتابشناسی جامعه علی]]؛ | |||
* [[:رده:مقالهشناسی مقالههای جامعه علی|مقالهشناسی جامعه علی]]؛ | |||
* [[:رده:پایاننامهشناسی پایاننامههای جامعه علی|پایاننامهشناسی جامعه علی]]. | |||
{{پایان}} | |||
{{پایان}} | |||
==جستارهای وابسته== | |||
* [[علم معصوم]] | |||
* [[علم غیب معصوم]] | |||
==منابع== | |||
{{فهرست اثر}} | |||
{{ستون-شروع|3}} | |||
* [[پرونده:5433913604.jpg|22px]] [[عسکری امامخان|امام خان، عسکری]]، [[منشأ و قلمرو علم امام (پایاننامه)|'''منشأ و قلمرو علم امام''']] | |||
* [[پرونده:426310763.jpg|22px]] [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی ج۲ (کتاب)|'''کلام نوین اسلامی ج۲''']] | |||
* [[پرونده:89913604.jpg|22px]] [[منصف علی مطهری|مطهری، منصف علی]]، [[علم ائمه از نظر عقل و نقل (پایاننامه)|'''علم ائمه از نظر عقل و نقل''']] | |||
* [[پرونده:Mg1150 91icl.jpg|22px]] [[الهام محمدزاده نقاشان|محمدزاده نقاشان، الهام]] و [[رضا نیرومند|نیرومند، رضا]]، [[رابطه الهام و تحدیث در علم امامان شیعه (مقاله)|'''رابطه الهام و تحدیث در علم امامان شیعه''']] | |||
* [[پرونده:89913604.jpg|22px]] [[قاسم علی شیخزاده|شیخزاده، قاسم علی]]، [[رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا (پایاننامه)|'''رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا''']] | |||
* [[پرونده:5433913604.jpg|22px]] [[سید محمد فائز باقری|فائز باقری، سید محمد]]، [[بررسی علم اولیای الهی (پایاننامه)|'''بررسی علم اولیای الهی''']] | |||
* [[پرونده:899550304.jpg|22px]] [[داوود افقی|افقی، داوود]]، [[بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات (پایاننامه)|'''بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات''']] | |||
* [[پرونده:95220153.jpg|22px]] [[سید محمد جعفر سبحانی|سبحانی، سید محمد جعفر]]، [[منابع علم امامان شیعه (کتاب)|'''منابع علم امامان شیعه''']] | |||
* [[پرونده:9030760879.jpg|22px]] [[گلافشان پارسانسب|پارسانسب، گلافشان]]، [[پژوهشی در مقام علمی و مقام تحدیث حضرت فاطمه زهرا (پایاننامه)|'''پژوهشی در مقام علمی و مقام تحدیث حضرت فاطمه زهرا''']] | |||
* [[پرونده:Daneshgaheqom.jpg|22px]] [[سید حبیب بخاراییزاده|بخاراییزاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایاننامه)|'''علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت''']] | |||
* [[پرونده:89913604.jpg|22px]] [[محمد نظیر عرفانی|عرفانی، محمد نظیر]]، [[بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین (پایاننامه)|'''بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین''']] | |||
* [[پرونده:ews.jpg|22px]] [[سید محمد شیرازی|شیرازی، سید محمد]]، [[شبهای پیشاور (کتاب)|'''شبهای پیشاور''']] | |||
* [[پرونده:3984848.jpg|22px]] [[حسین گنجی|گنجی، حسین]]، [[امامشناسی ۱ (کتاب)|'''امامشناسی''']] | |||
* [[پرونده:02356250.jpg|22px]] [[طیبه اکبری راد|اکبری راد، طیبه]]، [[بررسی مفهوم علم و کیفیت انتقال آن در احادیث (مقاله)|'''بررسی مفهوم علم و کیفیت انتقال آن در احادیث''']] | |||
* [[پرونده:10038797.jpg|22px]] [[محمد حسین مظفر|مظفر، محمد حسین]]، [[پژوهشی در باب علم امام (کتاب)|'''پژوهشی در باب علم امام''']] | |||
* [[پرونده:29048600800.jpg|22px]] [[ناصرالدین اوجاقی|اوجاقی، ناصرالدین]]، [[علم امام از دیدگاه کلام امامیه (کتاب)|'''علم امام از دیدگاه کلام امامیه''']] | |||
{{پایان}} | |||
{{پایان}} | |||
==پانویس== | |||
{{یادآوری پانویس}} | |||
{{پانویس2}} | |||
{{علم معصوم افقی}} | |||
[[رده:مدخل]] | |||
[[رده:منابع علم امام]] | |||
[[رده:آثار مکتوب امام]] | |||
[[رده:جامعه علی]] | |||
[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]] | |||
[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]] | |||
[[رده:مدخل موعودنامه]] | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
{{یادآوری پانویس}} | {{یادآوری پانویس}} | ||
{{پانویس2}} | {{پانویس2}} | ||
نسخهٔ ۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۷:۳۶
متن این جستار آزمایشی و غیرنهایی است. برای اطلاع از اهداف و چشم انداز این دانشنامه به صفحه آشنایی با دانشنامه مجازی امامت و ولایت مراجعه کنید.
- در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل علم معصوم (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.
روایات دربارۀ جامعه
- روایاتی دربارۀ جامعه وارد شده است مانند:
- ابوبصیر از امام صادق(ع) روایت میکند حضرت فرمودند:[۱] «ای ابومحمد! جامعه نزد ما است و آنها چه میدانند جامعه چیست؟» عرض کردم: "قربانت گردم! جامعه چیست؟" فرمود: «صحیفهای است با طول هفتاد ذرع به ذرع رسول خدا(ص) و املای آن حضرت از دهان مبارکش و دست خط علی(ع). هر حلال و حرام و هر چیزی که مردم به آن نیاز داشته باشند؛ حتی دیه خراشهای کوچک، در آن است». امام با دستش به من زد و فرمود: ای ابومحمد! به من اجازه میدهی؟ عرض کردم: قربانت گردم من در اختیار شما هستم. هرچه میخواهید بکن. حضرت همچون کسی که خشمگین است، دست مرا نیشگون گرفت و فرمود: حتی دیه این، عرض کردم: به خدا این علم است. فرمود: این علم است؛ ولی نه همه علم».[۲].
- حریز به امام صادق(ع) عرض کرد[۳]: "چرا عمر شما امامان(ع) کوتاه است و مرگ شما به هم نزدیک، با این که مردم به شما نیازمندند؟" امام فرمودند: "هر کدام از ما صحیفهای داریم که در آن هر چه باید در مدت امامت عمل شود، ثبت است و چون مندرجات آن به آخر رسید فهمیده میشود عمر به آخر رسیده و پیامبر(ص) در خواب میآید و خبر مرگ او را به وی میدهد و آنچه از مقام نزد خدا دارد به او گزارش میدهد"[۴].
- بکر بن کرب صیرفی میگوید: امام صادق(ع) میفرمود: "در نزد ماست آنچه با وجود آن نیازی به مردم نداریم و در حقیقت مردم به ما نیاز دارند و به راستی در نزد ما کتابی است از املای رسول خدا(ص) به خط علی(ع) دفتری است که در آن هر حلال و حرامی ثبت است، شما کاری را به ما رجوع میکنید و دستور میخواهید، ما میدانیم بدان عمل میکنید و یا اینکه آن را ترک میکنید"[۵].
- از محمد بن حمران از سلیمان بن خالد نقل شده میگوید: از امام صادق(ع) شنیدم فرمود: "نزد ما صحیفهای است که جامعه گفته میشود، هیچ حلال و حرام نیست مگر آنکه در آن صحیفه ذکر شده، حتی دیه خراشی که بر بدن میافتد"[۶].
- از امام صادق(ع) نقل شده است که از ایشان درباره جامعه سؤال کردند امام در جواب گفت:[۷]"به خدا سوگند در این کتاب جميع آنچه که مردم به آن احتیاج دارند وجود دارد حتی دیه خراشیدن صورت و تازیانه و نیم تازیانه"[۸].
- محمد بن مسلم از امام صادق(ع) روایت کرده است، حضرت فرمودند:[۹]"نزد ما صحیفهای از کتابهای علی(ع) است که طول آن هفتاد ذراع است و ما از محتوای آن پیروی میکنیم و از آن تجاوز نمیکنیم"[۱۰].
پرسشهای وابسته
- رابطه مصحف فاطمه یا کتابهایی مثل جفر با علم معصوم چیست؟ (پرسش)
- رابطه مصحف فاطمه یا کتابهایی مثل جفر یا جامعه با علم غیب معصوم چیست؟ (پرسش)
منبعشناسی جامع جامعه علی
جستارهای وابسته
منابع
امام خان، عسکری، منشأ و قلمرو علم امام
خسروپناه، عبدالحسین، کلام نوین اسلامی ج۲
مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل
محمدزاده نقاشان، الهام و نیرومند، رضا، رابطه الهام و تحدیث در علم امامان شیعه
شیخزاده، قاسم علی، رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا
فائز باقری، سید محمد، بررسی علم اولیای الهی
افقی، داوود، بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات
سبحانی، سید محمد جعفر، منابع علم امامان شیعه
پارسانسب، گلافشان، پژوهشی در مقام علمی و مقام تحدیث حضرت فاطمه زهرا
بخاراییزاده، سید حبیب، علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت
عرفانی، محمد نظیر، بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین
شیرازی، سید محمد، شبهای پیشاور
گنجی، حسین، امامشناسی
اکبری راد، طیبه، بررسی مفهوم علم و کیفیت انتقال آن در احادیث
مظفر، محمد حسین، پژوهشی در باب علم امام
اوجاقی، ناصرالدین، علم امام از دیدگاه کلام امامیه
پانویس
- ↑ کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۱، ص ۲۳۹
- ↑ ر.ک. مظفر، محمد حسین، پژوهشی در باب علم امام، ص ۷۹ ـ ۸۲؛ خسروپناه، عبدالحسین، کلام نوین اسلامی، ج ۲، ص ۳۹۲ ـ ۳۹۶؛ امام خان، عسکری، منشأ و قلمرو علم امام، فصل پنجم؛ اوجاقی، ناصرالدین، علم امام از دیدگاه کلام امامیه، ص ۸۵؛ شیخزاده، قاسم علی، رابطه علم غیب امام حسین و حادثه عاشورا، ص ۶۷ ـ ۷۱؛ بیابانی اسکویی، محمد، امامت، ص ۱۴۷؛ رستمی، محمد زمان، آل بویه، طاهره، علم امام؛ عرفانی، محمد نظیر، بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین، ص ۱۸۳؛ مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص ۶۶؛ گنجی، حسین، امامشناسی، ج ۱، ص ۱۷۲؛ فائز باقری، سید محمد، بررسی علم اولیای الهی، ص ۱۱۶ ـ ۱۲۵؛ رنجبر، جواد، کنکاشی در کیفیت علم و سرچشمههای علم امام.
- ↑ کلینی، اصول کافی، ج ۱، ص ۴۳۳
- ↑ ر.ک. رستمی، محمدزمان، آل بویه، طاهره، علم امام.
- ↑ ر.ک. رستمی، محمدزمان، آل بویه، طاهره، علم امام.
- ↑ ر.ک. عرفانی، محمدنظیر، بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین، ص ۱۸۳؛ مشکی، محمد، بررسی علم امام از دیدگاه شیخ مفید، فصلنامه فلسفی کلامی، ش ۴۵، ص ۳۰۶
- ↑ مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج ۲۶، ص ۱۸
- ↑ ر.ک. مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص ۶۶
- ↑ صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ص ۱۴۳
- ↑ ر.ک. هاشمی، سیدعلی، ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی، ص ۱۹۱ ـ ۱۹۵