معاد شناسی (کتاب)
| معاد شناسی | |
|---|---|
 | |
| زبان | فارسی |
| نویسنده | سید محمد حسین حسینی طهرانی |
| موضوع | معاد |
| مذهب | شیعه |
| ناشر | انتشارات علامه طباطبائی |
| تعداد جلد | ۱۰ |
| فهرست جلدها | جلد اول، جلد دوم، جلد سوم، جلد چهارم، جلد پنجم، جلد ششم، جلد هفتم، جلد هشتم، جلد نهم، جلد دهم |
| شابک | ۹۷۸۹۶۴۶۵۳۳۳۱۸ |
| شماره ملی | ۶۰۲۹۳۹ |
معاد شناسی، مجموعهای است ده جلدی که با زبان فارسی به بررسی کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور و رسیدنِ انسان به خدا میپردازد. این مجموعه اثر سید محمد حسین حسینی طهرانی میباشد و انتشارات علامه طباطبائی انتشار آن را به عهده داشته است[۱].
دربارهٔ کتاب
در معرفی این کتاب آمده است: «کتاب شریف معادشناسی از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند»[۲].
ده جلد از این کتاب به چاپ رسیده است:
- معاد شناسی ج۱ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۲ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۳ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۴ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۵ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۶ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۷ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۸ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۹ (کتاب)؛
- معاد شناسی ج۱۰ (کتاب).
مباحث جلدهای کتاب
- معاد شناسی ج۱: مؤمن و کافر در پیروی از عقل و حسّ؛ معنای زینت و غرور بودن دنیا؛ دنیا، ظاهر حیات و آخرت، باطن آن است؛ علت ترس از مرگ؛ اشتیاق به مرگ، شاخص مؤمن؛ معنای دنیای مذموم؛ راه بهشت، صبر در ناملایمات است؛ مرگ و خواب از یک مقولهاند، با شدّت و ضعف؛ در حال خواب با بدن مثالی هستیم؛ عمل فرشتگانِ قبض روح و ملک الموت، عین عمل خداست؛ کیفیت قبض روح افراد مختلف، از مؤمن و کافر و ستمگر؛ قبض روح و مشاهدات در حال مرگ، با باطن است؛ مرگ، تطهیر و تزکیه است؛ در آخرت، متاع عبودیت و تقویٰ خریدار دارد.
- معاد شناسی ج۲: اساس دستورات دین بر تعبد است؛ بیفائده بودن توبه در حال نزول عذاب؛ بر مستضعفین عذاب نیست؛ کیفیت تجلی صفات خدا در اولیای خدا؛ لازمۀ پیروی از اولیای خدا لحوق به آنهاست؛ اولیاء خدا ترس و اندوه و سکرات مرگ ندارند؛ کیفیت تجلّیِ صفات خدا در اولیای خدا؛ الحاق مؤمنان به اولیای خدا، و منکران به اولیای شیطان؛ در حال تجرّد و مرگ، هر کدام از زشتیها و خوبیها به اصل خود میروند؛ ابتلائات دنیوی کفارۀ گناه مؤمن؛ تمایزات عالم طبع و برزخ و قیامت؛ تجرّد عالم خیال؛ کردار انسان در دنیا، به واسطۀ اتّحادِ بدن با صورت مثالی است؛ در برزخ، سؤال با باطن است و امکان دروغ نیست؛ در برزخ، انسان و اعمال او با صورت ملکوتی جلوه دارند.
- معاد شناسی ج۳: بقای استکبار مانع از وصول به حقائق؛ روحیۀ مقدّسمآبی ناشی از استکبار و خودپسندی است؛ گشایش قبر مؤمن، تابع نورِ چشم معنوی اوست؛ علت عدم رجوع اهل برزخ به دنیا؛ امید عفو برای مستضعفینی که راه وصول به حقائق را ندارند؛ وجوب هجرت به دارالإسلام و حرمت سکونت در بلاد کفر؛ عقاب دائمی، اختصاص به مکذّبین دارد؛ کیفیت ارتباطِ عالم برزخ با عالمِ طبع و قبر؛ سیر تکاملی موجودات مادّیّه به موجودات مجرّده؛ تأثیر اسماء الهیه در امور تکوینی؛ علل فشار قبر؛ نزول ارواح به دنیا به صورت پرنده، از باب تمثیل است؛ گوشمالیِ مؤمنینِ گناهکار در برزخ؛ تجسّم مَلَکاتِ انسان در قبر؛ تجسّم ولایت به نیکوترین صورت در عالم قبر؛ ملکوت برزخی انسان، در برزخ با او قرین است.
- معاد شناسی ج۴: علائم پیدایش قیامت؛ بحثی دربارۀ ماهیت ذوالقرنین؛ بحثی دربارۀ یأجوج و مأجوج؛ ولایت مطلقۀ امیرالمؤمنین(ع) برای عامۀ مردم ظهور ندارد؛ نفخ صور و زنده شدن مردگان؛ بیان معانی عوالم غیبی از بابِ تشبیه معقول به محسوس است؛ کیفیت نفخ صور اسرافیل، و مرده و زنده شدن؛ صیحه برای مردم دنیا، و نفخ صور برای اهل برزخ است؛ مخلَصین، کسانیاند که در اثر نفخ صور نمیمیرند؛ بندگان مخلَص خدا، وجه خدا هستند، و حقیقت آنها در ملک و ملکوت سیطره دارد؛ انبیاء و ائمه متحقّق به اسماءاللَه هستند؛ کیفیت عبور اولیای خدا از مراحل و عقبات پس از مرگ؛ دوستیهای غیرخدائی در قیامت تبدیل به دشمنی میشود؛ معنای وجهالله و وجه موجودات.
- معاد شناسی ج۵: در قیامت، موجودات با ربطِ خود به خدا، ظهور دارند؛ در قیامت حقیقت توحید، ظهور مییابد؛ اعراض از یاد خدا موجب نابینایی در قیامت است؛ پنهانی جنبۀ وجهالخَلقی و ظهور جنبۀ وجهاللهی در قیامت؛ اگر انسان نفس را معالجه کند وجهۀ الهی موجودات را در دنیا میبیند؛ معاد بازگشت به خدا و شهود وجهاللَه است؛ در قیامت، مؤمنان تحت تجلیات جمالیه و کافران تحت تجلیات جلالیهاند؛ قیامت در عرض عالم نیست بلکه به آن احاطه دارد؛ برزخ و قیامتِ انسان در خود اوست؛ در قیامت در عین نور و اشراق، کفار و فجّار محجوبند؛ نور آخرت را باید از دنیا با خود برد؛ انکار معاد توسط مادیون مبتنی بر اصول علمیّه نیست؛ شرحی از داستان اصحاب کهف.
- معاد شناسی ج۶: زنده شدن در قیامت به واسطۀ اسم «المُحیی» است؛ ندای حضرت ابراهیم(ع) به مرغان، ندای ملکوتی بود؛ معجزات انبیاء ناشی از تأثیر نفوس آنهاست به اذن خدا؛ اذن خداوند در تأثیر نفوس، اذن تکوینی و حقیقی است نه اعتباری؛ مرگ عبور از این نشئه و موجب تکامل است؛ اقوال متکلمین دربارۀ اعادۀ موجودات؛ آراء مختلف در کیفیت معاد جسمانی و روحانی؛ پاسخ به شبهۀ آکل و مأکول؛ شخصیت هر انسانی به نفس اوست نه بدن او؛ دفع شبهات وارده بر معاد جسمانی؛ نظریۀ بدیعِ مصنف در خصوص معاد جسمانیِ عنصری و ارائۀ برهان بر آن؛ معنای ازل و ابد؛ بحثی درباره حشر جمادات، نباتات و حیوانات؛ کیفیت نامۀ عمل انسان.
- معاد شناسی ج۷: معنای رسیدن نامۀ عمل از سمت راست و چپ؛ نامۀ بهشتیها از جانب سعادت داده میشود؛ نتیجه اعمال انسان ملازم نفس انسان است؛ نامۀ عمل، عین حقیقت ملکوتی عمل است؛ مقرّبان و مخلَصان نامۀ عمل ندارند؛ مخلَصین و مقرّبین مدهوش ذاتِ حقاند؛ شاهدان بر اعمال و شرایط شهادت بر عمل؛ شاهدان بر اعمال از نیّتها خبر دارند؛ شرط شهادت، احاطۀ علمیه بر پنهانیهاست؛ شهادت پیامبران، ائمه(ع)، ملائکه، اعضاء و جوارح، زمان و مکان، جمادات، قرآن در روز قیامت و کیفیت شهادت آنها؛ جمادات در قیامت شعور دارند و شهادت میدهند؛ اختلاف مساجد در فضیلت، ناشی از اختلاف نور آنهاست؛ نورانیت زمان و مکان، تابع نورانیتِ اهل آنهاست.
- معاد شناسی ج۸: معنای صراط در قیامت؛ صراط مستقیم واحد است و «سُبُلِ سلام» متعدد؛ صراط، راهی باطنی از نفس انسان به سوی خداست؛ اختلاف عبور از صراط به حسب اختلاف درجات انسانیت؛ مراد از صراط مستقیم در قرآن، امیرالمؤمنین(ع) است؛ صراط به سوی دوزخ ویژۀ ستمکاران است؛ صراط دنیا، نفس امام واجبالإطاعه است؛ کیفیت اسفار اربعه؛ حقیقت میزانِ اعمال در قیامت؛ میزان امتها، پیامبران و اوصیای آنها هستند؛ مخلَصین و منکرین لقاءالله میزان ندارند؛ میزان عمل، امیرالمؤمنین(ع) است؛ صفات انسان کامل، همان میزان است؛ کیفیت حساب در قیامت؛ علم خدا حضوری و حساب او سریع است؛ خلاصۀ آراء حکماء و علمای تجربی درباره زمان؛ نسبی بودن زمان در موقف قیامت.
- معاد شناسی ج۹: همۀ موجودات به سوی خدا در حرکتاند؛ مجردات محضه و مخلَصین دارای معاد نیستند؛ بحثی مشروح دربارۀ شفاعت؛ شفاعت تشریعی و تکوینی؛ اصناف شفاعتکنندگان در قیامت؛ شفیعان تشریعیه در دنیا؛ توبه، توحید، ایمان، عمل صالح، قرآن؛ حقیقت معنای شفیع، فناءفیاللَه است؛ شفاعت رسولاللَه از مقام محمود است؛ نیازمندی همۀ پیامبران به شفاعت رسولاللَه؛ شفاعت اختصاص به مؤمن گناهکار دارد؛ شفاعت برای اهل محبت، نه اهل عداوت؛ شفاعت همچون دارو برای تقویت طبیعت است؛ پاسخ به اشکالات وارده بر شفاعت؛ شفاعت در قیامت است نه در برزخ؛ شفاعت موجبِ ازدیاد امید به رحمت خداست؛ معنای منبر وسیله و لواء حمد در روز قیامت؛ ساقی حوض کوثر؛ حقیقت حوض کوثر، علم توأم با عمل است؛ معنای نهرهای جاری در بهشت.
- معاد شناسی ج۱۰: صفات و خصوصیات نفسانیۀ «اهل أعراف»؛ أعراف، موقف اهل عرفان است؛ رجال أعراف، اهلبیت(ع) هستند؛ بهشت و دوزخ در ملکوت زمین است؛ بهشت و جهنم در حال حاضر، آفریده شدهاند؛ معنای صحیح «لا إکراهَ فی الدّین»؛ شجرۀ طوبیٰ، درخت ولایت است؛ بهشت، حقیقت ولایت است؛ بهشت لقاء و جنّت ذات؛ بهشت قیامت، طلوع عالَمِ نفْس است؛ کیفیت پیدایش دوزخ؛ خلقت شیطان بر اساس مصلحت است؛ مسألۀ «امر بین الأمرین» از اسرار علوم است؛ اعتماد به دنیا، آتش است؛ بقاءِ عذاب و تناوب آن، مربوط به معصیتهای نفس است؛ حقیقت جهنم، حجاب و بُعد از رحمت خداست؛ ریشۀ جهنم، یأس از رحمت خداست؛ خلود و جاودانگی در بهشت و جهنم؛ پاسخ به اشکالات وارده بر خلود.
دربارهٔ پدیدآورنده
پانویس
دریافت متن کتاب
دریافت متن کتاب از