غیبت (گناه کبیره): تفاوت میان نسخه‌ها

== مقدمه ==

[[غیبت]] به‌معنای [[عیب]] کسی را پشت او گفتن و [[بدگویی]] در غیاب کسی است. یاد کردن بدی‌های کسی در غیاب او، به‌شرط آن‌که شخص دارای آن [[بدی‌ها]] باشد، یکی از [[رذایل اخلاقی]] است که در [[فرهنگ دینی]] آسیب‌زننده به افراد و [[جوامع]] معرفی شده است. در تعریف [[غیبت]]، گرچه لغویون و [[فقها]] و علمای [[اخلاق]] تفسیرهای مختلفی ارائه کرده‌اند، اما نقطه عطف همه تعاریف در [[حدیثی]] از [[پیامبر اسلام]] یاد شده است: "([[غیبت]] یعنی) برادرت را یاد کنی به آنچه [[دوست]] ندارد." [[امام علی]] {{ع}} نیز در تعریف [[غیبت]] می‎فرماید: "[[غیبت]] یعنی یاد کردن کسی به [[بدی]] در غیاب او و آن، جهد فرد عاجز و ناتوان است"<ref>{{متن حدیث|الْغِيبَةُ جُهْدُ الْعَاجِزِ}}؛ غررالحکم، ۱ / ۱۶۸</ref>. یادکرد [[انسان‌ها]] از یکدیگر به روش‌های گوناگون شکل می‌گیرد: نخست، یادکرد از افراد با ذکر [[کمالات]] و کارهای مثبت؛ دوم، یاد کردن از اوصاف و کارهای عادی و روزمره؛ سوم، یادکرد [[عیوب]] و ضعف‌ها و کارهای زشتی که بر دیگران پوشیده است. گونه سوم در دایره معانی [[غیبت]] قرار می‌گیرد. دو گونه اول در صورتی [[غیبت]] است که فرد به ذکر آن [[رضایت]] نداشته باشد. [[رذیلت]] [[غیبت]] فقط شامل زبان نمی‌شود، بلکه گاه [[انسان‌ها]] را [[رفتار]] و کردارشان [[عیب]] و [[نقص]] کسی را آشکار می‌کنند. در این صورت نیز، شخص مرتکب این [[گناه کبیره]] شده است.

[[قرآن کریم]] در سوره حجرات همه [[مؤمنان]] را برادر می‌خواند و شش [[رذیلت اخلاقی]] را که باعث از بین رفتن این [[برادری]] می‌شود یاد می‌کند: [[مسخره کردن]]، [[عیب‌جویی]]، [[لقب]] بد دادن به یکدیگر، سوءظن، تجسس یا [[فضولی]]، [[غیبت]]. میان این رذایل رابطه‌هایی وجود داردو هر یک از آن‌ها می‌تواند باعث ایجاد رذیلت‌های دیگر شود، تعبیر [[قرآن]] درباره شخص غیبت‌کننده، انذاری مهم است. [[خداوند سبحان]] می‌فرماید: بعضی از شما [[غیبت]] بعضی نکند؛ آیا کسی از شما [[دوست]] دارد که گوشت برادر مرده‌اش را بخورد؟ از آن کراهت دارید {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا كَثِيرًا مِنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَلَا تَجَسَّسُوا وَلَا يَغْتَبْ بَعْضُكُمْ بَعْضًا أَيُحِبُّ أَحَدُكُمْ أَنْ يَأْكُلَ لَحْمَ أَخِيهِ مَيْتًا فَكَرِهْتُمُوهُ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ تَوَّابٌ رَحِيمٌ}}<ref>«ای مؤمنان! از بسیاری از گمان‌ها دوری کنید که برخی از گمان‌ها گناه است و (در کار مردم) کاوش نکنید و از یکدیگر غیبت نکنید؛ آیا هیچ یک از شما دوست می‌دارد که گوشت برادر مرده خود را بخورد؟ پس آن را ناپسند می‌دارید و از خداوند پروا کنید که خداوند توبه‌پذیری بخشاینده است» سوره حجرات، آیه ۱۲.</ref>