احترام
معناشناسی احترام
احترام بهمعنای حرمت نگهداشتن است[۱]. حرمت نیز بهمعنای آنچه که هتک و شکستن آن روا نباشد، آمده است[۲] و اصطلاح عرف بهمعنای تعظیم، گرامی داشت و بزرگداشت، بیارتباط با معنای لغوی آن نیست؛ زیرا شخص، شیء، مکان یا زمان محترم، دارای حرمت و حریمی است که حفظ آن لازم و هتک آن نارواست[۳].
احترام انسان
احترام به انسانیت
انسان از بُعد فردی موجودی است که بهطور ذاتی و فطری دوستدار کرامت، شخصیّت، آبرو و نیازمند احترام است. اعطای کرامت از سوی خداوند به انسانها، اختیار و اراده را از آنان سلب نمیکند؛ بدین سبب ممکن است انسان به خواسته خود، از دستورهای الهی سر بپیچد و با کفر ورزیدن، کوشش در راه گمراه کردن مردم، سعی در جلوگیری از تحقّق آیین الهی، تحریف دستورهای دینی و تکذیب آیات روشن الهی باعث رسوایی و خواری خود شده، زمینه بیاحترامی خویش را فراهم سازد؛ چنانکه میتواند با اعمال ناشایست اخلاقی، احترام خویش را از بین برده، حیثیّت و آبروی خود را در دنیا و آخرت هتک کند. تکریم انسان از سوی خداوند، نشاندهنده محترم بودن او است: ﴿وَلَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِي آدَمَ﴾[۴]. سجده ملائکهای که خود، موجودات محترمی هستند، برای انسان، اعطای مقام خلافت الهی به وی، پیمان گرفتن خداوند از وی و مسخّر ساختن آنچه در آسمانها و زمین است برای انسان نیز حرمت و کرامت انسان را نشان میدهد[۵].
احترام پیامبر
احترام اهل بیت
احترام صحابه
احترام پدر و مادر
احترام مؤمنان و پرهیزکاران
احترام دانشمندان
احترام به زنان
احترام مهمان
احترام یتیمان و مسکینان
احترام به سالمندان
احترام به فرزندان
احترام امور مقدس
احترام قرآن
احترام خانه خدا
احترام سرزمین طوی
احترام ماههای حرام
احترام شعایر الهی
احترام به حقوق دیگران
جستارهای وابسته
منابع
پانویس
- ↑ لغتنامه، ج۱، ص۸۹۸، "احترام".
- ↑ ترتیبالعین، ص۱۷۴، الصحاح، ج۵، ص۱۸۹۵، "حرم".
- ↑ ذبیحزاده، محمد هادی، مقاله «احترام»، دائرة المعارف قرآن کریم، ج۲.
- ↑ «و به راستی ما فرزندان آدم را ارجمند داشتهایم » سوره اسراء، آیه ۷۰.
- ↑ ذبیحزاده، محمد هادی، مقاله «احترام»، دائرة المعارف قرآن کریم، ج۲.