بدون خلاصۀ ویرایش
(←مقدمه) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۳۵: | خط ۳۵: | ||
[[پیامبر اکرم]] {{صل}} زمانی که تعداد کم [[یاران]] خود و [[کثرت]] سپاه قریش را دید از [[خدا]] کمک خواست، ازاینرو در روز بدر هنگامی که لحظاتی خوابش برد، [[خدا]] [[دشمنان]] را در نظر او کم شمار جلوه داد<ref>سوره انفال، آیه۴۳؛ سوره انفال، آیه۴۴.</ref>. البته این اندک نمایی دو جانبه بود<ref>سوره آل عمران، آیه۱۳.</ref> به طوری که برخی از [[صحابه]] میگفتند: [[مشرکان]] ۷۰ یا ۱۰۰ نفرند و [[ابوجهل]] نیز وقتی [[مسلمانان]] را دید گفت: [[یاران محمد]] لقمهای بیش نیستند<ref>التبیان، ج ۵، ص ۱۳۱؛ تفسیر ابنکثیر، ج ۱، ص ۳۵۸؛ تفسیر قرطبی، ج ۴، ص ۲۶؛ السیرة النبویه، ج ۲، ص ۶۲۳؛ تاریخ طبری، ج ۲، ص ۱۴۷؛ عیون الاثر، ج ۱، ص ۳۳۴.</ref>. این کم نمایی باعث تقویت ارادۀ [[مسلمانان]] شد و [[فرمان]] [[تشویق]] کردن [[مؤمنان]] به [[جنگ]] و [[پایداری]] ۲۰ نفر از [[مسلمانان]] در برابر ۲۰۰ نفر و ۱۰۰ نفر در برابر ۱۰۰۰ نفر از [[مشرکان]] به هنگام جنگ بدر به [[پیامبر]] {{صل}} داده شد<ref>سوره انفال، آیه: ۶۵.</ref>، ولی این [[حکم]] [[تخفیف]] داده شد و [[دستور]] [[پایداری]] ۱۰۰ به ۲۰۰ و ۱۰۰۰ به ۲۰۰۰ در [[آیه]] بعد صادر شد<ref>سوره انفال، آیه: ۶۶.</ref>. [[رسول خدا]] {{صل}} نیز در خطابهای [[مسلمانان]] را به [[جنگ]] [[تشویق]] و به [[ثواب]] ترغیب و برای [[پیروزی]] [[مسلمانان]] [[دعا]] کرد: "خدایا! اگر این گروه اندک کشته شوند دیگر کسی تو را [[عبادت]] نخواهد کرد"<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص ۲۷۹؛ المغازی، ج ۱، ص ۵۸ ـ ۵۹، ۸۱. </ref>.<ref>ر.ک: [[محمد رضا هدایتپناه|هدایتپناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)|بدر / غزوه]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref> | [[پیامبر اکرم]] {{صل}} زمانی که تعداد کم [[یاران]] خود و [[کثرت]] سپاه قریش را دید از [[خدا]] کمک خواست، ازاینرو در روز بدر هنگامی که لحظاتی خوابش برد، [[خدا]] [[دشمنان]] را در نظر او کم شمار جلوه داد<ref>سوره انفال، آیه۴۳؛ سوره انفال، آیه۴۴.</ref>. البته این اندک نمایی دو جانبه بود<ref>سوره آل عمران، آیه۱۳.</ref> به طوری که برخی از [[صحابه]] میگفتند: [[مشرکان]] ۷۰ یا ۱۰۰ نفرند و [[ابوجهل]] نیز وقتی [[مسلمانان]] را دید گفت: [[یاران محمد]] لقمهای بیش نیستند<ref>التبیان، ج ۵، ص ۱۳۱؛ تفسیر ابنکثیر، ج ۱، ص ۳۵۸؛ تفسیر قرطبی، ج ۴، ص ۲۶؛ السیرة النبویه، ج ۲، ص ۶۲۳؛ تاریخ طبری، ج ۲، ص ۱۴۷؛ عیون الاثر، ج ۱، ص ۳۳۴.</ref>. این کم نمایی باعث تقویت ارادۀ [[مسلمانان]] شد و [[فرمان]] [[تشویق]] کردن [[مؤمنان]] به [[جنگ]] و [[پایداری]] ۲۰ نفر از [[مسلمانان]] در برابر ۲۰۰ نفر و ۱۰۰ نفر در برابر ۱۰۰۰ نفر از [[مشرکان]] به هنگام جنگ بدر به [[پیامبر]] {{صل}} داده شد<ref>سوره انفال، آیه: ۶۵.</ref>، ولی این [[حکم]] [[تخفیف]] داده شد و [[دستور]] [[پایداری]] ۱۰۰ به ۲۰۰ و ۱۰۰۰ به ۲۰۰۰ در [[آیه]] بعد صادر شد<ref>سوره انفال، آیه: ۶۶.</ref>. [[رسول خدا]] {{صل}} نیز در خطابهای [[مسلمانان]] را به [[جنگ]] [[تشویق]] و به [[ثواب]] ترغیب و برای [[پیروزی]] [[مسلمانان]] [[دعا]] کرد: "خدایا! اگر این گروه اندک کشته شوند دیگر کسی تو را [[عبادت]] نخواهد کرد"<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص ۲۷۹؛ المغازی، ج ۱، ص ۵۸ ـ ۵۹، ۸۱. </ref>.<ref>ر.ک: [[محمد رضا هدایتپناه|هدایتپناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)|بدر / غزوه]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref> | ||
== [[نبرد تن به تن]] == | ==حوادث و اتفاقات جنگ== | ||
=== [[نبرد تن به تن]] === | |||
در جنگ بدر، ابتدا سه نفر از [[قریش]] به نامهای عتبه، شیبه ([[برادر]] عتبه) و ولید ([[فرزند]] عتبه) به میدان آمدند و مبارزطلبیدند. [[رسول گرامی اسلام]] {{صل}}، [[عبیده]]، [[حمزه]] و [[حضرت علی]] {{ع}} را به میدان فرستاد<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۶۲۵؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۲، ص۴۴۵؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۲، ص۱۲.</ref>. [[حمزه]]، عتبه را کشت و [[علی]] {{ع}}، ولید را و [[عبیده]] با کمک [[حمزه]] و [[علی]] {{ع}} شیبه را کشتند. کشته شدن این سه تن ضربه [[سختی]] به [[قریش]] بود؛ ولی [[ابوجهل]] با [[شعار]] و سخنانش به [[مردم]] [[اطمینان]] میداد که [[پیروز]] خواهند شد<ref>سبل الهدی، ج ۴، ص ۳۶؛ السیرة النبویه، ج ۲، ص ۲۸۰.</ref>.<ref>ر.ک: [[حبیب عباسی|عباسی، حبیب]]، [[غزوه بدر (مقاله)|غزوه بدر]]، [[فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲ (کتاب)|فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲]]، ص۱۳۷؛ [[محمد رضا هدایتپناه|هدایتپناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)|بدر / غزوه]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref> | در جنگ بدر، ابتدا سه نفر از [[قریش]] به نامهای عتبه، شیبه ([[برادر]] عتبه) و ولید ([[فرزند]] عتبه) به میدان آمدند و مبارزطلبیدند. [[رسول گرامی اسلام]] {{صل}}، [[عبیده]]، [[حمزه]] و [[حضرت علی]] {{ع}} را به میدان فرستاد<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۶۲۵؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۲، ص۴۴۵؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۲، ص۱۲.</ref>. [[حمزه]]، عتبه را کشت و [[علی]] {{ع}}، ولید را و [[عبیده]] با کمک [[حمزه]] و [[علی]] {{ع}} شیبه را کشتند. کشته شدن این سه تن ضربه [[سختی]] به [[قریش]] بود؛ ولی [[ابوجهل]] با [[شعار]] و سخنانش به [[مردم]] [[اطمینان]] میداد که [[پیروز]] خواهند شد<ref>سبل الهدی، ج ۴، ص ۳۶؛ السیرة النبویه، ج ۲، ص ۲۸۰.</ref>.<ref>ر.ک: [[حبیب عباسی|عباسی، حبیب]]، [[غزوه بدر (مقاله)|غزوه بدر]]، [[فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲ (کتاب)|فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲]]، ص۱۳۷؛ [[محمد رضا هدایتپناه|هدایتپناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)|بدر / غزوه]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref> | ||
== آغاز حمله عمومی == | === آغاز حمله عمومی === | ||
حمله عمومی با به هلاکت رسیدن مبارزان [[قریش]]، آغاز شد. [[پیامبر]] {{صل}} به [[رزمندگان]] [[دستور]] داد تا وقتی [[دشمن]]، آنان را محاصره نکرده، دست به [[شمشیر]] نبرند و فقط با [[تیراندازی]]، جلوی پیشروی [[دشمن]] را بگیرند. [[رسول خدا]] {{صل}} مقابل [[لشکر]] [[مسلمانان]] آمد و با چوب دستی، صفوف سربازان را [[منظم]] کرد. سپس [[دستور]] حمله عمومی را صادر فرمود و [[جنگ]] میان صفوف [[مسلمانان]] و [[مشرکان]] شروع شد [[شعار]] [[مسلمانان]] در این [[جنگ]] "[[یا منصور امت]]" و "اَحَدٌ اَحَد" بود<ref>المغازی، ج ۱، ص ۷۲؛ الطبقات، ج ۲، ص ۱۰؛ السیرهالنبویه، ج ۲، ص ۲۸۷.</ref>. زمانی نگذشت که آثار [[شکست]] در [[لشکر]] [[دشمن]] ظاهر شد و پا به فرار گذاشتند. [[پیامبر گرامی اسلام]] {{صل}} نیز در [[جنگ]]، شرکت فعالی داشت؛ به گونهای که از [[حضرت علی]] {{ع}} [[نقل]] شده است: "در روز بدر، آن گاه که [[کارزار]] بر ما سخت میشد، ما به [[رسول خدا]] {{صل}} پناه میآوردیم و آن حضرت، خود در [[کارزار]]، شرکت داشت و کسی نزدیکتر از او به [[مشرکان]] نبود"<ref>مسند احمد، ج ۱، ص ۸۶، ۱۲۶؛ مسند ابی یعلی، ج ۱، ص ۳۲۹؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۲، ص۱۷؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴، ص۱۴؛ ابوبکر بیهقی، دلائل النبوة و معرفة احوال صاحب الشریعه، ج۱، ص۳۲۴.</ref>.<ref>ر.ک: [[حبیب عباسی|عباسی، حبیب]]، [[غزوه بدر (مقاله)|غزوه بدر]]، [[فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲ (کتاب)|فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲]]، ص۱۳۷-۱۳۸؛ [[محمد رضا هدایتپناه|هدایتپناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)|بدر / غزوه]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref> | حمله عمومی با به هلاکت رسیدن مبارزان [[قریش]]، آغاز شد. [[پیامبر]] {{صل}} به [[رزمندگان]] [[دستور]] داد تا وقتی [[دشمن]]، آنان را محاصره نکرده، دست به [[شمشیر]] نبرند و فقط با [[تیراندازی]]، جلوی پیشروی [[دشمن]] را بگیرند. [[رسول خدا]] {{صل}} مقابل [[لشکر]] [[مسلمانان]] آمد و با چوب دستی، صفوف سربازان را [[منظم]] کرد. سپس [[دستور]] حمله عمومی را صادر فرمود و [[جنگ]] میان صفوف [[مسلمانان]] و [[مشرکان]] شروع شد [[شعار]] [[مسلمانان]] در این [[جنگ]] "[[یا منصور امت]]" و "اَحَدٌ اَحَد" بود<ref>المغازی، ج ۱، ص ۷۲؛ الطبقات، ج ۲، ص ۱۰؛ السیرهالنبویه، ج ۲، ص ۲۸۷.</ref>. زمانی نگذشت که آثار [[شکست]] در [[لشکر]] [[دشمن]] ظاهر شد و پا به فرار گذاشتند. [[پیامبر گرامی اسلام]] {{صل}} نیز در [[جنگ]]، شرکت فعالی داشت؛ به گونهای که از [[حضرت علی]] {{ع}} [[نقل]] شده است: "در روز بدر، آن گاه که [[کارزار]] بر ما سخت میشد، ما به [[رسول خدا]] {{صل}} پناه میآوردیم و آن حضرت، خود در [[کارزار]]، شرکت داشت و کسی نزدیکتر از او به [[مشرکان]] نبود"<ref>مسند احمد، ج ۱، ص ۸۶، ۱۲۶؛ مسند ابی یعلی، ج ۱، ص ۳۲۹؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۲، ص۱۷؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴، ص۱۴؛ ابوبکر بیهقی، دلائل النبوة و معرفة احوال صاحب الشریعه، ج۱، ص۳۲۴.</ref>.<ref>ر.ک: [[حبیب عباسی|عباسی، حبیب]]، [[غزوه بدر (مقاله)|غزوه بدر]]، [[فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲ (کتاب)|فرهنگنامه تاریخ زندگانی پیامبر اعظم ج۲]]، ص۱۳۷-۱۳۸؛ [[محمد رضا هدایتپناه|هدایتپناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)|بدر / غزوه]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref> | ||