علم امام علی در حدیث: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ ‏۲۲ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۱۲

مقدمه

امیرالمؤمنین(ع) از علم جامع و کامل به معارف و احکام الهی برخوردار بود. این مطلبی است که در احادیث بی‌شماری که از طریق شیعه و اهل سنت روایت شده به دست می‌آید، و از فضایل بی‌بدیل او در میان عموم صحابه پیامبر به شمار می‌رود:

پیامبر اکرم(ص) درباره او فرموده است: “حکمت ده جزء دارد، نه جزء آن به علی اختصاص یافته و علی(ع) در یک جزء دیگر با دیگران شریک و بلکه برتر است”^[۱].
پیامبر اکرم(ص) خود را شهر علم و علی بن ابی طالب(ع) را دروازه آن دانسته است^[۲]؛ همان‌گونه که هر کس بخواهد وارد شهری شود باید از دروازه آن وارد شود، ورود به شهر علم پیامبر(ص) از طریق علی(ع) ممکن است؛ یعنی علم پیامبر(ص) در اختیار وی بوده است. حدیث “مدینه العلم” را جمع کثیری از محدثان و دانشمندان اسلامی از طرق مختلف از حدود ده نفر از اصحاب پیامبر(ص) و چهارده نفر از تابعین روایت کرده‌اند^[۳]، جمعی از محدثان و عالمان اهل سنّت بر صحت آن گواهی داده، و عده دیگری آن را “حسن” دانسته و گروهی دیگر، آن را ارسال مسلّم گرفته‌اند^[۴]، جمال‌الدین زرندی گفته است: “حدیث مدینه العلم”، مورد اعتراف عموم صحابه پیامبر(ص) بوده و از فضایل علی(ع) به شمار آمده است. این مطلب که علی(ع) تنها فردی از صحابه پیامبر(ص) بود که رسول خدا همه معارف و علوم خود را به او سپرد در احادیث دیگر و با تعبیر‌های دیگر نیز بیان شده است، مانند:
«عَلِيٌّ بَابُ عِلْمِي وَ مُبِينٌ لِأُمَّتِي مَا أُرْسِلْتُ بِهِ مِنْ بَعْدِي»؛ علی(ع) باب علم من و پس از من بیانگر چیزهایی برای امتم است که من برای آنها فرستاده شدم”.
«عَلِيٌّ خَازِنُ عِلْمِي»؛ علی(ع) خازن علم من است”.
«عَلِيٌّ عَيْبَةُ عِلْمِي‌»؛ علی(ع) حافظ علم من است”.
«عَلِيٌّ وِعَاءُ عِلْمِي‌»^[۵]؛ علی(ع) ظرف علم من است”.
به امیرالمؤمنین(ع) گفته شد: “چرا تو بیش از دیگر اصحاب پیامبر از او حدیث نقل می‌کنی؟” امام پاسخ داد: “زیرا من هرگاه از او می‌پرسیدم مرا آگاه می‌ساخت، و هرگاه سکوت می‌کردم، پیامبر خود، تعلیم مطالب را به من آغاز می‌کرد”^[۶].
همچنین فرموده است: “همه اصحاب پیامبر(ص) درباره فهم معارف دین از او نمی‌پرسیدند و دوست می‌داشتند که فردی بر حضرت وارد شود و از چیزی بپرسد تا آنان پاسخ پیامبر(ص) را بشنوند، ولی من به هر مطلبی که برخورد می‌کردم درباره آن از رسول خدا(ص) می‌پرسیدم و پاسخ ایشان را حفظ می‌کردم”^[۷].
علم امیرالمؤمنین(ع) به اندازه‌ای بود که به مردم می‌گفت: “قبل از آنکه مرا از دست بدهید از من بپرسید، زیرا علم اولین و آخرین نزد من است”^[۸].
امیرالمؤمنین(ع) فرموده است: “پیامبر اکرم(ص) هزار باب از علم را به من آموخت که هر بابی، هزار باب را برایم باز کرد”^[۹].
پیامبر اکرم(ص) علی(ع) را داناترین فرد امت خود معرفی کرده است، چنان‌که خطاب به دخترش فاطمه(س) فرمود: “آیا راضی نیستی که تو را به ازدواج کسی در آورم که نخستین مسلمانی است که اسلام آورد و داناترین مسلمانان است”^[۱۰].
همچنین فرمود: “تو را به ازدواج بهترین امتم در می‌آوردم؛ کسی که داناترین آنان، برترین آنان از نظر حلم و نخستین آنان در اسلام آوردن است”^[۱۱].
نیز فرموده است: “داناترین امت من علی بن ابی طالب(ع) است”^[۱۲].

جایگاه علمی امیرالمؤمنین(ع) چنان برجسته بود که صحابه پیامبر در مشکلات علمی به او رجوع می‌کردند. مشهور است که عمربن خطاب در این باره گفته است: لولا عَلِىٌّ لَّهَلَكَ عُمَرٌ و نیز گفته است: اللَّهُمَّ لَا تُبْقِنِي لِمُعْضِلَةٍ لَيْسَ لَهَا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ و عبارت‌های دیگر که بیانگر همین مضمون است^[۱۳].

پرسش‌های وابسته

منابع

محمدی ری‌شهری، محمد، گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین

پانویس

↑ «قُسِّمَتِ الْحِكْمَةُ عَشَرَةَ أَجْزَاءٍ فَأُعْطِيَ عَلِيٌّ تِسْعَةَ أَجْزَاءٍ وَ أُعْطِيَ النَّاسُ جُزْءاً وَاحِداً». تاریخ دمشق، ج۴۲، ص۳۸۴، حدیث ۸۹۸۸ و ۸۹۸۹؛ مناقب ابن‌مغازلی، ص۲۸۷، حدیث ۳۲۸؛ البدایة و النهایة، ج۷، ص۳۶؛ مناقب خوارزمی، ص۸۲، حدیث ۶۸؛ کنزالعمال، ج۱۱، ص۶۱۵، حدیث ۳۲۹۸۲؛ عبدالله ابن عباس: «عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ: وَ اللَّهِ لَقَدْ أُعْطِيَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ تِسْعَةَ أَعْشَارِ الْعِلْمِ وَ ايْمُ اللَّهِ لَقَدْ شَارَكَكُمْ فِي الْعُشْرِ الْعَاشِرِ». مطالب السئول، ص۳۰؛ ذخائر العقبی، ص۴۳؛ اسدالغابة، ج۴، ص۹۶، حدیث ۳۷۸۹.
↑ «أَنَا مَدِينَةُ الْعِلْمِ وَ عَلِيٌّ بَابُهَا فَمَنْ أَرَادَ الْمَدِينَةَ فَلْيَأْتِ الْبَابَ‌». المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۳۷-۱۳۸، حدیث ۴۶۳۸ و ۸۹۷۸ و ۸۹۷۹؛ فرائد السمطین، ج۱، ص۹۸، حدیث ۶۷؛ عیون اخبار الرضا(ع)، ج۱، ص۲۳۳؛ تحف العقول، ص۴۳۰؛ امالی شیخ طوسی، ص۵۷۸، حدیث ۱۱۹۴.
↑ نفحات الازهار، ج۱۰، ص۱۹-۳۱، علامه حامدحسین هندی بیش از ۱۴۰ محدث اهل سنت را از قرن سوم تا قرن سیزدهم هجری نام برده است که این حدیث را در کتاب‌های خود آورده‌اند. نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار، ج۱۰، ص۳۰-۳۹؛ نیز ر.ک: الغدیر، ج۶، ص۸۷-۱۱۱.
↑ نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار، ج۱۰، ص۴۱-۴۶؛ الغدیر، ج۱، ص۱۱۱-۱۱۳.
↑ برای آگاهی از منابع این روایات به الغدیر، ج۳، ص۱۳۹ رجوع شود.
↑ «إنی کنت اذا سألته أنبأنی وَ إِذَا سَكَتُ ابْتَدَأَنِي‌». الطبقات الکبری، ج۲، ص۳۳۸؛ تاریخ دمشق، ج۴۲، ص۳۷۲؛ الصواعق المحرقة، ص۱۲۳؛ مناقب ابن شهر آشوب، ج۲، ص۴۵.
↑ نهج‌البلاغه، خطبه ۲۱۰.
↑ فرائد السمطین، ج۱، ص۳۴۱، حدیث ۲۶۳؛ مناقب خوارزمی، ص۹۱، حدیث ۸۵؛ توحید شیخ صدوق، ص۳۰۵.
↑ «عَلَّمَنِي رَسُولُ اللَّهِ(ص) أَلْفَ بَابٍ فَتَحَ لِي كُلُّ بَابٍ أَلْفَ بَابٍ‌». فرائد السمطین، ج۱، ص۱۰۱، حدیث ۷۰؛ کنزالعمال، ص۱۱۴۸۳، حدیث ۳۶۳۷۲؛ ارشاد، شیخ مفید، ج۱، ص۳۴؛ اعلام الوری، ج۱، ص۳۱۸؛ البدایة و النهایة، ج۷، ص۳۶۰.
↑ المستدرک علی صحیحین، ج۳، ص۱۴۰، حدیث ۴۶۴۵.
↑ کنزالعمال، ج۱۱، ص۶۰۵، حدیث ۲۲۹۲۶.
↑ مناقب خوارزمی، ص۸۲ حدیث ۶۷؛ کنز العمال، ج۱۱، ص۱۱۶، حدیث ۳۲۹۷.
↑ ر.ک: الغدیر، ج۳، ص۱۴۲-۱۴۳.

[1] «قُسِّمَتِ الْحِكْمَةُ عَشَرَةَ أَجْزَاءٍ فَأُعْطِيَ عَلِيٌّ تِسْعَةَ أَجْزَاءٍ وَ أُعْطِيَ النَّاسُ جُزْءاً وَاحِداً». تاریخ دمشق، ج۴۲، ص۳۸۴، حدیث ۸۹۸۸ و ۸۹۸۹؛ مناقب ابن‌مغازلی، ص۲۸۷، حدیث ۳۲۸؛ البدایة و النهایة، ج۷، ص۳۶؛ مناقب خوارزمی، ص۸۲، حدیث ۶۸؛ کنزالعمال، ج۱۱، ص۶۱۵، حدیث ۳۲۹۸۲؛ عبدالله ابن عباس: «عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ: وَ اللَّهِ لَقَدْ أُعْطِيَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ تِسْعَةَ أَعْشَارِ الْعِلْمِ وَ ايْمُ اللَّهِ لَقَدْ شَارَكَكُمْ فِي الْعُشْرِ الْعَاشِرِ». مطالب السئول، ص۳۰؛ ذخائر العقبی، ص۴۳؛ اسدالغابة، ج۴، ص۹۶، حدیث ۳۷۸۹.

[2] «أَنَا مَدِينَةُ الْعِلْمِ وَ عَلِيٌّ بَابُهَا فَمَنْ أَرَادَ الْمَدِينَةَ فَلْيَأْتِ الْبَابَ‌». المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۳۷-۱۳۸، حدیث ۴۶۳۸ و ۸۹۷۸ و ۸۹۷۹؛ فرائد السمطین، ج۱، ص۹۸، حدیث ۶۷؛ عیون اخبار الرضا(ع)، ج۱، ص۲۳۳؛ تحف العقول، ص۴۳۰؛ امالی شیخ طوسی، ص۵۷۸، حدیث ۱۱۹۴.

[3] نفحات الازهار، ج۱۰، ص۱۹-۳۱، علامه حامدحسین هندی بیش از ۱۴۰ محدث اهل سنت را از قرن سوم تا قرن سیزدهم هجری نام برده است که این حدیث را در کتاب‌های خود آورده‌اند. نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار، ج۱۰، ص۳۰-۳۹؛ نیز ر.ک: الغدیر، ج۶، ص۸۷-۱۱۱.

[4] نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار، ج۱۰، ص۴۱-۴۶؛ الغدیر، ج۱، ص۱۱۱-۱۱۳.

[5] برای آگاهی از منابع این روایات به الغدیر، ج۳، ص۱۳۹ رجوع شود.

[6] «إنی کنت اذا سألته أنبأنی وَ إِذَا سَكَتُ ابْتَدَأَنِي‌». الطبقات الکبری، ج۲، ص۳۳۸؛ تاریخ دمشق، ج۴۲، ص۳۷۲؛ الصواعق المحرقة، ص۱۲۳؛ مناقب ابن شهر آشوب، ج۲، ص۴۵.

[7] نهج‌البلاغه، خطبه ۲۱۰.

[8] فرائد السمطین، ج۱، ص۳۴۱، حدیث ۲۶۳؛ مناقب خوارزمی، ص۹۱، حدیث ۸۵؛ توحید شیخ صدوق، ص۳۰۵.

[9] «عَلَّمَنِي رَسُولُ اللَّهِ(ص) أَلْفَ بَابٍ فَتَحَ لِي كُلُّ بَابٍ أَلْفَ بَابٍ‌». فرائد السمطین، ج۱، ص۱۰۱، حدیث ۷۰؛ کنزالعمال، ص۱۱۴۸۳، حدیث ۳۶۳۷۲؛ ارشاد، شیخ مفید، ج۱، ص۳۴؛ اعلام الوری، ج۱، ص۳۱۸؛ البدایة و النهایة، ج۷، ص۳۶۰.

[10] المستدرک علی صحیحین، ج۳، ص۱۴۰، حدیث ۴۶۴۵.

[11] کنزالعمال، ج۱۱، ص۶۰۵، حدیث ۲۲۹۲۶.

[12] مناقب خوارزمی، ص۸۲ حدیث ۶۷؛ کنز العمال، ج۱۱، ص۱۱۶، حدیث ۳۲۹۷.

[13] ر.ک: الغدیر، ج۳، ص۱۴۲-۱۴۳.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

[۱۳]

@@ خط ۷: / خط ۷: @@
 }}
 ==مقدمه==
-چه کسی باید این گره‌ها را بگشاید و ناپیداها را در برابر دید [[جامعه]] بنهد؟ چه کسی باید [[آیات الهی]] را [[تفسیر]] کند و آموزه‌های [[دین]] را بدانان بنمایانَد؟ [[پیامبر خدا]] که آیینش را جاودانه شمرده است، [[مرجعیت]] [[فکری]] و [[علمی]] فردای [[امت]] را در روزی که خود در میان [[امت]] نیست، به چه کسی وا نهاده است؟ [[احادیث نبوی]] بسیاری که در منابع کهن پراکنده‌اند و از جمله، [[حدیث]] شکوهمند: {{متن حدیث|"أنَا مَدینَةُ العِلمِ، وعَلِی بابُها"}}؛ من [[شهر]] دانشم و [[علی]]، دروازه آن"<ref>المستدرک علی الصحیحین، ج ۳، ص ۱۳۸، ح ۴۶۳۹.</ref>، نشانگر این است که [[پیامبر خدا]]، این [[جایگاه]] بلند را برای [[علی]]{{ع}} رقم زده است<ref>[[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۱۰8.</ref>.
+امیرالمؤمنین{{ع}} از علم جامع و کامل به معارف و [[احکام الهی]] برخوردار بود. این مطلبی است که در [[احادیث]] بی‌شماری که از طریق [[شیعه]] و [[اهل سنت]] [[روایت]] شده به دست می‌آید، و از [[فضایل]] بی‌بدیل او در میان عموم [[صحابه پیامبر]] به شمار می‌رود:
+# [[پیامبر اکرم]]{{صل}} درباره او فرموده است: “حکمت ده جزء دارد، نه جزء آن به [[علی]] اختصاص یافته و علی{{ع}} در یک جزء دیگر با دیگران [[شریک]] و بلکه [[برتر]] است”<ref>{{متن حدیث|قُسِّمَتِ الْحِكْمَةُ عَشَرَةَ أَجْزَاءٍ فَأُعْطِيَ عَلِيٌّ تِسْعَةَ أَجْزَاءٍ وَ أُعْطِيَ النَّاسُ جُزْءاً وَاحِداً}}. تاریخ دمشق، ج۴۲، ص۳۸۴، حدیث ۸۹۸۸ و ۸۹۸۹؛ مناقب ابن‌مغازلی، ص۲۸۷، حدیث ۳۲۸؛ البدایة و النهایة، ج۷، ص۳۶؛ مناقب خوارزمی، ص۸۲، حدیث ۶۸؛ کنزالعمال، ج۱۱، ص۶۱۵، حدیث ۳۲۹۸۲؛ عبدالله ابن عباس: {{متن حدیث|عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ قَالَ: وَ اللَّهِ لَقَدْ أُعْطِيَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ تِسْعَةَ أَعْشَارِ الْعِلْمِ وَ ايْمُ اللَّهِ لَقَدْ شَارَكَكُمْ فِي الْعُشْرِ الْعَاشِرِ}}. مطالب السئول، ص۳۰؛ ذخائر العقبی، ص۴۳؛ اسدالغابة، ج۴، ص۹۶، حدیث ۳۷۸۹.</ref>.
+# [[پیامبر اکرم]]{{صل}} خود را [[شهر علم]] و [[علی بن ابی طالب]]{{ع}} را دروازه آن دانسته است<ref>{{متن حدیث|أَنَا مَدِينَةُ الْعِلْمِ وَ عَلِيٌّ بَابُهَا فَمَنْ أَرَادَ الْمَدِينَةَ فَلْيَأْتِ الْبَابَ‌}}. المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۳۷-۱۳۸، حدیث ۴۶۳۸ و ۸۹۷۸ و ۸۹۷۹؛ فرائد السمطین، ج۱، ص۹۸، حدیث ۶۷؛ عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۲۳۳؛ تحف العقول، ص۴۳۰؛ امالی شیخ طوسی، ص۵۷۸، حدیث ۱۱۹۴.</ref>؛ همان‌گونه که هر کس بخواهد وارد شهری شود باید از دروازه آن وارد شود، ورود به [[شهر]] [[علم پیامبر]]{{صل}} از طریق [[علی]]{{ع}} ممکن است؛ یعنی علم پیامبر{{صل}} در [[اختیار]] وی بوده است. [[حدیث]] “مدینه العلم” را جمع کثیری از [[محدثان]] و [[دانشمندان اسلامی]] از طرق مختلف از حدود ده نفر از [[اصحاب پیامبر]]{{صل}} و چهارده نفر از [[تابعین]] [[روایت]] کرده‌اند<ref>نفحات الازهار، ج۱۰، ص۱۹-۳۱، علامه حامدحسین هندی بیش از ۱۴۰ محدث اهل سنت را از قرن سوم تا قرن سیزدهم هجری نام برده است که این حدیث را در کتاب‌های خود آورده‌اند. نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار، ج۱۰، ص۳۰-۳۹؛ نیز ر.ک: الغدیر، ج۶، ص۸۷-۱۱۱.</ref>، جمعی از محدثان و [[عالمان اهل سنّت]] بر صحت آن [[گواهی]] داده، و عده دیگری آن را “حسن” دانسته و گروهی دیگر، آن را ارسال مسلّم گرفته‌اند<ref>نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار، ج۱۰، ص۴۱-۴۶؛ الغدیر، ج۱، ص۱۱۱-۱۱۳.</ref>، [[جمال‌الدین زرندی]] گفته است: “حدیث [[مدینه]] العلم”، مورد اعتراف عموم [[صحابه پیامبر]]{{صل}} بوده و از [[فضایل علی]]{{ع}} به شمار آمده است. این مطلب که علی{{ع}} تنها فردی از صحابه پیامبر{{صل}} بود که [[رسول خدا]] همه [[معارف]] و [[علوم]] خود را به او سپرد در [[احادیث]] دیگر و با تعبیر‌های دیگر نیز بیان شده است، مانند:
+#{{متن حدیث|عَلِيٌّ بَابُ عِلْمِي وَ مُبِينٌ لِأُمَّتِي مَا أُرْسِلْتُ بِهِ مِنْ بَعْدِي}}؛ [[علی]]{{ع}} باب [[علم]] من و پس از من بیانگر چیزهایی برای امتم است که من برای آنها فرستاده شدم”.
+#{{متن حدیث|عَلِيٌّ خَازِنُ عِلْمِي}}؛ علی{{ع}} [[خازن علم]] من است”.
+#{{متن حدیث|عَلِيٌّ عَيْبَةُ عِلْمِي‌}}؛ علی{{ع}} [[حافظ]] علم من است”.
+#{{متن حدیث|عَلِيٌّ وِعَاءُ عِلْمِي‌}}<ref>برای آگاهی از منابع این روایات به الغدیر، ج۳، ص۱۳۹ رجوع شود.</ref>؛ علی{{ع}} ظرف علم من است”.
+#به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} گفته شد: “چرا تو بیش از دیگر [[اصحاب پیامبر]] از او [[حدیث]] [[نقل]] می‌کنی؟” [[امام]] پاسخ داد: “زیرا من هرگاه از او می‌پرسیدم مرا [[آگاه]] می‌ساخت، و هرگاه [[سکوت]] می‌کردم، [[پیامبر]] خود، [[تعلیم]] مطالب را به من آغاز می‌کرد”<ref>{{متن حدیث|إنی کنت اذا سألته أنبأنی وَ إِذَا سَكَتُ ابْتَدَأَنِي‌}}. الطبقات الکبری، ج۲، ص۳۳۸؛ تاریخ دمشق، ج۴۲، ص۳۷۲؛ الصواعق المحرقة، ص۱۲۳؛ مناقب ابن شهر آشوب، ج۲، ص۴۵.</ref>.
+#همچنین فرموده است: “همه اصحاب پیامبر{{صل}} درباره [[فهم]] [[معارف دین]] از او نمی‌پرسیدند و [[دوست]] می‌داشتند که فردی بر [[حضرت]] وارد شود و از چیزی بپرسد تا آنان پاسخ پیامبر{{صل}} را بشنوند، ولی من به هر مطلبی که برخورد می‌کردم درباره آن از [[رسول خدا]]{{صل}} می‌پرسیدم و پاسخ ایشان را [[حفظ]] می‌کردم”<ref>نهج‌البلاغه، خطبه ۲۱۰.</ref>.
+# علم امیرالمؤمنین{{ع}} به اندازه‌ای بود که به [[مردم]] می‌گفت: “قبل از آنکه مرا از دست بدهید از من بپرسید، زیرا علم اولین و آخرین نزد من است”<ref>فرائد السمطین، ج۱، ص۳۴۱، حدیث ۲۶۳؛ مناقب خوارزمی، ص۹۱، حدیث ۸۵؛ توحید شیخ صدوق، ص۳۰۵.</ref>.
+# امیرالمؤمنین{{ع}} فرموده است: “پیامبر اکرم{{صل}} [[هزار باب]] از علم را به من آموخت که هر بابی، هزار باب را برایم باز کرد”<ref>{{متن حدیث|عَلَّمَنِي رَسُولُ اللَّهِ{{صل}} أَلْفَ بَابٍ فَتَحَ لِي كُلُّ بَابٍ أَلْفَ بَابٍ‌}}. فرائد السمطین، ج۱، ص۱۰۱، حدیث ۷۰؛ کنزالعمال، ص۱۱۴۸۳، حدیث ۳۶۳۷۲؛ ارشاد، شیخ مفید، ج۱، ص۳۴؛ اعلام الوری، ج۱، ص۳۱۸؛ البدایة و النهایة، ج۷، ص۳۶۰.</ref>.
+# [[پیامبر اکرم]]{{صل}} علی{{ع}} را [[داناترین]] [[فرد]] [[امت]] خود معرفی کرده است، چنان‌که خطاب به دخترش [[فاطمه]]{{س}} فرمود: “آیا [[راضی]] نیستی که تو را به [[ازدواج]] کسی در آورم که نخستین [[مسلمانی]] است که [[اسلام]] آورد و [[داناترین]] [[مسلمانان]] است”<ref>المستدرک علی صحیحین، ج۳، ص۱۴۰، حدیث ۴۶۴۵.</ref>.
+#همچنین فرمود: “تو را به ازدواج [[بهترین]] امتم در می‌آوردم؛ کسی که داناترین آنان، [[برترین]] آنان از نظر [[حلم]] و نخستین آنان در [[اسلام آوردن]] است”<ref>کنزالعمال، ج۱۱، ص۶۰۵، حدیث ۲۲۹۲۶.</ref>.
+#نیز فرموده است: “داناترین [[امت]] من [[علی بن ابی طالب]]{{ع}} است”<ref>مناقب خوارزمی، ص۸۲ حدیث ۶۷؛ کنز العمال، ج۱۱، ص۱۱۶، حدیث ۳۲۹۷.</ref>.
+[[جایگاه علمی]] [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} چنان برجسته بود که [[صحابه پیامبر]] در [[مشکلات]] [[علمی]] به او [[رجوع]] می‌کردند. مشهور است که عمربن خطاب در این باره گفته است: {{عربی|لولا عَلِىٌّ لَّهَلَكَ عُمَرٌ }} و نیز گفته است: {{عربی|اللَّهُمَّ لَا تُبْقِنِي لِمُعْضِلَةٍ لَيْسَ لَهَا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ}} و عبارت‌های دیگر که بیانگر همین مضمون است<ref>ر.ک: الغدیر، ج۳، ص۱۴۲-۱۴۳.</ref>.
+{{مدخل امام علی}}
-{{مدخل امام علی}}
 == پرسش‌های وابسته ==