امارت مؤمنان: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
جز (جایگزینی متن - ']] |' به ' - [[')
جز (جایگزینی متن - 'تبیین' به 'تبیین')
خط ۱۱: خط ۱۱:


==رابطه امارت مؤمنان با نظریه [[نصب الهی امام]]==
==رابطه امارت مؤمنان با نظریه [[نصب الهی امام]]==
“امیر” برگرفته از مصدر “الإماره” است<ref>ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۳۱. </ref> که این مصدر به معنای “ولایت و سرپرستی” می‌باشد<ref>ر.ک: اسماعیل جوهری، صحاح تاج اللغه و صحاح العربیه، ج۲، ص۵۸۱؛ احمد فیومی، المصباح المنیر، ج۲، ص۲۲.</ref> و به همین [[دلیل]]، [[امیر]] هم به معنای [[صاحب ولایت]] خواهد بود<ref>ر.ک: احمد بن فارس، معجم مقاییس‌اللغه، ج۱، ص۱۳۷.</ref>. واژه‌هایی چون “مَلِک<ref>ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۳۱؛ واسطی زبیدی، تاج العروس، ج۶، ص۳۲.</ref>، صاحب امر<ref>ر.ک: اسماعیل جوهری، صحاح تاج اللغه و صحاح العربیه، ج۲، ص۱۱ ۵۸۱؛ محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۲۷.</ref>، امرکننده<ref>ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۲۷.</ref> و مسلط<ref>ر.ک: واسطی زبیدی، تاج‌العروس، ج۶، ص۳۳.</ref>“ که در [[تبیین]] معنای [[امیر]] ذکر شده‌اند، به همان معنای “صاحب ولایت” برمی‌گردد. بنابراین از بررسی معنای لغوی “امیر” می‌توان معنای “حاکم” را دریافت و “امیرالمؤمنین” نیز به معنای [[حاکم]] بر [[مؤمنان]] خواهد بود.
“امیر” برگرفته از مصدر “الإماره” است<ref>ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۳۱. </ref> که این مصدر به معنای “ولایت و سرپرستی” می‌باشد<ref>ر.ک: اسماعیل جوهری، صحاح تاج اللغه و صحاح العربیه، ج۲، ص۵۸۱؛ احمد فیومی، المصباح المنیر، ج۲، ص۲۲.</ref> و به همین [[دلیل]]، [[امیر]] هم به معنای [[صاحب ولایت]] خواهد بود<ref>ر.ک: احمد بن فارس، معجم مقاییس‌اللغه، ج۱، ص۱۳۷.</ref>. واژه‌هایی چون “مَلِک<ref>ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۳۱؛ واسطی زبیدی، تاج العروس، ج۶، ص۳۲.</ref>، صاحب امر<ref>ر.ک: اسماعیل جوهری، صحاح تاج اللغه و صحاح العربیه، ج۲، ص۱۱ ۵۸۱؛ محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۲۷.</ref>، امرکننده<ref>ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۲۷.</ref> و مسلط<ref>ر.ک: واسطی زبیدی، تاج‌العروس، ج۶، ص۳۳.</ref>“ که در تبیین معنای [[امیر]] ذکر شده‌اند، به همان معنای “صاحب ولایت” برمی‌گردد. بنابراین از بررسی معنای لغوی “امیر” می‌توان معنای “حاکم” را دریافت و “امیرالمؤمنین” نیز به معنای [[حاکم]] بر [[مؤمنان]] خواهد بود.
علاوه بر معنای لغوی، شواهدی نیز وجود دارد که نشان می‌دهد [[مسلمانان]] [[صدر اسلام]] از واژه “امیر مؤمنان”، [[حاکمیت]] و [[امامت]] [[سیاسی]] فرد مورد نظر را [[درک]] می‌کردند. این شواهد عبارت‌اند از:
علاوه بر معنای لغوی، شواهدی نیز وجود دارد که نشان می‌دهد [[مسلمانان]] [[صدر اسلام]] از واژه “امیر مؤمنان”، [[حاکمیت]] و [[امامت]] [[سیاسی]] فرد مورد نظر را [[درک]] می‌کردند. این شواهد عبارت‌اند از:
*'''اولاً''': در [[روایات]] آمده است پس از آن‌که امر [[ولایت]] و [[سرپرستی]] [[حضرت علی]]{{ع}} نازل شد، [[پیامبر خاتم]]{{صل}} به [[اصحاب]] خود [[دستور]] دادند تا با عنوان “امیر مؤمنان” به [[امام علی]]{{ع}} [[سلام]] کنند<ref>{{متن حدیث|لَمَّا نَزَلَتْ ولَايَةُ عَلِيِّ بن أَبِي طَالِبٍ{{ع}}، و كَانَ مِنْ قَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ{{صل}}: سَلِّمُوا عَلى عَلِيٍّ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِينَ}} (محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۲۹۲؛ همچنین ر.ک: علی بن ابراهیم قمی، تفسیر القمی، ج۱، ص۳۸۹؛ سیدعلی بن موسی بن طاووس، التحصین، ص۵۳۷).</ref>. تعاقب، زمانی این دو امر در این حادثه، [[مؤیّد]] این است که [[امیر مؤمنان]] شدنِ آن [[حضرت]]، به [[دلیل]] [[مقام ولایت]] و [[سرپرستی]] ایشان بوده است و این مطلب شاهدی بر معنای [[ولایت]] و [[سرپرستی]] برای واژه “امیر مؤمنان” می‌باشد؛
*'''اولاً''': در [[روایات]] آمده است پس از آن‌که امر [[ولایت]] و [[سرپرستی]] [[حضرت علی]]{{ع}} نازل شد، [[پیامبر خاتم]]{{صل}} به [[اصحاب]] خود [[دستور]] دادند تا با عنوان “امیر مؤمنان” به [[امام علی]]{{ع}} [[سلام]] کنند<ref>{{متن حدیث|لَمَّا نَزَلَتْ ولَايَةُ عَلِيِّ بن أَبِي طَالِبٍ{{ع}}، و كَانَ مِنْ قَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ{{صل}}: سَلِّمُوا عَلى عَلِيٍّ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِينَ}} (محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۲۹۲؛ همچنین ر.ک: علی بن ابراهیم قمی، تفسیر القمی، ج۱، ص۳۸۹؛ سیدعلی بن موسی بن طاووس، التحصین، ص۵۳۷).</ref>. تعاقب، زمانی این دو امر در این حادثه، [[مؤیّد]] این است که [[امیر مؤمنان]] شدنِ آن [[حضرت]]، به [[دلیل]] [[مقام ولایت]] و [[سرپرستی]] ایشان بوده است و این مطلب شاهدی بر معنای [[ولایت]] و [[سرپرستی]] برای واژه “امیر مؤمنان” می‌باشد؛

نسخهٔ ‏۵ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۷:۰۸


این مدخل از زیرشاخه‌های بحث امامت است. "امارت مؤمنان" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:
در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل امارت مؤمنان (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.


رابطه امارت مؤمنان با نظریه نصب الهی امام

“امیر” برگرفته از مصدر “الإماره” است[۱] که این مصدر به معنای “ولایت و سرپرستی” می‌باشد[۲] و به همین دلیل، امیر هم به معنای صاحب ولایت خواهد بود[۳]. واژه‌هایی چون “مَلِک[۴]، صاحب امر[۵]، امرکننده[۶] و مسلط[۷]“ که در تبیین معنای امیر ذکر شده‌اند، به همان معنای “صاحب ولایت” برمی‌گردد. بنابراین از بررسی معنای لغوی “امیر” می‌توان معنای “حاکم” را دریافت و “امیرالمؤمنین” نیز به معنای حاکم بر مؤمنان خواهد بود. علاوه بر معنای لغوی، شواهدی نیز وجود دارد که نشان می‌دهد مسلمانان صدر اسلام از واژه “امیر مؤمنان”، حاکمیت و امامت سیاسی فرد مورد نظر را درک می‌کردند. این شواهد عبارت‌اند از:

این سخن به این معناست که مردم، خلفا و حاکمان خود را به عنوان امیر مؤمنان می‌شناختند. از مجموع مطالب فوق می‌توان گفت که واژه “امیرالمؤمنین” بر حاکمیت و امامت سیاسی فردِ مورد نظر دلالت دارد[۱۱].

پرسش‌های وابسته

جستارهای وابسته

پانویس

  1. ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۳۱.
  2. ر.ک: اسماعیل جوهری، صحاح تاج اللغه و صحاح العربیه، ج۲، ص۵۸۱؛ احمد فیومی، المصباح المنیر، ج۲، ص۲۲.
  3. ر.ک: احمد بن فارس، معجم مقاییس‌اللغه، ج۱، ص۱۳۷.
  4. ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۳۱؛ واسطی زبیدی، تاج العروس، ج۶، ص۳۲.
  5. ر.ک: اسماعیل جوهری، صحاح تاج اللغه و صحاح العربیه، ج۲، ص۱۱ ۵۸۱؛ محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۲۷.
  6. ر.ک: محمد بن مکرم بن منظور، لسان‌العرب، ج۴، ص۲۷.
  7. ر.ک: واسطی زبیدی، تاج‌العروس، ج۶، ص۳۳.
  8. «لَمَّا نَزَلَتْ ولَايَةُ عَلِيِّ بن أَبِي طَالِبٍ(ع)، و كَانَ مِنْ قَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ(ص): سَلِّمُوا عَلى عَلِيٍّ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِينَ» (محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۲۹۲؛ همچنین ر.ک: علی بن ابراهیم قمی، تفسیر القمی، ج۱، ص۳۸۹؛ سیدعلی بن موسی بن طاووس، التحصین، ص۵۳۷).
  9. ر.ک: احمد بن یحیی بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۵۲۸.
  10. حسن دیلمی، ارشاد القلوب، ج۲، ص۳۲۳.
  11. حسینی، سید احمد، نظریه نصب الهی امام معصوم در تاریخ تفکر امامیه، ص ۶۱.

منابع