انطاکیه

مقدمه

محل بیرون آوردن تورات و انجیل واقعی از آن در عصر ظهور
شهری در روم باستان بوده که به دست یونانیان در سال ۳۰۰ پیش از میلاد حضرت مسیح(ع) بنا شده و هم‏ اکنون جزو قلمرو کشور ترکیه است. این شهر، در روزگار قدیم از جهت ثروت، علم و تجارت، یکی از سه شهر بزرگ کشور روم محسوب می‏‌شد^[۱]. که دارای موقعیتی سرسبز، نهرهای آب خوش‏گوار و مرکز تجارت آسیای غربی و نزد یونانیان به انطاکیه زیبا و ملکه شرق مشهور بود. نصارا از شهر انطاکیه با وصف شهر خدا، شهر شاهی و مادر شهرها یاد می‌‏کردند؛ زیرا نخستین شهری بود که اهل آن همگی به حضرت مسیح(ع) و به دین نصارا گرویدند. پولس و برنابا آن‏جا به تبلیغ اشتغال داشتند. شهر انطاکیه پیش از اسلام، محل درگیری بین قوم‏ها و پیروان ادیان یهود، نصارا و بت‏پرستان بوده است^[۲].
این شهر، افزون بر آن‏که در پاره‌‏ای از آیات مورد اشاره قرار گرفته، در برخی روایات - به ویژه در روایات مهدویت - بدان توجه شده است. شاید ذکر "انطاکیه" در روایات مهدویت، وجود رابطه تنگاتنگ بین حضرت مهدی(ع) و حضرت مسیح(ع) است.
در روایات مربوط به حضرت مهدی(ع)، آن محل، سرزمینی معرفی شده است که حضرت مهدی(ع) پس از ظهور، از غاری در آن سرزمین، تورات و انجیل را بیرون می‌‏آورد و با یهود و نصارا با آن استدلال می‌‏کند^[۳]. پیامبر(ص) فرمود: "تورات و انجیل را از سرزمینی که انطاکیه نامیده می‌‏شود، بیرون می‌‏آورد" ^[۴]
و به وسیله آن کتاب‏ها، با مسیحیان و یهودیان به استدلال می‌‏پردازد و سرانجام، بسیاری از آن‏ها اسلام می‌‏آورند^[۵]^[۶].

انطاکیه در موعودنامه

انطاکیه کنونی در جنوب ترکیه، بر رود اورونتس، نهر عاصی، بیست و دو کیلومتری ساحل مدیترانه قرار دارد و فقط‍‌ قسمت کوچکی از انطاکیه قدیم را اشغال کرده است. از شهر قدیم، باروها، آباره، تئاتر و قلعه‌ای باقی است. در کاوش‌هایی که در آن‌جا و در اطرافش به عمل آمده، موزائیک‌های عالی، از شش قرن اول میلادی، به دست آمده است. جام بزرگ انطاکی که در سال ١٩١٠ به دست آمده، به زعم بعضی همان جام مقدس است^[۷].
امام باقر (ع) فرمود: "مهدی، تورات و دیگر کتاب‌های آسمانی را از غاری در انطاکیه بیرون می‌آورد^[۸]. همچنین فرمود: مهدی، تابوت سکینه را از غاری در انطاکیه بیرون می‌آورد^[۹]. نیز فرمود: نخستین کاری که قائم (ع) در انطاکیه انجام می‌دهد این است که تورات را از غاری بیرون می‌آورد که عصای موسی و انگشتر سلیمان در آن است^[۱۰].
انطاکیه برای مسیحیان مانند مدینه برای مسلمانان است. آن‌جا پس از بیت المقدس به‌عنوان دوّمین شهر مذهبی مسیحیان به حساب می‌آید؛ چرا که حضرت مسیح دعوت خود را از بیت المقدس آغاز نمود و بعدها گروهی از ایمان‌آورندگان به او، به انطاکیه هجرت کردند. "پولس" و "برنابا" بدان شهر رفتند و مردم را به این آیین فراخواندند و از آن‌جا دین مسیح (ع) گسترش یافت. شاید ذکر انطاکیه در روایات مهدوی، وجود رابطه تنگاتنگ میان حضرت مهدی (ع) و مسیح (ع) است^[۱۱]^[۱۲].
بر طبق روایات، حضرت مهدی (ع) پس از ظهور، تورات و دیگر کتاب‌های آسمانی را از غاری در انطاکیه بیرون می‌آورد^[۱۳]^[۱۴].

انطاکیه در فرهنگنامه آخرالزمان

انطاکیه شهری در جنوب ترکیه کنونی است و برای مسیحیان شهری مقدس محسوب می‌شود و غار اصحاب کهف در کوهی در کنار این شهر قرار دارد. حضرت مهدی(ع) «تابوت سکینه» را از غاری در انطاکیه خارج می‌کند^[۱۵]. این تابوت، همان تابوت سکینه است که در قرآن از آن یاد شده است. خداوند می‌فرماید: ﴿وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ إِنَّ آيَةَ مُلْكِهِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ التَّابُوتُ فِيهِ سَكِينَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَبَقِيَّةٌ مِمَّا تَرَكَ آلُ مُوسَى وَآلُ هَارُونَ تَحْمِلُهُ الْمَلَائِكَةُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ﴾^[۱۶].

حضرت مهدی(ع) هنگام ظهور به این شهر می‌آید و تابوت را از آن غار خارج می‌کند؛ و در بعضی روایات آمده که حضرت کتاب‌های آسمانی و انگشتر سلیمان و عصای موسی و الواح تورات را نیز از این غار بیرون می‌آورد. تابوت سکینه را تابوت شهادت نیز می‌نامند. در دعای سمات به این اسم نامیده شده است. پس از حضرت موسی این تابوت به آسمان صعود کرد. هنگامی که طالوت در بنی‌اسرائیل به سلطنت رسید آن تابوت را برای بنی‌اسرائیل آورد و به واسطه آرامشی که از آن تابوت می‌یافتند همیشه در جنگ‌ها پیروز بودند. حضرت مهدی(ع) نیز در جنگ‌های خود از این تابوت که میراث انبیای گذشته است استفاده خواهد کرد.

امام باقر(ع) در حدیثی به جابر جعفی فرمود: حضرت مهدی(ع) به سوی انطاکیه می‌رود و تورات و سایر کتاب‌های آسمانی را از غاری که در این شهر قرار دارد، بیرون می‌آورد و در میان یهودیان با احکام کتاب تورات و در میان مسیحیان با دستورات انجیل و در میان پیروان داوود نبی(ع) با آیات زبور قضاوت خواهد نمود. در میان مسلمانان نیز بر مبنای دستورات قرآن حکم خواهد کرد^[۱۷].

سلیمان بن عیسی روایتی نقل می‌کند که حضرت تابوت سکینه را از دریاچه طبریه در فلسطین خارج می‌کند و در بیت المقدس قرار می‌دهد. اکثر یهودیان چون می‌بینند که تابوت سکینه نزد حضرت است، تسلیم می‌شوند. اما عده کمی از آنان ایمان نخواهند آورد^[۱۸]^[۱۹].

پرسش مستقیم

امام مهدی پس از ظهور چه اقدامی در شهر انطاکیه انجام می‌دهد؟ (پرسش)

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

↑ ر. ک: یاقوت حموی، معجم البلدان، ج ۱، ص ۱۸۲ و ص ۲۶۶
↑ جمعی از نویسندگان، دایرة المعارف قرآن کریم، واژه انطاکیه، محمد مهدی خراسانی
↑ مقدسی شافعی، عقد الدرر، ص ۳۹؛ عبد الرزاق، المصنف، ج ۱۱، ح ۲۰۷۷۲
↑ شیخ صدوق، علل الشرایع، ج ۱، ص ۱۶۱، ح ۳؛ محمد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۲۵
↑ " يَسْتَخْرِجُ‏ التَّوْرَاةَ وَ سَائِرَ كُتُبِ‏ اللَّهِ‏ مِنْ‏ غَارٍ بِأَنْطَاكِيَّةَ فَيَحْكُمُ‏ بَيْنَ أَهْلِ التَّوْرَاةِ بِالتَّوْرَاةِ وَ بَيْنَ أَهْلِ الْإِنْجِيلِ بِالْإِنْجِيلِ وَ بَيْنَ أَهْلِ الزَّبُورِ بِالزَّبُورِ ‏‏"؛ نعمانی، الغیبة، ص ۲۳۷، ح ۲۶
↑ سلیمیان، خدامراد، فرهنگ‌نامه مهدویت، ص۹۳-۹۴.
↑ خورشید مغرب، پاورقی، ص ۲۹۵.
↑ ملاحم ابن طاووس، ص ۶۷؛ روزگار رهایی، ج ۱، ص ۴۵۴.
↑ روزگار رهایی، ج ۱، ص ۴۵۴.
↑ همان.
↑ فرهنگ‌نامه مهدویت، خدا مراد سلیمیان، ص ۶۶.
↑ تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۱۳۶.
↑ الزام الناصب، ص ۵۵؛ بشارة الاسلام، ص ۲۴۲.
↑ تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۵۱۱.
↑ ملاحم: ص ۶۷.
↑ «و پیامبرشان به آنان گفت: نشانه پادشاهی او این است که تابوت (عهد) نزدتان خواهد آمد که در آن آرامشی از سوی پروردگارتان (نهفته) است و (نیز) بازمانده‌ای از آنچه از خاندان موسی و هارون بر جای نهاده‌اند و فرشتگان آن را حمل می‌کنند، بی‌گمان در آن برای شما اگر مؤمن باشید نشانه‌ای است» سوره بقره، آیه ۲۴۸.
↑ غیبت نعمانی: ص ۲۲۷ و سید محمود موسوی دهسرخی، یأتی علی الناس زمان، ص ۵۵۱.
↑ ملاحم: ص ۷۱.
↑ حیدرزاده، عباس، فرهنگنامه آخرالزمان، ص۱۲۷.

[1] ر. ک: یاقوت حموی، معجم البلدان، ج ۱، ص ۱۸۲ و ص ۲۶۶

[2] جمعی از نویسندگان، دایرة المعارف قرآن کریم، واژه انطاکیه، محمد مهدی خراسانی

[3] مقدسی شافعی، عقد الدرر، ص ۳۹؛ عبد الرزاق، المصنف، ج ۱۱، ح ۲۰۷۷۲

[4] شیخ صدوق، علل الشرایع، ج ۱، ص ۱۶۱، ح ۳؛ محمد باقر مجلسی، بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۲۵

[5] " يَسْتَخْرِجُ‏ التَّوْرَاةَ وَ سَائِرَ كُتُبِ‏ اللَّهِ‏ مِنْ‏ غَارٍ بِأَنْطَاكِيَّةَ فَيَحْكُمُ‏ بَيْنَ أَهْلِ التَّوْرَاةِ بِالتَّوْرَاةِ وَ بَيْنَ أَهْلِ الْإِنْجِيلِ بِالْإِنْجِيلِ وَ بَيْنَ أَهْلِ الزَّبُورِ بِالزَّبُورِ ‏‏"؛ نعمانی، الغیبة، ص ۲۳۷، ح ۲۶

[6] سلیمیان، خدامراد، فرهنگ‌نامه مهدویت، ص۹۳-۹۴.

[7] خورشید مغرب، پاورقی، ص ۲۹۵.

[8] ملاحم ابن طاووس، ص ۶۷؛ روزگار رهایی، ج ۱، ص ۴۵۴.

[9] روزگار رهایی، ج ۱، ص ۴۵۴.

[10] همان.

[11] فرهنگ‌نامه مهدویت، خدا مراد سلیمیان، ص ۶۶.

[12] تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۱۳۶.

[13] الزام الناصب، ص ۵۵؛ بشارة الاسلام، ص ۲۴۲.

[14] تونه‌ای، مجتبی، موعودنامه، ص۵۱۱.

[15] ملاحم: ص ۶۷.

[16] «و پیامبرشان به آنان گفت: نشانه پادشاهی او این است که تابوت (عهد) نزدتان خواهد آمد که در آن آرامشی از سوی پروردگارتان (نهفته) است و (نیز) بازمانده‌ای از آنچه از خاندان موسی و هارون بر جای نهاده‌اند و فرشتگان آن را حمل می‌کنند، بی‌گمان در آن برای شما اگر مؤمن باشید نشانه‌ای است» سوره بقره، آیه ۲۴۸.

[17] غیبت نعمانی: ص ۲۲۷ و سید محمود موسوی دهسرخی، یأتی علی الناس زمان، ص ۵۵۱.

[18] ملاحم: ص ۷۱.

[19] حیدرزاده، عباس، فرهنگنامه آخرالزمان، ص۱۲۷.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

[۱۳]

[۱۴]

[۱۵]

[۱۶]

[۱۷]

[۱۸]

[۱۹]